Bijlage 2.a - Definitief accountantsverslag 2024 Gemeente Rhenen versie w.g.

Vertrouwelijk Aan de gemeenteraad van gemeente Rhenen T.a.v. de grif f ier mevrouw K. Koopman Postbus 201 3910 AE RHENEN Katwijk, 26 juni 2025

Betreft: Accountantsverslag van de gemeente Rhenen voor het boekjaar 2024 Geachte leden van de Gemeenteraad, Hierbij ontvangt u ons accountantsverslag voor de controle van de jaarrekening 2024 van de gemeente Rhenen. In dit accountantsverslag geven we een overzicht van de belangrijkste uitkomsten van de door ons uitgevoerde jaarrekeningcontrole 2024. Het accountantsverslag voor de jaarrekeningcontrole 2024 gaat in op onze controleaanpak en de uitkomsten die voor u relevant zijn voor een goed begrip van de jaarrekening 2024, en voor het beoordelen van de f inanciële positie van uw gemeente. Wij zijn voornemens om een goedkeurende controleverklaring ten aanzien van de getrouwheid te verstrekken bij de jaarrekening 2024 van gemeente Rhenen. We hebben dit accountantsverslag op 23 juni 2025 besproken met de commissie bestuur en f inanciën van de gemeente Rhenen. Tijdens het controleproces hebben wij uitgebreid gesproken met de ambtelijke organisatie en de portef euillehouder f inanciën als vertegenwoordiger van het College van Burgemeester en Wethouders (hierna: college). Wij bedanken de betrokken medewerkers voor de prettige samenwerking en zijn vanzelf sprekend graag bereid een nadere toelichting te verstrekken. Met vriendelijke groet, Mijn Overheidsaccountants B.V. w.g.

w.g.

W.L. Schuitemaker RA

J.D. Kastanja RA RC EMFC

Tel: +31 06 305 359 73 willem@mijnoverheidsaccountants.nl

Tel: +31 06 114 595 16 johan@mijnoverheidsaccountants.nl

1

ACCOUNTANTSVERSLAG 2024 Gemeente Rhenen

Accountantsverslag 2024 gemeente Rhenen

2

Uw controleteam De accountantscontrole over het boekjaar 2024 van uw organisatie is uitgevoerd door onderstaand team.

Willem Schuitemaker RA Externe accountant Eindverantwoordelijk voor de gehele controle +31 6 305 359 73 willem@mijnoverheidsaccountants.nl

Johan Kastanja RA RC EMFC Senior manager Verantwoordelijk voor de leiding en uitvoering +31 6 114 595 16 johan@mijnoverheidsaccountants.nl

Willem Gisolf Controleleider

Accountantsverslag 2024 gemeente Rhenen

3

Samenvatting uitkomsten accountantscontrole 2024 De gemeenteraad van de gemeente Rhenen heef t aan ons de opdracht verstrekt voor de controle van de jaarrekening 2024. Hieronder volgt een overzicht van de belangrijkste uitkomsten die verder in dit verslag worden toegelicht.

Wij hebben onze controlewerkzaamheden binnen de met uw organisatie gemaakte afspraken afgerond en verstrekken een goedkeurende controleverklaring ten aanzien van de getrouwheid bij de jaarrekening 2024. De opdracht is uitgevoerd zoals overeengekomen in de opdrachtbevestiging.

MIJN Overheidsaccountants is onafhankelijk van gemeente Rhenen en voor zover wij weten heeft zich geen inbreuk voorgedaan op de van toepassing zijnde regels en het beleid ten aanzien van onafhankelijkheid. Wij constateren dat er geen sprake is van relaties tussen (het controleteam van) MIJN Overheidsaccountants en de gemeente Rhenen, die naar ons professionele oordeel mogelijk van invloed kunnen zijn op onze onafhankelijkheid. In onderdeel E van de nadere toelichtingen leggen wij onze onafhankelijkheid nader uit.

Tijdens de uitvoering van onze jaarrekeningcontrole hebben zich geen wijzigingen van materieel belang in de vooraf afgesproken reikwijdte voorgedaan. Wij zijn van mening dat de reikwijdte van onze controle voor 2024 voldoende is voor de doelstelling van onze controle, namelijk het afgeven van een controleverklaring bij de jaarrekening.

De accountantscontrole omvat onder meer een onderzoek naar de toepassing van de juistheid van de grondslagen in de jaarrekening. Naar onze mening zijn de door het college gekozen grondslagen voor waardering en resultaatbepaling aanvaardbaar, conform wet- en regelgeving en consistent toegepast. Wij concluderen dat zowel de jaarrekening als het jaarverslag voldoet aan de bepalingen in het BBV.

Het college legt in de rechtmatigheidsverantwoording 2024 verantwoording af over de rechtmatigheid van de baten en lasten en balansmutaties in het boekjaar 2024. Wij zijn van mening dat de rechtmatigheidsverantwoording, en de conclusie dat de door het college geconstateerde fouten en onduidelijkheden boven de verantwoordingsgrens uitkomen, getrouw tot stand is gekomen. De rechtmatigheidsverantwoording voldoet samen met de toelichting in de paragraaf bedrijfsvoering aan de eisen in de Kadernota Rechtmatigheid 2024.

Accountantsverslag 2024 gemeente Rhenen

4

Inhoudsopgave In dit accountantsverslag bij de jaarrekening 2024 van gemeente Rhenen laten wij onderstaande onderdelen terugkomen. o o o o o o o

Evaluatie bevindingen accountantscontrole 2024 Materialiteit en verantwoordingsgrens Hoe staat Rhenen er f inancieel voor Interne beheersing inclusief automatisering en uw maatregelen ten aanzien van f raudebeheersing Rechtmatigheidsverantwoording Wet Normering Topinkomens (WNT) Overige relevante bevindingen

Nadere toelichtingen: A. B. C. D. E. F. G. H. I.

Grondexploitaties Voorzieningen Sociaal domein SISA verantwoording 2024 Onaf hankelijkheid Actualiteiten Speerpunten commissie bestuur en f inanciën Terugblik accountantscontrole 2024 Beperking verspreidingskring

Accountantsverslag 2024 gemeente Rhenen

5

Evaluatie bevindingen accountantscontrole 2024 Bij de uitvoering van onze accountantscontrole van de jaarrekening 2024 hebben wij onderstaande bevindingen geconstateerd die wij nader toelichten.

Niet gecorrigeerde fouten getrouwheidsoordeel Lagere afrekening bijdrage Veiligheidsregio Utrecht (VRU)

Uit de gewijzigde concept jaarrekening 2024 van de VRU blijkt dat gemeente Rhenen recht heef t op een te ontvangen bedrag van € 65.000. Deze vordering is, gezien het late tijdstip van bekend worden, niet meer verwerkt in de jaarrekening van de gemeente.

€ 65.000

Te hoge balanspositie te betalen verplichtingen Jeugdzorg

De gemeente heef t recent nog een gewijzigde afrekening vanuit Food Valley ontvangen over 2024. De totale verplichting inzake nog te betalen Jeugdzorg over 2024 is nu in de jaarrekening te hoog verantwoord.

€ 70.000

Onzekerheden getrouwheidsoordeel Onvoldoende onderbouwing taxatiewaarde als basis voor de aanslag gemeentelijke belastingen 2024 voor specif ieke objecten

€ 62.300

Af wijkende waarderingssystematiek ten aanzien vorderingen inzake de BUIG en Tozo (zie toelichting in hoof dstuk sociaal domein)

€ 89.000

Accountantsverslag 2024 gemeente Rhenen

6

Materialiteit en verantwoordingsgrens Wij hanteren een materialiteit voor de bepaling van de aard, omvang en diepgang van onze controlewerkzaamheden. De materialiteit bedraagt 1% van de lasten, inclusief toevoegingen aan reserves en is conf orm het Besluit accountantscontrole decentrale overheden (Bado) en het door de gemeenteraad vastgestelde controleprotocol van 29 f ebruari 2024. Voor de totstandkoming van de rechtmatigheidsverantwoording heef t de Bestuur in de f inanciële verordening een verantwoordings- en rapporteringsgrens opgenomen. Op basis van uw def initieve jaarrekening 2024 bedragen deze toleranties voor de gemeente Rhenen:

Goedkeuringstoleranties jaarrekeningcontrole Fouten

1% van de lasten inclusief toevoeging reserves

€ 726.000

Onzekerheden

3% van de lasten inclusief toevoeging reserves

€ 2.178.000

Rapportagegrens

5% van de materialiteit

€ 36.300

Rapporteringstolerantie rechtmatigheidsverantwoording Fouten en onduidelijkheden (1%)

€ 726.000

Rapporteringsgrens

€ 75.000

Strekking controleverklaring goedkeurend o

o

De totale omvang van de fouten bedraagt € 135.000 en is lager dan de drempel van 1% van de totale lasten. De omvang van de f outen heef t geen gevolgen voor het getrouwheidsoordeel in onze controleverklaring. De totale omvang van de onzekerheden bedraagt € 151.300 en is lager dan de drempel van 3% van de totale lasten. De omvang van de onzekerheden heeft geen gevolgen voor het getrouwheidsoordeel in onze controleverklaring.

Accountantsverslag 2024 gemeente Rhenen

7

Hoe staat gemeente Rhenen er financieel voor in 2024

Accountantsverslag 2024 gemeente Rhenen

8

Algemeen De gemeente Rhenen heef t in het jaarverslag een uitgebreide toelichting opgenomen over de f inanciële ontwikkelingen in 2024. Tussentijds heef t in de najaarsrapportage 2024 een bijstelling plaatsgevonden van verwachte resultaten over het begrotingsjaar 2024. Ontwikkeling eigen vermogen In 2024 neemt het eigen vermogen af als gevolg van enerzijds een negatief resultaat (€ 560.000) en anderzijds onttrekkingen aan bestemmingsreserves. Onderstaande graf iek laat de ontwikkeling zien van het eigen vermogen en ook in de meerjarenbegroting wordt een lichte daling van het eigen vermogen verwacht.

Echter betekent dit ook dat het continu een aandachtspunt blijf t om te waarborgen dat structurele uitgaven niet door incidentele inkomsten moeten worden ondervangen. In de meerjarenbegroting 2025 – 2028 wordt dit risico al onderkend door de gemeente en wij vragen u dit actief te blijven monitoren. Solvabiliteit De solvabiliteit wordt berekend door het eigen vermogen te delen door het balanstotaal. Conclusie is dat de solvabiliteit op dit moment, mede door de daling in 2024, weliswaar binnen de signaalwaarden van de Provincie blijf t maar wel uw aandacht vraagt.

Structurele vs. incidentele baten en lasten In 2024 wordt het negatief resultaat (€ 561.000N) gedempt door een incidenteel positief saldo. Het structureel resultaat over 2024 is circa € 2,2 miljoen negatief. We zien onderstaand wel een grillig patroon in de afgelopen jaren.

Enerzijds laat de volgende graf iek een beeld zien dat gemeente Rhenen in 2024 aanzienlijke incidentele baten heef t kunnen realiseren (ruim € 9,6 miljoen).

Accountantsverslag 2024 gemeente Rhenen

Netto schuldquote De netto schuldquote is een percentage dat aangeef t hoe groot de schuldenlast is ten opzichte van de omvang van de gemeentelijke inkomsten. Hoe hoger de quote, hoe zwaarder de schuldenlast drukt op de f inanciële draagkracht van de gemeente Rhenen.

De netto schuldquote van de gemeente is lager dan 100% en geef t aan dat de gemeente goed in staat is om te kunnen voldoen aan haar verplichtingen.

9

Weerstandsvermogen en de ontwikkeling van de belangrijkste risico’s binnen Rhenen Een sterk weerstandsvermogen geeft de organisatie de ruimte om onverwachte tegenvallers op te vangen zonder direct in te grijpen in beleid. Het zorgt voor stabiliteit en continuïteit van de organisatie. Het weerstandsvermogen geef t inzicht in welke mate Rhenen in staat is om de belangrijkste f inanciële risico’s op te kunnen vangen. Dit wordt de weerstandsratio genoemd. Voor Rhenen is de weerstandscapaciteit als volgt bepaald en nader toegelicht in de paragraaf weerstandsvermogen:

De weerstandsratio, de mate waarin de gemeente in staat is om risico’s op te vangen komt uit op 2,6 en geef t aan dat de risico’s in voldoende mate kunnen worden opgevangen. In onderstaande tabel hebben wij de ontwikkeling van de geïdentificeerde belangrijkste risico’s in de afgelopen drie jaar. In 2024 heef t Rhenen de belangrijkste risico’s opnieuw beoordeeld en de risico inschatting hierop aanscherpt. De organisatie houdt hierbij vooralsnog niet zichtbaar rekening met actuele ontwikkelingen zoals de impact van het ‘Ravijnjaar 2026’ wat in de basis de financiële huishouding van de gemeente flink kan raken. Wij zien dit als een belangrijke doorontwikkeling in de risicoparagraaf voor aankomende jaren ten aanzien van de inf ormatievoorziening aan gebruikers. De gemeente Rhenen houdt overigens in de meerjarenbegroting en de ombuigingen wel rekening met de impact van het Ravijnjaar 2026 en heef t de f inanciële ramingen hierop bijgesteld.

Ten opzichte van de eerder gepresenteerde risico-inventarisaties door de gemeente Rhenen is vooral het risico in het kader van inf ormatiebeveiliging sterk toegenomen. Deze interne risico afweging sluit ook goed aan bij onze bevindingen in de managementletter naar aanleiding van de interim-controle 2024. En onderstreept nog maar eens het belang om hier aandacht voor te blijven houden.

Accountantsverslag 2024 gemeente Rhenen

10

Interne beheersing inclusief automatisering en uw maatregelen ten aanzien van fraudebeheersing Samenvatting interne beheersing Als onderdeel van de jaarrekeningcontrole 2024 hebben wij in december 2024 de interim-controle uitgevoerd. Deze interim-controle is primair gericht op de bedrijf svoering binnen de gemeente Rhenen en betref t met name de opzet, het bestaan en de werking van maatregelen van administratieve organisatie en interne beheersing (AO/IB), voor zover van belang voor de betrouwbaarheid van de in de jaarrekening opgenomen gegevens. Onze bevindingen over de AO/IB zijn vastgelegd in onze managementletter aan het college van gemeente Rhenen d.d. 22 januari 2025. Uit onze interim-controle zijn geen signif icante tekortkomingen in de interne beheersing gebleken. Wij zijn van mening dat de administratieve organisatie en interne beheersing (de controles binnen de processen, gecombineerd met de verbijzonderde interne controles) van de gemeente Rhenen voldoet aan de daaraan te stellen minimale eisen. Bij de uitvoering van de interim-controle hebben wij enkele verbeterpunten geconstateerd ten aanzien van de kwaliteit van de interne beheersing. In de boardletter hebben wij deze verbeterpunten toegelicht.

Op grond van artikel 393 lid 4, Titel 9 Boek 2 BW rapporteren wij onze bevindingen met betrekking tot de betrouwbaarheid en continuïteit van de geautomatiseerde gegevensverwerking in dit verslag. Hierbij dient opgemerkt te worden dat de controle van de jaarrekening niet specifiek is gericht op de betrouwbaarheid en continuïteit van de geautomatiseerde gegevensverwerking. Wij zijn van mening dat voldoende maatregelen zijn getrof f en om de betrouwbaarheid en de continuïteit van de geautomatiseerde gegevensverwerking en inf ormatievoorziening te waarborgen. Onze conclusie ten aanzien van fraude Tijdens de uitvoering van onze controle van de jaarrekening 2024 hebben wij geen (materiële) f raudegevallen geconstateerd en zijn geen vermoedens of aanwijzingen verkregen dat er sprake is geweest van fraude. De verantwoordelijkheid voor het voorkomen en ontdekken van fraude ligt primair bij het college. Onze rol als accountant is om onze controle zodanig te plannen en uit te voeren om een redelijke mate van zekerheid te krijgen dat de jaarrekening als geheel vrij is van materiële af wijkingen door f outen of f raude. Wij hebben tijdens onze controle specif iek aandacht besteed aan de maatregelen die u heef t getrof f en om f rauderisico’s tijdig te signaleren. Over de uitgevoerde werkzaamheden en de uitkomsten hebben wij gerapporteerd in onze controleverklaring.

Onze werkzaamheden ten aanzien van f raude bestaan onder andere uit: • •

•

Betrouwbaarheid en continuïteit van de automatiseringsomgeving Onze jaarrekeningcontrole is gericht op het geven van een oordeel omtrent de jaarrekening zelf en is niet primair gericht op het doen van uitspraken omtrent de betrouwbaarheid en de continuïteit van de geautomatiseerde gegevensverwerking als geheel of van onderdelen daarvan. Onze bevindingen met betrekking tot de automatiseringsomgeving raken dan ook slechts die onderdelen, die wij onderzocht hebben in het kader van de jaarrekening. Wij kunnen daarmee geen volledigheid garanderen.

Accountantsverslag 2024 gemeente Rhenen

•

• •

Uitvoeren van een gerichte f rauderisicoanalyse op basis van de standaard NV COS 240 Wij hebben de f rauderisicoanalyse van Rhenen beoordeeld. In de managementletter 2024 hebben wij een aanbeveling opgenomen waar deze kan worden aangescherpt Wij concluderen voor de gemeente het risico op ‘management override of controls’ als f rauderisico benoemd. Overigens is dit een standaard f rauderisico in de publieke sector en niet direct een hoger risico voor uw gemeente Wij hebben onze controlewerkzaamheden hierop zodanig ingericht dat wij dit risico tot een voor onze accountantscontrole acceptabel niveau hebben kunnen terugbrengen Wij zijn alert geweest op signalen en aanwijzingen van (potentiële) f raude tijdens de controle Het uitvoeren van diepgaande analyses op niet routinematige journaalposten, onder andere gericht op het uitsluiten van verslaggevingsf raude.

11

Rechtmatigheidsverantwoording 2024 Algemeen In de jaarstukken 2024 is door het college verantwoording af gelegd over de rechtmatigheid van de baten en lasten en balansmutaties in relatie tot de Kadernota Rechtmatigheid 2024 van de Commissie BBV. Deze rechtmatigheidsverantwoording betref t: o o

De rechtmatigheidsverantwoording zoals opgenomen in de jaarrekening; en De toelichting op de rechtmatigheidsverantwoording in de paragraaf bedrijf svoering

Verantwoordings- en rapporteringsgrens De gemeenteraad van gemeente Rhenen heef t de verantwoordingsgrens gesteld op 1% van de lasten (€ 726.000) voor de rechtmatigheidsverantwoording en de rapporteringsgrens op € 75.000 voor af wijkingen die in de paragraaf bedrijf svoering toegelicht moeten worden. Uitkomsten De gemeenteraad heef t de verantwoordings- en rapportagegrens vastgesteld. De verantwoordingsgrens heef t het college toegepast bij de oordeelsvorming zoals opgenomen in de rechtmatigheidsverantwoording . De totale (niet acceptabele) f outen en onduidelijkheden die het college heef t onderkend overschrijden de verantwoordingsgrens en daarmee neemt het college terecht de conclusie op dat de in de jaarrekening verantwoorde baten en lasten alsmede de balansmutaties niet rechtmatig tot stand zijn gekomen. Inmiddels zijn in 2025 herstelmaatregelen getrof f en om geconstateerde af wijkingen in de toekomst te voorkomen en is dit toereikend toegelicht in de paragraaf bedrijf svoering . Accountantscontrole Onze rol als accountant betref t het vaststellen dat af wijkingen juist en volledig zijn opgenomen en toegelicht, rekening houdend met bovenstaande grenzen. Wij hebben, omdat dit onderdeel van onze accountantscontrole nog niet is af gerond, vooralsnog niet kunnen concluderen dat dit het geval is en de rechtmatigheidsverantwoording getrouw tot stand is gekomen.

Beleid binnen uw gemeente Een belangrijk element van de rechtmatigheidsverantwoording zijn de spelregels die de gemeenteraad meegeef t aan het college die de basis vormen voor de rechtmatigheidsverantwoording. Wij hebben deze documenten beoordeeld en komen tot de volgende conclusies: o o o

In de f inanciële verordening zijn duidelijke richtlijnen vastgelegd op welk niveau de gemeenteraad de begroting goedkeurt. In de f inanciële verordening zijn geen bepalingen opgenomen wanneer sprake is van tijdig melden van begrotingsaf wijkingen In de f inanciële verordening zijn duidelijke richtlijnen vastgelegd onder welke voorwaarden overschrijdingen van lasten als acceptabel worden beoordeeld

In de laatste wijzigingen in de Kadernota Rechtmatigheid van de Commissie BBV heef t de Commissie een nadrukkelijker invulling gegeven aan het begrip ‘tijdig’ melden. Met name ten aanzien van onderschrijdingen van lasten en af wijkingen van baten. Wij adviseren u de f inanciële verordening hierop aan te passen.

Accountantsverslag 2024 gemeente Rhenen

12

Een nadere analyse van de uitkomsten Voorwaardencriterium Het voorwaardencriterium gaat voornamelijk in op de naleving van de aanbestedingswetgeving. Rhenen heeft een uitgebreide SPEND-analyse opgesteld waarbij is getoetst of is voldaan aan de aanbestedingswetgeving. Uit deze analyse blijkt voor 17 leveranciers een onrechtmatige besteding (inkopen die ten onrechte niet Europees zijn aanbesteed) voor een bedrag van in totaal € 1.921.000. De bevindingen en de getroffen herstelmaatregelen zijn toereikend toegelicht in de paragraaf bedrijfsvoering.

Begrotingscriterium Het college heeft, op basis van de financiële verordening, bepaald welke begrotingafwijkingen acceptabel zijn. In 2024 is een bedrag aan onrechtmatigheden vastgesteld van € 533.000 inzake afwijkende mutaties in het eigen vermogen. Op de investeringskredieten heeft een overschrijding van € 21.000 plaatsgevonden die eveneens meegenomen is in het oordeel ten aanzien van de rechtmatigheid. In 2024 is een bedrag van € 938.000 als overschrijding van de lasten als onrechtmatigheid aangemerkt. Binnen de bepalingen van de financiële verordening is van dit bedrag € 495.000 als onrechtmatig maar acceptabel geclassificeerd. De over- en onderschrijding van de baten en onderschrijding van de lasten (in totaal € 2.476.000) zijn niet tijdig gemeld en worden meegenomen in de oordeelsvorming als onrechtmatig maar acceptabel.

Misbruik en Oneigenlijk gebruik criterium (M&O) Met de door gemeente Rhenen uitgevoerde (VIC) werkzaamheden zijn risico's in het kader van M&O in voldoende mate afgedekt en is geen sprake van rechtmatigheidsfouten als gevolg van M&O. Bij de uitvoering van onze controlewerkzaamheden hebben wij ook geen bevindingen geconstateerd die in het kader van M&O vermeld moeten worden in de rechtmatigheidsverantwoording.

Rechtmatigheidsverantwoording in de jaarrekening Wij hebben vastgesteld dat het college gebruik maakt van de door de Commissie BBV voorgeschreven tekst en zijn het eens met de conclusie ten aanzien van de rechtmatigheid. In de jaarrekening is, onder andere in de waarderingsgrondslagen, een toereikende toelichting opgenomen over de wijze waarop de rechtmatigheidsverantwoording tot stand is gekomen.

Toelichting in de paragraaf bedrijfsvoering Rhenen heeft in de paragraaf bedrijfsvoering een uitgebreide toelichting opgenomen met daarin een analyse van onrechtmatigheden en in te zetten verbetermaatregelen. De definitieve toelichting moeten wij nog toetsen om te kunnen vaststellen dat deze voldoet aan de minimale vereisten in de Kadernota Rechtmatigheid 2024. Wij zijn het eens met de conclusie die door het college wordt getrokken ten aanzien van de rechtmatigheid.

Accountantsverslag 2024 gemeente Rhenen

13

Wet Normering Topinkomens (WNT) Onze conclusie ten aanzien van uw WNT verantwoording Wij hebben de WNT verantwoording in de jaarrekening 2024 getoetst en de uitkomsten van deze toetsing leest u hieronder. Samenvattend is onze conclusie: • • •

•

De WNT verantwoording en toelichtingen zoals opgenomen in de jaarrekening voldoet aan de daaraan te stellen eisen. De gepresenteerde WNT verantwoording is opgenomen conform het Verantwoordingsmodel WNT 2024. Uit de werkzaamheden blijkt dat in 2024 voor de topf unctionarissen geen sprake is van een overschrijding van het bezoldigingsmaximum in 2024. Uit onze werkzaamheden blijkt dat geen andere medewerkers een vergoeding krijgen in 2024 die boven de verantwoordingsgrens uitkomt.

Naleving anticumulatiebepaling WNT niet gecontroleerd In overeenstemming met de Regeling Controleprotocol WNT 2024 hebben wij de anticumulatiebepaling, bedoeld in artikel 1.6a WNT en artikel 5, lid 1, sub n en o Uitvoeringsregeling WNT, niet gecontroleerd. Dit betekent dat wij niet hebben gecontroleerd of er wel of niet sprake is van een normoverschrijding door een leidinggevende topf unctionaris vanwege eventuele dienstbetrekkingen als leidinggevende topfunctionaris bij andere WNT-plichtige instellingen, alsmede of de in dit kader vereiste toelichting juist en volledig is. In onze controleverklaring hebben wij dit expliciet opgenomen.

Voormalig topfunctionaris Wij hebben vastgesteld dat de gemeente de bezoldiging van een voormalig topf unctionaris (nog in dienst) heef t opgenomen in categorie 1A en deze nauwkeurig en volledig is verantwoord. Bezoldigingsmaximum De WNT regelt niet alleen de openbaarmaking van topinkomens in de publieke en semipublieke sector, maar stelt ook maxima aan de hoogte van de bezoldiging van topf unctionarissen en tevens aan de ontslagvergoedingen. Voor de in de jaarrekening opgenomen topfunctionarissen is in de wet de maximale bezoldiging bepaalt op € 233.000 voor 2024. Ten slotte stelt de WNT een aantal overige eisen, zoals een maximale ontslagvergoeding voor topfunctionarissen van € 75.000. Overige toelichtingen De in de jaarrekening 2024 opgenomen toelichting op de WNT bevat enkele aanvullende tekstuele toelichtingen. Wij hebben vastgesteld dat deze toelichtingen voldoen aan de eisen in de wet- en regelgeving.

Accountantsverslag 2024 gemeente Rhenen

14

Overige bevindingen Opvolging bevindingen managementletter 2024 Wij hebben, als gevolg van onze late benoeming tot accountant van gemeente Rhenen, in december 2024 de interim controle voor het boekjaar 2024 uitgevoerd. De bevindingen die wij hebben geconstateerd en de aanbevelingen daarbij hebben door de late benoeming niet meer tot tussentijdse herstelmaatregelen kunnen leiden in 2024. Wij hebben onze bevindingen in een goed en constructief gesprek in januari 2025 met de portef euillehouder en medewerkers van de ambtelijke organisatie besproken en daarin de bevindingen en aanbevelingen af gestemd. Wij constateren daarbij dat de bevindingen die wij hebben geen problemen hebben gegeven bij de uitvoering van onze jaarrekeningcontrole 2024 en verwachten dat de opvolging hiervan in 2025 op een juiste wijze wordt opgepakt.

Niet bestede SISA gelden Wij constateren dat de gemeente Rhenen op balansdatum een vooruitontvangen bedrag van € 2.982.000 (2023: € 2.562.000) aan nog te besteden Rijksbijdragen heeft opgenomen in de jaarrekening. Dit is, gezien het karakter van de toekenningen, een juiste verwerking in de jaarrekening waarbij voor een deel van de regelingen geldt dat deze nog meerdere jaren doorlopen. Echter geldt voor de gemeente Rhenen ook dat, wanneer voor een aantal regelingen de gemeente de doelstellingen niet of gedeeltelijk kan realiseren, dit leidt tot een terugbetaling aan het Rijk van niet bestede SISA gelden. Wij adviseren u in 2025 een strakke monitoring hierop in te voeren om te waarborgen dat zoveel mogelijk activiteiten waarvoor specifieke middelen ter beschikking zijn gesteld te realiseren.

Bestedingen SISA regeling H4 Regeling specifieke uitkering stimulering sport 2024 2025 (SPUK Sport) De gemeente Rhenen heef t vanuit het Rijk een bijdrage gekregen voor uitgaven in het kader van de SISA regeling SPUK Sport. De Rijksbijdrage voor 2024 bedraagt af gerond € 75.000. De werkelijke gedeclareerde bestedingen op deze regeling over 2024, inzake een BTW compensatie voor investeringen in sportaccommodaties, komt uit op € 124.000 en is daarmee aanzienlijk hoger dan de subsidietoekenning. Binnen de regelgeving vanuit het Rijk is het mogelijk dat in een herverdeling van middelen 2024 over gemeenten, na ontvangst van alle SISA verantwoordingen, de gemeente alsnog een (gedeeltelijke) aanvulling vanuit het Rijk krijgt. De gemeente heeft voor dit verschil voorzichtigheidshalve geen vordering opgenomen in af wachting van mogelijke besluitvorming in het najaar 2025 door het Rijk.

Accountantsverslag 2024 gemeente Rhenen

15

Waarderingsgrondslag gemeentelijke belastingen 2024 specifieke objecten Gemeente Rhenen heef t het proces van opleggen van gemeentelijke belastingen uitbesteed aan de gemeente Ede. Wij hebben dit proces gecontroleerd en daarbij geconstateerd dat de onderbouwing (de taxatiewaarde) van de opgelegde aanslag gemeentelijke belasting en over 2024 voor specif ieke objecten (d.w.z. geen standaard object) onvoldoende kan worden onderbouwd. Door het ontbreken van een gef undeerde onderbouwing voor de belastingaanslag 2024 classif iceren wij de belastingopbrengst als een onzekerheid (impact € 62.300). Wij adviseren daarnaast af spraken te maken met de gemeente Ede om de taxatiewaarde van specif ieke objecten goed te onderbouwen vanaf 2025.

Aanbestedingsonrechtmatigheden Wij constateren dat in totaal 17 contracten met leveranciers als onrechtmatig worden aangemerkt in het kader van de analyse op de rechtmatigheidsverantwoording. Van dit aantal onrechtmatige contracten zijn er 13 die doorlopen vanuit voorgaand jaar. Dit geeft een rechtmatigheidsf out van € 1.921.000 en is daarmee, ondanks dat leveranciers af wijkend zijn, exact gelijk aan voorgaand jaar. Vanuit de SPEND analyse wordt kritisch gekeken en een juiste af weging gemaakt ten aanzien van de naleving van aanbestedingsregels. De volgde stap is dat de organisatie gericht aan de slag gaat (en al bezig is) om onrechtmatigheden waar mogelijk op te lossen of een gefundeerd besluit te nemen vanuit het noodzakelijk perspectief van continuïteit van de bedrijf svoering en dienstverlening om tijdelijk deze onrechtmatigheden te accepteren.

Accountantsverslag 2024 gemeente Rhenen

16

NADERE TOELICHTINGEN

Accountantsverslag 2024 gemeente Rhenen

17

A. Grondexploitaties (GREX) Onze conclusie ten aanzien van uw GREX Wij hebben de grondexploitaties 2024 getoetst en de uitkomsten van deze toetsing leest u hieronder. Samenvattend is onze conclusie: •

•

•

In 2024 is de totale waarde van de grondexploitatie af genomen van € 389.000 naar € nihil. Deze af name wordt veroorzaakt door het sluiten van de laatst lopende grondexploitatie in 2024. De gemeente heef t, met het sluiten van de grondexploitatie Achterberg West in 2024, alleen nog f acilitaire grondposities en geen actieve grondexploitaties meer. In 2024 is, na het sluiten van de grondexploitatie en het aangaan van een anterieure overeenkomst, de resterende boekwaarde overgeheveld naar de kortlopende vorderingen, in overeenstemming met de bepalingen in het BBV.

Tussentijdse winstneming Gemeente Rhenen heef t in 2024 een correctie gemaakt van € 48.000 op in voorgaande jaren genomen tussentijdse winsten op het complex Achterberg West. De mutatie in de tussentijdse winstneming is op een juiste wijze (administratief) verwerkt en in overeenstemming met de regelgeving in het BBV. Vennootschapsbelasting De gemeente stelt zich op het standpunt dat het grondbedrijf niet belastingplichtig is voor de Wet op de vennootschapsbelasting (VPB). Dit standpunt moet jaarlijks opnieuw geëvalueerd worden en kan mogelijk in de toekomst, wanneer nieuwe grondexploitaties worden geopend, alsnog tot belastingplicht voor de VPB leiden.

Afsluiten Grondexploitatie De gemeenteraad van de Gemeente Rhenen heef t in 2024 een raadsbesluit genomen waarmee de enige actieve grondexploitatie wordt af gesloten en de lopende exploitatie wordt overgedragen middels een anterieure overeenkomst aan een externe ontwikkelaar. Deze transactie is op een juiste wijze verwerkt in de jaarrekening 2024 van de gemeente en de overgedragen boekwaarde is als nog te ontvangen bedrag opgenomen op de balans per 31 december 2024. Deze verwerking is in overeenstemming met de bepalingen in het BBV. Schattingen De gemeente heef t geen nieuwe actualisatie gemaakt en de schattingen herzien ten aanzien van de grondexploitatie en dit is in de situatie van het af sluiten van de laatste grondexploitatie een passend uitgangspunt.

Accountantsverslag 2024 gemeente Rhenen

18

B. VOORZIENINGEN Onze conclusie ten aanzien van uw voorzieningen Wij hebben de voorzieningen 2024 gecontroleerd en daarbij hebben we specif iek getoetst of de gevormde voorzieningen voldoen aan de eisen en voorwaarden in artikel 44 van het BBV. De uitkomsten van deze toetsing leest u hieronder. Samenvattend is onze conclusie: •

• • •

De voorzieningen worden op een juiste en volledige wijze verantwoord in de jaarrekening 2024 en de presentatie en toelichting is conf orm artikel 44 van het BBV. Voor de opgenomen voorzieningen in de jaarrekening 2024 hebben wij een toereikende onderbouwing ontvangen. Dotaties en onttrekkingen in de voorzieningen zijn rechtmatig tot stand gekomen. Wij hebben geen bevindingen die in onze f outevaluatie worden meegenomen als niet gecorrigeerd controleverschil.

Schattingen Wij hebben vastgesteld dat de schattingen en veronderstellingen die aan de voorzieningen ten grondslag liggen aanvaardbaar zijn en op een juiste wijze zijn toegepast bij de berekening van de minimaal noodzakelijke omvang van de voorzieningen. Voorzieningen in het kader van groot onderhoud Gemeente Rhenen heef t voorzieningen gevormd voor het groot onderhoud aan gebouwen op basis van onderliggende beheerplannen. Het beheerplan mag volgens de Notitie Materiële vaste activa van de Commissie BBV (d.d. januari 2021) maximaal vijf jaar oud zijn en de gemeente voldoet aan deze eis. Bij de bepaling van de hoogte van de voorzieningen is hiermee voldoende rekening gehouden. Op basis van verwachte onderhoudsuitgaven is sprake van een jaarlijks toereikende dotatie aan de onderhoudsvoorzieningen. Voorziening van derden verkregen middelen met een specifiek bestedingsdoel Gemeente Rhenen heef t een voorziening egalisatie lijkbezorging gevormd op basis van artikel 44 lid 2 van het BBV (van derden verkregen middelen die specif iek besteed moeten worden).

Voorziening pensioen wethouders De pensioenvoorziening voor (voormalig) wethouders is opgesteld op basis van actuariële berekeningen. Deze zijn gemaakt door VISMA | Idella. Bij het opstellen van de berekeningen gebruikt VISMA | Idella onder andere de volgende parameters: • • • •

Berekeningsdatum: 31 december 2024 Rekenrente: 2,325% Sterf tetaf el: GBV 2017-2022 Leef tijdsterugstelling: Man: 3 jaar, Vrouw: 3 jaar

In 2024 heef t de gemeente een dotatie verwerkt in de voorziening van circa € 349.000, als gevolg van de rentewijziging (daling rekenrente) ten opzichte van voorgaand jaar. Wij hebben vastgesteld dat de omvang van de voorziening op een nauwkeurige en volledige wijze is bepaald. Voorziening wachtgeld In 2024 is een voorziening wachtgeld gevormd vanwege het vertrek van een voormalig wethouder. Dit heef t geleid tot een dotatie in 2024 aan de voorziening ad. € 238.000. Wij hebben vastgesteld dat de omvang van de voorziening op een nauwkeurige en volledige wijze is bepaald . Voorziening verlofverplichtingen Gemeente Rhenen heef t een voorziening gevormd voor wettelijk spaarverlof en bovenwettelijk verlof. In 2024 is de voorziening toegenomen door een dotatie van € 129.000 tot een omvang van € 493.000. De stijging wordt voornamelijk veroorzaakt door een stijging van het aantal verlof uren, in combinatie met een CAO stijging. Wij hebben vastgesteld dat de omvang van de voorziening op een nauwkeurige en volledige wijze is bepaald . Overige voorzieningen Overige voorzieningen zijn op een juiste wijze bepaald en toereikend voor het doel waarvoor deze zijn bedoeld. Wij hebben vastgesteld dat dotaties en onttrekkingen in voldoende mate zijn onderbouwd en daarmee op nauwkeurige en volledige wijze is bepaald . wijze zijn verwerkt in de voorziening.

De mutatie op deze voorziening betreft in 2024 ontvangen leges voor langdurig onderhoud en graf rechten. De aanwending betref t uitgaven voor onderhoud en een jaarlijkse vrijval van een deel van de graf rechten. Deze verwerkingswijze is conf orm het BBV.

Accountantsverslag 2024 gemeente Rhenen

19

C. SOCIAAL DOMEIN Onze conclusie ten aanzien van uw sociaal domein Wij hebben het sociaal domein van uw gemeente gecontroleerd. De uitkomsten van deze toetsing leest u hieronder. Samenvattend is onze conclusie: •

• •

De gemeente heef t toereikende aanvullende werkzaamheden gedaan ten aanzien van prestatielevering voor de Wmo, Jeugd en PGB bestedingen. De totale onzekerheden vanwege het niet kunnen vaststellen van de prestatielevering in het sociaal domein bedraagt in totaal € 0. Deze onzekerheden nemen wij mee in onze oordeelsvorming inzake de getrouwheid van de jaarrekening. De impact hiervan beïnvloedt niet de strekking van onze controleverklaring.

Afhankelijkheid van derden Voor het sociaal domein is de gemeente in bepaalde mate af hankelijk van diverse partijen, zoals de Sociale Verzekeringsbank (SVB) en de zorgaanbieders. Om verantwoording af te kunnen leggen over de lasten maakt de gemeente gebruik van verantwoordingsinf ormatie van deze partijen. Daarbij wordt de gemeente voor de Jeugd gef aciliteerd door Food Valley. Wij hebben deze informatie goed kunnen gebruiken voor onze controle en onze conclusies. Onzekerheden ten aanzien van prestatielevering De gemeente Rhenen heef t zelf standig aanvullende controles uitgevoerd om voor cliënten in de WMO en Jeugd, waar wij niet kunnen steunen op een goedkeurende controleverklaring, de prestatielevering alsnog vast te stellen. Daarmee heef t de gemeente voldoende zekerheid verkregen ten aanzien van prestatielevering van de zorg. PGB De Sociale Verzekeringsbank (SVB) voert voor de PGB’s het proces betaling aan cliënt uit. De totale besteding van € 216.000 (Jeugd € 57.000 en Wmo € 159.000). Daarbij heef t geen sluitende controle op de levering van de zorg plaatsgevonden door de SVB en ontstaat initieel een onzekerheid ten aanzien van de prestatielevering. Wij hebben vastgesteld dat deze onzekerheid in voldoende mate wordt ondervangen door aanvullende controles op de prestatielevering.

Accountantsverslag 2024 gemeente Rhenen

In onderstaande tabel is de uitsplitsing opgenomen van bestedingen waar wel en niet gesteund kan worden op een controleverklaring van de zorgaanbieders.

Besteding ten opzichte van begroting Op basis van de jaarrekening 2024 van de gemeente Rhenen constateren wij dat de bestedingen (gesaldeerd inclusief baten) € 740.000 hoger uitkomen dan begroot. In de programmaverantwoording is in programma 4 per deelprogramma een uitgebreide toelichting op de gerealiseerde doelstellingen opgenomen. In de toelichting op de exploitatie in de jaarrekening zijn de belangrijkste verschillen tussen (herziene) begroting en realisatie toereikend verklaard. Nog te betalen inzake Jeugd en Wmo De gemeente Rhenen heef t een toereikende inschatting gemaakt van de te verwachten nagekomen lasten over 2024 met betrekking tot de Jeugd en Wmo . In de jaarrekening is een verplichting opgenomen voor een bedrag van € 649.000 en wij concluderen dat deze verplichting toereikend is. Delegatie taken aan gemeente Veenendaal Wij hebben vanuit de gemeente Veenendaal een gewaarmerkte verantwoording (inclusief SISA bijlage) 2024 ontvangen met een goedkeurende controleverklaring van de accountant van de gemeente Veenendaal. Uit het bijbehorend controlememorandum blijken geen bijzonderheden waarmee wij in onze f outevaluatie rekening moeten houden. Bepaling debiteurenpositie De gemeente Rhenen heef t, in af wijking op de door gemeente Veenendaal op basis van brondocumentatie bepaalde stand, een aanvulling gedaan op de voorziening debiteuren sociale zaken voor € 89.000.

Wij constateren dat het logisch is dat Rhenen een eigen af weging maakt ten opzichte van de debiteurenpositie, maar hebben dit niet f eitelijk kunnen vaststellen aan de hand van onderliggende documentatie. Deze aanvullende dotatie is door ons derhalve als onzekerheid aangemerkt.

20

D. SISA verantwoording 2024 Regeling

Naam regeling

Fin B2

Regeling specif ieke uitkering gemeentelijke hulp aan gedupeerden kinderopvangtoeslagproblematiek 2021

BZK C92

Regeling specif ieke uitkering Inf ormatiepunten Digitale Overheid

OCW D8

Onderwijsachterstandenbeleid 20232026 (OAB)

OCW D14

Regeling specif ieke uitkering inhalen COVID-19 gerelateerde onderwijsvertragingen

OCW D23

Regeling eenmalige specif ieke uitkering en subsidies lokale bibliotheekvoorzieningen

IenW E3

Subsidieregeling sanering verkeerslawaai

IenW E20

Regeling stimulering verkeersmaatregelen 2020-2021

IenW E44B

Tijdelijke impulsregeling klimaatadaptatie 2021–2027 (SiSa tussen medeoverheden)

IenW E87B

Tijdelijke regeling stimuleren maatregelen tweede f ase Deltaprogramma zoetwater (SiSa tussen medeoverheden)

SZW G2

Gebundelde uitkering op grond van artikel 69 Participatiewet _gemeentedeel 2024

SZW G3

Besluit bijstandverlening zelf standigen 2004 (uitsluitend kapitaalverstrekking) _gemeentedeel 2024

Accountantsverslag 2024 gemeente Rhenen

Fout of onzekerheid

Financiële omvang in Euro’s

Toelichting Fout/ onzekerheid

21

D. SISA verantwoording 2024 Regeling

Naam regeling

SZW G4

Tijdelijke overbruggingsregeling zelf standig ondernemers (Tozo) _gemeentedeel 2024

SZW G10

Wet inburgering 2021_ gemeentedeel 2024

SZW G12

Kwijtschelden publieke schulden SZWdomein hersteloperatie kinderopvangtoeslagaf f aire _gemeentedeel 2024

SZW G13

Onderwijsroute _ deel gemeente 2024

VWS H4

Regeling specif ieke uitkering stimulering sport

VWS H30

Specif ieke uitkering versterking voor sport en bewegen, gezondheidsbevordering, cultuurparticipatie en de sociale basis 2023-2026

VWS H31

Regeling Specif ieke uitkering noodf onds energie amateursportverenigingen

VWS H35B

Specifieke uitkering SPUK IZA-doelen 2023-2026 (SiSa tussen medeoverheden)

VRO J55

Aanpak energiearmoede

VRO J85

Stimuleringsregeling f lex- en transf ormatiewoningen

VRO J94

Regeling houdende regels verstrekking specif ieke uitkering aan gemeenten verduurzaming [...] van eigenaars, woonverenigingen en wooncoöperaties

Accountantsverslag 2024 gemeente Rhenen

Fout of onzekerheid

Financiële omvang in Euro’s

Toelichting Fout/ onzekerheid

22

D. SISA verantwoording 2024 Regeling

Naam regeling

KGG K28

Tijdelijke regeling capaciteit decentrale overheden voor klimaat- en energiebeleid

AenM M16

Bekostigingsregeling opvang ontheemden Oekraïne

Fout of onzekerheid

Financiële omvang in Euro’s

Toelichting Fout/ onzekerheid

Conclusie ten aanzien van de SISA bijlage Conclusie inzake getrouwheid SISA bijlage

Goedkeurend

Conclusie inzake rechtmatigheid SISA bijlage

Goedkeurend

Accountantsverslag 2024 gemeente Rhenen

23

E. Onafhankelijkheid Bevestiging onafhankelijkheid Als accountantsorganisatie hechten wij een groot belang aan onze onaf hankelijkheid – zowel in de uitvoering als in de beeldvorming. Conf orm de Nederlandse Corporate Governance Code inf ormeren wij het college en de gemeenteraad over mogelijke conf licten die onze onaf hankelijkheid zouden kunnen beïnvloeden. Wij bevestigen dat onze positie ten opzichte van de gemeente Rhenen volledig voldoet aan de geldende wet- en regelgeving, evenals de beroepsnormen. Onze interne toetsingen wijzen uit dat onze objectiviteit en prof essionele oordeelsvorming het af gelopen jaar op geen enkel moment zijn aangetast. Onafhankelijkheid geborgd: Ons stelsel van maatregelen Bij MIJN Overheidsaccountants is onaf hankelijkheid geen papieren verplichting, maar een geïntegreerd onderdeel van onze werkwijze. Wij hanteren een breed pakket aan maatregelen om te waarborgen dat onze controles objectief en onbevooroordeeld worden uitgevoerd. Deze maatregelen zijn verankerd in ons kwaliteitsmanagementsysteem en omvatten onder meer: o o o o o

Duidelijke en bindende onafhankelijkheidsrichtlijnen, waarin alle risico’s en vereiste waarborgen zijn vastgelegd. Actieve monitoring en training, waarbij alle medewerkers en gevolmachtigden regelmatig worden geïnf ormeerd over de nieuwste regelgeving en richtlijnen. Strikte nalevingsprocedures, zodat medewerkers in iedere situatie de juiste onaf hankelijke af weging maken. Transparantie in dossiervorming, waarbij per controlecliënt wordt vastgelegd of er risico’s voor de onaf hankelijkheid bestaan en welke maatregelen zijn getrof f en om deze te elimineren. Escalatie- en consultatiemechanismen, zodat twijf elgevallen direct worden besproken met gespecialiseerde af delingen binnen onze organisatie. Waar relevant betrekken wij ook de auditcommissie of de gemeenteraad van de controlecliënt.

Onze werkwijze wordt periodiek beoordeeld door externe toezichthouders, wat een extra waarborg biedt voor de ef f ectiviteit en betrouwbaarheid van ons beleid. Interne Roulatie: vertrouwdheid voorkomen, onafhankelijkheid Bewaken Langdurige betrokkenheid bij dezelf de controlecliënt kan de objectiviteit beïnvloeden. Daarom hanteren wij een strikt roulatiebeleid binnen controleteams. Periodieke wisseling van sleutelf unctionarissen voorkomt te nauwe betrokkenheid en zorgt ervoor dat onze controles met een f risse, kritische blik worden uitgevoerd.

Onafhankelijkheidscheck: Geen risico’s geconstateerd Wij hebben een evaluatie uitgevoerd van mogelijke persoonlijke, zakelijke en f inanciële relaties tussen MIJN Overheidsaccountants, onze medewerkers en de gemeente Rhenen. Hieruit zijn geen omstandigheden naar voren gekomen die een risico vormen voor onze onaf hankelijkheid.

Accountantsverslag 2024 gemeente Rhenen

24

F. Speerpunten controle 2024 Kosten allocatie op flexwoningen In de vergadering van de commissie bestuur en f inanciën van 5 maart 2025 is gevraagd om aandacht te schenken aan de kostenallocatie ten aanzien van f lexwoningen. De kosten voor f lexwoningen worden door de gemeente verantwoord in de SISA bijlage en komen terug op de regeling J85 Stimuleringsregeling f lex- en transf ormatiewoningen. In de onderliggende wettelijke regeling zijn de volgende uitgangspunten opgenomen ten aanzien van toegestane lasten: • •

•

• •

•

Uitgaven moeten passen binnen het activiteitenplan en -begroting als onderdeel van de aanvraag Betref t uitgaven aan een project waarbij met f lexwoningen of transf ormatieobjecten in betaalbare woonruimten voor onder andere ontheemden en statushouders wordt voorzien Uitgaven voor woonruimten die aan de bestaande voorraad woonruimten worden toegevoegd en die gedurende ten minste tien jaar na voltooiing op een of , in het geval van flexwoningen, opvolgende locaties beschikbaar zijn Uitgaven voor woonruimten bij de eerste verhuur of gebruik voor ten minste 30 procent voor ontheemden of statushouders bestemd zijn Uitgaven voor woonruimten die verhuurd zullen worden op basis van een schriftelijk huurcontract tussen huurder en verhuurder, dan wel om niet in gebruik gegeven worden Er is sprake is van een f inancieel tekort op het project, dat overblijft na een eventuele aanspraak op andere f inanciële regelingen vanuit ’s Rijks kas, en de bijdrage aantoonbaar bijdraagt en noodzakelijk is voor het realiseren van woonruimten voor ontheemden en statushouders

In totaal heef t de gemeente Rhenen voor deze regeling een meerjarige Rijksbijdrage toegekend gekregen voor een bedrag van € 180.000. In 2024 heef t de gemeente Rhenen een bedrag van € 1.044.000 besteed. Wij komen op basis van de uitgevoerde controlewerkzaamheden tot de conclusie dat de uitgaven passend zijn binnen de voorwaarden van SISA regeling J85 Stimuleringsregeling flex- en transf ormatiewoningen.

Rechtmatigheid besluitvorming inzake vermindering van € 250.000 op een grondexploitatie In de vergadering van de commissie bestuur en f inanciën van 5 maart 2025 is gevraagd om aandacht te schenken aan de rechtmatigheid van de besluitvorming ten aanzien van een vermindering van € 250.000 op de grondexploitatie. Daarbij is de vraag of deze transactie f ormeel door de gemeenteraad had moeten worden goedgekeurd. Wij constateren dat zowel interne als externe wet- en regelgeving aanknopingspunten biedt in dit vraagstuk. Op basis van nader onderzoek geven wij u in ieder geval onderstaande overwegingen mee: - Op 2 juli 2024 heef t het college een anterieure exploitatieovereenkomst (inclusief planschadeovereenkomst) gesloten met de initiatief nemer.

In het Raadsvoorstel van 12 november 2024 (zaaknummer 1180134) is de gemeenteraad geïnf ormeerd over de af wikkeling van de grondexploitatie Achterberg West f ase 2 waarin ook de anterieure overeenkomst wordt benoemd en toegelicht - In volgtijdelijkheid is eerst de anterieure overeenkomst aangegaan op 2 juli 2024 en is in het raadsvoorstel van 12 november 2024 het besluit genomen tot het af sluiten van de actieve grondexploitatie - De rechtshandeling inzake het af sluiten van een anterieure overeenkomst met een ontwikkelaar classif iceert als een privaatrechtelijke overeenkomst - In artikel 160 lid 1 sub e van de Gemeentewet is bepaald dat het college van een gemeente bevoegd is tot het aangaan van een privaatrechtelijke handeling - Een uitzondering daarop kan zijn wanneer bijvoorbeeld in een mandaatregeling, notitie grondbeleid, f inanciële verordening etc. een uitzondering hierop is gemaakt - In artikel 7 van de Financiële verordening gemeente Rhenen 2023 zijn uitsluitend een tweetal uitzonderingen benoemd waarin het college niet bevoegd is te besluiten. Dit betref t: • •

het verstrekken van leningen, waarborgen en garanties en het verstrekken van kapitaal aan instellingen en ondernemingen

- In artikel 9 van de Nota Grondbeleid van de gemeente Rhenen is opgenomen dat de raad de algemene kaders stelt en het college de f eitelijke invulling en uitvoering verzorgt. De bevoegdheid tot het verrichten van privaatrechtelijke rechtshandelingen ligt sinds 2002 bij het college. De gemeentewet regelt dat de raad een kaderstellende en controlerende taak heef t. Wij adviseren u, wanneer u hierover een f inale uitspraak wilt, dit door een jurist te laten toetsen.

Accountantsverslag 2024 gemeente Rhenen

25

G. Actualiteiten De Nederlandse pensioen wet- en regelgeving gaat structureel veranderen. De nieuwe Wet Toekomst Pensioenen gaat voor een enorme verandering zorgen die uiterlijk op 1 januari 2028 moet zijn ingevoerd. Onderdeel van deze wijziging betreft onder andere een overgangsregeling naar de nieuwe pensioenregeling, met daarin een aantal maatregelen die (deels) verplicht zijn voor uw gemeente. Of keuzes die het ABP, als uitvoerende organisatie, voor haar aangesloten deelnemers heeft gemaakt. Denk daarbij bijvoorbeeld aan de financiële impact van de keuze van het ABP om al vanaf 1 januari 2024 de start leeftijd voor het deelnemen aan de pensioenregeling te verlagen van 21 jaar naar 18 jaar. Wij adviseren u om de ontwikkelingen actief te volgen en tijdig rekening te houden met de financiële gevolgen in uw (herziene) begroting.

Recent zijn de voorgestelde wijzigingen aangenomen in het Bado en het BBV, waarmee de rechtmatigheidsverantwoording nu formeel onderdeel wordt van de onderliggende wet- en regelgeving. Met deze invoering van de nieuwe wet- en regelgeving zijn direct een aantal wijzigingen doorgevoerd. Wij zetten hieronder de belangrijkste voor u op een rijtje: - Vanaf 2025 wordt in de foutevaluatie van de accountant niet langer een separaat oordeel gevormd over fouten en onzekerheden in het kader van de getrouwheid. Deze tellen bij elkaar op. - De drempel waar deze fouten en onzekerheden tegenover afgemeten worden gaat wel verhoogd worden naar 2% van de lasten (vanaf 2025 exclusief dotaties aan bestemmingsreserves). - De maximale hoogte van de verantwoordingsgrens voor de rechtmatigheidsverantwoording daalt van 3% naar 2% van de lasten (vanaf 2025 exclusief dotaties aan bestemmingsreserves).

Als gevolg van de wijzigingen in het Bado en het BBV moeten ook diverse verordeningen binnen de gemeente Rhenen aangepast worden. Wij adviseren u dit tijdig te doen in 2025 en deze ook op tijd vast te laten stellen door de gemeenteraad. Gebruik dit moment om nog eens kritisch te kijken naar de overige inhoud van de bestaande verordeningen en deze waar nodig ook verder te actualiseren en vernieuwen.

De Europese NIS2-richtlijn, gericht op het versterken van de digitale weerbaarheid binnen de EU, is op 17 oktober 2024 formeel in werking getreden. Nederland heeft echter de deadline voor omzetting in nationale wetgeving niet gehaald. De implementatie vindt plaats via de Cyberbeveiligingswet, die naar verwachting medio 2025 van kracht wordt. De implementatie van de NIS2-richtlijn via de Cyberbeveiligingswet betekent een aanzienlijke versterking van de digitale weerbaarheid van gemeenten. Het is essentieel dat gemeente Rhenen proactief en op tijd stappen onderneemt om aan de komende verplichtingen te voldoen en zo de continuïteit en veiligheid van de dienstverlening te waarborgen. De Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) en de Informatiebeveiligingsdienst (IBD) bieden ondersteuning en richtlijnen om gemeenten te helpen bij deze voorbereidingen. Wij adviseren u de actualiteiten te blijven volgen en gebruik te maken van de content van de VNG en IBD.

Accountantsverslag 2024 gemeente Rhenen

26

H. Terugblik jaarrekeningcontrole 2024 Voor de jaarrekeningcontrole 2024 hebben wij onderstaande planning gehanteerd, die aansluit op de agenda van de gemeenteraad en is vooraf afgestemd met de ambtelijke organisatie. Wij hebben de vooraf met elkaar af gesproken uitdagende planning en bijbehorende deadlines gehaald.

November 2024: - Benoeming als accountant - Planning aanpak 2024

26 juni 2025: - Def. accountantsverslag - Controleverklaring - Gewaarmerkte jaarrekening

December 2024: - Uitvoeren interim controle

April - mei 2025:

Maart 2025:

- Uitvoeren Jaarrekeningcontrole - Concept accountantsverslag

- Bespreking boardletter met commissie bestuur en financiën

De uitvoering van de eindejaarscontrole is soepel verlopen. Daarbij is het gelukt om de eindejaarscontrole overeenkomstig de planning af te ronden. Dit positieve resultaat kon bereikt worden door onder andere: o o o

Een uitstekende voorbereiding en aanlevering van inf ormatie vanuit gemeente Rhenen. Goede samenwerking en communicatie tussen de betrokken medewerkers van gemeente Rhenen en MIJN Overheidsaccountants. Een positieve uitkomst van de externe kwaliteitstoetsing op ons dossier (OKB) vooraf gaand aan het uitbrengen van de controleverklaring.

Accountantsverslag 2024 gemeente Rhenen

27

I. Beperking in de verspreidingskring Dit accountantsverslag is opgesteld voor de gemeenteraad van de gemeente Rhenen. Het accountantsverslag is niet direct bestemd voor derden, en we accepteren dan ook geen verantwoordelijkheid of aansprakelijkheid richting andere partijen. Wij begrijpen dat dit verslag openbaar wordt gemaakt in de stukken van de raadsvergadering en hebben hier in de f ormulering rekening mee gehouden. De onderwerpen in dit verslag zijn geconstateerd tijdens onze controleopdracht en brengen we onder uw aandacht omdat we ze relevant vinden. Dit verslag gaat uitsluitend over de bevindingen die wij in de controle van de jaarrekening hebben geconstateerd. We kunnen bovendien niet garanderen dat alle risico’s of verbeterpunten in de interne beheersing hiermee zijn af gedekt. Onze conclusies en aanbevelingen moeten worden gezien in de bredere context van de controleverklaring bij de jaarrekening. Opmerkingen over de interne beheersing vormen geen af zonderlijk oordeel over het f unctioneren van uw organisatie en de interne beheersingsmaatregelen.

Accountantsverslag 2024 gemeente Rhenen

28