Jaarverslag commissie Rheden 2025
Tekst van het document
1 Commissie bezwaarschriften gemeente Rheden Jaarverslag 2025 2 Voorwoord Jaarlijks wordt van de gemeente gevraagd om duizenden besluiten af te geven op uiteenlopende vakgebieden. De afgelopen jaren zijn de regelingen die door een gemeente uitgevoerd moeten worden alleen maar toegenomen. Denk bijvoorbeeld aan de regeling voor ouders die slachtoffer zijn van de toeslagenaffaire en aan taken die te maken hebben met milieu en klimaatadaptie. Dit vraagt om een diversiteit aan kennis en kunde bij medewerkers en zorgt ook voor net zo’n diversiteit aan belanghebbenden die een besluit ontvangen van de gemeente. Denk aan ondernemers, stichtingen en inwoners. Ieder met hun eigen belang bij een zo zorgvuldig mogelijke afweging en beoordeling van hun vraag of verzoek. Als bezwarencommissie zien wij slechts een fractie van de belanghebbenden in de bezwaarprocedure voorbijkomen en in dit jaarverslag kunnen wij geen recht aan doen aan de veelzijdigheid van de verhalen die wij tijdens de hoorzittingen te horen krijgen. Daarnaast zullen er wellicht ook belanghebbenden zijn die geen bezwaar indienen en daarmee ook niet de kans krijgen op een heroverweging van het besluit of gehoord te worden tijdens een hoorzitting. Toch denken wij met dit jaarverslag een goed beeld te geven van onze werkzaamheden van het afgelopen jaar.
In de Sociale Kamer zien we een lichte stijging van het aantal zaken waarbij we als commissie hebben geadviseerd tot gegrond of gedeeltelijk gegrondverklaring van het bezwaarschrift. We zien gelukkig nog steeds een welwillendheid van de vertegenwoordigers van het college om zaken tijdens of na de zitting alsnog op te lossen. We zien, gezien de stijging van het aantal gegrond/gedeeltelijke gegrond, voor de toekomst wel een uitdaging om zaken vóór een eventuele hoorzitting nog wat scherper onder de loep te nemen, zodat ook deze stijging weer afneemt. Een zorgvuldige en inzichtelijke motivering van besluiten blijft een belangrijk aandachtspunt. Heldere communicatie, zowel mondeling als schriftelijk, draagt in belangrijke mate bij aan het begrip en de acceptatie van besluiten door inwoners. Het tijdig toelichten van een negatief besluit, bijvoorbeeld via een telefonisch contact, of het snel opnemen van contact na ontvangst van een bezwaarschrift, kan daarbij een wezenlijk verschil maken. Per 1 januari 2024 is de Omgevingswet in werking getreden. In 2025 zijn in de Algemene Kamer nagenoeg alle behandelde bezwaarschriften beoordeeld binnen het kader van deze wet. Slechts incidenteel had een bezwaar nog betrekking op een besluit dat was genomen onder de voormalige Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (Wabo).
De commissie heeft ook in deze fase van overgang zorgvuldig toegezien op een juiste toepassing van het overgangsrecht. Tot slot willen we onze expliciete waardering uitspreken voor de goede en professionele ondersteuning van de secretarissen. Zij zijn met hun kennis en competenties een prettige en deskundige basis en de drijvende kracht voor ons commissiewerk. Manon de Waal (voorzitter Sociale Kamer) Miriam Engelen (voorzitter Algemene Kamer) 3 Inhoudsopgave Hoofdstuk 1: De commissie bezwaarschriften 1.1 Inleiding 1.2 Samenstelling commissie en secretariaat 1.3 Hoorzittingen 2025 1.4 Procedure Hoofdstuk 2: Algemene Kamer 2.1 Inleiding 2.2 Overloop uit 2024 2.3 Aantal bezwaarschriften 2.4 Adviezen 2.5 Afwijken van commissie-adviezen 2.6 Beslissingen op bezwaar 2.7 Aanbevelingen Hoofdstuk 3: Sociale Kamer 3.1 Overloop uit 2024 3.2 Aantal bezwaarschriften 3.3 Adviezen 3.4 Afwijken van commissie-adviezen 3.5 Beslissingen op bezwaar 3.6 Aanbevelingen 4 Hoofdstuk 1: De commissie bezwaarschriften 1.1 Inleiding De Commissie bezwaarschriften (hierna: de commissie) fungeert als adviescommissie voor de Gemeenteraad, het College van burgemeester en wethouders en de Burgemeester. De taak van de commissie is het adviseren van het bestuursorgaan betreffende het nemen van een besluit op bezwaar zoals bedoeld in artikel 7:11 van de Algemene wet bestuursrecht (hierna: Awb).
Uitgesloten van advies door de commissie zijn bezwaarschriften in het kader van gemeentelijke leges- en belastingverordeningen en personele aangelegenheden, evenals verordeningen die rechtstreeks betrekking hebben op de interne organisatie. De bezwaarschriftprocedure zorgt ervoor dat het bestuursorgaan de gelegenheid heeft om eventuele fouten te herstellen. Dit zorgt er indirect voor dat er minder procedures voor de rechter komen. Indien een bezwaarschrift gegrond wordt verklaard, wordt het beleid nog eens bekeken en wordt dit waar nodig aangepast. Het doel hiervan is om enerzijds gemaakte fouten te herstellen en anderzijds lering uit de gemaakte fouten te trekken. 1.2 Samenstelling commissie en secretariaat De commissie bestaat uit twee kamers, te weten de Algemene kamer en de Sociale kamer. De commissie is volledig extern samengesteld. De kamers hebben drie leden en een eigen voorzitter. Per zitting zijn de voorzitter en twee leden aanwezig. De leden rouleren volgens een rooster. Algemene kamer: - de heer A. Logemann, voorzitter (tot augustus 2025) - mevrouw M. Engelen, voorzitter (vanaf augustus 2025) - mevrouw mr. M.C.J. Kasteel, lid - de heer drs. W.H. Renger, lid - de heer mr. M. Wasser Sociale kamer: - mevrouw M. de Waal, voorzitter - mevrouw J.A.J. Venema, lid - mevrouw mr. A. Hachimi, lid - de heer M.
van Manen, lid Het secretariaat was in 2025 ondergebracht bij Team Intern Advies afdeling Bedrijfsvoering. 5 1.3 Hoorzittingen 2025 De hoorzittingen van de commissie vinden op dinsdagmiddag plaats. Een hoorzitting kent de volgende onderdelen: voorbespreking (in beslotenheid), het horen zelf (voor de sociale kamer ook in beslotenheid/niet openbaar) en de beraadslaging (in beslotenheid). Aantal hoorzittingen De Algemene Kamer: 11 De Sociale Kamer: 9 1.4 Procedure De bevoegdheden en de werkwijze van de commissie worden bepaald door de Awb en de Verordening Commissie bezwaarschriften. De commissie heeft tot taak over de aan haar voorgelegde bezwaarschriften te adviseren. In grote lijnen is de werkwijze als volgt. Een bezwaarschrift wordt ingediend bij het bestuursorgaan die het besluit heeft genomen waar het bezwaar tegen is gericht. Dit bestuursorgaan bevestigt de ontvangst van het bezwaarschrift. Het bestuursorgaan bekijkt of het bezwaar (informeel) kan worden opgelost en het bezwaar daarmee van tafel is. Mocht hier geen sprake van zijn, dan wordt het bezwaarschrift behandeld op een hoorzitting van de commissie. De beslistermijn bedraagt 12 weken na de datum van het verstrijken van de bezwarentermijn met de mogelijkheid om deze termijn met maximaal 6 weken te verdagen.
Het bestuursorgaan zorgt voor het tijdig nemen en verzenden van een verdagingbesluit, als geschat wordt of als blijkt dat besluitvorming binnen de gestelde termijn van 12 weken niet mogelijk is. Het is de ervaring van de commissie dat vrijwel standaard een verdagingbesluit genomen wordt. Op basis van de Awb moet er sprake zijn van een volledige heroverweging van het besluit van het bestuursorgaan waartegen bezwaar wordt gemaakt. Om die reden beperkt de commissie zich niet tot een rechtmatigheidstoets, maar komt ook een bredere beleids- c.q. doelmatigheidstoets aan de orde (art. 7:11 Awb). In beginsel moeten hierbij nieuwe feiten en omstandigheden – dat wil zeggen feiten en omstandigheden die zich na het nemen van het primaire besluit hebben voorgedaan – worden meegewogen (ex-nunc toetsing). Dit geldt niet voor zaken waarin tot niet- ontvankelijkheid wordt geadviseerd. In die gevallen moet de commissie zich beperken tot een formele toets en kan niet inhoudelijk op een zaak worden ingegaan. Het advies van de commissie is voor het bestuursorgaan de basis voor de beslissing op het bezwaarschrift. Het bestuursorgaan neemt uiteindelijk een beslissing op het bezwaarschrift. In de regel wordt het advies van de commissie overgenomen. Het bestuursorgaan kan echter ook van dit advies afwijken.
Indien dit het geval is, dient het bestuursorgaan de beslissing goed te motiveren en daarbij aan te geven waarom afwijkend van het advies van de commissie is besloten. De beslissing op het bezwaarschrift wordt bekendgemaakt door verzending van het besluit aan de indiener en andere belanghebbenden. Hoofdstuk 2: Algemene Kamer 2.1 | Inleiding Bij de commissie bezwaarschriften zijn in het verslagjaar 2025 in totaal 125 bezwaarschriften binnengekomen, tegen 128 in 2024. Hiervan zijn 55 bezwaarschriften voor de Sociale Kamer en 70 voor de Algemene Kamer. 2.2 | Overloop uit 2024 In het verslagjaar 2025 heeft de commissie nog 19 bezwaarschriften behandeld die in 2024 zijn ingediend. Er zijn vier bezwaarschriften ingetrokken, één bezwaarschrift is kennelijk niet ontvankelijk, zes bezwaarschriften zijn niet-ontvankelijk, zeven bezwaarschriften zijn ongegrond en één bezwaarschrift is ongegrond met aanvulling van het bestreden besluit. Zowel uit 2023 als uit 2024 staat er één bezwaarschrift nog open. Deze bezwaarschriften betreffen hetzelfde perceel en de afdeling is in overleg met bezwaarde. 2.3 | Aantal bezwaarschriften In het verslagjaar 2025 ontving de Algemene Kamer 70 bezwaarschriften. Hieronder een overzicht van het aantal bezwaarschriften verdeeld naar onderwerp.
2023 | 2024 | 2025 Algemene Kamer Omgevingsvergunning | 152 | 27 | 29 APV | - | 1 | 2 Handhaving | 4 | - | 7 Last onder dwangsom | 4 | 1 | 2 Bestuursdwang | 1 | 1 | - Wet open overheid (Woo) | - | 2 | 7 Subsidie | 2 | 2 | 3 Verkeersbesluit | 6 | 8 | 4 Gehandicaptenparkeerplaat | s | 0 | 4 | 1 Basisregistratie (BAG) | 2 | - | 1 Algemene Verordening | 2 | 3 | 9 Gegevensbescherming (AVG) Algemene wet bestuursrecht | 2 | 2 | 3 Winkeltijden | - | 4 | - Overig | - | - | 2 Totaal | 175 | 55 | 70 2.4 | Adviezen Er zijn 69 bezwaarschriften behandeld door de commissie in 2025. Per 1 januari 2026 staan er nog 20 bezwaarschriften open uit 2025. In 2025 zijn 51 adviezen uitgebracht. Er zijn 18 bezwaarschriften ingetrokken, waarvan twee bezwaarschriften tijdens de hoorzitting zijn ingetrokken. 6 In onderstaande tabel de beslissingen van de Algemene Kamer in aantallen vergeleken met voorgaande jaren. Geadviseerde beslissing | 2025 | 2024 | 2023 Algemene Kamer (Kennelijk) niet-ontvankelijk | 5 | 1 | 12 (geen hoorzitting) Niet-ontvankelijk | 14 | 2 | 13 Ongegrond | 21 | 16 | 16 Ongegrond met aanvulling van | 9 | 6 | 3 het bestreden besluit Gegrond | 2 | 3 | 1 Deels gegrond/deels ongegrond | - | - | - Totaal | 51 | 28 | 45 2.5 | Afwijken van commissie-adviezen De commissie bezwaarschriften is een adviescommissie op grond van artikel 7:13 van de Awb.
Het bestuursorgaan dat moet beslissen op het bezwaarschrift is zodoende bevoegd af te wijken van een advies van de commissie, maar dient dit dan wel uitdrukkelijk te motiveren. Ten aanzien van de adviezen van de in 2025 ontvangen bezwaarschriften zijn burgemeester en wethouders in de Algemene Kamer één keer contrair gegaan. De commissie had een bezwaarschrift AVG gegrond verklaard. Het college heeft met een nadere motivering het bezwaarschrift ongegrond verklaard. 2.6 | Beslissingen op bezwaar Naar aanleiding van de adviezen die zijn uitgebracht heeft het college, net als voorgaande jaren, niet alle beslissingen op bezwaar aan de commissie bekendgemaakt. Voor de Algemene Kamer zijn 7 beslissingen op bezwaar niet ontvangen. Naar inschatting van de commissie zijn deze besluiten nog niet genomen. | Het gaat om de beslissingen op bezwaar met betrekking tot verkeersbesluiten (5) en last onder dwangsom ( | 2). 2.7 | Aanbevelingen De commissie constateert dat de motivering van besluiten een punt van algemene aandacht blijft. Bezwaarschriften worden voorkomen, indien in de besluiten een heldere en sluitende motivering is vermeld en het (juridische en/of feitelijke) kader, waarbinnen | beslist moet worden, is aangegeven. Een aantal besluiten konden in stand blijven met een nadere motivering.
De commissie heeft in het vorige jaarverslag haar zorgen uitgesproken over de afhandeling van bezwaarschriften op het gebied van verkeer, met name over de structurele overschrijdingen van de beslistermijnen. De commissie constateert dat in het verslagjaar geen verbetering heeft plaatsgevonden en dat de afhandeling van verkeersbezwaarschriften | , 7 8 met name het nemen van een beslissing op het bezwaarschrift, nog steeds met aanzienlijke vertraging verloopt. De commissie heeft in het verslagjaar twee bezwaarschriften behandeld inzake een last onder dwangsom voorbereid door het Team Openbare Orde en Veiligheid. In één zaak heeft de commissie geadviseerd het bezwaar gegrond te verklaren; in de andere zaak is geadviseerd het bezwaar ongegrond te verklaren, met een aanvulling van de motivering. De commissie brengt hierbij onder de aandacht van het college dat in beide zaken geen beslissing op bezwaar aan de commissie is toegezonden. Aangezien het hierbij gaat om lasten onder dwangsom, waarbij termijnbewaking en zorgvuldige communicatie van groot belang zijn, verzoekt de commissie het college daarom aandacht te besteden aan het bewaken van dit onderdeel van het proces. De commissie merkt op dat de vertegenwoordiging van de burgemeester tijdens hoorzittingen een professioneel optreden vereist, dat ondersteuning vraagt in de vorm van voorbereiding en vaardigheid.
De commissie ziet hierin ruimte voor verdere aandacht en ontwikkeling. De commissie signaleert dat dossierstukken in meerdere gevallen te laat en/of onvolledig zijn aangeleverd. Hierdoor waren de secretarissen genoodzaakt aanvullende verzoeken te doen om dossiers alsnog compleet te krijgen. Aangezien de aanleverdata vooraf voor het gehele jaar zijn vastgesteld in het jaarschema van de commissie, is tijdige en volledige aanlevering van belang voor een zorgvuldige en efficiënte behandeling van bezwaarschriften. Hoofdstuk 3: Sociale Kamer 3.1 | Overloop uit 2024 In het verslagjaar 2025 heeft de commissie nog 14 bezwaarschriften behandeld die in 2024 zijn ingediend. Vier bezwaarschriften zijn ingetrokken, één bezwaarschrift is gedeeltelijk gegrond/ gedeeltelijk niet-ontvankelijk, vier bezwaarschriften zijn gegrond, één bezwaarschrift is ongegrond en vier bezwaarschriften zijn ongegrond met aanvulling van het bestreden besluit. 3.2 | Aantal bezwaarschriften In het verslagjaar 2025 ontving de Sociale Kamer 55 bezwaarschriften. Hieronder een overzicht van het aantal bezwaarschriften verdeeld naar onderwerp.
2023 | 2024 | 2025 Sociale Kamer Participatiewet | 35 | 25 | 27 Bbz | - | 2 | - IOAZ | - | 1 | - Energietoeslag | 18 | 17 | - Wet maatschappelijke | 9 | 9 | 10 ondersteuning (Wmo) Jeugdwet | 0 | 3 | 2 Wet gemeentelijke | 2 | 1 | - schuldhulpverlening Gelrepas | 1 | - | 1 Gehandicaptenparkeerkaart | 9 | 8 | 11 Basisregistratie Personen | - | - | 1 (BRP) Wet hersteloperatie toeslagen | - | - | 2 (Wht) Verordening Wet | - | 2 | - Kinderopvang Regeling opvang ontheemden | - | - | 1 Oekraïne (RooO) Algemene wet bestuursrecht | 1 | 4 | - (Awb) Overig | - | 1 | - Totaal | 75 | 73 | 55 3.3 | Adviezen Er zijn 60 bezwaarschriften behandeld door de commissie in 2025. Per 1 januari 2026 staan nog 9 bezwaarschriften open. In 2025 heeft de commissie 32 adviezen uitgebracht. Er zijn 24 bezwaarschriften ingetrokken. Hiervan zijn vier bezwaarschriften na de zitting ingetrokken omdat het aangevraagde alsnog toegekend werd. In 2023 en 2024 zijn er 40 respectievelijk 37 bezwaarschriften ingetrokken. 9 De meeste intrekkingen van bezwaarschriften zijn het gevolg van de werkwijze van het Domein Sociaal. Het besluit waartegen bezwaar is gemaakt, wordt door het juridisch team voordat dit behandeld wordt door de commissie, getoetst. Door het juridisch team wordt actie ondernomen als geconcludeerd wordt dat op de aanvraag een ander besluit genomen had moeten worden.
Dit wordt dan hangende bezwaar hersteld. In de gevallen dat dit positief uitvalt voor bezwaarmakers, leidt dit veelal tot intrekking van het ingediende bezwaarschrift. In 2025 zijn de meeste bezwaarschriften ingetrokken omdat er een vervangend besluit is genomen. In een aantal gevallen zijn de bezwaarschriften ingetrokken na een nadere uitleg over het genomen besluit. In onderstaande tabel de beslissingen van de Sociale Kamer in aantallen vergeleken met voorgaande jaren. Geadviseerde beslissing | 2025 | 2024 | 2023 Sociale Kamer (Kennelijk) niet-ontvankelijk | 1 | 1 | 3 (geen hoorzitting) Niet-ontvankelijk (wel hoorzitting) | - | 2 | 4 Ongegrond | 15 | 16 | 18 Ongegrond met aanvulling van | 6 | 6 het bestreden besluit Gegrond | 7 | 3 | 5 Deels gegrond/deels ongegrond | 3 | - | 2 Totaal | 32 | 28 | 32 3.4 | Afwijken van commissie-adviezen De commissie bezwaarschriften is een adviescommissie op grond van artikel 7:13 van de Awb. Het bestuursorgaan dat moet beslissen op het bezwaarschrift is zodoende bevoegd af te wijken van een advies van de commissie, maar dient dit dan wel uitdrukkelijk te motiveren. Ten aanzien van de adviezen van de in 2025 ontvangen bezwaarschriften zijn burgemeester en wethouders in de Sociale Kamer niet contrair gegaan. 3.5 | Beslissingen op bezwaar De commissie heeft in het verslagjaar 2025 alle beslissingen op bezwaar ontvangen.
3.6 | Aanbevelingen De commissie vraagt ook dit jaar aandacht voor de lange afhandelingstermijnen in aanvragen Wmo en Jeugd. Wmo De commissie constateert dat | het college een Wmo-indicatie toekend voor een bepaalde duur, bijvoorbeeld één jaar. Nadat de duur van de Wmo-indicatie afloopt, stopt de indicatie automatisch, de inwoner moet een nieuwe melding doen. Het college | moet na de melding 10 11 onderzoek doen en daarvan een verslag verstrekken. Vervolgens moet de inwoner een aanvraag doen, waarna de gemeente een beslissing neemt over de inzet van een Wmo- voorziening. Procedureel gezien is het allemaal niet anders dan bij iemand die nog helemaal geen indicatie heeft lopen. Dit kost tijd en het college is aan termijnen gebonden. Zo moet het onderzoek binnen zes weken afgerond zijn. De commissie constateert vervolgens dat bij een melding door het college aangegeven wordt dat er een wachtlijst is van minimaal zes maanden. De Wmo kent echter geen wachtlijst. De commissie merkt op dat nergens in de Wmo staat hoelang de looptijd van een toegekende Wmo-indicatie moet duren. De wet kent geen minimale duur, en ook geen maximale duur. Wellicht kan het college de indicaties voor een langere termijn toekennen of zelfs voor onbepaalde tijd waardoor het college alleen een heronderzoek hoeft te doen. De uitkomsten van het heronderzoek hoeft het college niet aan de inwoner te verstrekken.
Het artikel waarin de verplichting staat een verslag te verstrekken is namelijk niet van toepassing bij een heronderzoek (zie artikel 2.3.9 lid 2 Wmo 2015). Daarnaast merkt de commissie op dat de wachttijden bij medische adviezen in zijn algemeen ontzettend lang zijn. In een zaak waar een second opinion door het college is opgevraagd heeft de bezwaarmaker 9 maanden moeten wachten op het medische advies. De commissie vindt dit onacceptabel. Jeugdwet De commissie heeft dit jaar een aantal Jeugdwet zaken behandeld. Het is de commissie opgevallen dat de termijnen tussen het doen van een melding, het onderzoek en de uiteindelijke beslissing ontzettend lang zijn. De commissie wijst erop dat het om een kwetsbare groep gaat. Daarnaast heeft de commissie geconstateerd dat het beleid van de gemeente en de uitvoering van het college niet overeenkomt. Het stappenplan van de Centrale Raad van Beroep is wel in het beleid verwerkt, maar wordt niet toegepast in de uitvoering. De gevolgde stappen zijn niet voldoende terug te lezen in het verslag en/of het besluit, waardoor een dragende motivering ontbreekt. Motivering besluiten De commissie constateert dat de motivering van besluiten daarbij een punt van algemene aandacht blijft.
Bezwaarschriften worden voorkomen, indien in de besluiten een heldere en sluitende motivering is vermeld en het (juridische en/of feitelijke) kader, waarbinnen beslist moet worden, is aangegeven. Ook het bieden van een mondelinge toelichting op (voor de belanghebbende negatieve) besluiten werkt het verminderen van bezwaarschriften in de hand. Tot slot constateert de commissie dat de kwaliteit van de mondelinge toelichting in de praktijk wisselend is. In een aantal gevallen wordt het verweer op een duidelijke en toegankelijke wijze uiteengezet, dit komt de hoorzitting en de beoordeling van het bezwaar ten goede. In andere gevallen maakt de mondeling toelichting het juist onduidelijker voor bezwaarmakers. De commissie merkt op dat er juridische begrippen verkeerd of onduidelijk worden uitgelegd en dat de toelichting in voorkomende gevallen onvoldoende aansluit bij 12 het begripsniveau van bezwaarmakers. Dit kan ertoe leiden dat de toelichting voor bezwaarmakers – en in voorkomende gevallen ook voor de commissie – moeilijk te volgen is. De commissie heeft zich daarbij soms genoodzaakt gezien om zelf een begrijpelijke uitleg te geven ter zitting in de hoop begrip te creëren bij bezwaarmakers, terwijl dit juist van de verweerder verwacht wordt. De commissie acht het van belang dat een meer uniforme ondergrens in de kwaliteit van het mondelinge verweer wordt gewaarborgd.
Van verweerders mag worden verwacht dat zij juridische begrippen juist en consistent toepassen en deze, waar nodig, in begrijpelijke taal kunnen duiden. De commissie geeft in overweging om hier binnen de organisatie gericht aandacht aan te besteden.