Aanvullende memo eerste begrotingswijziging en belastingverordeningen

Aanvullende memo Eerste begrotingswijziging en belastingverordeningen Datum: 6 december 2024 Afgelopen maandag 2 december bespraken we de raadsvoorstellen ‘eerste begrotingswijziging’ en ‘belastingverordeningen’ in commissie Bestuur en Financiën. We merkten dat er verwarring was over de raadsvoorstellen. Dat begrijpen we. Er waren veel punten die door elkaar liepen: zowel de verwerking van de aangenomen amendementen als onze voorstellen om de begroting sluitend te krijgen, ook voor de provincie. Besluitvorming in de raad van 10 december is noodzakelijk om in 2025 belastingen en leges te kunnen heffen. De commissie heeft het college de ruimte gegeven om met aangepaste voorstellen te komen, zodat besluitvorming op 10 december mogelijk is. Naast deze memo waarin we ingaan op de wijzigingen, ontvangt u twee gewijzigde raadsvoorstellen en een brief van de provincie waarnaar gevraagd werd.

Hoe hebben we de aangenomen amendementen verwerkt? We beschrijven hieronder hoe we uw amendementen verwerkt hebben. Uitvoering amendementen 13.A.1 onderdeel kapitaallasten ondergrondse containers In het raadsvoorstel 1e begrotingswijziging is aangegeven dat de ombuiging van het schrappen van de investering ondergrondse containers en daarmee een verlaging van de kapitaallasten met € 65.000 niet uitvoerbaar is. Het niet uitvoerbare element van dit amendement zit in het feit dat deze ombuiging geen lager begrotingskort oplevert maar tot een verlaging van het tarief afvalstoffenheffing zou moeten leiden (zie ook de beantwoording technische vragen D66). Doel van het amendement is om de investering ondergrondse containers te schrappen én een ombuiging van € 65.000 te realiseren. Wij hebben het amendement nu als volgt verwerkt: In het raadsvoorstel 1e begrotingswijziging zijn twee beslispunten toegevoegd: We stellen u voor om het krediet voor ondergrondse containers van € 1.250.000 in te trekken Hiermee kan de raad besluiten om de investering in ondergrondse containers te schrappen. De kapitaallasten zijn bij het raadsvoorstel voor het verminderen van restafval en de optimalisatie van het afvalbrengstation tijdens de raadsvergadering van 5 november 2024 afgeraamd en ingezet voor het optimalisatiescenario.

We stellen u als alternatief dekkingsvoorstel voor om in 2025 het voordeel op de kapitaallasten in te zetten van niet (volledig) gerealiseerde investeringen in 2024. En de gevolgen vanaf 2026 mee te nemen in het meerjarig ombuigingsproces Om te voldoen aan de ombuiging van € 65.000 verlagen we de kapitaallasten voor 2025 met € 65.000. Omdat sommige investeringen in 2024 niet doorgaan, ontstaat er in 2025 een onderuitputting van de kapitaallasten. De structurele invulling nemen we mee in de lange termijn ombuigingsmaatregelen. Uitvoering amendement 13.A.1 en 13.A.2 verlaging kosten sociaal domein en verminderen 7 FTE Voor het college is het duidelijk dat deze amendementen moeten worden uitgevoerd. In het raadsvoorstel voor de eerste begrotingswijziging hebben we dat onvoldoende benadrukt. Het college gaat voor 2025 uit van 184 FTE. Omdat in het amendement geen bedrag is opgenomen, hebben we dit gebaseerd op een gemiddelde loonschaal. Dit betekent dat de loonsom voor 2025 met € 560.000 wordt verlaagd door het structureel verminderen van 7 formatieplaatsen. Inzet van de algemene reserve is nodig om een sluitende begroting te realiseren De provincie heeft in de toezicht gesprekken aangegeven dat de amendementen onvoldoende zijn onderbouwd. Op vragen vanuit de commissie Bestuur en Financiën hebben wij de provincie verzocht om dit standpunt schriftelijk vast te leggen.

De provincie heeft op 5 december een brief gestuurd over de beoordeling van de begroting en het amendement. Hierin staat dat het amendement onvoldoende is onderbouwd. Dit betekent dat de provincie de twee

ombuigingsmaatregelen corrigeert op het structureel begrotingssaldo. En inzet van de algemene reserve nodig is om een sluitende begroting te realiseren. Zonder deze onttrekking volgt preventief toezicht. We moeten beoordelen welke taken kunnen worden geschrapt of efficiënter uitgevoerd Het college gaat voor 2025 uit van een beschikbare formatie van 184 FTE. Dit betekent dat de loonsom in 2025 met € 560.000 zal worden verlaagd. Het gaat hierbij om het structureel verminderen van 7 formatieplaatsen. Hiervoor is het nodig om te beoordelen welke taken mogelijk geschrapt kunnen worden dan wel efficiënter kunnen worden uitgevoerd. Hiermee geven we ook invulling aan het amendement waarbij de raad het college opdraagt om een ‘afweging te gaan maken tussen gewenste en noodzakelijke/projecten en de daarbij benodigde formatie/overhead’. De beoordeling moeten we ons inziens dan ook los zien van de huidige openstaande vacatures. Deze exercitie is echter niet al op 1 januari 2025 uitgevoerd. Om de loonsom te verminderen, vullen we vacatures vanaf 1 januari 2025 drie maanden niet in en beoordelen we de noodzaak van structurele invulling. We brengen ook de gevolgen in kaart van het niet uitvoeren van de taken die bij de vacatures horen.

Zoals in de brief van de provincie staat, voldoet de invulling van het amendement zoals wij die hiervoor hebben beschreven niet aan de eis van de provincie om de taakstellingen concreet te onderbouwen. Het niet vaststellen van deze begrotingswijziging leidt volgens de brief van de provincie van 5 december tot preventief toezicht van de provincie. Uitvoering amendement 13.A.1 maximale stijging van de woonlasten met 5% Dit onderdeel van het amendement is duidelijk, maar er is verwarring ontstaan door het berekende bedrag voor de woonlastendemping en de dekking. In de commissie Bestuur en Financiën is uitgesproken dat de woonlasten niet meer dan 5% mogen stijgen, inclusief de kostendekkende maatregelen voor afvalstoffen- en rioolheffing en de gevolgen van het optimalisatiescenario. We hebben het raadsvoorstel belastingverordeningen hierop aangepast. We stellen voor om het restant kosten woonlastendemping te dekken uit algemene reserve Dit betekent dat de woonlastendemping niet met € 65,48 (amendement) stijgt, maar met € 108,74. De kosten van de extra woonlastendemping bedragen hierdoor € 800.000 in plaats van € 543.085 (amendement). In het amendement is besloten om de kosten te dekken uit de reserve uitvoering collegeprogramma. Dit is mogelijk, maar de verhoging kan niet volledig hieruit worden gedekt. De reserve collegeprogramma heeft nog een vrije ruimte van € 566.000.

We stellen daarom voor om het restant van € 234.000 te dekken uit de algemene reserve. Provincie kritisch over woonlastendemping: in 2026 dekken uit structurele maatregelen Zoals u in de brief van de provincie kunt lezen, kijkt de provincie kritisch naar de woonlastendemping. Dit is niet nieuw; er is eerder op ambtelijk niveau over gesproken. De provincie ziet de woonlastendemping als een structurele maatregel. Wij zijn het hier niet mee eens en hebben steeds betoogd dat het een incidentele maatregel is die incidenteel mag worden gedekt. De provincie heeft bij de beoordeling van de begroting 2024 ingestemd met de woonlastendemping als incidentele maatregel voor 2024, 2025 en 2026. Door de verdere verhoging van de woonlastendemping ten opzichte van de begroting 2024, besteedt de provincie hier opnieuw aandacht aan in de brief. Ze kondigen aan dat de woonlastendemping in 2026 door structurele maatregelen moet worden gedekt. Wijziging begroting als gevolg van correctie 1 FTE afval Tijdens de commissie Bestuur en Financiën zijn er vragen gesteld over de formatie afval en de aanschaf van de zijlader. De kosten voor de zijlader zijn vanaf 2025 in de begroting opgenomen. Door deze huisvuilwagen is één chauffeur/belader minder nodig. We hebben geconstateerd dat de formatie niet is verlaagd met 1 FTE en dat de kosten inclusief overhead zijn doorberekend in de afvalstoffenheffing.

De vragen in de commissie waren terecht en leiden tot een correctie van de begroting. We hebben daarom een beslispunt toegevoegd aan het raadsvoorstel voor de eerste begrotingswijziging. De formatiekosten worden met € 61.800 verlaagd en de opbrengst afvalstoffenheffing met € 102.800. Het verschil van € 41.000 komt door de doorberekening van overheadkosten in de afvalstoffenheffing. Hierdoor neemt het begrotingstekort met € 41.000 toe. Dit hebben wij verwerkt in het raadsvoorstel 1e begrotingswijziging 2025.

Tot slot Wij hopen dat we hiermee de uitvoering van de amendementen en de wijzigingen hebben verduidelijkt, zodat de besluitvorming over de gewijzigde raadsvoorstellen op 10 december kan plaatsvinden.