Evaluatie economische visie 2018-2020 (21.39)
Tekst van het document
“” Een actuele economische nota van en voor de gemeente Rheden Gemeente Rheden, economische ontwikkeling
EZ 2018 2020
WOORD VOORAF Het is nu ruim een jaar na de uitbraak van de coronacrisis. Inmiddels is duidelijk dat
De ontwikkeling tot het begin van de coronacrisis
corona ook verstrekkende gevolgen heeft voor de (landelijke) economie. Deze crisis raakt
Ik besef heel goed dat de tijden inmiddels drastisch zijn veranderd. Desondanks wil ik stilstaan
ons allemaal. Ook de gemeente Rheden is geraakt door de crisis. De gevolgen blijven niet
bij wat we SAMEN met onze belangrijke partners (o.a. het bedrijfsleven en het onderwijs)
beperkt tot ondernemers en de huishoudportemonnee, maar werken door op de gezondheid
hebben bereikt. Ik benadruk met opzet het woord samen omdat ik de diepe overtuiging heb
van mensen en de onderwijskansen van hun kinderen etc.
dat de economische ontwikkeling voor een groot deel afhankelijk is van factoren waar de
Ten tijde van het schrijven van deze evaluatie is het niet duidelijk hoe groot de impact van
overheid niet altijd invloed op heeft. De overheid staat aan de lat voor een aantrekkelijk
de coronacrisis op de Rhedense economie is. Mede door de vele steunmaatregelen vanuit
vestigingsklimaat en een woon- en werkomgeving waar voldoende mogelijkheden zijn om
het Rijk en door lokaal beleid is nog niet duidelijk hoe groot de schade is die de coronacrisis
te kunnen deelnemen aan de samenleving. Maar het werkelijk realiseren van toegevoegde
heeft aangericht. Hoe diep de coronacrisis onze economie gaat raken, hangt voor een groot
waarde doen ondernemers.
deel af van hoe lang de beperkende maatregelen van kracht blijven en wanneer we het virus
De ontwikkeling van de Rhedense economie liet de afgelopen jaren een gunstig beeld zien.
onder controle krijgen. En dat weet niemand helaas. We zien een aantal sectoren extra hard
In 2019 zijn er ten opzichte van 2018 6,2% meer bedrijven gevestigd. De werkgelegenheid
geraakt worden. Het gaat dan met name om de sectoren detailhandel, horeca, toerisme &
steeg met 0,5%. Eind 2019 waren er 17.820 banen in de gemeente Rheden. In 2020 is de
recreatie, de evenementenbranche, sport en cultuur.
werkgelegenheid binnen de gemeente Rheden ook gestegen. Volgens de provinciale werkgelegenheids-enquête (PWE) is de werkgelegenheid ten opzichte van 2019 gestegen met
In februari 2016 heeft de gemeenteraad de economische beleidsnota “Een actuele
1,3%. In 2019 bedroeg het aantal banen 17.820. Eind 2020 bedroeg het aantal banen 18.050.
economische nota van en voor de gemeente Rheden” vastgesteld. Deze economische
De grootste stijging was terug te vinden in de gezondheidszorg en de zakelijke dienstverlening.
beleidsnota heeft een doorlooptijd tot en met 2020. Het Rhedense bedrijfsleven is nauw
Het aantal bedrijven in de gemeente Rheden is in 2020 verder toegenomen. In 2019 telde de
betrokken geweest bij het opstellen van de economische visie van deze nota. In 2018 is er
gemeente nog 3670 bedrijven. Eind 2020 is dat gestegen naar 3900 gevestigde bedrijven.
een eerste evaluatie geweest. Nu wil ik u graag bijpraten over wat we samen met onze belangrijke partners (o.a. het
We hebben hard en voortvarend gewerkt. De economische visie is omgezet in daden. De uit-
bedrijfsleven en het onderwijs) hebben bereikt. De coronacrisis heeft er toe geleid dat het al
voeringsprogramma's vormden daarbij de basis voor ons handelen. Met gepaste trots durf ik
vroeg in 2020 nagenoeg onmogelijk was om op dezelfde voet verder te gaan qua uitvoering
te melden dat we goed op weg zijn. Samen met onze partners zullen wij ook de komende jaren
van het economische uitvoeringsprogramma. Een voorbeeld hiervan is de lokale Triple Helix
onze schouders onder de realisatie van een nieuw economisch programma zetten.
VeluwezOOOm. In deze samenwerking is het gebruikelijk om regelmatig inspiratie bijeen-
Ik ben iedereen dankbaar die heeft bijgedragen aan de economische ontwikkeling in Rheden.
komsten te organiseren waar studenten/scholieren een onderdeel van zijn. Door de verplichte
In het bijzonder wil ik de ondernemers en het onderwijs benoemen. Zij investeren in onze
corona-maatregelen was het onmogelijk om dit op doeltreffende wijze voort te zetten.
gemeente en zorgen zo voor werkgelegenheid en voldoende gekwalificeerd personeel. De gemeente Rheden wordt mede door hen een plek waar het aantrekkelijk wonen en werken is. Wethouder Ronald Haverkamp
COVID19
De maatregelen die zijn en worden getroffen raken vele ondernemers met en zonder
Verbrede Tegemoetkoming Vaste Lasten
personeel (hierna zzp’er). Voor sommige bedrijven en/of zzp’er bieden de maatregelen
De eerste aanvraagperiode van de Tegemoetkoming Vaste Lasten (TVL) sloot 30 oktober
ook nieuwe kansen, maar er zijn er ook die door maatregelen hun beroep of bedrijf niet of
2020. De regeling was het vervolg op de Tegemoetkoming Ondernemers Getroffen Sectoren
nauwelijks (meer) kunnen uitoefenen. In dit hoofdstuk wordt een beschouwing gegeven
(TOGS-regeling ) en houdt rekening met de omvang van het omzetverlies van een bedrijf.
over de maatregelen (niet uitputtend en met name gericht op 2020) die in het kader van
Alle mkb-ondernemers die in het laatste kwartaal van 2020 direct of indirect geraakt zijn door
Covid19 zijn genomen om de economie te blijven stimuleren. Dit zijn voor een groot deel
de diverse kabinetsmaatregelen om het coronavirus in te dammen, konden vanaf woensdag
landelijke regelingen. Daarnaast zijn er ook provinciale en lokale regelingen in het leven
25 november 2020 een aanvraag doen voor de verbrede Tegemoetkoming Vaste Lasten mkb,
geroepen om ondernemers te helpen.
de zogenoemde TVL Q4 2020. Deze verbreding werd op 27 oktober 2020 aangekondigd als uitbreiding van het derde steunpakket. De regeling stond open voor alle sectoren en is
ACTIES
aangevuld met een eenmalige subsidie voor verplicht gesloten eet- en drinkgelegenheden
Wat deed en doet het Rijk?
voor hun gemaakte voorraad- en aanpassingskosten.
TOZO-regeling (inclusief uitvoeringskosten) Op 17 maart 2020 heeft het kabinet het noodpakket banen en economie aangekondigd. Het noodpakket bestaat uit diverse maatregelen, waaronder de Tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandig ondernemers (Tozo). Deze regeling ‘hangt’ onder de Participatiewet en is geënt op het Besluit bijstandverlening zelfstandigen (Bbz 2004). De regeling voorziet in een aanvullende uitkering voor levensonderhoud wanneer het inkomen als gevolg van de coronacrisis tot onder het sociaal minimum daalt en een lening voor bedrijfskapitaal om liquiditeitsproblemen als gevolg van de coronacrisis op te vangen. De regeling wordt
NOW regeling
uitgevoerd door de gemeenten
De tijdelijke Noodmaatregel Overbrugging Werkgelegenheid (NOW) is er om werkgevers
en de kosten worden volledig
die door de coronacrisis te maken hebben met omzetverlies tegemoet te komen. Met de
vergoed door het Rijk. NB: De
tegemoetkoming NOW kunnen werkgevers hun werknemers met een vast en met een flexibel
regeling is inmiddels toe aan
contract doorbetalen en in dienst houden. Zo blijven zo veel mogelijk banen behouden. De
fase 4.
NOW 3 loopt door tot 30 juni 2021 en is ingedeeld in 3 subsidieblokken van 3 maanden. Het UWV voert de regeling uit. Er zijn 5 aanvraagperiodes om een tegemoetkoming aan te
02
vragen.
03
WAT DEED EN DOET DE PROVINCIE?
WAT DEED EN DOET DE GEMEENTE?
Provincie Gelderland heeft inmiddels zo’n €45 miljoen aan corona-steun uitgegeven. Een
Subsidieregeling Corona-steun in de rug
Tijdelijke Ondersteuning Noodzakelijke Kosten
groot deel hiervan ging naar de gemeenten, economie, cultuur en toerisme. De steun is
Tijdens de behandeling (november 2020) van de gemeentelijke begroting van 2021 heeft de
Zelfstandigen die niet geholpen kunnen worden met eerdergenoemde maatregelen
toegezegd om gemeenten, organisaties en bedrijven te helpen de gevolgen van de COVID-19
gemeenteraad de motie “Corona –steun in de rug” aangenomen. Deze subsidie is een steuntje
kunnen mogelijk terugvallen op de Tijdelijke Ondersteuning Noodzakelijke Kosten (TONK)
maatregelen op te vangen. De Gelderse economie kreeg meer dan €17 miljoen toebedeeld.
in de rug voor ondernemingen en organisaties in de sport, horeca en toerisme & recreatie.
voor privélasten. De TONK was in 2020 nog niet aan te vragen. Vanaf 2021 betreft het een
Daarvan is veel ingezet voor de ondersteuning van startups van Topfonds Gelderland. Voor
Deze subsidie is te gebruiken om coronamaatregelen te treffen, zoals hygiënemaatregelen
eenmalige uitkering, als een inwoner/ondernemer er qua inkomen door corona flink op
de overbrugging van financiële tegenvallers in het Gelders recreatie en toerisme is €4,5
en maatregelen voor het houden van voldoende afstand. De subsidieregeling kent een
achteruit is gegaan en de inwoner/ondernemer verhoudingsgewijs veel besteedt aan de
miljoen uitgetrokken. Zo kunnen ondernemers met vouchers kennis en expertise inkopen.
subsidieplafond van € 100.000,00.
huur of hypotheek. De uitkering is een gift.
geven een klein beetje op adem te komen. Verder hebben de binnensteden en dorpskernen
Uitstel van betaling lokale belastingen
Werkgeversservicepunt Midden-Gelderland
hulp gekregen en ontvingen openbaarvervoerbedrijven ondersteuning vanwege het
In verband met de coronacrisis is het mogelijk om uitstel van betaling voor de gemeentelijke
Het Werkgeversservicepunt Midden-Gelderland heeft een adviesteam ingericht, het
stilleggen van het openbaar vervoer. Los van de hulp aan gemeenten, heeft Gelderland
belastingen aan te vragen voor de aanslag van 2020 en 2021. Ondernemers krijgen
Werkgeversservicepunt Midden-Gelderland Werkt Door (WSP MGWD). Zij benaderen
zo’n €35 miljoen uitgegeven.
op verzoek tot 31 juli 2024 uitstel van betaling. Voor toeristische ondernemers is het
werkgevers waar een overschot aan personeel is (of dreigt) of met werkgevers waar juist
De Rijksoverheid heeft €100 miljoen beschikbaar gesteld, die via de regionale ont-
mogelijk om uitstel van betaling aan te vragen voor de toeristenbelasting van 2019.
tekorten ontstaan. Meer informatie vindt u op de website www.wspmgwerktdoor.nl
De cultuursector ontving €7,5 miljoen om culturele instellingen en organisaties de kans te
wikkelingsmaatschappijen verstrekt gaat worden. Dat is voor Gelderland Oost NL. Tijdelijke Overbruggingsregeling Zelfstandig Ondernemers Ondersteuningsmaatregelen voor ondernemers en organisaties (gesloten)
Project Ondersteunen en Advies via KHN en HISWA-RECRON
Onder bepaalde voorwaarden is het voor zelfstandige ondernemers die getroffen worden
Voor maatregelen met betrekking tot de anderhalvemetersamenleving, kon bij de Provincie
In de ‘Taskforce Toerisme en Recreatie provincie Gelderland’ hebben Koninklijke Horeca
door de coronamaatregelen mogelijk te ondersteunen met de TOZO (Tijdelijke
om ondersteuning worden gevraagd. Deze regeling was bedoeld voor ondernemers en
Nederland (KHN) en HISWA-RECRON naar voren gebracht dat ondernemers dringend
Overbruggingsregeling Zelfstandig Ondernemers). Er zijn 2 vormen van ondersteuning
organisaties op het gebied van cultuur, erfgoed, recreatie en toerisme, zoals musea,
steun nodig hebben bij hulpvragen die ze hebben als gevolg van de COVID-19 crisis.
mogelijk:
festivals, (kleine) theaters, hotels, restaurants, evenementenorganisaties, dagattracties,
Daarom heeft provincie Gelderland besloten om subsidie te gaan verstrekken aan KHN en
1. Inkomensondersteuning (uitkering voor levensonderhoud) tot aan het sociaal minimum.
campings, kermissen.
HISWA-RECRON, zodat via deze brancheorganisatie ondernemers ondersteuning en advies
2. Een lening voor bedrijfskapitaal voor het oplossen van liquiditeitsproblemen.
(door bijvoorbeeld accountants, bankiers, vastgoedadviseurs, specialisten in de mentale Overige mogelijkheden voor sector Recreatie & Toerisme
ondersteuning) kunnen krijgen voor een bedrag van € 3.000,00 tot € 5.000,00.
Naast de provinciale subsidieregelingen waren er ook aanvullende regelingen waar ondernemers in de toerisme & recreatie sector gebruik van konden maken.
04
05
RESULTATEN 2018-2020 De lokale overheid speelt in het netwerk van de lokale en regionale economie. Dit netwerk
Het economische uitvoeringsprogramma liep tot en met 2020. Het bijbehorende actie-
bestaat uit overheden, ondernemers, onderwijs- en onderzoeksinstellingen en burgers.
programma heeft geholpen om de volgende economische beleidsdoelstellingen te behalen:
Willen we als gemeente een vitale economie stimuleren, dan moeten we een aanjagende,
1
stimulerende en faciliterende rol vervullen. Wij kunnen ervoor zorgen dat de kwaliteit van
2 Het faciliteren van starters en zzp-ers.
het vestigingsklimaat dusdanig is, dat wij hiermee het bedrijfseconomisch functioneren van
3
bedrijven stimuleren, en niet belemmeren. Samen met het bedrijfsleven moeten wij ervoor
4 Het benutten van de kansen in de toeristisch & recreatieve sector.
zorgen dat alle betrokkenen elkaar weten te vinden en wij zo een meerwaarde creëren. Het
5
Het behouden van de reeds in onze regio gevestigde bedrijven. De rode loper uitrollen voor nieuwe bedrijven. Het creëren van kansen in de circulaire economie.
is onze gezamenlijke verantwoordelijkheid als gemeente én bedrijfsleven om aan die lokale economie uitvoering te geven.
Hieronder vindt u een overzicht van de resultaten die we hebben behaald. Het overzicht is niet uitputtend.
06
07
BELEIDSDOELSTELLING 1 HET BEHOUDEN VAN DE REEDS IN DE REGIO GEVESTIGDE BEDRIJVEN
ACTIE 1 | We onderzoeken wat de behoeften zijn van bedrijven (ook uit de agrarische
6. Sinds 2016 zien we een daling van het aantal inwoners die gebruik maken van een
ACTIE 3 | Andere economische activiteiten toelaten op een bedrijventerrein kan soms
ACTIE 5 | Het bedrijfsleven moet zo concreet en gedetailleerd mogelijk de huidige en de
sector) die in Rheden zijn gevestigd en stimuleren bestaande mooie initiatieven zoals het
bijstandsuitkering. Dit is gerealiseerd door de inzet van onze lokale ondernemers en
een meerwaarde voor dat specifieke terrein hebben. Wij hebben de mogelijkheden en
te verwachte behoeften van de bedrijven inventariseren. Wij ondersteunen hen daarbij.
Ondernemerscafé.
een actieve arbeidsbemiddeling. In 2020
wenselijkheid van deze functieverruiming onderzocht.
Op basis van deze uitkomsten kunnen wij en het bedrijfsleven gesprekken met relevante
zien we een lichte stijging. De coronacrisis Status
lijkt hiervan een grote oorzaak te zijn.
6. Sinds 2016 zien we een daling van het aantal inwoners die gebruik maken van een bijstandsuitkering. Dit is gerealiseerd door de inzet van onze lokale ondernemers en een actieve arbeidsbemiddeling. In 2020 zien we een lichte stijging. De coronacrisis lijkt hiervan een grote oorzaak te zijn.
Aantal uitkeringen BUIG 1.000
1.030
onderwijsinstellingen aangaan. Deze actie zullen wij en het bedrijfsleven in nauw overleg
972
964
950
926
938
900 850
Wij hebben de behoeften op verschillende manieren onderzocht.
1.035
1.050
31-dec
31-dec
31-dec
31-dec
31-dec
31-dec
2015
2016
2017
2018
2019
2020
1. Wij hebben regelmatig overlegd met het georganiseerde bedrijfsleven (OCR, DELS,
Status
met het Werkgevers Servicepunt Midden-Gelderland opzetten. Intern zullen wij dat
De gemeenteraad heeft de visie functieverruiming/flexibilisering bedrijventerreinen in 2016
nadrukkelijk met het Sociaal Domein afstemmen. Tegelijkertijd onderzoeken we samen met
vastgesteld. Het nieuwe beleid is vervolgens ook in nieuwe bestemmingsplannen verwerkt.
het bedrijfsleven, hoe we mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt aan een baan kunnen
Dit is voor het eerst gebeurd in het nieuwe bestemmingsplan De Beemd. Het nieuwe beleid
helpen.
Stichting bedrijventerrein De Beemd/ LTO, BIZ Vereniging Centrum Dieren en BIZ
ACTIE 2 | Voor de herstructurering van de bedrijventerreinen hebben wij een plan van
Centrum Velp). Met alle partijen hebben wij minimaal twee keer per jaar gesproken.
aanpak opgesteld. Op basis van dit plan stellen wij prioriteiten en gaan wij waar mogelijk tot
Ook zijn wij bij de maandelijkse bijeenkomsten van de OCR aanwezig geweest.
uitvoering over. Het is belangrijk dat wij, de ondernemer en de provincie Gelderland hierin
Status
gezamenlijk optrekken.
Economische Zaken en het Werkgeversservicepunt overleggen maandelijks. Ook is
2. Agrarische Ondernemers zijn actief betrokken bij het onderzoek verkenning naar
Actie 2: Voor de herstructurering van de bedrijventerreinen hebben wij een plan van aanpak
opgesteld. Op basis van dit plan stellen wij prioriteiten en gaan wij waar mogelijk tot uitvoering over. Het is belangrijk dat wij, de ondernemer en de provincie Gelderland hierin gezamenlijk
een duurzame(re) landbouw in de gemeente Rheden. De verkenning is uitgevoerd als
Status De Beemd Noord is het eerste bedrijventerrein dat is gerevitaliseerd. Mede door een (forse) subsidie van provincie Gelderland is dit gelukt. Aan dit project werd wel een voorwaarde verbonden: wij zouden het plan alleen uitvoeren als de ondernemers bereid waren te investeren. Zij waren daartoe bereid. Alle ondernemers van De Beemd Noord zijn actief bij de plannen betrokken geweest. Dit heeft geleid tot een revitaliseringsplan inclusief een maatregelenpakket. In 2020 zijn een groot deel van de maatregelen uitgevoerd. Stichting Bedrijventerrein De Beemd heeft in het kader hiervan een bankje geschonken die in het gerevitaliseerd gebied geplaatst gaat worden. De bedoeling is dat de ondernemers die gevestigd zijn op bedrijventerrein De Beemd Noord, gaan aansluiten bij Stichting Bedrijventerrein De Beemd.
uitvoeringsmaatregel van onze Omgevingsvisie Buitengebied en is eigenlijk een soort
Status
vertrekpunt om een duurzamere landbouw in Rheden te stimuleren. De verkenning is
De Beemd Noord is het eerste bedrijventerrein dat is gerevitaliseerd. Mede door een (forse)
samen met LTO Zuid Oost Veluwe uitgevoerd.
subsidie van provincie Gelderland is dit gelukt. Aan dit project werd wel een voorwaarde
3. Ook hebben wij de informatie, die wij tijdens de participatieve bijeenkomsten over
helpt om de aantrekkelijkheid van bedrijventerreinen te vergroten.
optrekken.
verbonden: wij zouden het plan alleen uitvoeren als de ondernemers bereid waren te
7
ACTIE 4 | Wij willen de aanleg van glasvezel ondersteunen door bijvoorbeeld samen met
Economische Zaken betrokken bij de herpositionering van het Werkgeversservicepunt naar
de ondernemers te onderzoeken of hieraan behoefte is. Ook het buitengebied nemen wij
de werkgevers. Wij weten dat werkgevers ontlast moeten worden als zij mensen, met een
in dit onderzoek mee. Bereikbaarheid is en blijft een belangrijke factor voor bedrijven om
achterstand tot de arbeidsmarkt, aannemen. Binnen de Triple Helix hebben wij verschillende
zich ergens te vestigen. Ook voor inwoners speelt dit een rol. Natuurlijk is de bereikbaarheid
bijeenkomsten met Rhedense bedrijven gehouden. Dit heeft ons geholpen om de behoeften
per weg en openbaar vervoer van belang, maar de digitale bereikbaarheid wordt steeds
van het bedrijfsleven en de knelpunten van de arbeidsparticipatie beter in beeld te krijgen.
investeren. Zij waren daartoe bereid. Alle ondernemers van De Beemd Noord zijn actief
belangrijker. De digitale bereikbaarheid van de gemeente moet snel en stabiel zijn. De
Door middel van de reguliere overleggen met het georganiseerde bedrijfsleven is de
4. In 2018 werd het Ondernemerscafé bij Renewi B.V. gehouden (thema duurzaamheid).
bij de plannen betrokken geweest. Dit heeft geleid tot een revitaliseringsplan inclusief een
aanleg van glasvezel is vaak de meest voor de hand liggende keuze.
gemeente goed op de hoogte wat er speelt bij de ondernemers en wat de knelpunten zijn.
In 2019 werd het Ondernemerscafé bij Transportbedrijf Thomassen in Spankeren
maatregelenpakket. In 2020 zijn een groot deel van de maatregelen uitgevoerd. Stichting
gehouden met als thema ‘Ondernemen = een expeditie’. Het was en blijft een mooie en
Bedrijventerrein De Beemd heeft in het kader hiervan een bankje geschonken die in het
Status
stappen gemaakt (o.a. website ontwikkeld en gewerkt aan bewustwording in de ambtelijke
laagdrempelige manier om het contact met ondernemers, tussen ondernemers en met
gerevitaliseerd gebied geplaatst gaat worden. De bedoeling is dat de ondernemers
De meeste bedrijventerreinen in de gemeente Rheden zijn inmiddels voorzien van een
organisatie). Tijdens de reguliere overleggen bespreken we ook regelmatig op welke wijze
de gemeente te versterken. In 2020 was het door de Coronacrisis helaas niet mogelijk
die gevestigd zijn op bedrijventerrein De Beemd Noord, gaan aansluiten bij Stichting
glasvezelnetwerk. Ook in het buitengebied zijn er stappen gemaakt. Er is een instemmings-
de kansen van mensen met een achterstand op de arbeidsmarkt kunnen worden vergroot
om een ondernemerscafé te organiseren.
Bedrijventerrein De Beemd.
besluit toegekend door de gemeente en het is nu aan het bedrijf om de aanleg van glasvezel
en op welke wijze het creëren van voldoende stageplaatsen gerealiseerd kan worden.
5. Het aantal in Rheden gevestigde bedrijven blijkt nog steeds te stijgen. In 2015 telde
uit te voeren. De verwachting is dat in 2021 de aanleg door Glasvezel Buitenaf in het
Beide onderwerpen vragen een grote bijdrage vanuit ondernemers. In de praktijk is de
de gemeente 3.370 bedrijven. In 2016 waren dit er 3.470. In 2017 telt de gemeente 3.516
buitengebied gaat plaatsvinden, maar dat is afhankelijk van Natura2000-richtlijnen. Wij
bereidwilligheid groot maar tegelijkertijd constateren wij ook dat ondernemers meer ontlast
bedrijven. Inmiddels bedraagt het aantal bedrijven 3.700 en de werkgelegenheid
zullen dit soort processen blijven ondersteunen en faciliteren.
willen worden.
diverse structuurvisies kregen, als input gebruikt.
bedraagt 18.220 banen (bron: PWE 2019 Gelderland). De werkgelegenheid lag in 2015 op het niveau van 15.450 banen.
Aandacht is en blijft nodig voor het onderdeel lokaal aanbesteden. Op dit gebied zijn er wel
09
BELEIDSDOELSTELLING 1 HET BEHOUDEN VAN DE REEDS IN DE REGIO GEVESTIGDE BEDRIJVEN
ACTIE 6 | We moeten onderzoeken of we ook in Rheden een Triple Helix kunnen opzetten.
Begin simpel, zoek elkaar vooral in het begin op en deel kennis met elkaar. In 2018 en 2019
ACTIE 7 | Wij willen de gemeentelijke aanbestedingskalender nadrukkelijker onder de
ACTIE 8 | Wij hebben onderzocht welke belemmeringen in wetten en regels wij
In onze gemeente zijn verschillende onderwijsinstellingen gevestigd zoals het Astrum
hebben diverse bijeenkomsten plaatsgevonden. Twee projecten die er jaarlijks uitspringen
aandacht brengen van de ondernemers die in de gemeente gevestigd zijn. Wij zullen deze
kunnen wegnemen. Het verminderen van de regeldruk betekent meer vrijheid én meer
College, Van Hall Larenstein, Groenhorst College (nu Aeres) en Het Rhedens. Als wij
zijn VeluwezOOOm got Talent! en Dreamjobs. Ook is er met de regionale Triple Helix een
ontwikkeling jaarlijks monitoren en bekijken hoe het in de praktijk wordt uitgevoerd. In
verantwoordelijkheid voor de ondernemer.
intensief samenwerken met deze instellingen en het bedrijfsleven, kunnen wij meer
relatie gelegd. In 2020 zijn er echter door de coronacrisis weinig tot geen momenten geweest
2020 is er een nieuwe beleidsnota Inkoop en Aanbesteden opgesteld. Dit was nodig door een
stageplekken, leerwerkplekken, werkervaringsplaatsen enzovoorts creëren. Op deze wijze
om elkaar te treffen. Wel zijn er vanzelfsprekend meerdere malen overleggen geweest met
wijziging in de nationale regelgeving. Verder zijn de (lagere) overheden zich meer bewust
Status
kunnen wij mogelijk de (jeugd)werkloosheid terugdringen, zoals de PvdA bepleit in haar
het onderwijs en bedrijfsleven, maar niet in de vorm zoals dat voorheen gebeurde
geworden van de noodzaak van professioneel inkopen en aanbesteden. In die beleidsnota
Vanuit Economische Zaken is er gekeken wat er op dit moment aan regeldruk is wat
motie: Jongeren verdienen een toekomst!
(fysieke bijeenkomsten/projecten).
(paragraaf 6.2) geven wij aan dat wij oog hebben voor de lokale economie, zonder dat dit tot
overbodig is. De omgevingswet is een belangrijke ontwikkeling om bij te dragen aan het
enigerlei vorm van discriminatie van ondernemers leidt.
verminderen van de regeldruk en de administratieve lasten. Een ondernemer dient in de
Status
nabije toekomst eenvoudig een vergunningaanvraag in met hulp van het nieuwe digitale
In het verleden was er sprake van de zogenaamde “De Groene Vallei” samenwerking. De
Status
Omgevingsloket. Dit is een loket waar alle overheden samenwerken zodat de
huidige Triple Helix samenwerking is in feite een verbreding van De Groene Vallei.
In 2020 is er een nieuwe beleidsnota Inkoop en Aanbesteden opgesteld. Dit was nodig door
ondernemer op één plek alle informatie vindt die de ondernemer nodig heeft. Zo is meteen
Regelmatig wordt er gesproken over de uitwisseling van kennis tussen onderwijs, bedrijven
een wijziging in de nationale regelgeving. Verder zijn de (lagere) overheden zich meer bewust
duidelijk wat kan en mag, met minder administratieve lasten en snellere doorlooptijden.
en overheid (3 O’s), het laten participeren van studenten in vraagstukken van ondernemers
geworden van de noodzaak van professioneel inkopen en aanbesteden. In die beleidsnota
In de ambtelijke organisatie wordt continue gewerkt aan een proactieve dienstverlening
en overheid, de talenten uit het onderwijs een kans geven om het ondernemerschap te
(paragraaf 6.2) geven wij aan dat wij oog hebben voor de lokale economie, zonder dat dit tot
richting ondernemers. In de praktijk betekent dat we ook steeds meer handelen vanuit
ervaren en het branchegericht opleiden (vakscholen). Iedereen ziet de meerwaarde van een
enigerlei vorm van discriminatie van ondernemers leidt.
vertrouwen i.p.v. controle. Deze lijn wordt ook versterkt door juist in te zetten op versteviging
brede Triple Helix in en is positief over de samenwerking.
van de relatie met het bedrijfsleven. Wij werken wel bij de gemeente maar wij zijn niet de Op www.rheden.nl verwijzen wij
gemeente. Tijdens deze coronacrisis is ook duidelijk gebleken dat veel zaken geregeld
De huidige samenwerking richt zich met name op het gebied van het verzilveren van kansen.
inmiddels naar de gemeentelijke
kunnen worden door het te doen in plaats van eerst het formele tot in details uitgewerkt te
Dit betekent niet dat alle 3 O’s altijd tegelijk aan zet zijn. Dit is niet altijd noodzakelijk.
aanbestedingskalender. Dit is een
hebben. Deze pragmatische wijze van aanpakken tijdens de coronacrisis is iets wat ons gaat
We willen voorkomen dat we op een geforceerde wijze naar samenwerking zoeken. Het
blijvend iets. Ook hebben wij
helpen om minder te denken vanuit regels.
is namelijk goed denkbaar dat alleen het onderwijs en ondernemers een bepaald project
het georganiseerde bedrijfsleven
draaien. De partijen bepalen zelf wie het beste kan aansluiten (win-win situatie).
gewezen op de gemeentelijke aanbestedingskalender. Het oog hebben voor lokale ondernemers in relatie tot gemeentelijke opdrachten vraagt blijvend aandacht. Enerzijds is ingezet om de relatie tussen lokale ondernemers en de ambtelijke organisatie te versterken, anderzijds is ingezet op hulpmiddelen (bijv. www.rhedense-ondernemers.nl).
10
11
BELEIDSDOELSTELLING 2 HET FACILITEREN VAN STARTERS EN ZZP-ERS.
De gemiddelde bedrijfsomvang neemt af. Het gevolg is dat ondernemers vaak met minder
De commissie zzp’ers van de ondernemersvereniging ORDS (Ondernemersvereniging
vierkante meters bedrijfsruimte toe kunnen. De vraag naar kleinschalige bedrijfsruimte zal
BELEIDSDOELSTELLING 3 WE ROLLEN DE RODE LOPER UIT VOOR NIEUWE BEDRIJVEN.
De gemeente richt zich vooral op bedrijven die de robuustheid van onze economische
Helaas is de vestiging van koffiebranderij Peeze niet doorgegaan in Velp. De locatie is
Rheden en De Steeg) heeft een visie voor zzp’ers opgesteld. Deze visie heeft draagvlak
structuur versterken. Innovatie en duurzaamheid staan daarbij centraal. Maar we nemen
overgenomen door een bedrijf uit Arnhem en de ondernemers zijn van plan om zich de
verder toenemen. Op steeds meer bedrijventerreinen worden kleinschalige bedrijfsunits
gevonden bij het georganiseerde bedrijfsleven en de gemeente Rheden. De ORDS,
zeker ook de effecten van de komst van nieuwe bedrijven op onze arbeidsmarktsituatie mee.
komende jaren in Velp te vestigen. Op bedrijventerrein De Beemd zijn diverse percelen
gerealiseerd en/of worden bestaande grootschalige panden opgesplitst in meerdere units.
het georganiseerde bedrijfsleven en de gemeente Rheden wil zich inspannen om het
Denk daarbij vooral aan de mogelijkheden voor mensen die het op de arbeidsmarkt niet
verkocht aan partijen die voornemens zijn hun bedrijf te vestigen (bijv. Coffee fresh).
Dit is een aanvulling op de mogelijkheden die de gemeente reeds biedt aan (startende)
ondernemersklimaat voor zzp’ers in de gemeente Rheden te verbeteren. Deze zzp-visie
zonder steuntje in de rug redden.
Ook kunnen wij veel leren van bedrijven die uit de gemeente vertrekken, zijn vertrokken of
ondernemers om vanuit huis te werken.
moet een onderdeel worden van de nieuwe economische visie en uitvoerings-programma.
die bij het doorlopen van hun locatiekeuzeproces uiteindelijk niet voor Rheden kiezen. Het ACTIE 1 | De gemeentelijke dienstverlening moet ‘uitnodigend’ zijn. Bedrijven moeten
ACTIE 1 | Wij onderzoeken hoe wij deze veranderende vraag het beste kunnen ondersteunen.
weten waar ze terecht kunnen binnen de gemeente en er op kunnen vertrouwen dat men
Denk hierbij aan het verruimen van de mogelijkheid om bestaande bedrijfspanden en
snel en efficiënt wordt geholpen. Maar tegelijkertijd gaan we proberen afspraken te maken
-kavels te splitsen, het uitbreiden van de vestigingsmogelijkheden in leegstaande panden
met deze bedrijven over het aannemen van mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt.
(bedrijfspanden, winkels, scholen, enzovoort) en agrarische bebouwing, het versoepelen
voeren van zogenoemde exitgesprekken is hiervoor het middel.
ACTIE 2| Wij gaan exitgesprekken voeren om meer zicht te krijgen op de wensen en behoeften van bedrijven aangaande het vestigingsklimaat.
van de mogelijkheden om vanuit huis te werken enzovoort. Ook willen wij de ondernemers
Status
hierover goed informeren.
Intern wordt de ‘rode loper-gedachte’ actief gepromoot. Vanuit economische zaken let men
Status
scherp op het bewaken van rode loper gedachte. Het belang van een goede dienstverlening
Wij hebben een exit gesprek gevoerd met Lonka te Dieren. Het was de Zweedse
richting ondernemers wordt door iedereen onderschreven.
moedermaatschappij die besloot de productie in Dieren te beëindigen en naar Slowakije te
Status Op bedrijventerrein Dieren Oost (locatie De Marke) hebben wij de vestiging van bedrijfsunits
verplaatsen. Het lag niet aan het vestigingsklimaat. Verder hebben wij een aantal gesprekken
(bedrijfsverzamelgebouw) mogelijk gemaakt. Deze units zijn allemaal verkocht aan zzp’ers.
RESULTATEN
gevoerd met bedrijven die uiteindelijk niet gekozen hebben voor de gemeente Rheden. De
Inmiddels zijn er meerdere bedrijfsverzamelgebouwen ontwikkeld op het terrein. Ook dit
In 2019 heeft Thomassen Transport zich in Spankeren gevestigd. Ook Oculentis (inmiddels
financiële afweging was hierbij doorslaggevend.
gebouw is specifiek voor zzp’ers bedoeld.
overgenomen door Teleon Surgical B.V.) vestigde zich begin 2020 in Spankeren. Friand Electro
In de secundaire winkelgebieden zijn meerdere (andere) functies dan winkels toegelaten.
is eind 2019 naar een nieuw pand in Spankeren verhuisd. Any Time Fitness heeft zich in Dieren
Zzp’ers hebben zo de mogelijkheid hun bedrijf in een leegstaand winkelpand te vestigen.
gevestigd.Het bedrijventerrein De Marke in Dieren is volledig verkocht. De komende tijd zullen er meer bedrijven zich vestigen op bedrijventerrein Kanaalzone. Dit is bijvoorbeeld het geval met Dierense bedrijf Ears4U. Door hun groei zijn ze genoodzaakt om te verhuizen. Door een actieve dienstverlening is het mede gelukt om het bedrijf in Dieren te behouden. De voormalige Lepper locatie in Dieren wordt momenteel gerevitaliseerd. De eigenaar is bezig met sloop en zal een nieuwe economische functie gaan terugbouwen.
12
13
BELEIDSDOELSTELLING 4 HET BENUTTEN VAN DE KANSEN IN DE TOERISTISCH & RECREATIEVE SECTOR
BELEIDSDOELSTELLING 5 HET CREËREN VAN KANSEN IN DE CIRCULAIRE ECONOMIE.
Wij zien de sector toerisme & recreatie nadrukkelijk als een belangrijke pijler onder de
Bezoekers aan het dorp Rheden kunnen zo kennis maken met het aanbod in de nabije
Status
economische ontwikkeling. Dit heeft alles te maken met nieuwe initiatieven. Het is daarbij
omgeving. Er zijn mooie bedrijven gevestigd in de gemeente. Denk hierbij aan Camping
De afgelopen jaren heeft de gemeente Rheden al de nodige activiteiten in gang gezet.
belangrijk dat de gemeente actief en op een zo effectief mogelijke manier wordt gepromoot.
Buitenplaats Beekhuizen en Hotel Beekhuizen in Velp. Maar helaas is Hotel De Roskam niet
Er is een startnotitie opgesteld (2016), een grondstofstromenanalyse gemaakt (2017), en een
scholen uitgeschreven om aandacht te geven aan het terugdringen van afval. De
meer in gebruik. De eigenaren van Sandton hebben het hotel te koop aangeboden. Door de
actieprogramma samengesteld met 10 projecten die inmiddels grotendeels zijn uitgevoerd
ACTIE 1 | De gemeente is in 2016 het proces gestart dat leidde een Masterplan Toerisme
winnende school heeft grote stappen gezet in afvalscheiding en bewustwording van
unieke ligging van het hotel wijken we niet af van de huidige bestemming. Nieuwe kansen
(2018). Een aantal voorbeelden van de projecten zijn:
leerlingen over afval. Deze school heeft een 3D printer gewonnen.
& Recreatie Veluwezoom.
dienen zich ook voor. Het voormalig terrein De Groot biedt mooie kansen om T&R verder te
•
•
stimuleren.
Aandacht voor afvalscheiding op scholen: wij hebben een competitie onder middelbare
Een pilot met wasbare luiers om animo voor wasbare luiers binnen de gemeente te toetsen. Deze pilot is later uitgewerkt tot een lease constructie.
Status
Het aantal vestigingen in de toeristische en recreatieve sector laat al jaren een stijging zien.
•
Een nieuw afvalscheidingssysteem voor op het gemeentehuis.
Samen met de ondernemers hebben wij een Masterplan Toerisme & Recreatie Veluwezoom
De werkgelegenheid laat sinds 2017 een stijgende lijn zien. Wel moet worden afgewacht wat
•
Pilot wasbare luiers. Bij 15 gezinnen is een proef gehouden met wasbare luiers
opgesteld. In 2016 is dit Masterplan aan de gemeenteraad aangeboden. In de oriëntatieraad
2020 gaat brengen in deze cijfers, gezien de coronamaatregelen en de lockdown voor met
van 19 januari 2021 is uitgebreid verslag gedaan over de resultaten over het jaar 2020.
name deze toeristisch & recreatieve branche.
Conclusie is dat de afgelopen jaren werk is gemaakt van de uitvoering. Er zijn namelijk veel goede ideeën ontwikkeld en projecten uitgevoerd. Door het uitvoerend orgaan, de stichting Toerisme en Recreatie Veluwezoom, is gewerkt aan het verbinden van ondernemers en organisaties, is advisering richting de Veluwe Alliantie gedaan en zijn diverse projecten uitgevoerd. Onder andere is contact gelegd met platforms in de gehele Veluwezoom (gemeenten Wageningen tot en met Brummen), zijn belevingsgebieden gecreëerd en is samen met de Veluwezoomgemeenten een actieplan “Ondernemers en overheid samen op weg in de Veluwezoom” opgesteld. Advisering over spreiding van bezoekers in tijd, in plek en jaarrond was een sterk aandachtspunt en wordt de komende tijd gecontinueerd. In 2017 en 2019 zijn succesvolle roadshows georganiseerd. Doel was en is om ondernemers en hun medewerkers op actieve wijze te informeren over het T&R aanbod in de gemeente. Door de ondernemers zelf is een plan ontwikkeld met als doel meer bezoekers naar het centrum van Rheden te trekken. Het idee is om in het dorp Rheden een recreatieve boom te realiseren (ten hoogte van de marktplein) met interactieve elementen.
14
15
STAND VAN ZAKEN UITVOERING DETAILHANDELSSTRUCTUURVISIE
In het coalitieakkoord voor de periode 2018-2022 ‘Rheden geeft Energie’ hebben wij aan-
Status
gegeven dat wij het belangrijk vinden dat de werkgelegenheid wordt behouden en waar
1. In januari 2017 heeft de gemeenteraad een integrale detailhandelsstructuurvisie
mogelijk versterkt: ‘Voor het verder ontwikkelen, stimuleren en faciliteren van een duurzame
‘Kiezen voor eigen kwaliteit’ vastgesteld.
SUCCESVOLLE BIZ TRAJECTEN IN DIEREN, RHEDEN EN VELP
Winkeliersverenigingen in winkelcentra hebben moeite hun budget op peil te houden.
Status
Een steeds kleiner aantal ondernemers is bereid tot een vrijwillige bijdrage, terwijl alle
In Dieren is daarom al langere tijd sprake van een Bedrijveninvesteringszone (BIZ). Deze is
ondernemers er profijt van hebben. De middelen worden uitgegeven aan zaken waarvan
begin 2021 succesvol verlengd. De BIZ in Velp is eind 2020 succesvol verlengd. In het dorp
en robuuste economie gaan wij daarom diverse instrumenten uitbouwen en inzetten.
2. Wij hebben deze visie in het nieuwe bestemmingsplan Dieren en Velp vorm gegeven.
het gehele winkelgebied profiteert, zoals sfeerverlichting, verbetering van de veiligheid,
Rheden is sinds 2018 sprake van een BIZ gebied. Dat betekent dat in Velp, Rheden en Dieren
Zo willen wij samen met ondernemers het vestigingsklimaat verbeteren’.
3. In de afgelopen jaren zijn we aan de slag gegaan met het aantrekkelijker maken
verbetering (objecten) openbare ruimte en evenementen(-ondersteuning). Winkeliers die
de winkeliers en vastgoedeigenaren samen mee werken aan het aantrekkelijk, levendig en
In het coalitieakkoord hebben wij benoemd dat wij samen met de winkeliers moeten
van de winkelgebieden. We hebben het traject om tot een aanvalsplan voor de winkel-
geen lid willen worden van een winkeliersvereniging in het betreffende (winkel-)gebied
veilig maken van het winkelgebied!
werken aan de instandhouding van aantrekkelijke winkelgebieden. Het streven is
gebieden in Rheden (2018) en Velp (2019) afgerond. Voor Dieren hebben we al een
en dus niet meebetalen maar wel meeprofiteren van de acties, noemen wij freeriders.
om een evenwichtige detailhandelsstructuur te realiseren. Daarvoor is een integrale
aanvalsplan. Winkeliers en ondernemers zullen dit aanvalsplan hoofdzakelijk uitvoeren.
Hun gedrag ondergraaft de activiteiten van de winkeliers(verenigingen). Het vermindert
detailhandelsvisie noodzakelijk. De bestaande detailhandelsstructuurvisies voor Dieren,
4. In 2018 is er een definitieve gevelvisie subsidieregeling ingesteld. Diverse eigenaren van
ook de motivatie bij de almaar kleiner wordende groep ondernemers die steeds meer
Velp en Rheden is in 2016 geactualiseerd.
winkelpanden hebben gebruik gemaakt van deze regeling.
moeten opbrengen om de kwaliteit van de collectieve activiteiten op niveau te houden.
5. De revitalisering van het Callunaplein in Dieren is afgerond. In 2016 is begonnen met de herinrichting van het centrale parkeerplein op het Callunaplein. In 2020 is het aangrenzende plein met de berenfontein opgeknapt. 6. Een aantal belangrijke uitbreidingen van winkels hebben plaatsgevonden op het Callunaplein en aan de Diderna. De belangrijke trekker Albert Heijn is in 2018 uitgebreid, aan de winkelstraat Diderna zijn zeven nieuwe appartementen gerealiseerd. Tevens is een lang gekoesterde wens uitgekomen van de consumenten. De Lidl is namelijk naar het winkelgebied in Dieren gekomen. De Aldi aan de Buitensingel is vernieuwd en groter geworden. Dit alles maakt dat het winkelgebied in Dieren een enorme impuls heeft gekregen.
16
17
EZ