Bijlage 3 Reactie van het college op de vragen en suggesties van de commissievergadering van 13 september 2023

Beantwoording vragen en suggesties consultatie pachtbeleid 13 september 2023

1

Vraag/suggestie Kunnen er ook punten worden toegekend aan de bestaande pachter?

2

Weegt de extra onzekerheid voor de agrarische ondernemers op tegen de opbrengst van flexibiliteit? Kan het college dat opnieuw in overweging nemen?

3

Is er ook overwogen om de mogelijkheid te openen om liberale pacht om te zetten naar erfpacht als dat de mogelijkheid biedt om kringlooplandbouw te faciliteren? Op welke manier zou de onzekerheid van het voorstel voor agrarische ondernemers kunnen worden weggenomen? Met in het oog houden van het belang van de verschillende doelen (flexibiliteit, duurzaamheid etc.) Is een afstandscriterium met een max van 3km mogelijk? Vanaf 3 km geen punten. Kan het college de harde eis van lokaal ondernemerschap heroverwegen? Mogelijk verwerken in het puntensysteem?

4

5 6

7

8

Suggestie om in het pachtbeleid een einddatum op te nemen. Bij de nieuwe landelijke pachtwetgeving moet het pachtbeleid worden gewijzigd in aansluiting op de nieuwe pachtwetgeving (nieuw pachtbeleid 2.0). Suggestie: De pachtcontracten die in de tussentijd zijn afgelopen, moeten alsnog een beroep kunnen doen op hun oude continuïteitsclausule. Zodat zij ook wederom kans maken op de

Advies college Extra punten voor de aflopende (erf)pachter biedt geen gelijke kansen voor alle agrariërs binnen de gemeente Rhenen. Het college is van mening dat dit in strijd is met het gelijkheidsbeginsel. Een andere mogelijkheid is om punten toe te kennen aan goed rentmeesterschap van de aflopende erfpachter. Het college is van mening dat ook dit al snel strijd oplevert met het gelijkheidsbeginsel. Daarnaast is het kwalitatief maken/afbakenen van goed rentmeesterschap en de conditie van de grond erg moeilijk en de controle (metingen) is kostbaar. Het college heeft hier niet voor gekozen. Dit is in overweging genomen en heeft geleid tot het ja, tenzij-systeem. Percelen met aflopende erfpachtcontracten blijven in erfpacht uitgegeven worden, tenzij… Daarnaast is de duur van geliberaliseerde pacht verlengd naar 6 jaar. Dit is in overweging genomen, maar hier is niet voor gekozen om enige flexibiliteit te behouden met de grondposities teneinde andere maatschappelijke opgaven te realiseren. Zie de beantwoording op vraag 2.

Ja. Dit is opgenomen in het puntensysteem (tot 2,5 km). Zie bijlage 5 van het pachtbeleid. Het college kiest er bewust voor hier een risico te lopen en wil dit behouden. Het college wil voorkomen dat op basis van hoge biedingen van niet-lokale geïnteresseerde de lokale agrariërs minder kans maakt op de gronden. Hiermee behartigt en vertegenwoordigt de gemeente de maatschappelijke belangen richting haar inwoners en ondernemers. LTO schaart zich achter deze harde eis. Dit is aangescherpt in de nota. Zie onder 6.2.2.1.

Nu wordt voorgesteld om percelen waarvan het erfpachtcontract afloopt in beginsel opnieuw uit te geven in erfpacht, is deze suggestie niet meer/minder van belang. Het college heeft hier dan ook niet voor gekozen.

9 10

erfpachtcontracten (indien dat in lijn is met het nieuwe pachtbeleid 2.0). Zo hebben ook de aflopende erfpachtcontracten in de periode van het nieuw pachtbeleid 1.0 zekerheid om weer een langdurige contract te ontvangen bij het pachtbeleid 2.0. Overweeg om nog meer punten op te nemen voor huiskavels. Kan aangegeven worden wanneer met LTO is gepraat en wat de inhoud van de gesprekken was (verslaglegging delen)? Verzoek om daarbij ook aan te geven wat er wel en niet van de suggesties van LTO is overgenomen en waarom wel/niet.

11

Fosfaatrechten zijn minder waard bij pacht van 6 jaar. Kan het college dat in overweging nemen?

12

Suggestie: Minder kansrijke gebieden voor woningbouw zouden een pachttermijn van 12 jaar moeten krijgen.

13

Suggestie: Pachtgronden in Natura2000-gebieden en NNNgebieden moet erfpacht blijven.

Er zijn meer punten toegekend aan kavels korter nabij de bedrijfslocatie Sinds april 2023 is op diverse momenten met LTO gesproken over diverse onderwerpen. Specifiek het pachtbeleid is besproken op 26 juni 2023. Afgesproken is toen dat de inspraakreactie (van 29 maart 2023) van LTO meegenomen wordt in de verdere uitwerking en dat LTO vóór de commissie van september de laatste versie toegestuurd krijgt om een reactie te kunnen geven. Dit heeft geleid tot een 2e inspraakreactie (13 september 2023). Welke vervolgens met LTO is doorsproken op 18 september 2023. Dit verslag heeft u reeds ontvangen. • Aan de oproep om erfpacht erfpacht te houden is (deels) tegemoet gekomen; • Aan de oproep om liberale pacht naar 6 jaar te verlengen is tegemoetgekomen; • Aan de oproep om punten toe te kennen aan de aflopende erfpachter is niet tegemoetgekomen vanwege het gelijkheidsbeginsel; • Aan de oproep om meer punten toe te kennen aan huiskavels is tegemoetgekomen; • Aan de oproep om LTO te betrekken in de beleidsvorming en samen tot een proces van participatie te komen is tegemoetgekomen; • Aan de oproep voor het opheffen van het verbod op glyfosaat is toegekomen. Behalve in de driehoek Reumersweg, Berkenweg en Koerheuvel. LTO schaart zich achter deze uitzondering; • Aan de oproep om de pachtcommissie in stand te laten is niet tegemoetgekomen, vanwege het Didam-arrest.

Dit is in overweging genomen. Echter fosfaatechten zijn niet minder waard bij pacht van 6 jaar. Er worden geen fosfaatrechten verhuurd bij de geliberaliseerde pacht, dan wel worden de fosfaatrechten van de agrariër minder waard bij geliberaliseerde pacht. Dit is niet overgenomen in het voorstel. Indien hiervoor wordt gekozen, is de pachtprijs gebonden aan het pachtprijzenbesluit van de minister en neemt het rendement van de gemeente af plus neemt de flexibiliteit van de gemeente m.b.t. de grondposities nog verder af. Nu wordt voorgesteld om percelen waarvan het erfpachtcontract afloopt in beginsel opnieuw uit te geven in erfpacht, is deze suggestie niet

14 15 16 17 18

Verzoek om het puntensysteem nog eens grondig door te nemen. O.a. met LTO. En te heroverwegen. Suggestie om fosfaat/glyfosaat niet te verbieden en op dat punt aan te sluiten bij de landelijke wetgeving Hoe zit het met het contractuele voorkeursbeleid i.r.t. het didamarrest? Heeft het Didamarrest daar invloed op? Suggestie: onderzoek wie afhankelijk zijn van erfpacht m.b.t. zijn financiering. Suggestie om te heroverwegen of duurzaamheid wel onderdeel moet zijn van dit pachtbeleid

19 20

Suggestie om gebieden te differentiëren Suggestie: natuurbeheer onderdeel maken van het puntensysteem. Toetsbaar door de contracten die er zijn met provincies.

21

Suggestie om de eis van lokaal ondernemerschap ook op te nemen in de doelstellingen van het pachtbeleid

meer/minder van belang. Het college heeft hier dan ook niet voor gekozen. Ook “natuur”gronden kunnen potentiële ruilgronden zijn en vergroten zodoende de flexibiliteit. Dit is verwerkt. Zie bijlage 5. Het verbod op glyfosaat is opgeheven, met uitzondering van de gronden zoals opgenomen in bijlage 5. Aan gedane afspraken moet uitvoering worden gegeven, dit is meegenomen in het oude en nieuwe beleid. Dit is onmogelijk om te onderzoeken, omdat niet zeker is of een hypotheek is afgelost of niet, dat blijkt niet uit de openbare registers. Het opnemen van punten voor duurzaamheid past binnen de Visie op Rhenen en de duurzaamheidsambities in het Bestuursprogramma. Ook minister Adema doet in zijn brief een oproep aan gemeenten en provincies om duurzame tuinders en landbouwers te ondersteunen en duurzaamheidseisen te stellen. Dit is aan de raad. Dit is overwogen en besproken met LTO. De definitie van natuurinclusief boeren is niet afgebakend. Is een agrariër alleen natuurinclusief als hij een contract met de provincie heeft? Om deze reden is de suggestie niet overgenomen in dit voorstel. Het college is van mening dat dit onderdeel is van de doelen Behoud van de landbouw en Gronduitgifte met de meeste meerwaarde. Door perspectief te bieden aan lokale ondernemers kan de landbouw en de plattelandsgemeenschap worden behouden.