Jaarverslag commissie Rheden 2020

Commissie bezwaarschriften gemeente Rheden

Jaarverslag 2020

1

Voorwoord Met veel genoegen biedt de bezwaarschriftencommissie van de gemeente Rheden dit jaarverslag aan over het kalenderjaar 2020. Als een inwoner of een bedrijf zich niet kan vinden in een besluit van de gemeente Rheden, dan bestaat de mogelijkheid om een bezwaarschrift in te dienen. De commissie geeft advies ter voorbereiding van de beslissing op bezwaarschriften tegen besluiten van de raad, het college en de burgemeester. Dit jaarverslag bevat gegevens over de bezwaarschriften die in 2020 aan de orde zijn geweest. Hierbij wordt inzicht gegeven in de aantallen, de onderwerpen en de resultaten van de in 2020 ingediende en behandelde bezwaarschriften. Het jaar 2020 was door de Covid-pandemie ook voor de commissie een bijzonder jaar. Voor de algemene kamer van de commissie zijn in maart, april en mei de hoorzittingen uitgesteld en schriftelijk behandeld. In juni heeft een hoorzitting digitaal (video) plaatsgevonden. In augustus is besloten door de gemeente om vanaf september de hoorzittingen weer fysiek te laten plaatsvinden. In verband met het grillige verloop van de Covid-pandemie is per hoorzitting besloten wat het beste paste, een fysieke hoorzitting, schriftelijke hoorzitting of video hoorzitting. Voor de ambtelijke ondersteuning heeft dit een behoorlijke organisatie gevergd.

De ambtelijke ondersteuning van de commissie heeft in 2020 wisselingen gehad, we hebben afscheid genomen en een nieuw ambtelijk secretaris welkom geheten naast een tijdelijk ingevlogen ondersteuning. Dat is de reden waarom er soms met drie ambtelijk secretarissen de hoorzittingen werden ondersteund. Een dankwoord is hier op zijn plaats. De commissie stelt het op prijs dat bij alle hoorzittingen een vertegenwoordiger namens het college of burgemeester aanwezig was om het standpunt van het bestuursorgaan toe te lichten en antwoord te geven op de door de commissie gestelde vragen.

Met vriendelijke groet, Linda Otten Voorzitter

2

Inhoudsopgave Hoofdstuk 1: De commissie bezwaarschriften 1.1 Inleiding 1.2 Samenstelling commissie en secretariaat 1.3 Vergaderfrequentie 2020 1.4 Procedure

Hoofdstuk 2: Statische gegevens 2.1 Inleiding 2.2 Algemene kamer 2.3 Sociale kamer

Hoofdstuk 3: Conclusies en aanbevelingen 3.1 Beslissingen op bezwaar 3.2 Bijzonderheden Algemene kamer 3.3 Bijzonderheden Sociale kamer 3.4 Opvallende zaken

3

Hoofdstuk 1: De commissie bezwaarschriften 1.1 Inleiding De Commissie bezwaarschriften (hierna: de commissie) fungeert als adviescommissie voor de Gemeenteraad, het College van burgemeester en wethouders en de Burgemeester. De taak van de commissie is het adviseren van het bestuursorgaan betreffende het nemen van een besluit op bezwaar zoals bedoeld in artikel 7:11 van de Algemene wet bestuursrecht (hierna: Awb). Uitgesloten van advies door de commissie zijn bezwaarschriften in het kader van gemeentelijke leges- en belastingverordeningen en personele aangelegenheden, evenals verordeningen die rechtstreeks betrekking hebben op de interne organisatie en/of de rechtspositie van personen in dienst van de gemeente. De bezwaarschriftprocedure zorgt ervoor dat het bestuursorgaan de gelegenheid heeft om eventuele fouten te herstellen. Dit zorgt er indirect voor dat er minder procedures voor de rechter komen. Indien een bezwaarschrift gegrond wordt verklaard, wordt het beleid nog eens bekeken en wordt dit waar nodig aangepast. Het doel hiervan is om enerzijds gemaakte fouten te herstellen en anderzijds lering uit de gemaakte fouten te trekken. 1.2 Samenstelling commissie en secretariaat De commissie bestaat uit een voorzitter, een plaatsvervangend voorzitter en 6 leden. Er zijn geen plaatsvervangende leden aangewezen.

De commissie kent 2 kamers, te weten de Algemene kamer en de Sociale kamer, en deze zijn als volgt samengesteld: Algemene kamer: mevrouw mr. L.M.T. Otten, voorzitter (tevens voorzitter van de commissie) mevrouw mr. A.J. IJsseldijk, lid mevrouw mr. C.M.J. Ribbers, lid de heer R. Willemse, lid

Sociale kamer: mevrouw M. de Waal, voorzitter (tevens plv. voorzitter van de commissie) de heer mr. M.J.S. van Helden, lid tot 31 december 2020 de heer mr. A. Klok, lid mevrouw J.A.J. Venema, lid

Het secretariaat was in 2020 ondergebracht bij Team Advies en Ontwikkeling.

4

1.3 Vergaderfrequentie 2020 De vergaderingen van de commissie vinden op dinsdagmiddag plaats. Een vergadering kent de volgende onderdelen: voorbespreking (in beslotenheid), het horen zelf (voor de sociale kamer ook in beslotenheid/niet openbaar) en de beraadslaging (in beslotenheid). De Algemene Kamer vergaderde: 5 keer fysiek, diverse keren via MS Teams of schriftelijk De Sociale Kamer vergaderde: 5 keer fysiek, diverse keren via MS Teams of schriftelijk

1.4 Procedure Voor de behandeling van bezwaarschriften zijn in de Awb en de Verordening Commissie bezwaarschriften procedureregels opgenomen. Het bij het bestuursorgaan ingediende bezwaarschrift wordt door het college in handen gesteld van de commissie. De beslistermijn bedraagt 12 weken na de datum van het verstrijken van de bezwarentermijn met de mogelijkheid om met maximaal 6 weken te verdagen. De vakafdelingen zorgen voor het tijdig nemen en verzenden van een verdagingbesluit, als geschat wordt of als blijkt dat besluitvorming binnen de gestelde termijn van 12 weken niet mogelijk is. Het is de ervaring van de commissie dat vrijwel standaard een verdagingbesluit genomen wordt. Op basis van de Awb moet er sprake zijn van een volledige heroverweging van het besluit van het bestuursorgaan waartegen bezwaar wordt gemaakt. Om die reden beperkt de commissie zich niet tot een rechtmatigheidtoets, maar komt ook een bredere beleids- c.q. doelmatigheidstoets aan de orde (art. 7:11 Awb). In beginsel moeten hierbij nieuwe feiten en omstandigheden – dat wil zeggen feiten en omstandigheden die zich na het nemen van het primaire besluit hebben voorgedaan – worden meegewogen (ex-nunc toetsing). Dit geldt niet voor zaken waarin tot nietontvankelijkheid wordt geadviseerd.

In die gevallen moet de commissie zich beperken tot een formele toets en kan niet inhoudelijk op een zaak worden ingegaan. Het advies van de commissie en het bijbehorende verslag worden tegelijkertijd met de beslissing op bezwaar verzonden. Het bestuursorgaan is niet verplicht het advies van de commissie over te nemen. Wanneer het advies van de commissie een gegrondverklaring betreft, heeft de vakafdeling de mogelijkheid om een contrair advies uit te brengen. Wil het bestuursorgaan afwijken van het advies van de commissie, dan moet in de beslissing de reden van afwijking worden vermeld (art. 7:13, lid 7 Awb). Indien het advies niet wordt overgenomen door het bestuursorgaan, wordt de commissie hiervan op de hoogte gesteld.

5

Hoofdstuk 2: Statische gegevens 2.1 Inleiding In 2020 zijn er 155 bezwaarschriften behandeld door de commissie, 102 voor de Sociale kamer en 54 voor de Algemene kamer. De commissie constateert dat het aantal ingediende bezwaarschriften met ongeveer 70% is toegenomen ten opzichte van 2019. In diagram weergegeven, in vergelijking met de 5 voorgaande jaren:

120 100 80 60

AK

40

SK

20 0 20132014201520162017201820192020 2.2 Algemene kamer De ingediende bezwaarschriften zijn gericht tegen de volgende besluiten: Onderwerp/regeling Wabo activiteit bouwen, afwijking van bestemmingsplan (incl. handhaving) Invorderen/vaststellen hoogte dwangsom Wet openbaarheid van bestuur Toekennen/weigeren subsidie Planschade Leerlingenvervoer Verkeersbesluit Algemene Plaatselijke Verordening Monumentenwet Afvalstoffenverordening Duurzaamheidslening Overig Totaal

2018

2019

2020

25 0 0 0 3 1 1 1 0 0 0 0 31

17 0 1 2 3 0 2 1 0 0 2 0 29

48 0 0 1 0 0 1 3 0 0 2 1 54

Naar aanleiding van de in 2020 ingediende bezwaarschriften zijn 27 adviezen uitgebracht. Tegen vier besluiten zijn meerdere bezwaarschriften ingediend waarvoor één advies is uitgebracht door de commissie. In 2020 zijn in ieder geval 9 bezwaarschriften ingetrokken.

6

In onderstaande tabel zijn de adviezen van de algemene kamer naar aantallen en percentages aangegeven. Geadviseerde beslissing (Kennelijk) niet-ontvankelijk (geen hoorzitting) Niet-ontvankelijk (wel hoorzitting) Ongegrond Ongegrond met aanvulling Gegrond Deels gegrond/deels ongegrond

aantal 1 2 15 5 3 1 27

Vergelijking met voorgaande jaren (Kennelijk) niet-ontvankelijk (geen hoorzitting) Niet-ontvankelijk (wel hoorzitting) Ongegrond Ongegrond met aanvulling Gegrond Deels gegrond/deels ongegrond

2018 16% 8% 40% 12% 16% 8%

% 3,7% 7,4% 55,6% 18,5% 11,1% 3,7% 100% 2019 14,8% 14,8% 44,4% 18,5% 3,7% 3,7%

2020 3,7% 7,4% 55,6% 18,5% 11,1% 3,7%

2.3 Sociale kamer De ingediende bezwaarschriften zijn gericht tegen de volgende besluiten: Onderwerp/regeling Participatiewet Bbz IAOW Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo) Jeugdwet Wet gemeentelijke schuldhulpverlening Gelrepas Gehandicaptenparkeerkaart Leerlingenvervoer Tozo1 Overig Totaal

2018 60 3 0 6 0 1 2 0 AK 0 72

2019 48 2 2 3 1 0 2 1 0 2 62

2020 57 0 1 27 1 2 1 0 1 11 1 102

Naar aanleiding van de in 2020 ingediende bezwaarschriften zijn 45 adviezen uitgebracht. Er zijn 57 bezwaarschriften ingetrokken. De meeste intrekkingen van bezwaarschriften zijn het gevolg van de werkwijze van het Domein Sociaal. Het besluit waartegen bezwaar is gemaakt, wordt door het juridisch team voordat dit behandeld wordt door de commissie, getoetst. Veelal wordt bezwaarmaker telefonisch benaderd en wordt het besluit waartegen bezwaar wordt gemaakt nader toegelicht. Deze nadere uitleg kan reden zijn om het bezwaarschrift in te trekken. Ook wordt door het juridisch team actie ondernomen als geconcludeerd wordt dat op de aanvraag een ander besluit genomen had moeten worden. Dit wordt dan hangende bezwaar hersteld. In de gevallen dat dit positief uitvalt voor 1

7

Tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandig ondernemers (Tozo) ingevoerd wegens Covid-19

bezwaarmakers, leidt dit veelal tot intrekking van het ingediende bezwaarschrift. De commissie heeft geen inzicht in de cijfers waarom een bezwaarschrift wordt ingetrokken. In onderstaande tabel zijn de adviezen van de sociale kamer naar aantallen en percentages aangegeven. Geadviseerde beslissing (Kennelijk) niet-ontvankelijk (geen hoorzitting) Niet-ontvankelijk (wel hoorzitting) Ongegrond Ongegrond met aanvulling Gegrond Deels gegrond/deels ongegrond

aantal 4 6 22 4 4 5 45

Vergelijking met voorgaande jaren (Kennelijk) niet-ontvankelijk (geen hoorzitting) Niet-ontvankelijk (wel hoorzitting) Ongegrond Ongegrond met aanvulling Gegrond Deels gegrond/deels ongegrond

2018 26,8% 2,4% 48,8% 9,8% 7,3% 4,9%

8

% 8,8% 13,3% 48,9% 8,8% 8,8% 11,1% 100%

2019 24,4% 2,2% 40,0% 20,0% 4,4% 8,9%

2020 8,8% 13,3% 48,9% 8,8% 8,8% 11,1%

Hoofdstuk 3: Conclusies en aanbevelingen 3.1 Beslissingen op bezwaar Naar aanleiding van de adviezen die zijn uitgebracht heeft het college, net als voorgaande jaren, niet alle beslissingen op bezwaar aan de commissie bekendgemaakt. Voor de algemene kamer zijn slechts 19 beslissingen op bezwaar ontvangen, terwijl de commissie 27 adviezen heeft uitgebracht. Het is de commissie wederom opgevallen, dat de commissie alleen beslissingen op bezwaar heeft ontvangen van de afdeling Team Omgevingsrecht en Veiligheid (TOV) waar het ruimtelijk besluiten betreft. Echter ontbreken er dit jaar ook een aantal beslissingen op bezwaar van het team TOV. Voor de sociale kamer zijn slechts 32 beslissingen op bezwaar ontvangen, terwijl de commissie 45 adviezen heeft uitgebracht. Het ontbreekt de commissie daarom aan informatie met betrekking tot het aantal malen dat in afwijking van het advies van de commissie een beslissing op bezwaar is genomen.

3.2 Algemene kamer De commissie constateert dat in een drietal zaken de motivering van het besluit onvoldoende was. In één besluit was een adres niet genoemd terwijl deze wel in de bijbehorende adressenlijst vermeld was. Dit was een gebrek dat passeerbaar is op grond van artikel 6:22 Awb. In één besluit was niet vermeld binnen welke termijn aan de last moet worden voldaan. De commissie heeft verder geen bijzonderheden geconstateerd.

3.3 Sociale kamer De commissie constateerde vorig jaar een enorme stijging van het aantal bezwaarschriften dat hangende de procedure werd ingetrokken. In 2020 was dit 58% van het totaal aantal ingediende bezwaarschriften, in de jaren 2018 en 2019 was dat 41 respectievelijk 27,4%. In 2019 was het percentage ingetrokken bezwaarschriften weer gedaald. Zoals hierboven ook aangegeven heeft de commissie geen inzicht in de cijfers waarom een bezwaarschrift wordt ingetrokken. Wel is het de commissie opgevallen dat de Tozo-regeling de eerste periode niet op juiste wijze uitgevoerd werd. Daardoor zijn een aantal besluiten hersteld waardoor de bezwaarschriften zijn ingetrokken. Datzelfde geldt voor een beleidswijziging op Wmo gebied. De commissie hecht waarde aan het kunnen houden van fysieke hoorzittingen en waardeert de inzet van het college om dit te bewerkstelligen. Een aanbeveling is dan ook om voor de Sociale kamer uit te gaan van fysieke hoorzittingen en alleen bij uitzondering schriftelijk of telefonisch af te handelen. Net als voorgaande jaren ziet de commissie dat het regelmatig voorkomt dat een grondslag of motivering toegevoegd of aangepast moet worden in de beslissing op het bezwaarschrift.

9

De commissie adviseert het college om extra aandacht te besteden aan het ontwerp van de standaard beschikkingen en de kwaliteit van de beschikkingen goed te controleren. De commissie heeft het afgelopen jaar gemerkt dat er een aantal bezwaarmakers zijn die regelmatig terugkeren met een bezwaar. De commissie adviseert om voor deze bezwaarmakers een vast contactpersoon aan te wijzen die zowel voor bezwaarde als voor de commissie de vaste gesprekspartner is in toekomstige procedures.

3.4 Opvallende zaken Aan de commissie zijn geen opvallende zaken voorgelegd. Zoals ook geschreven in de inleiding was dit een bijzonder jaar vanwege de Covid-19 pandemie. De fysieke zittingen konden niet meer plaatsvinden. In plaats daarvan heeft de commissie de bezwaarschriften behandeld in telefonische hoorzittingen, digitale hoorzittingen via MS Teams en met een tweede schriftelijke ronde. Daarbij was er dit jaar een vermeerdering van het aantal bezwaarschriften. Al met al was het een bewogen jaar. De commissie wil de vertegenwoordigers van het college bedanken voor de flexibele inzet!

10