Bijlage 1 dhr Stuijt - bij Een Burger Situatie Analyse ASD R tot 2025 en Herstel (11 sept. toegevoegd)
Tekst van het document
Een burger analyse rond einde januari 2025 van de Adviesraad Sociaal Domein Rhenen – door een oud-lid, tweede termijn Situatieanalyse echec ASD R, zo beknopt mogelijk. De Adviesraad Sociaal Domein Rhenen. ( ASD-R). Is m.i. mislukt in 2024, omdat de gemeenteraad, m.m. College en in hun kielzog de ambtelijke (zich volgend gedragende) staande organisatie, niet ontvankelijk waren voor de uitingen vanuit de wettelijke vereisten van de Adviesraad. Zo is – als één voorbeeld - het Leefbaarheidsplan Elst tot stand gekomen, zonder daarin de ASD te betrekken. Dus heeft de Dorpsraad géén idee wat de ASD is!. Tweede voorbeeld: De SGP noemt de ASD “een Poolse landdag”. Na 2020 is de ambtelijke organisatie, waarvan de ASD vrijwel geheel afhankelijk is voor goed functioneren, gekenmerkt door toenemend verloop & verzuim en daarvan de ontkenning. Zowel verloop als verzuim (ver)hinderenden de relaties tussen ambtenaren en de leden van ASD R. Zelden heb ik belangstelling bemerkt van portefeuillehouders, maar er is in die jaren één gespreksavond met hen geweest., De noodzakelijke, minimale, wederzijdse, aanspreekbaarheid was bij ALLE betrokkenen zelden in werking. De Adviesraad, onder de gemeentelijke verordening van 2015. werkte moeizaam – naar mijn waarnemingen - vele jaren na 2015. Met o.a., een tijd onvervangen verloop wnd. Voorzitter (een huisarts). Die wnd. Voorzitter kwam er weer in 2023.
Ik kwam in corona tijd jaar 2020. Met de bekende vergader- en werkproblemen. Maar tussen 2020 en 2024 traden wel een aantal mensen, vrouwen en één man, toe tot de Adviesraad: allen met behoorlijke kwalificaties voor de raad en daardoor een kortere inwerkperiode. Toch bleven we bezig met werving, maar in 2024 vonden we nog maar één kandidaat, waarmee een sollicitatiegesprek is gevoerd. . Aan haar is door de opheffing door de portefeuillehouder geen aandacht geschonken. Ik heb haar ingelicht omdat ik haar (al jaren) kende.
pag. 1 van 8
Burger Advies omdat er geen ASD Rhenen advies kan zijn van Arie Stuijt uit Elst
Een burger analyse rond einde januari 2025 van de Adviesraad Sociaal Domein Rhenen – door een oud-lid, tweede termijn Eind 2024 hebben, voorzitter eerst en daarna leden, op twee na opgezegd. Motivering: ons werk blijkt zinloos, dus is stoppen de correcte persoonlijke beslissing, De wethouder deelde opheffing in januari 2025 mee aan de twee resterende leden. Hun hulp is afgewezen. Sindsdien is geen verplichte sociaal domein advisering op essentieel sociaal domein beleid in 2024 én 2025. Het bezuiniging besluit van november 2024 van de raad is onaangemeld of geadviseerd aan de ASD onthouden. Terwijl de ASD in oktober het functioneren had hervat ‘met goede afspraken waarin vertrouwen is uitgesproken’. Halverwege dit jaar ondernam de portefeuillehouder met een vragenformulier van gemeenteforum "Rhenen spreekt", uitvoerder Moventem, voldoende grondslag te vinden voor verordening herziening en nieuwe leden werven. Zie als enige rapportages bijlagen . . 21928_Factsheet_Rhenen_AdviesraadSociaalDomein Analyse rond verzoek om ontslag leden Adviesraad sociaal domein Reactie fracties bij stellingen Adviesraad Sociaal Domein De drie documenten zijn instrumenteel voor voortgang besluiten. Conclusie: Het event van de ASD R is niet afgesloten met een volledige valide evaluatie, zoals in een personeelsbeleid past. Motto werken met de ‘lessons learnt; blijkt een slag in de lucht.
Aan de relatie ontwikkeling in het Samenleving werkgebied wordt in de documenten van 23 september niet gewerkt. Geen situatie analyse of informatie analyse of rapportage over gevoerde exit interviews met afgetreden leden van de Adviesraad, geen beleidsvorming in de commissie Samenleving.
pag. 2 van 8
Burger Advies omdat er geen ASD Rhenen advies kan zijn van Arie Stuijt uit Elst
Een burger analyse rond einde januari 2025 van de Adviesraad Sociaal Domein Rhenen – door een oud-lid, tweede termijn Het persbericht is verouderd en niet bijgewerkt. Wat ontbreekt voor een succesvol herstelproces? Wat ik schets m.b.t. de Adviesraad Sociaal Domein Rhenen (ASDR) wijst op een structureel en procesmatig falen, waarbij meerdere essentiële elementen voor een goed functionerende adviesraad ontbreken. Voor een succesvol herstelproces zijn m.i. de volgende elementen cruciaal, en deze lijken momenteel nog steeds te ontbreken, of onvoldoende uitgesproken en ontwikkeld. 1. Grondige Situatieanalyse (waarom ging het mis?) Een goed herstel begint met leren van het verleden. Daarvoor is nodig: Exitinterviews analyseren en rapporteren: waarom zijn de voorzitter en bijna alle leden vertrokken? Waarom haperden de werkverhoudingen tot alle verdere betrokkenen voor en van de ASD? Duiding van structurele problemen, zoals: ontbreken van wederzijds vertrouwen, onduidelijk mandaat, onvoldoende invloed, of politieke desinteresse, ontbreken werkplanning. Inbreng van oud-leden waarderen en gebruiken om constructief te reflecteren op wat er niet werkte. Mits nog bereid. Opsommend: Ontbreekt: geen formele evaluatie of analyse van de problemen in de relatie tussen ASD-R en gemeenteraad. 2.
Duidelijke Probleemdefinitie en Doelstelling Wat wil de Gemeenteraad via de aansturing van het College bereiken met een nieuwe Adviesraad?
pag. 3 van 8
Burger Advies omdat er geen ASD Rhenen advies kan zijn van Arie Stuijt uit Elst
Een burger analyse rond einde januari 2025 van de Adviesraad Sociaal Domein Rhenen – door een oud-lid, tweede termijn Herbevestigen van het wettelijk kader (Wmo 2015 en de Participatiewet vereisen lokale participatie via cliëntenparticipatie/adviesraden). Doel van de raad actualiseren: niet alleen adviseren “omdat het moet”, maar met een duidelijke maatschappelijke meerwaarde. Ontbreekt: Geen zichtbare beleidsmatige heroriëntatie of probleemdefinitie in de commissie Samenleving. 3. Politieke en Ambtelijke Verankering Een adviesraad heeft pas bestaansrecht als: De gemeenteraad de Adviesraad serieus neemt, en bereid is om adviezen zichtbaar te wegen. Portefeuillehouder en ambtenaren actief de raad betrekken, faciliteren en erkennen. De adviesraad onafhankelijk mag functioneren, met duidelijke communicatiekanalen richting raad en college. Ontbreekt: Geen herstel van relatie met gemeenteraad. Slechts eenzijdig initiatief vanuit het college via “Rhenen Spreekt” vragenformulier. 4. Participatief en Transparant Herstelproces Een herstart werkt alleen als deze: Open en inclusief is: ook met betrokken burgers, professionals en oud-leden. Geleid wordt door onafhankelijke procesbegeleiding, niet louter door het college of ambtenaren. Publiek wordt geïnformeerd en betrokken bij de herstart: open bijeenkomsten, inspraakrondes, transparante verslaglegging. pag. 4 van 8
Burger Advies omdat er geen ASD Rhenen advies kan zijn van Arie Stuijt uit Elst
Een burger analyse rond einde januari 2025 van de Adviesraad Sociaal Domein Rhenen – door een oud-lid, tweede termijn
Ontbreekt: Geen inclusief, participatief, proces; huidige aanpak lijkt technocratisch (vragenlijst), niet democratisch. 5. Duidelijke Verordening en Mandaat De verordening moet: Heldere taken en bevoegdheden vastleggen. Onafhankelijkheid van de adviesraad garanderen. Geen belemmeringen voor succes bevatten Een terugkoppelsysteem vastleggen: hoe wordt advies gevraagd, ontvangen, behandeld en teruggekoppeld? De samenstelling, werving en ondersteuning goed regelen. Gelet op de bevolkingssamenstelling in 2024 van de Gemeente Rhenen ‘brede selectie met maar 8 leden maximaal onmogelijk. De opsteller van het concept van de Verordening deed hieraan iets door OUDEREN niet te noemen. De cijfers: en de concepttekst Verordening ASD R 2025: Over de 8 mensen Adviesraad maximaal die alle doelgroepen zouden moeten vertegenwoordigen? 4. 4.De samenstelling van de Adviesraad vormt zoveel mogelijk een weerslag van de samenstelling van de Rhenense bevolking. Denk bijvoorbeeld aan deelname van jongeren, mensen met een beperking, praktisch opgeleiden en inwoners met een niet-westerse achtergrond. De leden van de Adviesraad onderhouden actief contacten met de verschillende doelgroepen. 5. Ook vind het college het wenselijk dat ervaringsdeskundigen deel uitmaken van de Adviesraad.
Leeftijdsopbouw Gemeente Rhenen 2024: • De gemeente Rhenen telt per 22 november 2024 20.235 inwoners. pag. 5 van 8
Burger Advies omdat er geen ASD Rhenen advies kan zijn van Arie Stuijt uit Elst
Een burger analyse rond einde januari 2025 van de Adviesraad Sociaal Domein Rhenen – door een oud-lid, tweede termijn 65-plussers: 23% neemt toe in omvang elk jaar • 45-65 jaar: 27% • 25-45 jaar: 21% • Kinderen tot 15 jaar: 17% • Jongeren van 15 tot 25 jaar: 12% Etniciteit • Niet-westerse migratieachtergrond : 7% • Westerse migratieachtergrond : 6% • Geen migratieachtergrond: 87% •
Risico: Verordening dreigt instrumenteel aangepast te worden, zonder reflectie op wat fout ging of betrokkenheid van nieuwe leden of oud-leden. Of benutten bevolkingsstatistieken. 6. Strategische Herpositionering van de Raad Dit betekent: Niet zomaar opnieuw starten, maar de raad strategisch plaatsen binnen het lokale democratische ecosysteem. Gebruik maken van ervaringen elders (best practices) in Nederland. Benut de Koepel Adviesraden en MOVISIE ! Integratie met andere lokale initiatieven, zoals wijkraden, de twee dorpsraden, de Denktank, welzijnspartners, burgerpanels. Ontbreekt: Geen inhoudelijke visie op de toekomstige rol van een adviesraad binnen het lokale sociaal beleid over de gemeentelijke domeinenindeling heen. Geen anticipatie op een noodzakelijke scoop- en schaalvergroting met alle omliggende gemeenten. Er is geen SOCIALE KAART beschikbaar voor alle betrokkenen. In de website staan hiervoor de meeste gegevens al, pag. 6 van 8
Burger Advies omdat er geen ASD Rhenen advies kan zijn van Arie Stuijt uit Elst
Een burger analyse rond einde januari 2025 van de Adviesraad Sociaal Domein Rhenen – door een oud-lid, tweede termijn
Maar in het ORGANIGRAM dat Rhenen gebruikt ontbreekt de wettelijke, structurele, positie van de SD R als unieke vorm van vrijwilligerswerk, gebaseerd op wetten. Samenvattend: Wat ontbreekt? Een grondige analyse van het falen Een politiek-bestuurlijk draagvlak en relatieherstel Een participatief en transparant herstartproces Een strategisch plan voor positionering en functioneren van een nieuwe raad Heldere verordening en waarborgen voor onafhankelijkheid Lerende houding en open communicatie vanuit college én raad Advies: Ik stel voor dat de gemeente: 1. Een onafhankelijke evaluatie laat uitvoeren van het functioneren van de vorige ASD-R. 2. Een tijdelijke adviesgroep instelt, met vertegenwoordigers van raad, college, inwoners en veranderingsexperts om het hersteltraject namens het College als een stuurgroep te begeleiden. 3. Een herstelplan opstelt met tijdslijnen, participatiemomenten en communicatieplan voor die adviesgroep.. 4. De commissie Samenleving, als vertegenwoordiger van de gemeenteraad een actieve rol laat spelen in de heroriëntatie. 5. De gemeenteraad publiekelijk betrekt en bindt aan het hernieuwen van het mandaat. 6. Proactief, actief en reactief met de bevolking hierover communiceert. Zodat een goed bewustzijn ontstaat van de pag. 7 van 8
Burger Advies omdat er geen ASD Rhenen advies kan zijn van Arie Stuijt uit Elst
Een burger analyse rond einde januari 2025 van de Adviesraad Sociaal Domein Rhenen – door een oud-lid, tweede termijn verbindende rol die de ASD R zal spelen in de ontwikkeling van het duurzame en overwegend gelukkige Rhenen. Drs. A. Stuijt BA’ Elst.
pag. 8 van 8
Burger Advies omdat er geen ASD Rhenen advies kan zijn van Arie Stuijt uit Elst