Bijlage 1 - Ontwikkelingskader Gedachteniskerk

Gedachteniskerk te Rhenen, Herenstraat 82

Inhoud 1.1 1.2 1.3 1.4 1.5 1.6 1.7 1.8 1.9

Locatie / aanleiding Ligging in kern Plek in landschap Directe omgeving Parkeren huidige functies Kernkwaliteiten locatie Belemmeringen locatie Gemeentelijk beleid Behoefte aan functies 1.9.1 Wonen 1.9.2 Recreatie 1.9.3 Cultuur/ maatschappelijk 1.9.4 Detailhandel 1.9.5 Horeca 1.9.6 Bedrijf 1.9 Passende functies 1.10 Stedenbouwkundige randvoorwaarden 1.11 Bronnen

1

2 3 4 5 6 7 8 9 10 10 11 11 12 12 12 12 15 18

1.1

Locatie / aanleiding

Aan de rand van de oude kern van Rhenen is de Gedachteniskerk gelegen. Dit is een katholieke kerk. De parochie merkt dat het gebruik terugloopt en is daarom op zoek naar een andere invulling van deze locatie. De parochie heeft nog een aantal andere kerklocaties in beheer en om op die locaties in een goed onderhoud te kunnen blijven voorzien, zou ze graag opbrengstinkomsten genereren met het overdragen van de Gedachteniskerk, zodat andere kerken onderhouden kunnen worden. Daartegenover staat dat parochianen die zich hebben verenigd de wens hebben geuit om het gebruik voor bepaalde activiteiten te continueren. Bovendien heeft het stichtingsbestuur in een gesprek met de gemeente aangegeven dat ze graag wil dat de locatie in ieder geval gedeeltelijk een maatschappelijke functie blijft spelen door het ontmoeten van mensen mogelijk te maken en te stimuleren. Ook vind de stichting, net als de gemeente, de rol van de kerk in de nagedachtenis van diverse gebeurtenissen tijdens de Tweede Wereldoorlog belangrijk en wil ze deze, met name ook ontmoetingsfunctie, graag behouden.

De kerk is een markant gebouw in de skyline van Rhenen. De naoorlogse kerk met toren is goed te zien wanneer Rhenen van de zuidzijde bereikt wordt. De toren van de kerk is beduidend lager dan de toren van de Cunerakerk en biedt een gesloten aangezicht, maar markeert wel duidelijk het begin van centrumbebouwing. Het groene terrein tussen dit perceel en de weg betreft een voormalige begraafplaats en kent daardoor cultuurhistorische waarden. Deze locatie is in eigendom van de gemeente Rhenen. Bovendien acht de gemeente deze groenvoorziening ruimtelijk dermate belangrijk dat hier geen andere ontwikkelingen voorzien worden. Daarom maakt dit terrein geen onderdeel uit van dit ontwikkelingskader. Deze rapportage ziet daarom op het rood omlijnde gebied.

2

1.2

Ligging in kern

De gedachteniskerk is direct aan de rand van het centrum van Rhenen gelegen. De rotonde op de kruising Herenstraat / Nieuwe Veenendaalseweg markeert de grens van het oude centrum van Rhenen. Daar zijn de wegen en aanliggende bebouwing ook nog in historische gebogen structuur uitgevoerd. De centrale voorzieningen zoals supermarkten, detailhandel en diverse restaurants bevinden zich daarmee op loopafstand van de locatie. De directe omgeving van de locatie heeft een mix aan functies met naast woningen ondermeer een slijterij, basisschool (met BSO), winkels en een restaurant. Hiermee is het te kenmerken als een kernrandzone, zoals die in Nederland vaak voorkomen aan de rand van het centrum van kernen. Deze kernrandzone kent diverse typen bebouwing, waarbij er direct tegen het centrum aan hoogbouw is gerealiseerd (tot circa 6 lagen in het recentelijk gerealiseerde Rhenense Hof); dit loopt in oostelijke richting uit in overwegend grondgebonden woningen. Mogelijk verdwijnt de functie van kernrandzone als de gemeente beleid in uitvoering brengt om winkels meer in het centrum te concentreren. De locatie is ontsloten via de provinciale weg N225. Deze weg loopt tussen Arnhem en Driebergen-Zeist waar hij op de A12 aansluit. Deze weg was de oude Rijksweg tussen Arnhem en Utrecht, welke functie later vervangen is door de A12.

De locatie is daarnaast op loopafstand gelegen van Station Rhenen (circa 400 meter). Ook is er direct aan de toegangsweg op de N225 een bushalte gelegen. De locatie kent een goede bereikbaarheid per fiets en te voet door de ligging direct naast het centrum, een goede de autobereikbaarheid en de bereikbaarheid per openbaar vervoer is dus ook optimaal.

3

1.3

Plek in landschap

Rhenen is gelegen op de meest zuidoostelijke uitloper van de Utrechtse heuvelrug. De heuvelrug is hier smal en de kern Rhenen is hier over de volle breedte uitgegroeid. De direct ten oosten gelegen Grebbeberg vormt het eindpunt van de Utrechtse Heuvelrug. Dit gebied wordt gekenmerkt door diverse toeristisch recreatieve functies, zoals Ouwehands dierenpark, maar ook veel wandel- en fietsroutes.

Weergave van het Actueel Hoogtebestand Nederland. De Utrechtse Heuvelrug verheft zich in het landschap. Bron: AHN. De Gedachteniskerk is gelegen op de stijlrand van de stuwwal van de Utrechtse Heuvelrug. Het terrein kent van noord naar zuid een hoogteverschil van enkele meters. Dit hoogteverschil is aan de oostzijde van het terrein uitgesmeerd over het talud dat als toegang wordt gebruikt. Het naastgelegen schoolplein is circa 1 a 1,5 meter lager gelegen dan het terrein van de kerk. De kerk ligt ongeveer 15m boven de rivier de Nederrijn. De uiterwaarden langs de rivier zijn open van karakter en functioneren als uitloopgebied voor de stad. Vanwege het hoogteverschil is er een weids panorama vanaf de Gedachteniskerk. De kerk zelf is daardoor dominant zichtbaar vanuit het zuiden. Bezien vanaf de N225 aan de noordkant, is de kerk juist verscholen en vrijwel niet zichtbaar vanaf de weg.

Afbeelding van hoogteprofiel, vanaf de Nederrijn tot en met de N225 ter hoogte van de Gedachteniskerk. Bron: AHN.

4

De kerk is een gemeentelijk monument. Gelegen nabij de rand van het centrum markeert de kerk de overgang naar een woonwijk met een mix van rijtjeswoningen, twee-onder-een-kap en vrijstaande woningen. Ten westen van de kerk is een park gelegen met speeltuin. Iets verderop ligt een kleine verhoging: de Cuneraheuvel. In dit gebied zijn tevens Frankische graven gevonden. De plek is een beschermd Rijksmonument. Al met al maakt dit dat de Gedachteniskerk op een bijzondere plek ligt in Rhenen.

Links: Uitzicht vanuit de uiterwaarden aan de zuidkant van de Nederrijn, in het midden de Gedachteniskerk. Rechts: uitzicht vanaf het terrein op de uiterwaarden.

Links: Uitzicht vanuit de uiterwaarden aan de noordkant van de Nederrijn, in het midden de Gedachteniskerk. Rechts: Inrit van het terrein, gezien vanaf de N225.

1.4

Directe omgeving

Aan de westzijde van onderhavige locatie zijn twee vrijstaande woningen gelegen, waarbij één van de woningen een advocatenkantoor huisvest. Aan de oostzijde, in de oksel van de ontsluitingsweg op de N225, ligt de voormalige pastorie van de Gedachteniskerk. Het voornemen is deze als losstaande woning op de markt te zetten. Een gedeelte van de relatief diepe tuin kan gebruikt worden voor de toekomstige functies die gerealiseerd worden op onderhavig perceel. Aan de zuidzijde loopt een fietspad dat tevens dient als ontsluiting voor de percelen die tussen de N225 (Herenstraat) en dit fietspad in gelegen zijn. Ten zuiden van dit fietspad zijn tevens woningen en appartementen gelegen. Dit zorgt voor een duidelijk waarneembaar getrapt

5

beeld van de bebouwing. De huidige structuur is als zodanig heringericht om te dienen als veilige fietsontsluiting voor de Cuneraschool. De oostelijk gelegen Cuneraschool ligt grotendeels achter andere bebouwing en daardoor zijn de ontsluitingswegen relatief smal. In deze school is tevens een Buitenschoolse Opvang (BSO) gevestigd, waardoor het gebruik van deze locatie feitelijk van 8 tot 18 uur plaatsvindt.

1.5

Parkeren huidige functies

In het plangebied wordt momenteel geparkeerd ten behoeve van verschillende activiteiten die in of in de directe omgeving plaatsvinden (kerk, basissschool, BSO). Met name het parkeren ten behoeve van de basisschool kent een relatief groot ruimtebeslag. Vanaf de Stationsweg is de school bereikbaar via een relatief smal pad en de Stationsweg zelf heeft niet of nauwelijks de ruimte om parkerende auto’s te herbergen. Daardoor is in de praktijk de parkeerplaats rondom de kerk de toegang die vrijwel uitsluitend gebruikt wordt door auto’s die de school moeten bereiken. Het stichtingsbestuur van de kerk geeft aan dat uit ervaring blijkt dat er op piekmomenten van halen en brengen van kinderen maximaal circa 80 auto’s op deze parkeerplaats aanwezig zijn en daarmee wordt deze zeer intensief gebruikt. Feitelijk zijn er 46 parkeerplaatsen ingericht in dit gebied. Wanneer het halen en brengen anders georganiseerd wordt, kan het benodigd aantal parkeerplaatsen fors lager zijn. Het aantal parkeerplaatsen dat gedurende de dag benodigd zijn wordt hieronder uiteengezet. De nabij gelegen buurt is niet geschikt om het halen en brengen te organiseren; straten als de Stationstraat en Duistereweg zijn te smal en het is niet wenselijk om de verkeersstromen ten behoeve van de school door deze wijk te sturen.

De Herenstraat/N225 biedt in theorie mogelijkheden om halen en brengen te faciliteren, maar is op een te grote afstand van de school gelegen om dit goed vorm te kunnen geven doordat kinderen dan relatief ver moeten lopen. In de huidige opzet is bovendien te weinig ruimte beschikbaar om doorstroming mogelijk te maken. Ook buiten de piekmomenten staan er op deze parkeerplaats een tiental auto’s geparkeerd die gerelateerd zijn aan de school (en de BSO) waarbij personeel hier met name parkeert. In de bestaande situatie zijn geen alternatieven aanwezig om deze parkeerbehoefte op te vangen. De Cuneraschool had in het lesjaar 2019-2020 drie kleuterklassen, 2 groepen 4 en 1 combinatieklas 6/7 en daarnaast voor ieder leerjaar van groep 3 tot en met 8 één klas. In totaal waren er dus 11 klassen. Ten aanzien van een basisschool wordt een parkeernorm van 0,5 tot 1 parkeerplaats gerekend. Dat betekent dat maximaal 11 parkeerplaatsen voor de school aanwezig moeten zijn. Dit aantal is ook voldoende voor de buitenschoolse opvang (waar een norm geldt van 0,6 tot 0,8 per arbeidsplaats). Er is in de directe omgeving geen ruimte aanwezig om dit parkeren ten behoeve van de school op te vangen. Voor de gebruiksmogelijkheden van de school zou het derhalve goed zijn om te waarborgen dat deze parkeerplaatsen ook na herontwikkeling van dit gebied aanwezig zijn.

De parkeerplaatsen tussen de kerk en de pastorie (nabij de ingang van de basisschool) hebben een capaciteit van 22 auto’s (aan beide zijde van de toegangsweg is deze strook circa 28 meter breed). De voorzieningen voor halen en brengen per fiets zijn de afgelopen jaren sterk verbeterd rondom de Cuneraschool. Dit is ook een wenselijke ontwikkeling en het

6

overdimensioneren van parkeerplaatsen ten behoeve van de school is dan ook niet wenselijk, om niet te stimuleren dat mensen hun kinderen met de auto brengen. Om het halen en brengen van kinderen goed te faciliteren, dient er in een kiss & ride voorziening met een lusvormige aanleg (waardoor achteruitsteken en of draaien wordt voorkomen). Op onderstaande afbeelding is een suggestie gedaan voor een dergelijke oplossing in het gebied tussen de kerk en de pastorie. In rood is de locatie waar geparkeerd kan worden aangeduid met aanvullend in geel de zoeklocatie om kiss and ride voorzieningen te treffen. Beide voorzieningen kunnen voor 8:00 en na 18:00 voor andere functies gebruikt worden.

Een andere invulling is ook denkbaar, waarbij de nabijheid van de school ten opzichten van de kiss and ride een sterke voorkeur geeft voor bovenvermelde oplossing.

1.6

Kernkwaliteiten locatie

Aan de hand van de specifieke kenmerken van de locatie kunnen de kernkwaliteiten als volgt worden omschreven: - Zeer centrale ligging nabij centrum en station - Aantrekkelijke ligging op stuwwal met zicht op het dal van de Nederrijn - Ligging in gemengd gebied met diverse functies - Zichtlocatie op de stuwwal - Centrale plek in de buurt (speelplek en parkeerplek), maar nog weinig gebruiksfuncties

7

Kaart met overzicht van de belangrijkste karakteristieken.

1.7

Belemmeringen locatie

De specifieke kenmerken van de locatie houden ook in dat toekomstige ontwikkelingen rekening moeten houden met een aantal randvoorwaarden die als beperking van de mogelijkheden kunnen gelden. De belangrijkste zijn: - De toegangsweg van de locatie is smal en is feitelijk een inrit die ook een fietspad doorkruist. - Wanneer het niet mogelijk is de toegangsweg te verbreden en de wens bestaat om bij toenemende functies een betere ontsluiting te realiseren dan zal dit via het zuiden moeten. Daar ligt een smalle weg die gebruikt wordt door omwonenden, maar in hoofdzaak is dit een fietspad. - De ligging aan een talud maakt de ontsluiting vanaf de zuidzijde extra lastig . - In de directe nabijheid zijn een aantal gevoelige functies, zoals woningen, gelegen. - Het parkeren ten behoeve van de school heeft een behoorlijk ruimtebeslag en moet op deze locatie ingevuld worden (of er moet een alternatief uitgewerkt worden). - Water stroomt vanaf het terrein richting de Cuneralaan. Aangezien extra afstroming ongewenst is dient extra verharding / bebouwing via een waterberging gecompenseerd te worden.

8

1.8

Gemeentelijk beleid

Rhenen wil een ‘contrastrijke meervoudige stad zijn, door “herstructurering, aanvulling en bijsturing van het bestaande” (Stedenbouwkundige structuurvisie Rhenen 2008-2020, uit 2008). De kern van Rhenen is deels naar binnen gekeerd, maar het doel van de gemeente is om de stad meer naar de omgeving te presenteren. Hierbij spelen behoud van cultureel erfgoed en het aantrekkelijker maken van recreatieroutes een rol. Er wordt gebouwd binnen de rode contouren en de groene randen worden gerespecteerd. De open panorama’s op de rivier worden gekoesterd en niet verder verdicht. De relatie met de uiterwaarden (visueel maar ook fysiek) is van extra belang.

Uitsnede van de Stedenbouwkundige structuurvisie kaart voor Rhenen 2008-2020, met een selectie van relevante legenda onderdelen. Duurzaamheid en energietransitie De gemeente Rhenen wil in 2040 duurzaam zijn, en dit bereiken door op dat moment ‘net zoveel duurzame energie op eigen grondgebied op te wekken als er aan energie in Rhenen wordt verbruikt’. Om dat te kunnen bereiken zal het aantal emissievrije auto’s moeten groeien en moeten er meer zonnepanelen op daken van woningen en overige gebouwen komen en moeten steeds meer gebouwen aardgasvrij worden.

9

Ontwikkelingen die een bijdrage leveren aan het bereiken van dit doel hebben grote meerwaarde voor de gemeente Rhenen. Hierbij is te denken aan: - Ruime voorzieningen voor (toekomstig) laden elektrisch vervoer. - Daken en/of gevels gebruiken voor pv en mogelijk pvt (thermische pv). - Een open en groene inrichting van het onbebouwde terrein, met bij voorkeur aandacht voor het behouden en of creëren van volwaardige leefomgevingen voor tenminste 1 soort. - Circulair en energiearm bouwen (verder dan vingerende regels). - Aanvullend op de vereiste waterberging meer water bergen en hergebruiken om overlast door regenen en droogte verder te beperken. - Eventuele collectieve energieconcepten (elektra en warmte) aanbieden aan gebruikers/eigenaren van aanpalende percelen (schaal afhankelijk van systeemkeuze)

1.9

Behoefte aan functies

Op basis van diverse beleidsstukken van de gemeente Rhenen en de provincie Utrecht en daarvoor uitgevoerd marktonderzoek is in beeld welke functies kansrijk zijn om toe te voegen aan het bestaande aanbod in Rhenen. Hierbij wordt nog niet ingegaan op de specifieke kenmerken van en kansrijkheid voor deze locatie. 1.9.1

Wonen

De kern Rhenen kent op dit moment overall een bevolkingsgroei. Waarbij er qua jongeren en ouderen sprake is van een trek uit de gemeente, met name door een gebrek aan geschikte huisvesting. De bevolking van de kern Rhenen groeit desondanks door een vestigingsoverschot van gezinnen. In het algemeen is er -net als in de rest van het land- behoefte aan specifieke aandacht voor huisvesting van bijzondere doelgroepen, zoals ouderen die begeleiding en/of zorg nodig (kunnen) hebben. In de woonvisie is, naast een jaarlijkse woningbehoefte van zo’n 50 woningen per jaar, geconstateerd dat er de komende jaren een aanvullende behoefte is in de gemeente aan intramurale zorgplekken voor mensen met dementie. Ten behoeve van meer evenwicht op de woningmarkt zijn er de volgende kansen op het gebied van woningbouw op deze locatie: a. Een combinatie van grondgebonden, levensloopgeschikte woningen en appartementen. b. Middenhuur appartementen met maandhuur tussen € 650 en € 900. Hiermee kan de groep die niet binnen de sociale huur terecht kan en niet kan kopen toch in Rhenen terecht. c. Koopappartementen voor onder andere de alleenstaande oudere die kleiner wil gaan wonen en de starter die behoefte heeft aan betaalbare koop. d.

Woonzorg concepten met een wat grotere omvang zijn vooral voor de kern Rhenen weggelegd omdat er een grotere groep is die hier aanspraak op wil doen, daarnaast zijn in Rhenen de belangrijkste voorzieningen, zoals winkels, openbaar vervoer en zorg gerelateerde voorzieningen. Bovenstaande betreft een niet limitatieve opsomming.

10

1.9.2

Recreatie

De gemeente Rhenen wil zich doorontwikkelingen op het gebied van ‘short-stay’ en daarmee het aantal overnachtingen verhogen. Om dat te kunnen realiseren is er marktruimte beschikbaar voor de toevoeging van een hotel. In, of direct aansluitend aan, het centrum van Rhenen is op dit moment ook nog geen hotel gevestigd. hotel ’t Paviljoen aan de Grebbeweg is het meest nabije hotel.

Op dit moment is Rhenen vooral een bestemming voor dagbezoek met ondermeer Ouwehands dierenpark en de diverse wandel- en fietsroutes. Hierbij wordt met name aandacht gericht op ‘kwaliteitstoerisme’, wat betekent dat bezoekers gericht Rhenen moeten bezoeken om haar unieke kenmerken en het DNA van dit gebied. Het doel is dus niet zozeer groeien in grote aantallen, maar het realiseren van een balans tussen toerisme en leefbaarheid. Bij de doorontwikkeling van de toeristisch-recreatieve sector staan de natuurlijke, cultuurhistorische en gastronomische kwaliteiten van Rhenen centraal.

1.9.3

Cultuur/ maatschappelijk

De gemeente Rhenen stelt het cultureel ondernemerschap centraal. Dit betekent dat geen subsidies beschikbaar worden gesteld voor individuele aanbieders. Culturele organisaties zijn vooral zelf verantwoordelijk voor hun voortbestaan. Daarbij geldt de gemeente Rhenen als een belangrijke partner van het culturele veld en als beheerder/hoeder van het cultuur-historisch erfgoed. Er worden door de gemeente drie hoofdopgaven onderscheiden: - Rhenen, een gemeente met een helder en pakkend cultureel-historisch profiel, waarmee de potentie van de stad als vestigingsplaats en toeristische trekpleister wordt vergroot; - Rhenen, een gemeente met een cultureel aanbod dat bruist en verbindt, waarmee de verscheidenheid aan mensen die Rhenen huisvest bereikt wordt; - Rhenen, een gemeente met een krachtige en eigenstandige cultuursector, waarbij het geheel meer is dan de som der delen. Op het gebied van accommodaties is er in Rhenen behoefte aan een theater-podium voorziening voor grotere voorstellingen en optredens. Hierbij wordt gedacht aan een ruimte met een capaciteit voor 400 bezoekers. Dit zal geen intensief gebruikte voorziening zijn en de inschatting is dat deze ruimte circa 12 keer per jaar gebruikt wordt. Daarmee is het niet reëel dat het een op zichzelf staande functie kan zijn, maar zal aansluiting bij andere vormen van gebruik gezocht moeten worden.

Accommodatiebeleid In aanvulling op de mogelijke huisvesting van culturele activiteiten is de Gedachteniskerk gezien haar ruimtelijke kwaliteiten mogelijk een geschikte locatie voor het huisvesten van een combinatie van culturele- en welzijnsactiviteiten. Hierbij kan ook een combinatie gemaakt worden met de herdenkingsfunctie die de kerk op dit moment biedt. Ten aanzien van dergelijke bredere maatschappelijke functies is het gemeentelijk accommodatiebeleid vastgesteld. Wanneer er in een samenwerking tussen betreffende 11

partijen voldoende uitgewerkt en uitgeschreven opzet is voor de invulling van deze functies in de Gedachteniskerk, kan er met de gemeente gesproken worden over de mogelijke rol van de Gedachteniskerk in het gemeentelijk accommodatiebeleid.

1.9.4

Detailhandel

Zowel in het gemeentelijk beleid als in het provinciaal beleid is het de doelstelling om de bestaande winkelgebieden te behouden en versterken. Dit betekent dat uitbreiding van de functie detailhandel buiten het centrum van Rhenen niet gewenst is. Nieuwe solitaire locaties buiten het centrum zijn niet aan de orde.

1.9.5

Horeca

De meeste horecavestigingen in Rhenen zijn rondom de N225 en in en aan het centrum van Rhenen. De horeca in Rhenen is in eerste instantie gericht op de lokale gebruiker, maar vervult ook een rol op bovenregionaal en toeristisch/recreatief gebied. Dit blijkt uit de uitgaven die in de horeca gedaan worden en die hoger liggen dan verwacht wordt op basis van inwonertal. Desondanks is er nog marktruimte voor het toevoegen van nieuwe, onderscheidende vormen van horeca. Uitbreiding van de horecacapaciteit, in de vorm van separate vestigingen van cafés of restaurants, moet primair plaatsvinden in of direct aansluitend aan het Rhenense centrum. Dit betreft met name het winkelgebied. Vestiging van nieuwe horeca buiten het centrum is alleen wenselijk indien het een belangrijke ondersteunende functie heeft voor een stad of het (toeristisch-recreatieve) buitengebied. Combinaties van daghoreca met andere vormen van toeristisch/recreatief aanbod kunnen een bijdrage leveren aan het aantrekkelijker maken van Rhenen voor meerdaags bezoek. Door hierbij aan te sluiten bij het DNA van Rhenen (natuur, cultuurhistorie en gastronomie) kan goed ingespeeld worden op de kansen.

1.9.6

Bedrijf

De provincie Utrecht stuurt voor de gehele provincie op herstructurering, intensivering en transformatie van bestaand bedrijventerrein. Het toevoegen van locaties voor de vestiging van bedrijven buiten bestaande bedrijventerreinen en buiten het stedelijk programma is niet aan de orde.

1.9

Passende functies

Op basis van diverse beleidsstukken zijn er vier functiegroepen waarnaar vraag is en waarvan het op basis van de omschreven ruimtelijke kwaliteiten passend zou kunnen zijn om deze op de locatie van de Gedachteniskerk te realiseren, namelijk: - Wonen - (Verblijfs)recreatie

12

-

Cultuur Horeca

1.9.1 Wonen In de kern Rhenen is behoefte aan diverse typen woningen. Gezien de ruimtelijke kenmerken van deze locatie leent deze zich goed voor doelgroepen die belang hechten aan nabij aanwezige voorzieningen (horeca, winkels maar ook OV) en die beperkte ruimtebehoefte hebben (geen vraag hebben naar ruime vrijstaande woningen in het groen). Wonen Uitgangspunten

Randvoorwaarden

Gericht op ouderen/ jongeren;

Parkeren in plangebied

Geschikt voor nieuwe

Aantallen door beschikbare ruimte

huisvestingsvormen (groepswonen

zo beperkt dat zeer waarschijnlijk

en dergelijke)

ontsluiting in huidige vorm kan

Appartementen mogelijk

1.9.2 (Verblijfs)recreatie Het versterken van de recreatieve sector is een belangrijke doelstelling van Rhenen. Om dat te bereiken, wordt met name ingezet op een kwalitatieve versterking, door uitstraling en koppeling met andere ook al aanwezige functies, en het verlengen van het verblijf (van dagverblijf naar meerdaagsverblijf). (Verblijfs)recreatie Uitgangspunten

Randvoorwaarden

Gebruik maken van ligging op

Parkeren in plangebied (0,5 tot 1,5

stuwwal

per kamer)

Gestapeld/ hoogte mogelijk

Aantal nieuwe verkeersbewegingen in relatie tot ontsluiting

Kerk als landmark gebruiken

1.9.3 Cultuur/ maatschappelijk De cultuur(historische) kenmerken en kwaliteiten zijn belangrijke uitgangspunten voor Rhenen. Om op het gebied van cultuur een goede voedingsbodem te kunnen blijven bieden, is met name vraag naar een zaal met ruimte voor circa 400 personen. Een dergelijke functie vergt relatief veel parkeergelegenheid en derhalve brengt dit aandachtspunten mee ten aanzien van de invulling van de rest van het perceel De Gedachteniskerk heeft, naast haar kerkelijke functie, op cultureel gebied al een belangrijke ontmoetingsfunctie. Dit komt bijvoorbeeld sterk naar voren in de vorm van de herdenking van de Tweede Wereldoorlog waarvoor jaarlijks bijeenkomsten plaatsvinden in de kerk en waaraan de kerk haar naam te danken heeft. Een andere mogelijke invulling is een maatschappelijke functie waarin zorg-, onderwijs- en/of welzijnsfuncties gesitueerd worden.

13

Cultuur/ maatschappelijk Uitgangspunten

Randvoorwaarden

Combinatie met andere functie nodig

Parkeren in plangebied (0,3 tot 0,4

(voor exploitatie en haalbaarheid)

per stoel). Dubbel gebruik met parkeren voor school zeer kansrijk.

Behouden huidige functies voor

Geluidsbelasting op omliggende

ontmoetingsruimte kerk en

gevoelige functies (daarom in ieder

gedachtenisfunctie

geval niet dichter bij dan huidige kerk) Vergt n.a.v. aantal nieuwe verkeersbewegingen een nieuwe of bredere ontsluiting. Parkeren groen en multifunctioneel (spelen, buitenactiviteiten) in te richten.

1.9.4 Horeca De locatie ligt op een markante zichtlocatie in en op Rhenen. Dit maakt de plek geschikt voor bepaalde typen horeca. De volledig glazen achterpui van de bestaande kerk biedt kansen voor een aantrekkelijk uitzicht. Het beleid is er echter op gericht solitaire horecavestigingen te concentreren in het centrum van Rhenen. Horeca kan echter in combinatie met een andere functie, zoals cultuur of verblijfsrecreatie, wel een unieke trekker vormen. Uitgangspunten

Randvoorwaarden

In combinatie met/ ondersteunend

Parkeren in plangebied (14 tot 16

aan andere functies (als cultuur of

per 100m2 bvo)

recreatie) Vanwege nabijheid van gevoelige functies uitsluitend horeca in de vorm van restaurants/ eetgelegenheden Aantal nieuwe verkeersbewegingen in relatie tot ontsluiting Aan de taluds; gebruik makend van zicht op Nederrijn

1.9.5 Algemene Randvoorwaarden Voor alle functies geldt daarnaast dat in de planuitwerking voldaan dient te worden aan de volgende randvoorwaarden: - Er dient, naast de parkeerbehoefte voor toekomstige functies, te worden voorzien in het realiseren van een goede haal- en breng voorziening voor de school en daarnaast voor 11 parkeerplaatsen ten behoeve van de school die beschikbaar dienen te zijn op werkdagen tussen circa 8:00 en 18:00; - Het huidige kerkgebouw mag niet gesloopt worden en moet in haar huidige uitstraling herkenbaar blijven als gebouw. Bij het realiseren van nieuwbouw in de omgeving en

14

-

zeker het aanbouwen, moet hiermee rekening gehouden worden. In het geval van een concreet plan wordt beoordeeld of de voorgestelde aanpassing ; In de uitwerking van de plannen moet nadrukkelijk aandacht geschonken worden aan de wijze waarop een bijdrage wordt geleverd aan het in 2040 energieneutraal laten zijn van Rhenen

De randvoorwaarden die gelden ten aanzien van bebouwing (met name qua massa en positionering) worden weergegeven onder de stedenbouwkundige randvoorwaarden.

1.10 Stedenbouwkundige randvoorwaarden

Het plangebied bestaat nu uit de kerk met zowel aan de noord- als westzijde een bescheiden vorm van parkeren en achter een groene wand en afgescheiden door hekwerken van de kerk een speelterrein. Dit speelterrein is vanaf (het fietspad langs) de Cuneralaan en het parkje aan de noordzijde bereikbaar. Mede door het verschillende gebruik, het hekwerk en het hoogte verschil zijn beide delen sterk van elkaar gescheiden. Aangezien een deel van de tuin behorende bij de pastoriewoning wordt toegevoegd aan het te ontwikkelen perceel ontstaan er naast de kerk een drietal enigszins verbonden deellocaties. Per deelgebied wordt hieronder beschouwd wat de mogelijkheden zijn.

15

Deelgebied 1

Deelgebied 2

Deelgebied 3

Deelgebied 1 Dit gebied is het grootste deelgebied. Het gebied wordt zoals hier boven reeds aangegeven gescheiden door een bomenrij. Bebouwing op dit deel zal dus fysiek los staan van de kerk. Daarnaast bevindt het gebied zich aanzienlijk lager dan de kerk. Dit laatste kan benut worden in de bebouwing. - Uitgangspunt is behoud van de bomen om de locatie. - De locatie is hierdoor niet voor auto’s te ontsluiten, parkeren t.b.v. dit bouwvlak dient dus in de andere bouwvlakken plaats te vinden. - Op de omliggende percelen komen grotere bouwmassa’s voor, ook op dit deel is een grote bouwmassa mogelijk. Qua grootte lijkt een bebouwing met een grondvlak van ca. 80% van het bouwvlak tussen de maximale kruinen van de bestaande bomen en de groenstructuur aan de noordzijde mogelijk.

-

-

-

16

Qua bouwhoogte dient er rekening gehouden te worden met de hoogte van de aangrenzende bebouwing aan de westzijde, de hiërarchie t.o.v. de kerk en het zicht op de locatie vanaf de Herenstraat. Dit leidt tot de volgende richtlijnen: o Bebouwing maximaal niet hoger dan de nok van de aangrenzende woning o In de basis noklijn (van tenminste 80% van) bebouwing niet hoger dan 3m boven de kruin van de Herenstraat. De afmetingen van de bouwmassa dienen in combinatie met de architectonische aspecten nader beschouwt te worden bij een welstandstoets. Een beperkte afwijking in bijvoorbeeld de hoogte is wellicht te verantwoorden. Daarentegen is het volledig uitbuiten van de maximale grenzen niet per definitie verantwoord. Er gelden geen beperkingen m.b.t. rooilijnen. De bebouwing aan de Herenstraat kent geen stringente rooilijnen. De bebouwingen, zeker woningen die zich op enige afstand van de straatranden bevinden hebben hun eigen, niet aan de weg gerelateerde

oriëntatie. Ook voor nieuwbouw is een andere richting dan het kerkgebouw, de Cuneralaan of Herenstraat denkbaar.

-

Uitgangspunt is wel dat de gevel richting het parkje ten noorden van de locatie representatief is. De gewenste representativiteit bestaat uit: 1. Relatie tussen de rooilijn van de nieuwbouw (wat niet perse parallel betekent) t.o.v. de ordening het parkje. 2. Hoogwaardige (relatief binnen gebouwmassa) materialisering en een ontwerp dat in duidelijke samenhang is gemaakt met de voormalige begraafplaats.

Deelgebied 2 Stedenbouwkundig gezien, zijn er geen zichtlijnen aanwezig welke behouden dienen te worden. Indien dit geen afbreuk doet aan het karakater van de Gedachteniskerk is vanuit stedenbouwkundig oogpunt nieuwbouw aan de kerk mogelijk.

Eventuele bebouwing dient niet hoger te zijn dan de zuilengalerij en binnen de noordelijke en zuidelijke rooilijn van de Gedachteniskerk te blijven. 17

Vanuit de vraag om parkeerruimte, lijkt een invulling van deze locatie met parkeren (aansluitend op het huidige gebruik en afgestemd op de nieuwe invulling) waarschijnlijk. Deelgebied 3 Voor deze locatie lijkt een invulling met parkeren, mede i.v.m. de directe ligging aan de school zeer waarschijnlijk; zie ook 1.5. Een en ander afhankelijk van de totale parkeerbehoefte van de toekomstige invulling van het plangebied, rekening houdend met de bestaande parkeerbehoefte van de school. Bebouwing op een deel van deze locatie is echter mogelijk. Hierbij dient de bebouwing - Los te staan van de kerk - Bescheiden te zijn qua hoogte, waarbij in beginsel 1 bouwlaag de meest passende invulling lijkt. Met een zeer zorgvuldige invulling en architectonische uitwerking is een tweede bouwlaag op een deel van de bouwmasse mogelijk toe te staan. - Bij een ontwikkeling van en rondom de noordelijke gelegen pastorie is een hogere bebouwing (2 lagen) mogelijk.

Conclusie Samenvattend bevinden zich de kansen voor nieuwbouw (in 2 bouwlagen) op het huidige verdiept gelegen speelterrein (deelgebied 1) en zijn de onbebouwde delen aansluitend op de Gedachteniskerk vooral geschikt voor zeer bescheiden bebouwing (maximaal 1 laag) en terreinfuncties waaronder parkeren.

1.11

Bronnen

Rijksmonumenten.nl, Cuneraheuvel: https://rijksmonumenten.nl/monument/45949/heuvel/rhenen/

18