260625 Jaarstukken 2024 Definitief v2

Wettelijke eisen en informatievoorziening In het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) zijn de bepalingen opgenomen waaraan de verslaglegging inzake het onderhoud kapitaalgoederen moet voldoen. In de ‘financiële verordening gemeente Rheden’ zijn eveneens bepalingen opgenomen. Ter informatie zijn hieronder de bepalingen van de BBV en de ‘financiële verordening gemeente Rheden’ opgenomen die de inhoud van de paragraaf onderhoud kapitaalgoederen bepalen. In de uitwerking van deze paragraaf zijn deze bepalingen als uitgangspunt gehanteerd.

Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) Artikel 12 De paragraaf betreffende het onderhoud van kapitaalgoederen bevat tenminste de volgende kapitaalgoederen: • Riolering en Water; • Wegen; • Openbare Verlichting; • Gebouwen; • Groen. Van de kapitaalgoederen, bedoeld in het eerste lid, wordt aangegeven: • Het beleidskader; • De uit het beleidskader voortvloeiende financiële consequenties; • De vertaling van de financiële consequenties in de begroting.

Financiële verordening gemeente Rheden Artikel 18, lid 1 Het college biedt tenminste eens in de raadsperiode van vier jaar de diverse nota’s voor het onderhoud van de openbare ruimte aan. Deze nota’s geven het kader weer voor de inrichting van het onderhoud en het beoogde onderhoudsniveau voor het openbaar groen, riolering, wegen, kunstwerken/straatmeubilair en onderhoud gebouwen en eveneens de normkostensystematiek en het meerjarig budgettair beslag. De raad stelt de nota’s vast. Indien een ruimere periode wordt gehanteerd dan vier jaar dan zal het college de raad informeren. Artikel 18, lid 2 Bij de begroting en het jaarverslag doet het college in de paragraaf onderhoud kapitaalgoederen verslag over:

84

• • •

de beschikbare nota's en de beleidsuitgangspunten betreffende het onderhoud van de kapitaalgoederen; de hieruit voortvloeiende financiële consequenties; de vertaling van de financiële consequenties in de begroting.

Openbare Ruimte In december 2022 heeft de Raad het Watertakenplan WTPO Olburgen 2023-2027 vastgesteld. Het afvalwatertakenplan 2023 t/m 2027 is samen met de partners gemeente Bronkhorst, Doesburg en Rheden en het Waterschap Rijn en IJssel opgesteld. In het Watertakenplan hebben gemeenten en het Waterschap een gezamenlijke visie opgesteld en uitgewerkt voor de riolering en zuivering: Het WTPO Olburgen 2023-2027 beschrijft het beleid en planning voor de periode 2023 t/m 2027. De drie gemeente en het Waterschap werken samen om hun inspanning op elkaar af te stemmen, van elkaar te leren gezamenlijke projecten te ondernemen. Zodoende kunnen we effectiever en efficiënter werken. De taken die binnen een integrale planning op elkaar afgestemd worden zijn: rioleringswerkzaamheden, weg- en groenonderhoud, openbare verlichting, verkeersveiligheid, woningbouwplannen en het aanbrengen van voorzieningen voor mindervaliden en slechtzienden. De werkzaamheden voortkomend uit het WTPO Olburgen 2023-2027 en woningbouwplannen zijn leidend. Het betreft hier werken waar een wettelijke termijn aan gesteld is, waar politiek een duidelijke prioriteit ligt of waar veiligheidsaspecten mee gemoeid zijn.

Integrale uitvoering betekent per definitie dat bepaalde werkzaamheden vervroegd of vertraagd worden uitgevoerd ten opzichte van de optimale technische en financiële planning van de afzonderlijke disciplines. Op termijn (cyclische onderhoudsperiode) nivelleert echter dit verschil. Een integrale planning (“werk met werk maken”) heeft uit financieel en maatschappelijk oogpunt de voorkeur. In 2020 is de Beheernota Openbare Ruimte en de actualiteitenrapportage vastgesteld. Aansluitend is in 2021 het integraal beheerplan openbare ruimte vastgesteld, met daaronder het beheerplan wegen, groen en spelen. Hieronder wordt per onderwerp ingegaan op kerncijfers, het beleidskader en ontwikkelingen.

Riolering en water Kerncijfers:

Begroting

Rekening

Vrijverval

243.756 m1

246.000 m1

Infiltratieriool

22.547 m1

23.248 m1

Persleiding

38.515 m1

36.445 m1

Kaders Uw raad heeft in december 2022 het Watertakenplan WTPO Olburgen 2023-2027 vastgesteld. In dit Watertakenplan is het meerjarenplan en de financiële onderbouwing vastgesteld. In 2024 zijn er verschillende maatregelen uit het Watertakenplan Olburgen 2023-2027 uitgevoerd.

85

En zijn er verschillende integrale investeringsprojecten gerealiseerd, zie ook programma Leefomgeving: inrichting en beheer openbare ruimte.

Financiële consequenties In onderstaand overzicht is een vergelijking gemaakt tussen de begrote en werkelijke kosten en baten die verband houden met riolering. Post

Begroting 2024

Werkelijk 2024

Verschil

Baten rioolheffing

4.808.680

4.703.015

-105.665

Kwijtschelding rioolheffing

-180.000

-119.228

60.772

4.628.680

4.583.787

-44.893

Rente

942.783

676.648

266.135

Afschrijving

865.351

897.035

-31.684

Totaal rente en afschrijving

1.808.134

1.573.683

234.451

exploitatie werkzaamheden

2.509.293

2.908.718

-399.425

Totaal lasten

4.317.427

4.482.401

-164.974

Btw compensatie

-437.277

-513.541

-76.264

-126.024

-412.155

-286.131

Baten

Per saldo inkomsten Lasten:

Overig Per saldo mutatie

Wegen Kerncijfers Asfalt

1.129.815 m²

Elementen Beton Overig

1.278.209 m² 88.399 m² 14.548 m²

Kaders In 2020 is de nieuwe Beheernota Openbare Ruimte en de actualiteitenrapportage vastgesteld. Hierin zijn de ambitieniveaus vastgesteld, de budgetten en de wettelijke kaders opgenomen. Aansluitend is in 2021 het integraal beheerplan openbare ruimte vastgesteld, met daaronder het beheerplan wegen, groen en spelen. Op basis van inspecties, genoemd totaaloverzicht en de landelijke CROW-norm wordt per jaar een jaarprogramma vastgesteld en uitgevoerd. De gemeente wil een kwalitatief hoogwaardige openbare ruimte realiseren binnen haar kernen. In dit kader is het begrip Integraal Beheer Openbare Ruimte van belang. Dit betekent dat zowel de technische kwaliteit als de belevingskwaliteit van wegen, straatverlichting, groen en speelvoorzieningen op elkaar zijn afgestemd.

86

In 2024 is er conform jaarplanning, klein en groot onderhoud gepleegd aan de wegen in de gemeente Rheden. En zijn er verschillende integrale investeringsprojecten gerealiseerd, zie ook programma Leefomgeving: inrichting en beheer openbare ruimte.

Verloop reserve Beheerplan onderhoud wegen Saldo 1-1-2024

2.587.867

Toevoeging 2024

163.423

Saldo 31-12-2024

2.751.290

Openbare Verlichting Kerncijfers:

Begroting

Rekening

Lichtmasten

7.339

7.230

Armaturen

7.456

7.516

Lichtbronnen

7.456

7.516

Kaders In 2024 zijn weer verder stappen gezet in de implementatie van het in 2021 vastgestelde beleidsplan openbare verlichting. Hierbij gaan we voor een duurzamer beheer van onze OVL en gaan we door met het verdere verlaging van het energieverbruik van de OVL. • In 2024 is circa 79 % van de gemeente Rheden in duurzame energiebesparende verlichting ten opzichte van 75 % in 2023. Tevens gaan we verder met de uitrol naar 100% duurzame verlichting wat we uiterlijk in 2031 gerealiseerd willen hebben; • Er is in 2024 klein en groot onderhoud conform jaarplanning (klachtenonderhoud maakt hier deel van uit, uitvoering door aannemer) uitgevoerd; • We hebben in 2024 uitvoering, zover van toepassing, gegeven aan de integrale investeringsprojecten zoals aangeven bij water en riolering.

Risico’s Door het uitvoeren van de grootschalige vervanging zijn de risico’s teruggebracht naar het geringe niveau van een defecte lamp. Wel zien we meer en meer dat het (verouderde) net van Liander storingen veroorzaakt waardoor het lijkt alsof de verlichting stuk is maar de oorzaak in het net moet worden gezocht. Ontwikkelingen De armaturen en masten die worden vervangen zijn vanaf 2021 100% circulair.

Verloop reserve vervanging straatverlichting Saldo 1-1-2024

0

Onttrekking 2024

0

0Saldo 31-12-2024

0 87

Groen en spelen Kerncijfers:

Begroting

Kerncijfers beplanting en gazons Bomen Speelplaatsen/speeltoestellen

Rekening 159 ha

159 ha

14.113 st

14.564 st

95 st / 452 st

102 st / 508 st

In 2020 is de nieuwe Beheernota Openbare Ruimte en de actualiteitenrapportage vastgesteld. Hierin zijn de ambitieniveaus vastgesteld, de budgetten en de wettelijke kaders opgenomen. Aansluitend is in 2021 het integraal beheerplan openbare ruimte vastgesteld, met daaronder het beheerplan wegen, groen en spelen. De gemeente wil een kwalitatief hoogwaardige openbare ruimte realiseren binnen haar kernen. In dit kader is het begrip Integraal Beheer Openbare Ruimte van belang. Dit betekent dat zowel de technische kwaliteit als de belevingskwaliteit van wegen, straatverlichting, groen en speelvoorzieningen op elkaar zijn afgestemd. • In 2024 is er uitvoering geven aan het speelbeleid Buiten spelen en sporten in Rheden 20222026. • In 2024 is er uitvoering gegeven aan de integrale projecten vanuit met name het Watertakenplan Olburgen 2023-2027, zie ook programma Leefomgeving: inrichting en beheer openbare ruimte. • In 2024 is op basis van inspecties en meerjaren-onderhoudsplanning het jaarprogramma groen en spelen uitgevoerd. Spelen Voor het budget spelen is een reserve ingesteld. Verloop reserve Spelen Saldo 1-1-2024 Onttrekking 2024 Saldo 31-12-2024

398.365 0 398.365

Groenonderhoud Voor het groenonderhoud is geen voorziening of reserve ingesteld. Groenonderhoud wordt verantwoord binnen de exploitatie. Exploitatie 2024

Begroot 2024

Werkelijk 2024

Verschil 2024

Onderhoud groen

1.064.769

1.008.249

56.520

Bewoners en projecten Bewoners worden betrokken in de voorbereiding van (groene) uitvoeringsplannen. Bewoners kunnen hun verantwoordelijkheid nemen om een bijdrage te leveren aan de leefbaarheid in de straat door een stuk groen, afvalbak of bank te adopteren. Deze manier van werken leidt nog steeds tot betrokken en enthousiaste bewoners. Daarbij is er nu de mogelijkheid om met de Ik Buurt Mee vouchers een extra bijdrage te leveren aan de leefbaarheid.

88

Kerncijfers:

31-12-2023

31-12-2024

Groenadopties

31.800 m2

32.500 m2

Afvalbak adoptie

200 st

196 st

Adoptie plantsoenbanken

56 st

50 st

Gebouwen In 2024 zijn de projecten Gemeentehuis en verduurzaming Theothorne in uitvoering en nog niet helemaal afgerond. Deze twee projecten gaan in 2025 over in beheer in de vastgoedportefeuille. Voor het maatschappelijk vastgoed wat al in beheer is, is besloten het te onderhouden op elementscore 5 (slecht) en 6 (zeer) slecht. Op dit niveau is ook in 2024 het onderhoud uitgevoerd.

Financiën: bekostiging onderhoud Het planmatig onderhoud verloopt via de voorziening onderhoud gebouwen en is conform begroting geboekt in 2024. Het preventief en correctief onderhoud verloopt via de exploitatie. Begroot

Gerealiseerd

Preventief onderhoud

748.800

161.885

Planmatig onderhoud

416.927

416.972

Correctief onderhoud

0

234.536

In 2024 was er geen geactualiseerd MJOB aanwezig en dus geen goed overzicht van uit te voeren onderhoud. Dit heeft geleid tot een onvolledige begroting voor al ons onderhoud. Hierdoor is er geen correctief onderhoud begroot, terwijl deze kosten voor uitvoeren van dagelijks onderhoud er altijd wel zijn. We hebben, met de bezuinigingsopgave in beeld, ons terughoudend opgesteld in het uitvoeren van al het onderhoud. Het planmatig onderhoud loopt via de voorzieningen en de onttrekking hiervoor is wel volgens begroting gerealiseerd. In 2025 is er een nieuw MJOB welke de basis vormt voor de begroting 2025.

89

Financiering Treasury is het besturen en beheersen, het verantwoorden over en het toezicht houden op de financiële geldstromen, de financiële posities en de hieraan verbonden risico’s. Meer concreet gaat het om financiering van het beleid tegen zo gunstig mogelijke voorwaarden, het te allen tijde zorgen voor voldoende liquide middelen, waarbij een tijdelijk overschot tegen een zo hoog mogelijk rendement wordt belegd en het daarbij afdekken van met name rente- en kredietrisico’s. De financieringsparagraaf bevat volgens het BBV de beleidsvoornemens voor het risicobeheer van de financieringsportefeuille. We geven daarom in deze paragraaf een samenvatting van het (verwachte) risicoprofiel van de gemeente. De financieringsparagraaf gaat daarnaast in op de eisen die de Wet Fido stelt. Dat wil zeggen dat de uitvoering van de financieringsfunctie uitsluitend de publieke taak dient, dat het beheer prudent is en dat aan de kasgeldlimiet en de renterisiconorm is voldaan. Tenslotte besteden we in deze paragraaf ook aandacht aan de financieringspositie.

Risicobeheer treasuryfunctie In deze paragraaf geven we een analyse van de risicoaspecten die verbonden zijn aan de uitvoering van de treasuryfunctie. We onderscheiden daarbij renterisico’s en kredietrisico’s. Voor het renterisico, wordt door middel van een normering een goede spreiding van renteaanpassingen binnen de leningenportefeuille bevorderd. Het doel hiervan is het vermijden van grote fluctuaties in de rentelasten welke consequenties kunnen hebben voor de financiële positie. Aldus bevordert de Wet Fido een solide financieringswijze bij openbare lichamen. Kredietrisico’s worden beperkt door de eisen die de Wet Fido stelt aan tegenpartijen en producten op de geld- en kapitaalmarkten. Tegenpartijen dienen over een minimale kredietwaardigheid te beschikken in de A-categorie. Tevens dienen financiële producten de garantie te bevatten dat aan het einde van de looptijd de hoofdsom nog intact is.

Renterisico vlottende schuld (kasgeldlimiet) Dit instrument dient om de omvang van de kortlopende financieringsmiddelen te kunnen bewaken. De kasgeldlimiet is een percentage van de omzet van de gemeente dat de ruimte voor korte financiering aangeeft. De limiet heeft betrekking op leningen met een looptijd van maximaal 1 jaar (vlottende schuld) en bedraagt 8,5% van het begrotingstotaal van de lasten (exclusief stortingen in reserves). Wanneer de vlottende schuld dit percentage van 8,5% overschrijdt moet een deel van de vlottende schuld worden omgezet naar vaste (langlopende) schuld. Daarnaast kan een overschrijding leiden tot een strenger toezichtregime. Op basis van de primitieve begroting 2024 (€ 149.784.000) bedraagt de kasgeldlimiet van de gemeente Rheden € 12.732.000. In 2024 is er in januari en februari gebruik gemaakt van een kasgeldlening van € 3.000.000. Dus is er een totaal aan kasgeldleningen geweest van € 6.000.000. Deze kasgeldleningen zijn in februari afgelost. Berekening (bedragen x € 1.000) 1. Toegestane kasgeldlimiet (8.5% * 149.784) 2. Vlottende schuld - opgenomen gelden korter dan 1 jaar - schuld in rekening courant

2024 12.732 0 0

3. Vlottende middelen 90

- contanten in kas - Te goeden in rekening courant

17 443

4. Toets kasgeldlimiet Totaal netto-vlottende schuld (2-3) Toegestane kasgeldlimiet Ruimte (+)/overschrijding (-) kasgeldlimiet (4 - 3)

-460 12.732 13.192

Bovenstaande berekening van de kasgeldlimiet is gebaseerd op balansdatum 31-12-2024.

Renterisico vaste schuld (renterisiconorm) De renterisiconorm heeft betrekking op leningen met een looptijd vanaf 1 jaar (vaste schuld). Het doel hiervan is om tot een zodanige opbouw van de leningportefeuille te komen, dat het renterisico in een bepaald jaar als gevolg van renteaanpassingen en herfinanciering van leningen wordt beperkt. Indien een leningportefeuille gelijkmatig is opgebouwd, zal ook het renterisico over de vaste schuld in de tijd gelijkmatig zijn gespreid. Ongewenste financiële gevolgen van rentewijzigingen worden hierdoor beperkt. De norm houdt in dat de jaarlijks verplichte aflossingen en renteherzieningen niet meer mogen bedragen dan 20% van het begrotingstotaal.

1 2 3

Berekening (bedragen x.€ 1.000) Renteherzieningen (herfinanciering) Aflossingen Renterisico (1 + 2)

2024 20.500 0 20.500

4a Begrotingstotaal (primitief 2024) 4b Percentage conform ministeriële regeling 4 Renterisiconorm (4a x 4b) 5

149.784 20% 29.957

Ruimte (+)/overschrijding (-) renterisiconorm (4 - 3)

9.457

Conclusie: er is ruim voldaan aan de renterisiconorm. In 2024 zijn er langlopende leningen voor € 20,5 miljoen geherfinancierd.

Kredietrisico’s Kredietrisico’s kunnen zich op twee manieren manifesteren. Ten eerste is er het risico dat de gemeente loopt over verstrekte leningen en beleggingen. Ten tweede is er sprake van indirecte kredietrisico’s bij verstrekte gemeentegaranties (ook wel borgstellingen genoemd).

Kredietrisico op leningen en beleggingen De gemeente Rheden heeft uit hoofde van haar publieke taak leningen verstrekt en in deelnemingen geïnvesteerd. In het hierna volgende overzicht zijn de uitgezette gelden vermeld. Kredietrisico op verstrekte gelden aan derden Uitzettingen Uit hoofde van publieke taak: 1. Deelnemingen 2. Overige leningen Totaal

2024 608.767 4.562.934 5.171.701

% 12,0 88,0 100,0 91

Ad 1. Onderstaand de specificatie van de deelnemingen. Omschrijving

Deelnemingen 424.207 184.560 608.767

Aandelen BNG Aandelen Alliander Totaal

Genoemde deelnemingen worden uit hoofde van de uitvoering van de publieke taak aangehouden. Over het aandelenbezit wordt koersrisico gelopen maar dit risico is minimaal. De aandelen zijn gewaardeerd tegen verkrijgingsprijs. Deze waardering is (doorgaans) lager dan wanneer de waarde bepaald zou worden door vraag en aanbod op de beurs. Ad 2. De overige leningen betreffen verstrekte leningen aan SVN (starterslening, duurzaamheidslening en blijverslening) en een obligatie- en achtergestelde lening aan Alliander.

Kredietrisico ten aanzien van gemeentegaranties (borgstellingen) De gemeente Rheden kan jegens geldgevers borg staan voor de betaling van rente en aflossing op langlopende geldleningen die door organisaties, instellingen of verenigingen zijn aangetrokken die activiteiten verzorgen welke in het verlengde liggen van de gemeentelijke publieke taak. Ultimo 2024 staat de gemeente garant voor een bedrag van € 483.308.

Waarborgfonds sociale woningbouw (wsw) De gemeente Rheden neemt deel in het Waarborgfonds Sociale Woningbouw (WSW) en staat in dit kader, door middel van een achtervangovereenkomst, garant voor € 221,9 miljoen aan leningen die zijn verstrekt aan woningcorporaties. Het garant staan door middel van achtervangovereenkomst houdt in dat in eerste instantie het WSW wordt aangesproken indien de geldnemer niet aan zijn verplichtingen voldoet. Pas als het risicovermogen van het WSW onder een bepaald minimum komt, worden de deelnemende gemeenten verplicht om een renteloze lening te verstrekken. De gemeente loopt dus eigenlijk alleen een renterisico. Gezien de vermogenspositie van het WSW, de goede controle en toetsing door dit fonds en de spreiding van het risico over de deelnemende gemeenten is dit als een laag risico te kwalificeren.

Beleid inzake financiering en financieringspositie Solvabiliteit Een oordeel over de vermogenspositie kan worden gevormd met behulp van de solvabiliteitsratio. Solvabiliteit is de mate waarin een instelling in staat is om aan haar korte en lange termijnverplichtingen te voldoen. Deze maatstaf wordt bepaald door de verhouding tussen het eigen vermogen (reserves) en het totale vermogen (eigen- en vreemd vermogen) Omschrijving (bedragen x € 1.000) Eigen vermogen Totaal vermogen Ratio (ev/vv)

Boekwaarde per 1 januari 2024 26.319 164.032 16%

Boekwaarde per 31 december 2024 29.201 215.161 14%

92

De solvabiliteitsratio is afgenomen vergeleken met het voorgaande jaar. Nadere duiding is opgenomen in de paragraaf weerstandscapaciteit en weerstandsvermogen.

Financiering activa Bij voorkeur worden de investeringen in de voorraad kapitaalgoederen gefinancierd met eigen middelen (interne financiering). Ten opzichte van de externe financiering worden hiermee de renterisico’s en de rentelasten beperkt. Dit uitgangspunt is in ons treasury statuut opgenomen.

Financieringsstructuur Een evenwicht in de financieringsstructuur leidt tot een beperking van de renterisico’s. Investeringen in duurzame kapitaalgoederen worden hierbij afgedekt met langlopende financieringsmiddelen, waardoor de gemeentelijke exploitatie minder gevoelig wordt voor rentebewegingen. Het onderstaande overzicht geeft inzicht in de ontwikkeling van de financieringsstructuur in 2024. (bedragen x € 1.000)

Aanvang 2024

Mutaties 2024

Ultimo 2024

Vaste activa Immateriële activa Materiële vaste activa Financiële vaste activa

371 126.757 5.160

195 35.937 12

566 162.694 5.172

Totaal vaste activa

132.288

36.144

168.432

Eigen vermogen Algemene reserves Bestemmingsreserves Gerealiseerd resultaat

9.805 18.062 -1.549

4.628 - 10.395 8.650

14.433 7.667 7.101

Totaal eigen vermogen

26.319

2.883

29.202

Voorzieningen

8.008

841

8.849

Langlopende schulden

90.933

24.925

115.858

Totaal financiering

125.260

28.649

153.909

Financieringssaldo (- = tekort)

-7.028

-7.495

-14.523

Eind 2024 was het financieringssaldo -/- € 14.523.000. In 2024 zijn er twee nieuwe langlopende leningen met een totaalbedrag van € 25 miljoen afgesloten.

Rentemethodiek Rentebeleid en renteresultaat In 2024 zijn langlopende leningen voor € 20,5 miljoen geherfinancierd.

93

Ontwikkelingen in 2024: Schatkistbankieren Alle decentrale overheden zijn verplicht deel te nemen aan schatkistbankieren. Dit houdt in dat alle liquide middelen boven een bepaalde drempelbedrag aangehouden moeten worden bij het ministerie van Financiën. Wanneer decentrale overheden hun tegoeden aanhouden in de Nederlandse schatkist, daalt de financieringsvraag van de Nederlandse staat op de financiële markten. Schatkistbankieren draagt hierdoor bij aan de verlaging van de overheidsschuld. Vanaf 1 juli 2021 is het drempelbedrag voor gemeenten gewijzigd tot 2% van het begrotingstotaal.

94

Bedrijfsvoering Wat hebben we bereikt? Met het vijfde vliegwiel van een slanke en wendbare organisatie heeft in 2024 het college in de programmabegroting 2025 goede dienstverlening en bedrijfsvoering een prominente plek gegeven. De basis hiervoor zijn goede samenwerking met partners en ons eigen personeel, financiën en informatie. Op alle onderdelen is er continuïteit in de bedrijfsvoering en dienstverlening geweest. En dat naast de verbeteringen die zijn doorgevoerd en die ook nog doorgevoerd moeten worden om steeds te blijven leren en ontwikkelen als organisatie.

Digitale toegankelijkheid van dienstverlening aan de inwoners, ondernemers en instellingen (Digitaal Rheden) Welke doelen zijn gerealiseerd? Doel

Voortgang

Toegankelijke effectieve en efficiënte dienstverlening. (Dorus Klomberg) Inwoners 24 uur per dag de mogelijkheid bieden met de gemeente een aanvraag te doen betreffende landelijk gestandaardiseerde producten en diensten.

Welke resultaten zijn gerealiseerd? Resultaat

Voortgang

Behorend bij Doel: Toegankelijke effectieve en efficiënte dienstverlening. (Dorus Klomberg) Verbeterde digitale dienstverlening In 2024 is ongeveer 50% van de 580 producten en diensten van de gemeente Rheden digitaal toegankelijk gemaakt. Dit als project WMEBV binnen het programma Digitaal Rheden. Er is een actuele monitor voor de voortgang van de realisatie beschikbaar. De tweede 50% van de producten en diensten wordt door de verantwoordelijke lijnmanagers in 2025 zelf opgepakt. Op 1 januari 2026 zijn alle producten en diensten naar verwachting digitaal toegankelijk. In 2024 is ook een inventarisatie gemaakt van alle digitale ondersteuningspunten voor inwoners, dit in het kader van de wettelijke zorgplicht binnen de WMEBV. Volledig digitaal toegankelijke website In 2024 zijn er stappen gezet voor het ontwikkelen van een nieuwe website voor de gemeente Rheden. In 2025 wordt dit project verder opgepakt.

95

Goed werkgever- en werknemerschap Welke doelen zijn gerealiseerd? Doel

Voortgang

Goed werkgever- en werknemerschap. (Gea Hofstede) Het personeel is het kapitaal van onze organisatie waarmee wij onze dienstverlening uitvoeren. Het afgelopen jaar was een uitdagend jaar, waarin de organisatie zich wendbaar heeft getoond. De tijdelijke locaties, de verhuizing en de financiële keuzes in de tweede helft van het jaar hebben druk op het personeel gelegd. Verzuimcijfers zijn daardoor ook relatief hoog. Voor behoud en aanname van personeel hebben we ingezet op scholing, eHRM en arbeidsmarktcommunicatie. Vacatures zijn meer onder de aandacht gekomen en veelal vlot ingevuld. Tot slot heeft de actualisatie van de functie-indelingen meer tijd gekost dan verwacht. Deze wordt in 2025 afgerond.

Welke resultaten zijn gerealiseerd? Resultaat

Voortgang

Behorend bij Doel: Goed werkgever- en werknemerschap. (Gea Hofstede) Score aantrekkelijk werkgeverschap

% Ziekteverzuim Het verzuimpercentage over 2024 was 7,2%, is licht gedaald maar wat hoger dan het landelijke gemiddelde (6,3 procent). Het hoge ziekteverzuim staat in verhouding tot alles wat we gevraagd hebben van het personeel in de tijdelijke locaties, de verhuizing en financiële keuzes in de tweede helft van het jaar. % tijdige en passende invulling vacatures Het aantal vacatures is wat gedaald ten opzichte van 2023. De vacatures die in 2024 open stonden zijn bijna allemaal goed ingevuld. Er is regelmatig inzet van werving en selectiebureaus voor het behalen van deze doelstelling. Door de financiële ombuigingen uit de kadernota is er een nieuwe besluitvormingsroute voor het invullen van vacatures en tijdelijke inhuur opgezet, deze heeft ertoe geleid dat vacatures gemiddeld iets langer open hebben gestaan.

Interne en regionale samenwerking vanuit toegevoegde waarde Welke doelen zijn gerealiseerd? Doel

Voortgang

Interne en regionale samenwerking. (Dorus Klomberg)

96

Rheden levert zowel bestuurlijk als ambtelijk belangrijke bijdragen aan de regionale ontwikkeling. Daarnaast is een traject gestart gericht op verzakelijking van de samenwerking met (dienstverlening aan) buurgemeenten.

Welke resultaten zijn gerealiseerd? Resultaat

Voortgang

Behorend bij Doel: Interne en regionale samenwerking. (Dorus Klomberg) Visie op partnerships In onze partnerships hebben wij ons in 2024 met name gericht op regionale samenwerking (VGGM, GMR ed.), samenwerking met buurgemeenten (o.a. vanuit bestuurskracht) en triple-helix samenwerking (met ondernemers en onderwijspartners). Perceptie van partners over dienstverlening De vruchtbare samenwerkingen waarin wij participeren getuigen van wederzijdse tevredenheid over de samenwerking. Wij doen geen expliciet onderzoek naar de beleving van de samenwerking. Dienstverlening De Connectie In maart 2024 verstuurde onafhankelijk onderzoeksbureau Enneüs een vragenlijst naar alle eindgebruikers van De Connectie. Ongeveer 2.500 collega’s, verdeeld over de gemeenten Arnhem, Renkum, Rheden en De Connectie, konden meedoen aan het onderzoek. Uiteindelijk vulden 785 collega’s de vragenlijst in. Dat maakt het onderzoek betrouwbaar. Eindgebruikers zijn in het algemeen tevreden over De Connectie. Meer dan de helft van de eindgebruikers (55%) laat weten in het algemeen (heel) tevreden te zijn over De Connectie. 30% is neutraal en 13% ontevreden. Hieruit blijkt dat 85% indicatief aangeeft dat aan de servicenormen 55% (heel) tevreden en 30% (neutraal) is voldaan. Een kwart van de eindgebruikers merkt een verbetering in de dienstverlening het afgelopen jaar. Dit laatste resultaat is een grote prestatie.

Daarom kunnen wij stellen dat is voldaan aan de servicenormen.

Verbeteren structurele inrichting van interne (administratieve) processen en systemen Welke doelen zijn gerealiseerd? Doel

Voortgang

Stevig en betrouwbaar fundament. (Dorus Klomberg)

97

Met het vijfde vliegwiel van een slanke en wendbare organisatie heeft in 2025 het college in de programmabegroting 2025 de doelstelling van transparante en kwalitatieve sturing een meerjarige prominente plek gegeven. Een stevig en betrouwbaar fundament is een randvoorwaarde om hier invulling aan te geven. Vooral het programma Versterken Financiële Functie, Digitaal Rheden en de expeditie Rheden bouwen aan het stevige en betrouwbaar fundament van de financiële functie, de informatiefunctie en de organisatie. Daarmee is er op meer resultaten ingezet om het doel te realiseren dan de genoemde resultaten in de Programmabegroting 2024. In 2024 is op de gezamenlijke route verdergegaan met commitment van de organisatie, het college en de raad.

Welke resultaten zijn gerealiseerd? Resultaat

Voortgang

Behorend bij Doel: Stevig en betrouwbaar fundament. (Dorus Klomberg) Bestuurlijke P&C rapportages juist en tijdig Met het opstarten van het Programma Versterking Financiële Functie medio 2024 hebben we de eerste stappen gezet om de basis op orde te krijgen zodat we de P&C documenten juist en tijdig op kunnen leveren. Het programma loopt van medio 2024 tot medio 2027. Jaarrekeningcontrole conform planning De jaarrekeningcontrole over 2023 is niet geheel conform planning verlopen. Na evaluaties zijn afspraken en planning in overleg met de accountant aangepast voor de jaarrekeningcontrole 2024. Resultaten uit het programma versterken financiële functie zorgen op lange termijn voor verlichting van de druk op de planning. Prestatie-indicatoren inkoop In 2024 is verder ingezet op versterking van de onderlinge samenwerking en het zoeken naar synergie tussen Rheden en haar samenwerkingspartners, de gemeenten Arnhem en Renkum en ondersteunende organisatie De Connectie. Er is gestart met de inrichting en implementatie van een nieuw contractbeheersysteem, waarmee de vastlegging van overeenkomsten inzichtelijker wordt, de juiste informatie op het juiste tijdstip en op de juiste plaats beschikbaar is en contractmanagement beter mogelijk wordt.

Transparante en kwalitatieve sturing Welke doelen zijn gerealiseerd? Doel

Voortgang

Transparante en kwalitatieve sturing. (Dorus Klomberg)

98

Met het vijfde vliegwiel ‘Werken aan een slanke en wendbare organisatie’ heeft het college in de programmabegroting 2025 de doelstelling van transparante en kwalitatieve sturing een meerjarige prominente plek gegeven. In 2024 zijn een aantal verbeteringen afgerond, verder uitgevoerd of gestart. Afgerond is bijvoorbeeld de doorontwikkeling van de programmabegroting. Dit heeft laten zien dat er in de afgelopen jaren behoorlijke stappen zijn gemaakt in de transparantie en kwaliteit van dit sturingsdocument. Verder uitgevoerd zijn het programma Digitaal Rheden en de expeditie Rheden. Daarnaast zijn er in 2024 verbeteringen gestart zoals het nieuwe vergadermodel en het programma Versterken Financiële Functie. Daarmee zijn er meer resultaten gehaald dan de voorgenomen resultaten in de Programmabegroting 2024.

Welke resultaten zijn gerealiseerd? Resultaat

Voortgang

Behorend bij Doel: Transparante en kwalitatieve sturing. (Dorus Klomberg) Digitale werkomgeving bezwaarschriften Inwoners kunnen hun bezwaarschriften nu digitaal indienen. Effectindicatoren VNG (Sustainable Development Goals) toegepast Het werken met effectindicatoren is doorgeschoven naar 2025. In 2024 heeft de impact van de kadernota prioriteit gekregen. Nota risicomanagement De nota Risicomanagement is opgeleverd en vastgesteld.

Personeel & Organisatie Organisatie Gemeente Rheden werkt als organisatie aan duidelijke lijnen voor een goede dienstverlening. In 2024 is ingezet op het aanscherpen van de sturing door het management. Met deze aanscherping is gewerkt aan verduidelijking van onze strategische keuzes, structuur / processen (projecten en programma's) en cultuur. De dienstverlening intern en extern wordt hiermee versterkt. Hiermee is een voorzet gemaakt op een toekomstbestendige en wendbare organisatie, zoals dit in vliegwiel 5 is beschreven.

Personeelskosten 2024 In de cijfers van 2024 zien we het effect terug van de maatregelen die in het voorjaar van 2024 zijn genomen om de uitgaven externe inhuur terug te dringen. Vanaf medio 2024 worden functies alleen opengesteld na een positief advies van de adviescommissie. Dit heeft ertoe geleid, dat een aantal functies niet direct zijn ingevuld. Verder is inhuur bij langdurige ziekte beduidend afgenomen. In een aantal gevallen zijn de werkzaamheden binnen de teams door collega's overgenomen of geautomatiseerd. De inhuur bedroeg eind 2024 in het totaal 77,41 fte. Dat is een daling van 16 fte ten opzichte van de stand van eind december 2023. Het is van belang te weten dat het tijdelijke karakter van programma’s zoals Migratie & Integratie, die grotendeels door het

99

Rijk vergoed, hierin meegenomen zijn. Als we de inhuur voor de tijdelijke opgaven eraf halen, is er sprake van een daling van 26,65 fte. Formatie

Bezetting

Inhuur totaal

Inhuur zonder programma Migratie & Integratie en overige projecten

31/12/2023

373,93 fte

381,65 fte

93,42 fte

66,85 fte

31/12/2024

392,37 fte

374,37 fte

77,41 fte

40,20 fte

In onderstaande tabel worden de salariskosten per programma weergegeven. Alle kosten worden in eerste instantie geboekt op de teambudgetten bij taakveld overhead (programma Bestuur & Organisatie). Vervolgens worden de kosten verdeeld naar de taakvelden binnen de drie programma's. De doorbelaste salariskosten zijn voor het grootste deel verwerkt in programma Bestuur en Organisatie. De inhuurlasten die betrekking hebben op projecten, en waarvoor financiële dekking aanwezig is, worden hier niet meegenomen. In 2023 is dezelfde werkwijze gehanteerd. Een deel van de overschrijding, namelijk €166.000 bij programma Bestuur en Organisatie, heeft betrekking op inhuur t.b.v. het project Nieuwkomers. Dekking is opgenomen binnen dit project (zie voordeel op taakveld 6.1). Tabel: Formatie en bezetting in euro's per programma (bedragen x € 1.000) Realisatie Dekking tijdelijk uit Realisatie (flexibele Doorbel. overige vast* schil) salariskst. budgetten Totaal

Programma

Begroot vast

Begroot tijdelijk (inhuur)

Samenleving Leefomgeving

12.867 10.087

90 121

11.488 9.555

2.084 626

-71 127

Bestuur & Organisatie Totaal

11.922 34.876

346 557

11.348 32.391

1.729 4.439

885 941

-686 154 -180 -180

-104 -636

* inclusief bijdrage van projecten In deze tabel worden de salariskosten per programma weergegeven. Alle kosten worden in eerste instantie geboekt op de teambudgetten in taakveld Overhead ( programma Bestuur & Organisatie). Vervolgens worden de kosten verdeeld naar de taakvelden en worden zo zichtbaar in de overige programma's. De doorbelaste salariskosten zijn voor het grootste deel verwerkt in programma Bestuur en Organisatie. De inhuurlasten die betrekking hebben op projecten, en waarvoor financiele dekking aanwezig is, worden hier niet meegenomen. Een deel van de overschrijding, namelijk 166.000 euro binnen programma Bestuur en Organisatie, heeft betrekking op inhuur t.b.v. project Nieuwkomers. Dekking is opgenomen binnen dit project. Voor 2023 is dezelfde werkwijze gehanteerd. Tabel: Formatie en bezetting in euro's per programma (bedragen x € 1.000) Realisatie Dekking tijdelijk uit Realisatie (flexibele Doorbel. overige vast* schil) salariskst. budgetten Totaal

Programma

Begroot vast

Begroot tijdelijk (inhuur)

Samenleving Leefomgeving

10.835 9.487

1 94

8.907 9.163

3.357 498

0 0

-1.428 -80

Bestuur & organisatie 11.076 Totaal 31.398 * inclusief bijdrage van projecten

1.127 1.222

11.206 29.276

2.623 6.478

557 557

435 -634 435 -2.142

100