Antwoorden Deel 1-20221031 Technische vragen programmabegroting 2023 Raad deel 1.docx
Tekst van het document
Vragen over Programmabegroting 2023 Leeswijzer In dit werkdocument lezen jullie de vragen van de fracties over de Programmabegroting 2023. Ten aanzien van de termijnen geldt het volgende: 1. Openstaande vragen gesteld tijdens het ‘technisch vragenuur’ op 10 oktober 2022 worden uiterlijk maandag 17 oktober beantwoord. 2. De fracties hebben tot en met vrijdag 13 oktober om schriftelijk vragen te stellen. Deze worden zoveel mogelijk binnen 1 week beantwoord. Nieuwe vragen worden onderaan dit document opgenomen. Graag op volgorde van binnenkomst behandelen om rappe aanlevering te ‘belonen’. --> De redacteuren per programma zijn verantwoordelijk om de vragen door te zetten. Het is belangrijk dat we ons in de eerste instantie op de vragen van 10 oktober richten! Deze staan in de eerste tabel die nog kan worden aangevuld. Mutaties • 14 oktober (9:00); vragen van VVD, D66 en CU ingevoegd. • 14 oktober (13:20); vragen van VPR ingevoegd. • 16 otober; vragen van Groenlinks ingevoegd. • 17 oktober (17.39) Vragen van CDA en D66 ingevoegd. • 18 oktober (20.30) De beleidsmatige vragen van D66 waren per abuis niet overgenomen. Proces De eerste set met antwoorden worden na maandag 17 oktober 12 uur gedeeld. Svp alleen met de portefeuillehouder afgestemde antwoorden opnemen. De kolom “medewerker” is voor intern gebruik en wordt niet meegestuurd.
1 / 52
Fractie: Openstaande vragen gesteld tijdens het ‘technisch vragenuur’ Datum van indienen vragen: 10 oktober 2022
Nr.
Verwijzing naar pagina/programma Programma 1 – Wat mag het kosten
Vraag
Antwoord
Kosten Taakveld Sportbeleid behoorlijk verhoogd in 2023. Cultuur behoorlijk naar beneden. Waardoor komt dat?
Bij taakveld 5.1 Sportbeleid en activering is een correctie doorgevoerd van de toerekening van personeelskosten aan dit taakveld. Het taakveld 5.3 Cultuurpresentatie, cultuurproductie en cultuurparticipatie is ten opzichte van 2022 niet gewijzigd (GB 2022 = B 2023). De lasten in 2021 (R 2021) waren fors hoger door de vergoedingen die door de gemeente zijn uitgekeerd aan cultuurorganisaties ter compensatie van Coronaschade.
2.
Programma 2 – Wat mag het kosten
Taakveld 3.4 omhoog en 5.5 omlaag. Waardoor komt dat?
Taakveld 3.4 (Economische promotie): Het budget evenementen stijgt t.o.v. raming 2022. Dit wordt vooral veroorzaakt door fors hogere kosten elektriciteit ad €31k. Taakveld 5.5 (Cultureel erfgoed): Hier is geen sprake van een forse budget daling. De begroting voor 2020 en 2021 een budget van € 199 k. De begroting van 2022 is aangepast doordat er budgetten zijn overgeheveld vanuit de jaarrekening 2021. De middelen voor de uitgevoerde projecten van erfpacht (o.a. Kerkenvisie, BNG erfgoedsymposium en Omgevingswet) waren in het verleden (jaarrekeningstukken 2019) per abuis verkeerd verwerkt en terecht gekomen in het saldo van de jaarrekening. Dit is met de jaarrekening 2021 en de begroting 2022 (eenmalig) gecorrigeerd waardoor de begroting 2022 eenmalig een hoger bedrag aan lasten laat zien.
3.
3 – Bestuur en organisatie
Hoe gaan we niet digitale mensen meekrijgen?
p.36
Wat is een volwaardig klimaatplatform?
We richten ons binnen het programma Digitaal Rheden op het digitaliseren van onze dienstverlening in dienst van de lokale samenleving, waarbij we voldoen een wet- en regelgeving (bijv. wet digitale toegankelijkheid). De invulling van vraagstuk “hoe gaan we niet digitale mensen meekrijgen” volgt nog binnen dit programma. Met volwaardig bedoelen we in deze context een platform dat zichtbaar is, vindbaar, en toegankelijk voor iedereen, waarop mensen informatie kunnen vinden en ook delen en elkaar kunnen inspireren tot het ondernemen van actie om met elkaar de klimaatopgave aan te gaan. De gemeente fungeert als partner in de opgave en faciliteert/onderhoudt het platform en is eindverantwoordelijk voor de toegankelijkheid en de gepubliceerde inhoud.
p. 41
Percentage leegstaande panden op werklocaties is gedaald met 2%. Maar wat is de vertreksituatie (hoeveel zijn het er nu)?
1.
De nul situatie gaan we per 01/01/2023 bepalen middels een inventarisatie van de winkelgebieden en bedrijventerreinen. Deze inventarisatie doen we aan de hand van de WOZadministratie.
2 / 52
Nr.
Vraag
Antwoord
4.
Verwijzing naar pagina/programma p. 64
Waar zijn de 2 veiligheidsmedewerkers voor bedoeld? Wat gaan ze doen?
Medewerker zorg en veiligheid gaat zich meer bezighouden met de thema’s als huiselijk geweld en kindermishandeling, personen met verward gedrag, radicalisering, nazorg ex-gedetineerden en mensenhandel. De bestuursrecht jurist/veiligheid gaat zich o.a. bezighouden met burgemeestersbevoegdheden (gebiedsverboden/wet aanpak woonoverlast/gemeentewet/demonstraties/etc.), handhaving op ondermijning en bij arbeidsmigrantenpanden en bezwaar- en beroepszaken.
5.
p42
Wat zijn alle relevante kantoren die gecontroleerd worden op energielabel C?
6.
Par. Bedrijfsvoering
Wat zijn de additionele kosten voor Digitaal Rheden
Alle kantoorgebouwen, uitgezonderd onder meer kleine kantoorgebouwen, gebouwen waar het kantoordeel ondergeschikt is, waar geen energie gebruikt wordt om het binnenklimaat te regelen, monumenten, kantoorgebouwen die slechts tijdelijk in gebruik zijn en als de terugverdientijd van maatregelen meer dan 10 jaar is. Zie onderstaande tabel voor de indicatieve begroting. De verdieping hiervan is gepresenteerd
tijdens de oriënterende raadsvergadering op 6 september 2022.
7.
Par. Bedrijfsvoering
Wat zijn de kosten voor de griffie?
Voor de Griffie is in de programmabegroting 2023 386k opgenomen. Hiervan is 380k (waarvan 108k incidentele kosten 2023-2025) gereserveerd om de salariskosten en sociale lasten te kunnen dekken. De rest van dit budget 6k is gereserveerd voor opleidingskosten, - reiskosten, teambuilding, en overige kosten.
3 / 52
Nr.
Vraag
Antwoord
8.
Verwijzing naar pagina/programma p. 71, OZB
Welke peildatum wordt voor de aanslagen gehanteerd?
Voor het opleggen van de OZB-aanslagen 2023 wordt de waarde-peildatum per 1-1-2022 gehanteerd. Voor de berekening van de OZB opbrengsten over 2023 is rekening gehouden met mutaties in WOZ-waarden naar stand begin juni 2022.
9.
p51 Biodiversiteit
Hier staat bewust ‘in de gemeente Rheden’ hiermee bedoelen we dus ook in de dorpen.
10.
p50 Ik Buurt Mee
We missen de aandacht voor biodiversiteit in de bebouwde omgeving. Is elders we benoemd, maar zou dat hier ook niet opgenomen moeten worden? Van de "Ik Buurt Mee" bewonersinitiatieven worden er 30% gerealiseerd binnen groen, spelen en wegmeubilair Opmerking: We zijn afhankelijk van de initiatiefnemers. Biedt dit voldoende ruimte aan hen? Kunnen en willen we hierop sturen?
11.
P50/51 Beheer en Inrichting Openbare Ruimte
Is inzichtelijk op welk kwaliteitsniveau de wegen nu liggen en welke risico’s we lopen?
In 2020 is de “Beheernota Openbare Ruimte” in de Raad vastgesteld en daarmee zijn ook de CROW beeldkwaliteitsniveau vastgesteld. Voor de verzorgende staat (onkruid op verharding, zwerfvuil, etc.) is de CROW beeldkwaliteitsniveau B (basis) en technische staat wegen CROW beeldkwaliteitsniveau C (laag).
Ik buurt mee! biedt zeker voldoende ruimte aan initiatiefnemers op dit thema. We denken als gemeente graag mee met initiatiefnemers om hun ideeën en wensen te realiseren. De afgelopen 2,5 jaar zijn er meer dan 100 initiatieven binnen ‘groen en grijs’ en ‘spelen’ succesvol uitgevoerd. Ik buurt mee! gaat uitdrukkelijk uit van de wens van de samenleving, daar willen we op voorhand niet op sturen.
Ja, het kwaliteitsniveau de wegen is de afgelopen jaren gemonitord t/m 2021, zie onderstaande tabel. Bij kwaliteitsniveau C kunnen mogen kleine onevenheden in de bestrating aanwezig zijn en lopen we meer risico als bij kwaliteitsniveau B (basis) of A (goed) 90 % van de wegen moet en voldoet ook aan kwaliteitsniveau C, gaan we naar kwaliteitsniveau D (zeer laag) dan praten we over aanzienlijke onevenheden en lopen we meer risico’s op ongevallen en spreken we ook van kapitaalsvernietiging.
4 / 52
Nr.
Verwijzing naar pagina/programma
Vraag
Antwoord
12.
P49
Bij de prestatie: we werken aan het zoveel mogelijk beperken en voorkomen van wateroverlast, hitteen droogtestress, staat dat we in 2023 het % asfalt verminderen de openbare ruimte ten opzichte van 2022. Wat bedoelen we met het % asfalt verminderen en is inzichtelijk hoeveel asfalt het gaat?
Bij de herinrichting projecten in de openbare ruimte vormen we asfalt om naar elementverharding (klinkers, etc.) Met het % bedoelen we m2 ten opzichte van het totale areaal aan asfalt. We zullen bij het resultaat de m2 oppervlakte vermelden die we realiseren in 2023: In 2023 vormen we circa 20.000 m2 asfalt om naar gebakken elementen verharding , o.a. in de Oranjebuurt Dieren, Kastanjelaan en de Zuiderparalleweg in Velp.
13.
p34
Wat bedoelen wij met natuurinclusieve wijken
Deze wijken worden natuurinclusief genoemd omdat inrichtingsmaatregelen zijn gericht op een natuurlijke omgeving. Er wordt in deze wijken nadrukkelijk rekening gehouden met behouden en versterken van biodiversiteit in de openbare ruimte en in de bebouwing. Zo zorgt natuurinclusiviteit voor verkoeling tijdens de zomerhitte, zuiverende lucht, voorkomen van wateroverlast en biedt het voedsel en nestelgelegenheid voor dieren.
5 / 52
Fractie: PvdA Datum van indienen vragen: 12 oktober 2022
Nr. 1.
Verwijzing naar pagina/programma 19
2.
20
3.
4.
Vraag
Antwoord
risico's Programma signaleert bij mensen tot 120% minimumloon financiële uitdagingen. Wat wordt bedoeld met gedragsverandering door terugval? Het gaat hier om mensen die niet door hun handelingen maar door de omstandigheden in problemen komen. Gevraagd wordt dan niet lange termijnbegeleiding maar een functionerend noodplan. We hebben het Rhedens noodplan en het landelijke noodfonds hier ter beschikking. Waarom wordt het Rhedens noodplan hier nergens genoemd? Risico: Gedragsverandering om vroeg signalering adequaat in te vullen. Dit vraagt een duurzame gedrags verandering. Wat wordt hiermee bedoeld?
De term gedragsverandering is hier niet passend. We stellen voor deze zinsnede te verwijderen. 2. We signaleren wel een grote vraag naar langdurige begeleiding, los van de inflatieontwikkeling. Met Incluzio wordt gewerkt aan een passend aanbod. 3. Het lokale en landelijke noodfonds is tot stand gekomen na het schrijven van de programmabegroting. Een verwijzing naar de landelijke en lokale maatregelen kan worden toegevoegd.
20
Lezen Schrijven rekenen Mooie ambitie dat iedereen kan lezen, schrijven, rekenen en dat iedereen digitaal vaardig is. Hierin gaan we extra ondersteunen. Komt hiervoor extra geld of laten we dit geheel over aan de partners?
In onderliggende programmabegroting is een stelpost Coalitieakkoord opgenomen. Dit wordt nog verder uitgewerkt waarbij het de intentie is om vanuit de gemeentemiddelen beschikbaar worden gesteld.
22preventieakkoord
Eenzaamheidsproject Is het eenzaamheidsproject via het
Het project ‘Samen Sterker’ uit het preventie akkoord is in 2021 gestart. In dit project krijgen mensen die zich eenzaam voelen of een verlies hebben geleden een steun in de rug. In een periode van max.
1.
De term gedragsverandering is hier niet passend. We stellen voor deze zinsnede te verwijderen.
6 / 52
Nr.
Verwijzing naar pagina/programma
Vraag
Antwoord
preventieakkoord al gestart. Hoe ziet dat eruit?
een jaar ondersteunt een vrijwilliger 1-op-1 de deelnemer om de regie over zijn/haar leven weer in handen te krijgen. Bijvoorbeeld door weer activiteiten te ondernemen of sociaal netwerk op te bouwen. Zie ook https://www.humanitas.nl/afdeling/rijn-ijssel/activiteiten/Samen-Sterker-Eenzaamheid/ Binnen de gemeente is er ook een coalitie SamenEén gestart. De coalitie bestaat uit diverse vrijwilligersen professionele partijen, waaronder Incluzio, MVT, Stichting Stoer, Woonzorgnet, ProPersona, OnsRaadhuis, en Humanitas. Binnen de coalitie zijn diverse werkgroepen gevormd rondom thema’s die eenzaamheid beïnvloeden. Gezamenlijk wordt gewerkt aan o.a. acties om het thema eenzaamheid onder de aandacht te brengen en drempelverlagende maatregelen om inwoners te laten participeren in sociale activiteiten. Ten eerste we willen bereiken dat meer jeugdigen bij hun ouders/verzorgers opgroeien. Ten tweede zetten we lokaal en regionaal in op verschillende manieren om jeugdhulp met verblijf te verminderen.
5.
P23 sociale basis
Jeugdhulp met verblijf neemt af in 2023. Hoe kan dat?
6.
Blz.24Buitenste schil Rhedens model vrijwilligers
In diverse onderdelen wordt verwezen naar versterking van de buitenste schil in het Rhedens model. Tegelijkertijd zien we een afname van het aantal vrijwilligers in de samenleving. Gaat hier de wal het schip niet keren/ Wat doen we om aan meer vrijwilligers te komen? Zie hier beoogd resultaat van toename van 38 naar 42% vrijwilligers
Er is inderdaad een terugloop van “traditionele” vrijwilligers die zich voor een langere tijd committeren aan een taak of organisatie. De Covid-epidemie heeft echter laten zien dat mensen bereid zijn zich in te zetten voor een ander, alleen de manier waarop is aan verandering onderhevig. Samen met o.a. Incluzio sluiten we aan bij deze ontwikkeling. Bijvoorbeeld door het ondersteunen van buurtnetwerken waardoor kortdurende vrijwillige inzet gemakkelijker kan ontstaan. Daarnaast ondersteunen en waarderen we de vrijwilligers, bijvoorbeeld met een: -vrijwilligerssteunpunt (Incluzio) waar inwoners en vrijwillige besturen terecht kunnen voor advies; - met cursussen waar vrijwilligers behoefte aan hebben; -en met een waarderingsevenement. Ook worden er verschillende acties opgezet om nieuwe vrijwilligers te werven.
7.
Blz. 25
WMO-begeleiding Gestreefd wordt naar een afname van 10% van de WMO uitgaven voor WMO-begeleiding. Hoe slagen we er in die begeleiding naar de sociale basis te verschuiven? Is dit een taakstelling en wat is het plan dan. Idem voor jeugdzorggebruik algemeen
Wij verwachten komend jaar een afname van Wmo maatwerkvoorzieningen begeleiding doordat inwoners steeds beter de weg naar onze sociale basis weten te vinden voor het beantwoorden van de wat lichtere ondersteuningsvragen. Het aantal aanvragen voor een maatwerkvoorziening begeleiding Wmo zal daardoor gaan afnemen in de loop van het jaar 2023. We verwachten een afname verwijzingen jeugdhulp door de inzet van de Ondersteuner jeugd en gezin (wordt ingezet vanaf 2021). Ook verwachten we een afname versterking van de sociale basis (onder meer via Incluzio). 7 / 52
Nr.
Verwijzing naar pagina/programma
Vraag
Antwoord
Idem deze vraag voor afname van 10% voor doorverwijzing door huisartsen voor jeugdhulp. Wat is hier het plan/aanname. 8.
Pagina 36:
9.
P 37
10.
P39
in 2040 wekken wij alle energie die wij gebruiken, duurzaam op. Onder risico’s staat dat er vele afhankelijkheden zijn. Is de gemeente ook voornemens om, als het behalen van onze doelen dat echt vraagt, zelf projecten voor duurzame energieopwek te initiëren en uitvoeren op eigen grond?
de Omgevingswet legt een claim op beschikbare capaciteit die niet zonder meer inpasbaar is. Tegelijkertijd zeggen wij dat we alle 19 minimaal vereiste acties en waar mogelijk ook de 8 adviezen als beoogd resultaat hebben. Wat zijn hier de consequenties van ‘niet zonder meer inpasbaar’ tegenover de minimale vereisten en adviezen?
onder betaalbare levensloopgerichte en circulaire woningen wordt niet ingegaan op het onderzoek naar mogelijkheden actief grondbeleid om gemeentelijke doelen te helpen
Wij proberen zoveel mogelijk samen met onze inwoners en lokale partners duurzame energieopwek te realiseren in onze gemeente. Een mooi voorbeeld is de realisatie van zonneveld De Bocht in Dieren. Op grond van de gemeente, op initiatief van inwoners, met een lokale coöperatie en een garantstelling voor de lening van de gemeente. De opbrengst is voldoende om circa 450 huishoudens van energie te voorzien (bij een gemiddeld verbruik van 2500kWh). Uiteindelijk is het aan uw raad om aan te geven dat de gemeente een groter aandeel in de duurzame opwek kan nemen. Dat betekent ook investeren. Het is raadzaam om het burgerakkoord af te wachten en de voorstellen die daarin worden gedaan ten aanzien van dit onderwerp.
Deze zinsnede ziet met name op het voor de implementatie benodigde werkpakket na 2022. Hierbij kan o.a. gedacht worden aan het maken van het permanent Omgevingsplan, de Omgevingsvisie en Omgevingsprogramma’s. De hiervoor benodigde capaciteit is niet zonder meer voor handen. Met het programmabudget Omgevingswet willen we ervoor zorgen dat we de benodigde capaciteit beschikbaar kunnen maken. Bij inwerkingtreding van de Omgevingswet zal Rheden aan alle minimale eisen kunnen voldoen.
In deze coalitieperiode zullen we onderzoeken in hoeverre een actief grondbeleid een bevordering teweeg kan brengen van het behalen van onze volkshuisvestelijke doelstellingen en welke risico's hieraan zitten.
8 / 52
Nr.
Verwijzing naar pagina/programma
Vraag
Antwoord
behalen. Ook op pagina 118, onder grondbeleid, wordt het onderzoek naar mogelijkheden actief grondbeleid (zoals overeengekomen in coalitieakkoord) niet genoemd. Terwijl dit voor doelen als volkshuisvesting en gemengde wijken mogelijk een rol kan spelen. Wanneer wordt dit onderzoek uitgevoerd? 11.
P10: Toelichting effect alg. uitk.
12.
P10 autonome ontwikkelingen: (zin 3):
13.
Vraag 3: P11: overige ontwikkelingen
14.
P11, sluitende mjb
15.
P12: 4a:
Met uitzondering van de 1e categorie gaat het om gelabeld geld: welke categorie is dat: waar vinden we dat in de tabel?
over welke actuele bijstellingen gaat dit bijvoorbeeld?
welke ontwikkelingen zijn dat (waar nog geen fin. Consequentie aan is verbonden?)
Laatste zin: welke baten zijn hier bedoeld? Waarom deze baten wel meenemen in de MJB?
wat zijn mutatie Afs en Rente PB23
Met de 1e categorie is bedoeld de ‘algemene mutaties’ van het gemeentefonds. Dit is onderdeel van de genoemde bedragen bij regel ‘effect algemene uitkering’ in tabel ‘Meerjarig perspectief’. Meer informatie is opgenomen in de memo ‘Financiële effecten meicirculaire gemeentefonds 2022’ (op 21-6 met de raad gedeeld).
Dit betreft kosten jeugdzorg en omgevingswet. De autonome ontwikkelingen staan vermeld in tabel op pag. 11/12 (duiding in laatste kolom met ja/nee of het autonoom betreft). Dit betreft de posten genoemd in tabel op pag. 11/12 niet zijnde autonoom.
Deze passage betreft een duiding in algemene zin, waarmee we aangeven invulling te geven aan het voorzichtigheidsprincipe. Baten ramen we indien deze voldoende onderbouwd zijn.
Dit betreft de mutaties afschrijvings- en rentelasten (zie ook pag. 14 bij 4a).
9 / 52
Nr. 16.
Verwijzing naar pagina/programma P12 4c:
17.
P13 2b:
18.
P13 2d:
19.
P14 /15 3e:
20.
P15: 4 f
21.
Pagina 37:
Vraag
waarom staat deze stelpost onder bedrijfsvoering en niet bij (bijv) overig?
valt deze regiobegroting onder een gemeenschappelijke regeling? Zo ja: welke? Zo nee: op welke manier geeft de regio dan vorm aan dit onderdeel van jeugdwerk?
klopt de informatie dat het abonnementstarief voor Wmo voorzieningen al stopt per 1 januari 2023?
Waar is het eerder besloten budget (zie laatste zin) onder vermeld in de begroting 2022? Betreft dit een reservering?
Over welke taakstellingen gaat het hier bijvoorbeeld? En komen deze bedragen terug onder bedrijfsvoering? (4b)
risico’s zijn hoge kosten en onvoldoende personele capaciteit. Kunt u dit risico al wat meer duiden in cijfers, euro’s en getallen, en
Antwoord In afwachting van nadere uitwerking is deze stelpost bij bedrijfsvoering ondergebracht (stelposten nemen we op bij ‘bedrijfsvoering/overhead'). Te zijner tijd zullen de budgetten worden overgeheveld naar de bijbehorende programma's.
Nee, vanaf 2013 werken de gemeenten in de Regio Centraal Gelderland samen op het gebied van jeugdhulp. Voor de inkoop van jeugdhulp is een MGR – module inkoop. Gezamenlijke beleidsontwikkeling in de regio en wat daaruit voortkomt, is een lokale verantwoordelijkheid. Dus bestuurlijk en ambtelijk vindt er regionaal afstemming plaats, waarbij de besluitvorming lokaal plaatsvindt.
Op pagina 13 onder punt 2d staat een ontwikkeling vermeld waarbij (zover nu bekend) in 2025 een wetswijziging zal plaatsvinden met betrekking tot de mogelijkheden voor gemeenten om een vorm van inkomensafhankelijke eigen bijdrage te vragen aan inwoners. Wij willen in 2023 gaan onderzoeken of het ook al op enigerlei wijze eerder dan dat jaar mogelijk is.
Dit bedrag is niet opgenomen, vandaar dat dit nu alsnog in voorliggende begroting 2023 gebeurt.
Dit betreft taakstellingen m.b.t. personeelsbudget vanuit eerdere bezuinigingsronden en taakstellingen m.b.t. efficiency (processen efficiënter maken en meer digitaliseren van processen). Deze taakstellingen waren opgenomen zonder inhoudelijke onderbouwing. Opgenomen bedragen bij 4b en 4f betreffen twee verschillende posten.
Rheden zal aan de 19 minimale vereisten kunnen voldoen bij inwerkingtreding. Zie ook vraag 9.
10 / 52
Nr.
Verwijzing naar pagina/programma
Vraag
Antwoord
gevolgen als er niet voldoende capaciteit is om de 19 minimale vereisten te behalen? 22.
Pagina 45:
23.
Pagina 51:
onder beoogde resultaten wordt gesproken over een landschapsfonds. Wat houdt dit in, welke zaken worden hiermee bekostigd?
het proces voor de Lokale Adaptatiestrategie wordt gestart in 2023. Wanneer moet deze klaar zijn?
Met een landschapsfonds wordt beoogd een structureel financieel middel in te zetten voor de bekostiging van de instandhouding en versterking van onder meer landschap, natuur, erfgoed en de recreatieve beleving daarvan. Zo'n fonds kan gefinancierd worden door meerdere partijen. Een onderzoek hiernaar zal plaatsvinden als uitwerking van de Omgevingsvisie Buitengebied en het daaruit voortvloeiende project uitvoeringsprogramma Landschap. Er is geen harde deadline/jaar wanneer deze strategie gereed moet zijn. Het streven is om circa een jaar voor het inhoudelijke proces te gebruiken om te komen tot een gedragen strategie en uitvoeringsagenda in 2024. Op regionaal niveau is door de DPRA-werkregio Veluwezoom een regionale adaptieve strategie (RAS) opgesteld. De LAS is een vervolg/dooruitwerking op lokaal niveau, als uitwerking van de 7 ambities uit het Deltaplan Ruimtelijke adaptatie (DPRA) Deltaplan Ruimtelijke adaptatie 2018 - Klimaatadaptatie (klimaatadaptatienederland.nl), om in 2050 waterrobuust en klimaatbestendig ingericht te zijn.
Fractie: VVD Datum van indienen vragen: 14 oktober 2022
Nr.
Verwijzing naar pagina/programma
Vraag
Antwoord
1.
Pagina 4 Programma’s
De opbouw van de programma begroting is gewijzigd en er worden geen acties meer vastgesteld in de begroting. Op welke wijze kan de raad dan de doelmatigheid controleren? Middelen zijn gekoppeld aan het gewenste resultaat maar niet zichtbaar
De huidige opbouw van de programmabegroting is tot stand gekomen n.a.v. het Rekenkameronderzoek naar de Programmabegroting. De wens vanuit de raad was om meer te richten op het beleid (wat willen we bereiken/hebben we bereikt) in plaats van op de uitvoering (wat gaan we doen/hebben we gedaan). In andere woorden, om aan de hand van de 3 W-vragen meer te sturen op de hoofdlijnen. Als gevolg hiervan zijn er inderdaad in beginsel geen activiteiten meer opgenomen in de begroting.
11 / 52
Nr.
2.
3.
4.
Verwijzing naar pagina/programma
Pagina 4 programma’s
Pagina 4 programma’s laatste alinea. Pagina 4 programma’s
Vraag
Antwoord
gekoppeld aan een vastgelegde (geplande)actie.
Natuurlijk kan ook wat we gedaan hebben van belang zijn, maar wat we doen is uiteindelijk een middel om een doel te bereiken. Dit betekent dat pas als we een doel niet halen, van belang wordt wat we gedaan hebben (en of dat dan wel het juiste was).
De wat vraagt wordt beantwoord door de gewenste resultaten aan te geven. Dat is een antwoord op het wat maar is niet gekoppeld aan de te nemen acties. Kan in de programma begroting/ beleidsnotities het wat worden in gevuld met de te nemen acties in grote lijnen? Wat wordt er bedoeld met “ons bestuur”? Is dat inclusief de raad? Er wordt gesproken over bereiken van doelen. Kan ik hier lezen dat het eigenlijk gewenste effecten zijn? Dat is wat breder dan alleen maar doelen. Denk hierbij aan gewenste maatschappelijke effecten.
Net als eerdere jaren is de rapportage op de middelen (de 3e W vraag) op de taakvelden gericht. De sturing op doelmatigheid is daarmee niet gewijzigd. Met de begroting 2024 is de ambitie om een verdere koppeling te leggen tussen de middelen en de doelenboom, waardoor de kaderstellende rol van de Raad wordt uitgebreid. Dit is toegezegd tijdens de behandeling van de kadernota 2023-2026 tijdens de voorbereidende raadsvergadering op 21 juni 2022. De activiteiten/ acties geven een antwoord op de ‘Hoe-vraag’ en maken daarom in beginsel geen onderdeel meer uit van de begroting. De verdieping is te vinden in beleidsnotities maar ook in Raadsinformatiebrieven en oriënterende vergaderingen.
Met ons bestuur wordt de Raad bedoeld. De raad is bij dit ontwikkeltraject dat we samen op hebben gepakt primair vertegenwoordigd door de financiële commissie. Een doel geeft aan wat we willen bereiken per programma en op de verschillende taakvelden. Deze doelen worden meer concreet gemaakt met indicatoren: Indicatoren geven een duidelijk opdracht mee en geven helderheid over te bereiken doelen. Hoe bepalen we of we dit bereikt hebben? Wanneer zijn we succesvol? (uit presentatie financiële commissie, 15 september 2022) Met de financiële commissie is afgesproken dat per doel maximaal 3 indicatoren worden opgenomen. Er zijn verschillende typen indicatoren, waaronder ‘outcome’ indicatoren, ook wel maatschappelijk effect genoemd. Een indicator beschrijft dus niet altijd het maatschappelijke effect.
12 / 52
Nr.
Verwijzing naar pagina/programma
Vraag
Antwoord
5.
Pagina 5 programma’s
Bedankt voor de vraag, dit staat hier onduidelijk. U kunt hier inderdaad lezen dat de VNGleidraad verder wordt geïmplementeerd bij de komende begrotingen. In de programmabegroting 2023 hebben we voor de indicatoren waar mogelijk overgenomen uit de SDG-indicatoren. Waar dit het geval is in de kolom “SDG” “ja” aangegeven (4e kolom).
6.
Pagina 6 4e alinea
De VNG-leidraad voor SDG indicatoren zal in lijn worden gebracht met onze begroting? Wanneer zal de leidraad van de VNG dan worden aangepast of moeten we hier lezen dat de VNGleidraad verder wordt geïmplementeerd bij de komende begrotingen? Materplan Veluwezoom zal Masterplan moeten zijn. Het Masterplan gaat maar over beperkt deel van de gemeente Rheden. Welke ambities gelden er voor de rest van het grondgebied?
Voorstel antwoord: Via o.a. Burgerberaad, Rheden Spreekt, Stuurgroep Preventie-akkoord, Ik Buurt Mee! en structurele overleggen met de ondernemersverenigingen en onderwijsorganisaties worden ideeën van inwoners en lokale organisaties in beeld gebracht en expliciet verwoord en meegenomen in de College- en raadsvoorstellen voor wijzigingen van beleid. De impact door weging is aan het College/Raad. Bestaanszekerheid bestaat uit verschillende facetten: o.a. financieel, sociaal en gezond/vitaal. Of inwoners voldoen aan bestaanszekerheidscriteria is niet in 1 overall cijfer/criterium te vatten. Wij streven ernaar om onze inwoners, samen met onze partners in beeld te hebben en krijgen waar de bestaanszekerheid (sociaal, financieel en vitaal) onder druk staat en hierop te acteren.
Dit moet inderdaad Masterplan Veluwezoom zijn. De ambities voor de rest van grondgebied liggen momenteel onder meer vastgelegd in de Omgevingsvisie Buitengebied. Er wordt gewerkt aan een Visie toerisme en recreatie en aan een Omgevingsvisie, daarin zal dit zeker terugkomen.
BELEIDSMATIG
7.
Blz 6 derde alinea Leefomgeving
Op welke wijze worden de consequenties van het nieuwe beleid/ ideeën voor de burgers (vooraf) in kaart gebracht en welke impact heeft dat bij het vaststellen van de beleidswijziging?
8.
Pagina 7 tweede alinea Bestaanszekerheid
9.
Pagina 7 tweede alinea
Wat bedoelt u met bestaanszekerheid en welk percentage van de inwoners van Rheden voldoet niet aan de bestaanszekerheid criteria (voor zover die er zijn)? College neemt noodmaatregelen. Wat zijn voor u noodmaatregelen? Ziet het college nog een rol voor de raad? Moeten we het lezen dat het college komt met voorstellen om noodmaatregelen te nemen?
10.
Pagina 14 professionaliseren organisatie
In totaal wordt een bedrag €M7,64 voor de komende vier jaar gereserveerd zonder een echte goede onderbouwing met concrete gewenste effecten welke moeten
U bent geïnformeerd over het instellen van een noodfonds (€ 600.000,-) via een informatiebrief. Wij zijn bezig om maatregelen in beeld te brengen (Rijksmaatregelen) en maatregelen die wij samen met onze partners kunnen instellen. Onderdeel hiervan is het in beeld brengen van de noden bij inwoners. Met dit inzicht brengen wij maatregelen in beeld die met de beschikbare middelen ingezet kunnen worden. Het college komt inderdaad met een voorstel om dit noodfonds in te zetten. Verdere professionalisering vraagt om investeringen in ons menselijk kapitaal. Wij willen ontwikkelen naar een toekomstbestendige organisatie die in control is, waar mensen met plezier werken en zich blijvend kunnen ontwikkelen. De ontwikkelingen in de maatschappij, arbeidsmarkt, wetgeving, techniek en financiën vereisen een organisatie die wendbaar is en in staat is veranderende omstandigheden aan te kunnen. Onze inwoners hebben recht op 13 / 52
Nr.
Verwijzing naar pagina/programma
Vraag
Antwoord
worden bereikt? Kan er een uitgebreidere onderbouwing worden gegeven? Tevens een reflectie met wat er is gedaan met de additionele gelden de afgelopen 10 jaar?
continuïteit in dienstverlening. De uitvoeringsprogramma’s van ons college willen wij kunnen blijven uitvoeren en naar onze raad willen wij ons zorgvuldig en tijdig kunnen verantwoorden en bedienen. De afgelopen jaren hebben als gevolg van de vele veranderingen in het teken gestaan van crisismanagement. Als gevolg van financiële omstandigheden is er achterstallig onderhoud ontstaan in de organisatie. Door het DT is volledig in beeld gebracht waar knelpunten zitten in formatie en dekking. Een deel van de budgetverhoging is bedoeld om dit recht te trekken zodat personele kosten transparant zijn. Een ander deel van de budgetverhoging hangt samen met nieuwe opgaven en wettelijke wijzigingen. Na jaren is er nu volledig inzicht in de gevolgen van de drie decentralisaties in het sociaal domein. Dit is verwerkt in deze begroting. Ook maken we een inhaalslag voor het ruimtelijk domein. Op dit moment hebben we met de huidige formatie moeite met de uitvoering van onze taken en opgaven ‘in het nu’. In het verleden zijn niet altijd opdrachten aan de uitvoering (beleidskeuzes) vertaald naar de operatie (wat is ervoor nodig). Het gesprek met welke taken we dan eventueel zouden kunnen stoppen om budget/formatie vrij te spelen werd bestuurlijk niet gefaciliteerd en gevoerd.
Daar komen bij de behoeften op het gebied van de (nieuwe) taken die voortkomen uit bijvoorbeeld de woningbouwopgave, energietransitie, klimaatadaptatie, de circulaire economie en de stikstofproblematiek. Tegelijkertijd moeten we anticiperen op de verandering die de Omgevingswet en wet Kwaliteitsborging met zich meebrengt. Ook zijn de eisen die de wetgever aan rechtmatigheid stelt zijn de afgelopen jaren fors hoger geworden. Met de toename van taken en daarmee de groei van de organisatie is uitbreiding van het management en ondersteunende functies een logisch gevolg. Sturing/prioritering, coaching/begeleiding en ontwikkeling van medewerkers/teams in hun werk en resultaten zijn in een omgeving waarin verandering de enige constante en krapte leidend is cruciaal. Daarnaast genereren teams met een duidelijke opdracht structurele aandacht voor het verbeteren van onze (klant)processen en werkwijzen en zijn ze in staat sneller te anticiperen op veranderende omstandigheden. De mate waarin medewerkers hieraan mede zelf vorm kunnen geven is bepaald door onze visie op leiderschap. Het blijven ontwikkelen, boeien en binden van de medewerkers is immers een belangrijke opgave. Deze kwaliteitsimpulsen blijven belangrijk om de effectiviteit en de opbrengst van onze dienstverlening te versterken en onze wendbaarheid te vergroten.
Op de huidige personeelsformatie rustte een taakstelling van ruim 1,0 miljoen in 2025. De gedachte was om deze wellicht te realiseren door te investeren in het optimaliseren en digitaliseren van processen. Feit is echter dat vergroten van kwaliteit en digitalisering nieuwe functies tot gevolg hebben. Vanuit het perspectief van realistisch begroten en de huidige 14 / 52
Nr.
Verwijzing naar pagina/programma
11.
Pagina 14 4b 2e alinea
12.
Blz. 13, 3c. ODRA
13.
Blz. 13, 3d
Vraag
Ik heb alinea 3x gelezen en kan het nog niet plaatsen. Verkeerd begroten leidt tot extra inhuur? Graag uitleg. Kunt U dat verklaren volgens de systematiek van inhuur op formatie en boven-formatieve inhuur? De verzwaring van de beleidsfunctie op milieuadvisering zou uit oogpunt efficiency bij de ODRA komen te liggen. 1: Betekent dit dat het beleid in door de ODRA wordt voorbereid en hoe verhoudt dit zich dat beleid vaststelling bevoegdheid van de raad is? 2: Heeft dit tot gevolg dat het een beleid wordt voor het gehele ODRAgebied? 3: Hoe wordt de inbreng van het eigene van Rheden en de invloed van de Raad gewaarborgd? Er staat dat bij het opstellen van de gebiedsvisies de uitkomsten van het Burgerberaad worden betrokken. Dit lijkt niet in lijn met de motie d.d. 31 mei 2022 waarin is afgesproken “De uitkomsten van het burgerberaad meeneemt in de ontwikkeling van het verdere beleid, tenzij er zeer zwaarwegende argumenten tegen zijn.”
Antwoord arbeidsmarktontwikkelingen achten wij dit niet haalbaar. Daarnaast is het benodigde budget voor “een been bijtrekken” en professionalisering van de organisatie 2,3 mln. De overige begrote kosten zijn verbonden aan recente ontwikkelingen, concrete wijzigingen in wet- en regelgeving en opdrachten van de raad. Voor de besteding van de additionele gelden in de afgelopen 10 jaar verwijzen we u naar de verantwoording in de betreffende jaarrekeningen. De budgetten waren niet reëel begroot waardoor de vaste formatie niet toereikend bleek om alle taken uit te voeren. Om de taken toch uit te voeren is er ingehuurd. De beleidslijn is ook om voor verzuim relatief weinig te begroten. In de praktijk blijkt dat ook bij verzuim externe inhuur noodzakelijk is.
De complexiteit en deskundigheid die nodig is in het veelzijdige pallet van milieuaspecten, is niet te borgen in onze eigen organisatie. Daarom is de samenwerking en de expertise bij de ODRA waardevol en noodzakelijk. De raad blijft echter verantwoordelijk voor het vaststellen van beleid. Het beleid dat vaker door de ODRA voor een groter gebied zal voorbereiden kan ertoe leiden dat er meer samenhangend beleid komt voor het gehele ODRA-gebied. Uiteraard blijft er ruimte
Dat is inderdaad een betere omschrijving.
15 / 52
Nr.
Verwijzing naar pagina/programma
Vraag
Antwoord
Pagina 19 beoogde resultaten Pagina 19 beoogde doelen
1: Dient de woorden “worden hierbij betrokken” niet vervangen te worden door “ zijn leidend”.? Eerste bullet. Wat is het huidige percentage? Laatste bullet. Wat zijn de huidige getallen binnen de gemeente Rheden?
16.
Pagina 20 voorkomen kinderarmoede enz
De risico’s worden beschreven. Welke risico mitigerende maatregelen worden er voorgesteld?
We willen meer kinderen bereiken met Gelrepas en Kindpakket. Dat doen we frequenter, intensiever en breder (meer vindplaatsen) te communiceren over deze regelingen, samen met Stichting Leergeld. We monitoren daarbij onze (communicatie) inspanningen op behaald resultaat. Merken we geen of een (te) geringe stijging in het aantal gebruikers, dan stellen we onze aanpak daarop bij.
17.
Blz. 44 beheer Rozendaalse Veld
Ja, diverse soortgroepen (zowel flora als fauna) worden met een bepaalde frequentie geïnventariseerd. Op basis van de monitoringsresultaten wordt het beheer, indien nodig, bijgestuurd (binnen de grenzen van het geldende beleid). Dit is een doorlopend proces, dat al jaren wordt gehanteerd in de uitvoering van het natuurbeheer in onze natuurterreinen. Zo zijn wij bijvoorbeeld in het verleden, op basis van (monitorings)onderzoeken, gestopt met plaggen met als effect dat de heidebodemstructuur in stand blijft.
18. Hofman
Blz. 46, Beoogde resultaten
De beoogde resultaten zijn helder weergegeven. Eerder zijn al verschillende maatregelen genomen. 1: Is er een (grondige) evaluatie van de effecten op de natuur c.q. terug te zien in de natuur van de in het verleden genomen maatregelen? 2: Zo niet is daar dan in voorzien in de komende tijd c.q. wanneer? De beoogde resultaten zijn allen inspanningsverplichtingen. Resultaten als gedefinieerd in aantallen monumenten die van een lager label naar een hoger label gaan, ontbreken. 1: Gaat het College de doelen concreter aangeven door aantallen en
14. 15.
Het huidige percentage is ook 4%. We streven ernaar dit, ondanks de huidige situatie, gelijk te houden. De huidige getallen zijn, stand augustus 2022: Algemene bijstand: 865 IOAZ: 4 IOAW: 42 BBZ: 18 Totaal: 929
Het betreft bij monumenten altijd maatwerk. Het is daarom niet mogelijk om als beoogd resultaat een bepaald energielabel voor alle of een vooraf bepaald aantal monumenten te bepalen omdat de verduurzaming van een kasteel nu eenmaal onvergelijkbaar is met de verduurzaming van een relatief kleine woning. Bovendien zijn we afhankelijk van de wensen en mogelijkheden van eigenaren: zij bepalen uiteindelijk of er een sprong gemaakt wordt en zo ja welke dat is. Beoogd wordt in ieder geval een zo groot mogelijke labelsprong met behoud van de beschermde cultuurhistorische waarden voor zoveel mogelijk monumenten. 16 / 52
Nr.
Verwijzing naar pagina/programma
19.
Pagina 61 Bestuur en Organisatie
20.
Pagina 63 Raadsvoorstellen
21.
Pagina 63 Integrale Veiligheid
22.
Pagina 64 Integrale Veiligheid
23.
Pagina 99 Tabel mutatie formatie begroting
Vraag verschuivingen naar een hoger label te kwantificeren? Regionale samenwerking. Oog voor de democratische legitimiteit? Op welke wijze zien we dat terugkomen (welke doelen, resultaten) in de programma begroting? Voorstel is om 20% van de raadsvoorstellen zijn verbeterd? Welke norm wordt gebruikt en waarom maar 20% van de raadsvoorstellen? Welk effect willen we bereiken met betere raadsvoorstellen? Kan dat beschreven worden? Wat we willen bereiken? Dit beschrijft de aanpak maar welk effect willen bereiken? Beoogde resultaten zijn acties die gedaan worden om het effect te kunnen bereiken. Is het enige concrete voorbeeld in de gehele programmabegroting. Wat is de reden hiervoor? Wat is de onderbouwing van het bedrag van €33.901?
Antwoord
Nieuwe initiatieven op het gebied van regionale samenwerking zullen altijd worden voorgelegd aan de Raad. Voor reeds bestaande door de Raad bekrachtigde samenwerkingsverbanden zijn de doelen en resultaten vastgelegd in de Nota Verbonden Partijen.
Het doel is de kwaliteit van raadsvoorstellen te verbeteren en inhoudelijk beter te laten aansluiten bij de rol en verantwoordelijkheid van de raad.
Dat inwoners en ondernemers de gemeente Rheden als veilige woon, werk en leefomgeving ervaren. Hier had alleen moeten staan dat het veiligheidsgevoel door de inwoners tenminste wordt gewaardeerd met een 7,4. Bij de risico’s is namelijk al beschreven dat om de ambities uit het coalitieakkoord te behalen er wel extra personeel nodig is. De uitwerking hiervan hoort thuis bij de cijfermatige begroting.
He bedrag aan overige mutaties ad € 33.901 bestaat voor ca € 22.000 uit een kaderwijziging Connectie voor postafhandeling. Daarnaast ca € 9.000 voor formatie-uitbreiding leefomgeving tlv materieel budget. De rest is het resultaat van kleine verschuivingen in formatie bijv. door wijzigingen in de functieschalen.
Fractie: D66 Datum van indienen vragen: 14 oktober 2022
17 / 52
Nr. 1.
Verwijzing naar pagina/programma Algemeen
2.
Algemeen
3.
Pagina 21
4.
Pagina 28
Vraag
Antwoord
Onder het kopje ‘wat willen we bereiken’ staan de doelen (ambities) beschreven. Vaak als een vergezicht, bijvoorbeeld “in 2040 zijn we…” Zijn deze doelen voor de gehele periode 2023-2026? Of worden of kunnen deze doelen jaarlijks bijgesteld worden? Een heldere opbouw van de begroting, met een logische volgorde ‘welk doel – welk resultaat – hoe meten we de prestaties’. Wat ik mis of wat minder duidelijk is, is waar we nu staan. Juist dit inzicht bepaalt mede hoe groot de inspanning moet zijn en wat daarvoor (financieel) nodig is. (Als voorbeeld op pagina 19: max 4% vd inwoners geeft …. Zitten we nu al op 5% of op 30%) Waar kunnen we dit inzicht opdoen om een gevoel te krijgen wat er van de gemeente wordt gevraagd? Om ook de gevraagde inzet in het juiste perspectief te kunnen zien. Op pagina 21 wordt gesproken over jongerencoaches. Bedoelt u met jongerencoaches hetzelfde als met straatcoaches? Indien niet: in hoeverre werken deze samen en wat valt onder de verantwoordelijkheid van beiden? Op pagina 28 staat dat de gemeente de indicator “Het percentage inwoners dat lid is van een vereniging, club of gezelschap”
Doelen zijn gericht op meerdere jaren. Het stelt u uiteraard vrij om, bijvoorbeeld bij voortschrijdend inzicht, gedurende de 4 jaar het doel of de bijbehorende indicatoren te herzien.
In deze begroting laat de indicator alleen zien wat het uiteindelijke streefgetal is. Hierdoor is niet inzichtelijke wat de huidige waarde (score) is, maar ook niet in welke snelheid naar het streefgetal wordt gegroeid. In de toekomstige begroting is de ambitie om voor de indicatoren de normgetallen voor de toekomstige jaren op te nemen, maar daarnaast ook de waarde van het huidige en het vorige jaar. Hierdoor krijgen we meer inzicht in het verloop over de jaren heen. Dit vraagt wel stabiliteit in Doelen en Indicatoren (zie ook uw vorige vraag).
Wij werken met jongerencoaches (in dienst bij de gemeente), met jongerenwerkers en dorpscoaches jeugd (in dienst bij Incluzio) en met het jongerennetwerk (ervaringsdeskundigen die vrijwillig advies geven).
De monitor wordt gebruikt in de begrotingscyclus door aan te geven waar we periodiek staan ten opzichte van de gestelde ambitie. Desgewenst kan een ambitie op basis van de stand van zaken aangepast worden. 18 / 52
5.
Pagina 36
6.
Pagina 71
gebruikt voor het doel om inwoners elkaar te laten ontmoeten en talenten te laten ontwikkelen. In het technisch vragenuur is aangegeven dat de gemeente om de zoveel jaar een monitor uitvoert onder de inwoners waarin deze indicator wordt gepeild. Hoe kunnen we deze indicator gebruiken binnen de begrotingscyclus, aangezien de frequentie van het verzamelen van deze indicator te laag is om binnen 1 begrotingscyclus een nieuwe waarde te verkrijgen? Deze vraag geldt overigens in algemeenheid voor alle indicatoren, want wij kunnen ons voorstellen dat voor meer indicatoren geldt dat deze minder dan 1 keer per jaar worden bijgewerkt. Op pagina 36 staat een onduidelijk begrip/afkorting: “door ontwikkelen van het energieloket en een MEDO” Wat is een MEDO? Op pagina 71 worden de nieuwe tarieven voor de OZB berekend op basis van vier factoren. Een van die factoren is “een neerwaartse correctie op de waardeontwikkeling in verband met verwachte leegstand per 1-1-2023 bij OZB gebruikers niet woningen”. • Waarom geldt deze correctie alleen voor gebruikers van niet-woningen en niet voor eigenaren van nietwoningen?
De frequentie is wat ons betreft niet te laag omdat wij in de tussenliggende periode met partners inzetten om de ambitie te realiseren en de inzet meten wij eens per drie jaar. Bij indicatoren wordt er op verschillende manieren gemeten. Wij zijn bij bepaalde beleidsterreinen wettelijk verplicht om jaarlijks te meten en om een ontwikkeling te zien meten wij bij andere beleidsterreinen eens per drie jaar (zoals bij cultuur).
Een MEDO is een Maatschappelijke Energie Diensten Organisatie die inwoners ontlast bij het verduurzamen van hun woning zowel op het gebied van de financiering als de uitvoering.
Op het moment dat een niet-woning ook niet in gebruik is, dan is het voor de gemeente niet mogelijk om daarover OZB te heffen. Deze leegstand wordt dus in mindering gebracht op de WOZ-waarde van de niet-woningen. Dit is bestaand beleid. Doordat de leegstand gering is en zo een kleine impact heeft op de gebruikers niet-woningen is ervoor gekozen om dit bij de gebruikers niet-woningen te belasten om zo alsnog voldoende OZB-opbrengsten te genereren als gemeente. Tevens wordt de leegstand per 3 maanden gecontroleerd en gemonitord.
19 / 52
7.
Pagina 77
Welke logica gaat erachter schuil dat de OZB-lasten voor gebruikers van niet-woningen stijgen door leegstand in het segment niet-woningen? Dat is geen factor waar de gebruikers van niet-woningen invloed op hebben. De vraag is dus waarom dat hen wel aangerekend wordt. Op pagina 77 staat de risicoinventarisatie waarop de berekening voor de weerstandsratio is gebaseerd. • Deelt het college het inzicht dat het beter zou zijn om voor de totale inschatting van het risicoprofiel niet (alleen) de som van de individuele gevolgen te beschouwen, maar (ook) de som van kans maal gevolg? Naar ons idee zou dat een betere methode zijn om de risico’s op te tellen, een methode die ook recht doet aan de verschillen tussen grote-kans-klein-gevolgrisico’s en kleine-kans-grootgevolg-risico’s. Hetzelfde geldt onzes inziens voor de invloed van elk risico, deze valt beter te bepalen aan de hand van kans maal gevolg, dan alleen het gevolg. Moeten we het zo lezen dat de 8 genoemde “nog te kwantificeren risico’s” in de risico-invenstarisatie samen financieel zijn vertaald in risico nummer 9 (stelpost overige risico’s). Of hebben we te maken met én een
Eens. Hier is nog voor gekozen omdat dit een stelstelwijziging zou betekenen. In de paragraaf bedrijfsvoering (pag. 97) is ons voornemen vermeld voor het opstellen van een Nota risicomanagement. Deze is gepland in 2024. Aan de hand van die nota komen we tot gerichte toepassing van kans maal effect van de te inventariseren risico’s. Er is sprake van een stelpost overige risico's én een set nog te kwantificeren risico's. Het college kiest er voor hier zo transparant mogelijk in te zijn, en ook risico's die nog niet te kwantificeren zijn met u te delen.
20 / 52
8.
Pagina 91
stelpost overige risico’s én een set van 9 nog te kwantificeren risico’s? Op pagina 91 staat een beschrijving van het renterisico dat de gemeente loopt. Te zien is dat binnen de looptijd van de programmabegroting (2023-2026) de gemeente voor een bedrag van € 45,5 miljoen leningen moet herfinancieren. • Wij zijn ook benieuwd naar de benodigde nieuwe, aanvullende financiering die de gemeente in de periode 2023-2026 moet afsluiten. Waar in de programmabegroting kunnen wij dit terugvinden, of kan er in antwoord op deze vraag schriftelijk op worden ingegaan? Het herfinancieren van leningen en het aangaan van nieuwe leningen brengt een renterisico met zich mee. Een ‘back of the envelope’ berekening leert ons dat het renterisico qua financiële omvang niet zou misstaan tussen de top-5 risico’s: het herfinancieren van € 45,5 miljoen bij een hypothetische marktrente van 2,00% versus het huidige gemiddelde percentage van 0,59%, betekent jaarlijks ongeveer € 600.000 extra rentekosten. Is er een reden waarom dit risico niet is gekwantificeerd in de risicoinventarisatie? Kan dit risico in de
Het aantrekken van aanvullende leningen is afhankelijk van de liquiditeitspositie van de gemeente. In de begroting 2022 is er al rekening gehouden met het aantrekken van een extra € 15.000.000 voor investeringen. Tot nu toe is deze lening nog niet aangevraagd omdat dit tot heden nog niet noodzakelijk was. Aan de hand van het meerjarig investeringsplan is de verwachting wel dat we de komende jaren extra leningen aan moeten trekken. Zie hiervoor de geprognosticeerde balans (blz. 134) en het meerjarig investeringsplan (blz. 143). Het renterisico is niet apart benoemd in de risico-inventarisatie bij paragraaf weerstandsvermogen. Wel is in die inventarisatie een stelpost (van € 1 miljoen) opgenomen voor diverse overige risico's, o.a. voor mogelijke rekeningtekorten waarbij we verwijzen naar de recente macro-economische ontwikkelingen. Hierin is inbegrepen een mogelijk rekeningtekort als gevolg van hogere (niet geraamde) rentelasten. Bij een volgende risico-inventarisatie zullen we dit risico beter zichtbaar opnemen. Overigens houden we vanuit onze treasury-functie vanzelfsprekend de ontwikkelingen op de geldmarkt in de gaten om daar adequaat op te reageren.
21 / 52
9.
Pagina 121
10.
BELEIDSMATIG Algemeen
11.
Pagina 36
toekomst wel traceerbaar in de risicoinventarisatie worden opgenomen? Op pagina 121 staat de ontwikkeling van de reserve risicobuffer grondexpoitaties beschreven. Waarom worden kosten ten behoeve van de implementatie van de Omgevingswet gedekt uit deze reserve die bedoeld is voor grondexploitaties? Welk raadsbesluit ligt daaraan ten grondslag? Heel goed dat het college bij de opgaves ook de risico’s die mogelijk in de weg staan om de doelen te halen heeft benoemd. Vaak wordt er verwezen naar stijgende kosten, krappe arbeidsmarkt en/of capaciteitsproblemen. • Wat is het uitgangspunt van het college als een dergelijk risico zich voordoet? (Bijv. handhaven ambities/doelstelling of iets anders?) Hoe wil het college de raad meenemen als een risico daadwerkelijk optreedt? Op pagina 36 staat onder beoogde resultaten een volwaardig klimaatplatform “wat is jouw Rheden”. • Wat verstaat het college onder “een volwaardig platform”? Hoe voorziet het college dat door het hebben van een dergelijk platform
Deze onttrekking aan de reserve grondexploitatie is conform de Actualiteitenrapportage 2021-2024 (vastgesteld door de raad 10-11-2020), de Programmabegroting 2022 (vaststelling raad 9-11-2021) en 1e begrotingswijziging 2022 (raadsbesluit 22-2-2022). Zie ook beantwoording vraag 23 VPR.
Indien het risico optreedt dan zal het college aan de Raad voorstellen om de budgetten te verhogen of om de ambitie te herzien. Overigens is het de vraag in hoeverre het waardevol is om dit risico veelvuldig op te nemen. Allicht dat het voor de leesbaarheid beter is om alleen specifieke risico's op te nemen, en de algemene risico's die voor (vrijwel) alle doelen van toepassing zijn centraal te benoemen. De nieuwe opbouw zal met de financiële commissie, en indien gewenst breder, worden geëvalueerd; deze constatering zal worden meegenomen in de evaluatie.
Met volwaardig bedoelen we in deze context een platform dat zichtbaar is, vindbaar, en toegankelijk voor iedereen, waarop mensen informatie kunnen vinden en ook delen en elkaar kunnen inspireren tot het ondernemen van actie om met elkaar de klimaatopgave aan te gaan. De gemeente fungeert als partner in de opgave en faciliteert/onderhoudt het platform en is eindverantwoordelijk voor de toegankelijkheid en de gepubliceerde inhoud. Door inwoners op een laagdrempelige manier met elkaar in contact te brengen en ervaringen en/of ondersteuning uit te kunnen wisselen worden een paar belangrijke drempels om actie te ondernemen 22 / 52
12.
Pagina 39
13.
Pagina 40
14.
Pagina 40
het doel (de bereidheid van inwoners en bedrijven om hun steentje bij te dragen) wordt bereikt? Op pagina 39/40 onder ‘betaalbare, levensloopgeschikte en circulaire woningen’ bij ‘wat willen we bereiken’ en ‘beoogde resultaten’ staat “70% betaalbaar woningen (nieuwbouw)”. Hoe gaat het college ervoor zorgen dat deze woningen ook voor in de toekomst betaalbaar blijven? Welke instrumenten gaat het college hiervoor inzetten? Op pagina 40 onder ‘Veerkrachtige, duurzame wijken en dorpen’ staat bij beoogde resultaten: Betere woningmix in minder veerkrachtige wijken. En een uitruil van ca. 100 sociale huurwoningen. Over deze uitruil zijn met Vivare afspraken gemaakt. Heeft het college in de begroting voldoende capaciteit begroot om deze afspraak te monitoren en erop toe te zien dat deze tijdig wordt nageleefd? Op pagina 40 onder ‘Veerkrachtige, duurzame wijken en dorpen’ staat bij beoogde resultaten: Meer opwek van duurzame energie. In 2021 heeft 10% van de woningen in de gemeente Rheden zonnepanelen. Zit in deze berekening ook de zonnepalen die, volgens afspraak met Vivare, mogelijk op de daken van Vivare huurwoningen terecht komen?
weggenomen. Nabijheid, herkenbaarheid, ervaring en vertrouwen zijn belangrijke sleutelwoorden. Ook hier wachten we de uitkomst van de Burgerraad af. De doelgroepenverordening woningbouw Rheden 2022 wordt ingezet om de sociale huurwoningen en de middeldure huurwoningen betaalbaar te houden. De prijzen van de koopwoningen worden niet gereguleerd. Mensen hebben graag keuzevrijheid, die willen we niet beperken door een bepaalde doelgroep voor deze woningen te bepalen en anderen daarin buiten te sluiten omdat ze net te veel verdienen.
In de loop van het jaar zijn er diverse overleggen met Vivare om deze uitruil te bespreken en te monitoren. Er is voldoende tijd om naleving van deze afspraak te monitoren.
In 2021 had 10% van de woningen in de gemeente Rheden zonnepanelen. Hierin zijn afspraken over toekomstige zonnepanelen op daken niet meegenomen.
23 / 52
15.
Pagina 44
16.
Pagina 62
17.
Pagina 95
Of in afspraken met andere partijen (en zoja, welke)? Op pagina 44 onder het kopje ‘het beheer van het Rozendaalse Veld’ staat “we staan medegebruik toe mits passend binnen behoud en versterking van de natuurwaarde”. Niet om de discussie over het gebruik van het Rozendaals Veld in de vorige periode overnieuw te doen, maar in die discussie is door het college toegezegd dat het huidige gebruik als hondenlosloopgebied blijft behouden. Wat het verstaat het college onder “medegebruik mits passend binnen behoud en versterking van de natuurwaarde” in relatie met de toezeggingen van destijds? Op pagina 62 bij de dienstverleningsagenda staat als mogelijk risico dat interne prioriteiten elders liggen. Wat bedoelt het college hiermee? Stellen wij als gemeente (organisatiecollege-raad) dan niet de prioriteiten? Heel goed dat het college goed werkgever- en werknemerschap als bestuurlijke doelstelling aanmerkt. Immers medewerkers die goed op hun plek zitten zijn de basis voor een toekomstbestendige, slagvaardige en wendbare organisatie. Op welke wijze zorgt het college ervoor dat de organisatie een aantrekkelijke werkgever wordt waar
Het beheer van het Rozendaalse Veld wordt conform het beleid (inclusief de motie Los, sociaal en betrouwbaar) uitgevoerd. Dit geldt dus ook voor het toestaan van medegebruik.
Hiermee wordt bedoeld dat de dagelijkse dienstverlening en werkdruk een belemmering kunnen vormen voor de te bereiken doelen. De extra middelen vanuit het programma Digitaal Rheden neemt een deel van dit risico weg. Als de doelbereiking in het geding komt dan zullen wij dit melden aan uw Raad en voorstellen doen voor beheersmaatregelen.
We zijn met onze medewerkers regelmatig in gesprek om de vraag ook door hen te laten beantwoorden. Medewerkers geven zelf aan te hechten persoonlijke ontwikkeling, afwisselend en leuk werk met goede en betrokken collega’s en duidelijke prioritering in de (bestuurlijke) opgaves. We zien zelf het belang van aantrekkelijke functies, met verantwoordelijkheid, handelingsvrijheid, afwisseling en verbinding. Door kleinere teams te vormen kunnen managers meer aandacht en begeleiding bieden en medewerkers stimuleren in hun ontwikkeling. We scheppen een klimaat van leren en ontwikkelen, o.a. door de Rheden Academie. Onze manier van hybride werken geeft ruimte en verantwoordelijkheid om het werk zelf te regelen en af te stemmen op wat het werk c.q. de klant vraagt. Het biedt tevens de mogelijkheid een goede balans in werk en privé te vinden. We verstrekken goede hulpmiddelen om het werk te doen, faciliteren thuiswerkplekken en vergoeden extra kosten. 24 / 52
ambtenaren graag bijdragen aan de ambities van de gemeente Rheden?
Fractie: CU Datum van indienen vragen: 14 oktober 2022
Nr.
Vraag
Antwoord
1.
Verwijzing naar pagina/programma P30 progr 1
5.1 sportbeleid en activering in 2022€115k meer dan in 2021. Waardoor zo’n verhoging t.o.v. 2021 en bij cultuur andersom?
Bij taakveld 5.1 Sportbeleid en activering is een correctie doorgevoerd van de toerekening van personeelskosten aan dit taakveld. Het taakveld 5.3 Cultuurpresentatie, cultuurproductie en cultuurparticipatie is ten opzichte van 2022 niet gewijzigd (GB 2022 = B 2023). De lasten in 2021 (R 2021) waren fors hoger door de vergoedingen die door de gemeente zijn uitgekeerd aan cultuurorganisaties ter compensatie van Coronaschade.
2.
P50 progr 2
De gemeente faciliteert bewonersinitiatieven. Bij een aanvraag doen uiteindelijk tussen de 5 en 15 huishoudens mee. We zijn afhankelijk van de ingediende bewonersinitiatieven en er is capaciteit om 6 tot 8 aanvragen te begeleiden.
3.
P56 progr 2
“In 2023 heeft de gemeente circa 6 tot 8 aanvragen van inwoners i.k.v. Operatie Steenbreek gefaciliteerd” Gaat dit om individuele aanvragen? Als dat zo is, is het dan niet wat weinig? “% te bestrijden m2” Wat is dat?
4.
P56 progr 2
Er staat nu om te vormen, dit moet inderdaad omgevormd zijn, we passen deze indicator aan.
5.
P59 progr 2
“Aantal m2 om te vormen bos van monocultuur naar biodivers” Om te vormen of omgevormd? 3.1 Cultureel erfgoed Vanwaar de verhoging, ook sinds 22?
6.
P59 progr 2
5.5 Economische ontwikkeling Vanwaar de verlaging, ook sinds 22?
Dit moet wellicht taakveld 3.4 en een verhoging zijn? Zie beantwoording vraag 2 van Technische vragenuurtje 10 oktober jl.
7.
P59 progr 2
Waardoor zoveel hoger dan de inkomsten (geldt ook voor afval)?
In tabel op pag. 59 zijn de totale lasten en baten van taakvelden riolering (7.2) en 7.3 (afval) weergeven. De betreffende baten zijn hoger dan de lasten. Naast de lasten op taakvelden 7.2 en 7.3 zijn echter nog overige kosten onderdeel van de berekening m.b.t. 100% kostendekkendheid. Zie paragraaf lokale
Het gaat hier om een indicator voor de bestrijding van invasieve exoten, zoals onder andere de Japanse duizendknoop, Vogelkers, etc.
Dit moet wellicht taakveld 5.5 en een verlaging zijn? Zie beantwoording vraag 2 van Technische vragenuurtje 10 oktober jl.
25 / 52
Nr.
Verwijzing naar pagina/programma
8.
P64 Progr 3
9.
P 64 Progr 3
10.
P 64 Progr 3
11.
P 69 Par A.
12.
P73 Par.A
13.
BELEIDSMATIG P14 Fin perspectief 4c
Vraag
“% aantoonbaar verbeterde raadsvoorstellen“ Wie gaat dit bepalen en hoe? 0.64 Belasting Overig daalt sterk naar 85k. Vanwaar die verlaging? Baten 1.2 Openbare orde en veiligheid zijn al in 2022 sterk gedaald. Waardoor? “Uitgangspunt is o.a. dat lokale belastingen en heffingen voor de inwoner niet meer stijgen dan de jaarlijkse inflatie. In de kadernota 2023 is uitgegaan van een inflatiepercentage van 3%. Opmerking: Is 3% realistisch? De totale kosten van de riolering bedragen €4.597.457In de begroting staat een heel ander getal. Graag een vergelijking van de kosten en baten van riolering en ook voor de afvalstoffen met die in de begroting. Kan dat?
Spannend, het college heeft de wensen uit het coalitieakkoord nog niet uitgewerkt en het geeft al ruimte aan de hele raad om met wensen te komen. a. Mooi dat er ruimte voor de voltallige raad komt, maar realiseren we zo het coalitieakkoord wel?
Antwoord heffingen op pag. 72 en 73 waarin de berekening is opgenomen over de totaal te dekken kosten van riool en afval. De Raad zal veststellen of er sprake is van verbetering, daarvoor zullen vooraf gezamenlijk opgestelde verbeterpunten worden doorgevoerd in de voorstellen. Dit heeft te maken met de daling van de hondenbelasting. Dit is het gevolg van het aangenomen amendement ‘Afschaffen deel van de hondenbelasting’. In 2021 zijn er veel baten op dit budget die daar normaliter niet thuishoren. Zo zijn de Rijksgelden van Corona hierop geboekt als ook de salariskosten van de buitengewoon opsporingsambtenaren van Doesburg en Rozendaal. De komende jaren worden die nu geboekt op de budgetten waar ook de lasten op zitten. En dus is er een flinke daling te zien. Met de huidige inzichten is 3% een (te) lage inschatting. We hebben, volgens bestendige gedragslijn, hierbij aansluiting gezocht met het vermelde percentage (prijs bruto binnenlands product) in de meicirculaire gemeentefonds 2022.
Zie beantwoording van vraag 7.
Een deel van speerpunten uit het coalitieakkoord is verwerkt in deze begroting. Het deel dat nog om nadere verdieping vraagt zal in een volgende begroting worden meegenomen.
26 / 52
Nr.
Verwijzing naar pagina/programma
14.
P 34 Progr 1
15.
P 37 Progr 2
16.
P 40 Progr 2
17.
P 41 Progr 2
18.
P 50 Progr 2
19.
P63 Progr 3
Vraag b.Wat is van het coalitieakkoord nog niet in de begroting verwerkt en hoeveel is hiervoor nodig? Ik mis de aandacht voor biodiversiteit in de bebouwde omgeving. Is elders we benoemd, maar zou dat hier ook niet opgenomen moeten worden? In 2025 zijn er minimaal 5 windmolens met een tiphoogte van 20 tot 50 meter in Rheden opgesteld. Opmerking: Is dat niet erg concreet, vooruitlopend op de uitkomsten van het burgerberaad? Beoogde resultaten Is natuurinclusief ook niet een doelstelling die hier genoemd kan worden, ook al staat het elders? Een ambitie is om het aantal startups te laten toenemen, maar is 3900/jaar al niet erg veel en zou het niet beter zijn in te zetten op het aantal succesvolle startups? “Van de "Ik Buurt Mee" bewonersinitiatieven worden er 30% gerealiseerd binnen groen, spelen en wegmeubilair” We zijn afhankelijk van de initiatiefnemers. Biedt dit voldoende ruimte aan hen? Kunnen en willen we hierop sturen? “Er zijn onvoldoende middelen om alle hiervoor genoemde resultaten (uit het coalitieakkoord) te behalen. Er is in ieder geval €100.000,- extra