projectopdracht intensivering energiecontroles bij bedrijven 2021

gerneente Rheden

bedrijven gemeente Rheden 2O2í"

PROJEETGPDRACHT

Oooesteld door

Datum

Projectleider

3 december 2020

Handtekeninq

Naam: Dorinda Veenstra

Vastqesteld door Opdrachtgever Naam: Mariolein Huijskes

N,lri!:

5 p. l,rrt /.'n zt

gemeente Rheden

INHOUDSOPGAVE

1n

PRniFPTRTQirO'c;

11.

VERHOUDING TOT ANDERE INITIATIEVEN ,

L n u iu n - l^ - ^ - ^ - P ^ u jo J U J O J

PROJECT "Intensivering energiecontroles bedrijven gemeente Rheden 2021".................................. 1 1. INLEIDING.................................................... 2. WENKEND PERSPECTIEF/UITDAGING........ 3. AANLEIDING................................................ 4. BEOOGDE PROJECTRESULTATEN............... 5. DOELSTELLING............................................. 6. SCOPE EN AFBAKENING............................. 7. KADERS EN RANDVOORWAARDEN............. 8. COMMUNICATIE EN BETROKKEN PARTIJEN 9. AANPAK DEFINITIEFASE.............................

gemeente Rheden

^

1. INLEIDING Naam project: Intensivering energiecontroles bedrijven gemeente Rheden Opdrachtgever: Marjolein Huijskes Projectleider: Dorinda Veenstra

2. WENKEND PERSPECTIEF/UITDAGING Energiebesparing Klimaat programmaplan 2019-2022, programmadoel a (blz. 6): We realiseren ieder jaar een energiebesparing van 1,5% op het energieverbruik in Rheden. Specifiek Klimaat programmaplan 2019-2022, pijler 4: De gebouwde omgeving; Werken en produceren (blz. 12).________ _____________ Resultaten eind 2022 Inspanning We handhaven op energiebesparing vanuit de Alle bedrijven hebben de energiebesparende maatregelen getroffen die binnen 5 jaar zijn Wet milieubeheer door ODRA. teruqverdiend.

3. AANLEIDING Bedrijven zijn al sinds de jaren 90 verplicht rendabele energiebesparende maatregelen te nemen. Veel bedrijven hebben deze maatregelen echter nog niet uitgevoerd. Er is hier dan ook veel mogelijk aan energiebesparing binnen de bestaande regelgeving (laaghangend fruit). Omdat lang onduidelijk was welke maatregelen rendabel waren bij individuele bedrijven, werd nauwelijks op de energiebesparingsplicht gehandhaafd. Afgelopen jaren zijn echter landelijk zogenaamde maatregellijsten (EML) ontwikkeld, is duidelijker voor bedrijven welke maatregelen rendabel zijn en is handhaving wel praktisch uitvoerbaar. In 2018 en 2019 zijn we in de Energiecontroles Rheden regio gestart met jaarlijks 20 controles specifiek op de 225 energiebesparingsplicht bij 200 bedrijven met een gemiddeld tot 175 hoog energiegebruik (energiecontroles). In Rheden gaat het daarbij om ongeveer 230 bedrijven. Omdat in dit tempo pas in 2028 alle relevante bedrijven zouden zijn gecontroleerd, zijn we in 2021 gestart met een intensivering van de energiecontroles. In 2018 2019 2020 2021 2022 2023 2024 2025 2026 2021 en 2022 moeten nog ongeveer 110 bedrijven ■ 22 bedrijven per jaar ■ 2022 alle relevante bedrijven gecontroleerd gecontroleerd worden ofwel beide jaren elk 55 controles.

Daarbij gaan we uit van een wat kleinere werkvoorraad (200) vanwege het niet controleren van proactieve bedrijven en omdat in de praktijk een deel van de bedrijven op de inventarisatielijst kleinverbruiker blijkt te zijn.

4. BEOOGDE PROJECTRESULTATEN In Rheden zijn naar schatting ongeveer 230 bedrijven met een gemiddeld tot hoog energiegebruik. Beoogd is deze bedrijven eind 2022 gecontroleerd te hebben op het nemen van de wettelijk verplichte energiebesparende maatregelen. Om dit te bereiken controleren we in 2021 55 bedrijven (30 extra dan regulier geprogrammeerd). Draagt bij aan Global Goal(s): 7 Betaalbare en duurzame energie 11 Duurzame steden en gemeenschappen

gemeente Rheden

5= POEISTELLIWG Via intensivering van de energiecontroles bewerkstelligen dat alle bedrijven in Rheden met een midden tot groot energieverbruik uiterlijk eind 2022 tenminste alle wettelijk verplichte energie­ besparende maatregelen hebben getroffen.

6. SCOPE EN AFBAKENING In de milieuregelgeving wordt onderscheid gemaakt tussen klein-, midden- en grootverbruikers van energie. Voor midden- en grootverbruikers geldt een energiebesparingsplicht, voor klein­ verbruikers alleen een zorgplicht. Dit project betreft alleen het toezicht op energiebesparing waarvoor de energie­ besparingsplicht geldt ofwel de bedrijven met een groot- en middenverbruik. Het toezicht op Groot Midden Klein energiebesparing bij de bedrijven r-o.nof' - znn.ono i. Wh 200.000 VIM-I met een klein energieverbruik 75,000 rn' • 21 000 rr.’ wordt door ODRA meegenomen VeipHcht om ene gemaat egel tri Veipi'ch* om energicn'aat'egc'cn Zoigplicht om vcip Hing cit tc voeren rrct een tciugvcidicn uil te vueitii rrct een tciugvc dien in de reguliere periodieke tegen :c gaan. 'J.dvan m-.nder danSiaar tl.id van minder dan 5 .aar integrale milieucontroles. - SfnWtUMï

V

V

ODRA voert het hele traject voor handhaving uit bij 55 bedrijven in 2021. Dit betreft conform de Landelijke handhavingsstrategie een eerste energiecontrole bij het bedrijf, een eventuele tweede controle en als nodig ook juridische handhaving. Vaak moet een bedrijf zelf onderzoek (laten) doen welke energiebesparende maatregelen in zijn specifieke situatie rendabel zijn. Dit wordt niet door ODRA gedaan. Sommige energiebesparende maatregelen zijn pas rendabel op een zogenaamd natuurlijk moment zoals bv renovatie en verbouwen en zijn alleen dan verplicht te treffen. Deze maatregelen vallen buiten de scope van dit project. De extra energiecontroles zijn beoogd bij achterblijvende bedrijven. Bedrijven die actief meedoen aan energiebesparingsprojecten (bv met de branchevereniging, Green Deal Zorg), die verder gaan dan de wettelijke verplichtingen, controleert ODRA niet of alleen in afstemming met het project. Monitoring van de behaalde energiebesparing door bedrijven is complex, omdat de nul-situatie veelal onbekend is, bedrijven de behaalde energiebesparing niet hoeven door te geven (privacy) en het nemen van maatregelen vaak over langere periodes en in diverse stappen gaat. Er is daardoor momenteel geen rekenmethode om te kunnen berekenen hoeveel er aan besparing is behaald als de bedrijven hebben voldaan aan de EML-maatregelen.

Landelijk wordt gewerkt aan een systeem waarmee de beschikbare data kan worden omgezet indicatieve % besparing per EMLmaatregel. Hieruit kan dan vervolgens een schatting gemaakt worden van de totaal bereikte energiebesparing.

7. KADERS EN RANDVOORWAARDEN De (extra) energiecontroles zijn gericht op achterblijvers. Met het aanpakken van achterblijvers belonen we indirect de bedrijven die de verplichte energiebesparende maatregelen al getroffen hebben en/of zich proactief inzetten op verdergaande maatregelen. Daarbij is het handhaven op milieuregels van belang om oneerlijke concurrentie tegen te gaan (level-playing-field).

8.

COMMUNICATIE EN BETROKKEN PARTIJEN

Belangrijkste betrokken partijen zijn ODRA en de bedrijven. De energiecontroles zijn een reguliere toezichtstaak van ODRA. Extra communicatie hieromtrent is niet nodig.

gemeente Rheden

9.

AANPAK DEFINITIEFASE

Planning_____ _____________________ Wat (Extra) energiecontroles Evaluatie resultaten energiecontroles, bepalen planning komende jaren, evt. bijstellen monitoring. Verantwoording resultaten project (via jaarrapportage ODRA) Kosten Product/dienst 30 energiecontroles Subsidie provincie Vervolgcontroles en juridische handhaving Projectleiding intern Totaal

10.

Wanneer Januari-december 2021 Najaar 2021 Voorjaar 2022

Kosten €30.000,-€12.000,€12.000,-

Toelichting €1000,-/controle €400,-/controle 8x kort traject (100 uren), 2-3x langer traject (75 uren)

binnen regulier werk €30.000,-

PROJECTRISICO'S

ODRA kan zelf binnen de beschikbare formatie een deel van de extra energiecontroles uitvoeren, maar moet voor het overige deel externe deskundigen inhuren. Deze energiespecialisten zijn niet ruim voorhanden. De energiecontroles door ODRA voldoen aan de voorwaarden die de provincie Gelderland stelt aan subsidie op deze energiecontroles. Het subsidiebudget van de provincie is begrensd. Er is daardoor een klein risico dat de subsidie niet wordt toegekend. Om dit risico zo laag mogelijk te houden, zal de subsidie direct na accordering van de projectopdracht aangevraagd worden. De energiecontroles hebben een vaste prijs. Ook vervolgcontroles en het begin van een juridisch handhavingstraject hebben een vaste prijs. Het is echter op voorhand niet te voorspellen hoeveel vervolgtrajecten er nodig zullen zijn. Een volledig juridisch handhavingstraject is maatwerk en kostbaar en wordt op uurbasis afgerekend. De geraamde kosten voor vervolgcontroles en juridische handhaving zijn dan ook zeer indicatief, waarbij deze kosten voor een deel ook pas na 2021 gemaakt zullen worden. Voor hogere kosten dan voor dit project geraamd, zal binnen dit project (aantal energiecontroles naar beneden bijstellen) en/of binnen het reguliere werkprogramma een oplossing gezocht worden. Monitoring op voortgang en kosten vindt plaats via de reguliere kwartaalrapportages en accountgesprekken.

Risico op overschrijding van het geraamde projectbudget is daarmee gering. Het blijkt in de praktijk lastiger dan gedacht om vooraf in te schatten welke en daarmee hoeveel bedrijven midden- en grootverbruikers zijn. Het totaal aantal (nog) te controleren bedrijven kan daardoor nog hoger zijn. Tegelijkertijd controleren we niet de bedrijven uit de doelgroep die zich proactief inzetten voor (meer dan wettelijk verplichte) energiebesparing. De werkvoorraad zal komend jaar gaandeweg duidelijker worden, zodat de onzekerheid over de nog te controleren bedrijven in 2022 najaar 2021 acceptabel zal zijn.

11.

VERHOUDING TOT ANDERE INITIATIEVEN

Dit project is onderdeel van het Klimaatprogramma en valt onder het thema Bedrijven. Bij ODRA is het onderdeel van het programma Energie.