20250227 Raadsinformatiebrief effecten decembercirculaire 2024

RAADSINFORMATIEBRIEF Onderwerp

Financiële effecten decembercirculaire gemeentefonds 2024

Datum

27 februari 2025

Thema programmabegroting

Dienstverleningsagenda

Portefeuillehouder

Dorus Klomberg

Zaaknummer

Kennis te nemen van de effecten van de decembercirculaire gemeentefonds 2024.

Kernboodschap Jaarlijks worden door het ministerie van BZK drie circulaires uitgebracht over de ontwikkeling van het gemeentefonds: in mei, september en in december. Deze informatiebrief heeft als doel om u op hoofdlijnen te informeren over de financiële effecten van de Decembercirculaire gemeentefonds 2024 die door het Ministerie van BZK op 6 december jl. is gepubliceerd.

Decembercirculaire gemeentefonds 2024 De Programmabegroting 2025 is opgesteld op basis van de meicirculaire 2024. Bij de behandeling van de Programmabegroting 2024 is in een aparte memo d.d. 15-10-2024 het financiële effect van de septembercirculaire op het meerjarig begrotingssaldo weergegeven. Inmiddels is ook de decembercirculaire gemeentefonds gepubliceerd. De financiële effecten van deze circulaire ten opzichte van de septembercirculaire zijn weergegeven in onderstaande tabel.

Totaal Algemene Uitkering (x €1.000)

2025

2026

Algemene uitkering o.b.v. decembercirculaire 2024

102.562 104.198

99.511

99.996 100.462

Algemene uitkering o.b.v. septembercirculaire 2024

101.639 103.794

99.127

99.399

99.784

384

597

678

Verschil

2024

923

404

2027

2028

De decembercirculaire rondt het jaar 2024 grotendeels af (behalve voor maatstaven die in latere jaren definitief worden vastgesteld). Voor 2025 t/m 2028 zijn dit voorlopige cijfers, die nog aangepast worden in de mei- en septembercirculaire van 2025. Gevolgen voor het financieel meerjarig perspectief Op basis van bovenstaande doorrekening van de decembercirculaire is het financieel meerjarig perspectief ten opzichte van de Programmabegroting 2025 bijgesteld. Deze bijstelling ziet u terug in onderstaande tabel. In deze tabel zijn voor nader inzicht in ontwikkeling van de bedragen ook de effecten van de septembercirculaire 2024 opgenomen.

1

RAADSINFORMATIEBRIEF

Meerjarig perspectief (x € 1.000)

2025

2026

2027

2028

Begrotingssaldi volgens vastgestelde Programmabegroting 2025

135

-2.072

493

599

-412

1.266 -150 -65

1.397 -300 -126

1.593 -450 -181

-412

1.051

971

962

- ontwikkeling algemene uitkering

404

384

597

678

Effect decembercirculaire:

404

384

597

678

Geactualiseerd financieel perspectief

127

-637

2.061

2.239

Effect septembercirculaire: - ontwikkeling algemene uitkering - waarvan al opgenomen in raming AU in PB25 - verhoging lastenkant: indexatie Wmo demografie Effect septembercirculaire: Effect decembercirculaire:

Vervolg De financiële effecten 2024 worden verwerkt in de jaarrekening 2024 en de effecten voor 2025 t/m 2028 worden verwerkt in de 1e bestuursrapportage 2025 en de Kadernota 2026.

Bijlagen 1.

Bijlage: Ontwikkeling algemene uitkering

Met vriendelijke groet, Burgemeester en wethouders van Rheden,

Carol van Eert, burgemeester

Bart Drewes, gemeentesecretaris

2

RAADSINFORMATIEBRIEF Bijlage: Ontwikkeling algemene uitkering In de onderstaande tabel is het effect opgenomen van de decembercirculaire gemeentefonds 2024 ten opzichte van het meerjarenperspectief zoals geschetst in de memo d.d. 15-10-2024 “Financiële effecten septembercirculaire gemeentefonds 2024”. De effecten van de septemberen decembercirculaire zullen voor het jaar 2024 terugkomen in de jaarrekening 2024. Voor de jaren 2025 t/m 2028 worden de effecten verwerkt in de 1e bestuursrapportage 2025 en in de Kadernota 2026.

Algemene uitkering

2024

2025

2026

2027

2028

Berekening beginstand

101.639

103.794

99.127

99.399

99.784

Correctie volume en LPO accres i.v.m. revisie CBS (inclusief verdeelreserve en nominale ontwikkeling)

0

209

196

326

488

Subtotaal:

0

209

196

326

488

Hoeveelheidsverschillen

494

195

188

271

190

Subtotaal:

494

195

188

271

190

0

0

0

0

Uitkeringsfactor, algemeen

Uitkeringsfactor, ontwikkeling uitkeringsbasis

Taakmutaties Bijdrage gebruik BRP 2024

-2

Compensatieregeling niet beoogde kosten jeugdzorg

82

Subsidieregeling continuïteit cruciale jeugdzorg

12

Uitvoering Hervormingsagenda Jeugd

15

Subtotaal:

107

Decentralisatie-uitkeringen Nw. DU 472 Natuurbrandpreventie en -mitigatie

90

Nw. DU 475 Register Externe veiligheidsrisico's

10

Nw. DU 477 Spreidingswet

39

Gew. DU Meerkosten Oekraïne sociaal domein

83

Gew. DU Vangnetconstructie energietoelage

85

Gew. DU Landelijke beëindigingsregeling veehouderijbedrijven

13

Gew. DU Wet betaalbare huur Subtotaal:

2 322

0

0

0

0

923 102.562

404 104.198

384 99.511

597 99.996

678 100.462

Totaal verschil Berekening eindstand

Hieronder wordt een beknopte toelichting gegeven op bovenstaande mutaties. Volume en loon-en prijsontwikkeling (LPO) accres 2024 In de decembercirculaire is voor het volume accres een gecorrigeerde raming op basis van de revisie van het CBS opgenomen. De raming voor de jaren 2025 tot en met 2029 is bijgesteld. Deze heeft zowel betrekking op correctie van het volume accres 2025 t/m 2029 als op de correctie van het LPO accres voor 2029. Ook de verdeelreserve 2025 en de nominale ontwikkeling 2026 t/m 2029 zijn hierin begrepen (voor kleinere bedragen).

3

RAADSINFORMATIEBRIEF Hoeveelheidsverschillen Aanpassing van de basisgegevens op basis van de laatste betaalspecificatie van BZK. Het gaat hier met name om het aantal huishoudens laag inkomen boven de drempel, het aantal bijstandsontvanger en de uitkeringsfactor. Taakmutaties In de decembercirculaire 2024 zijn de volgende vier taakmutaties opgenomen: ▪

Bijdrage gebruik BRP 2024

▪

Compensatieregeling niet beoogde kosten jeugdzorg

▪

Subsidieregeling continuïteit cruciale jeugdzorg

▪

Uitvoering Hervormingsagenda Jeugd

Bijdrage gebruik BRP 2024 Voor de Basisregistratie Personen (BRP) wordt vanwege extra gebruik door gemeenten in 2024 een aanvullende bijdrage doorbelast van € 733.000. Voor Rheden gaat het voor 2024 om een incidenteel bedrag van -2K. Toelichting compensatieregeling niet beoogde kosten jeugdzorg Voor de specifieke uitkering Niet beoogde jeugdzorgkosten vanwege verblijf is in het voorjaar van 2024 een bedrag van € 60 miljoen beschikbaar gesteld voor de begroting van het ministerie van VWS. Het bedrag komt uit de algemene uitkering van het gemeentefonds en de integratieuitkering Voogdij 18+ (zie meicirculaire 2024). Na beoordeling van de aanvragen over de jaren 2022 en 2023 resteert € 30,4 miljoen. Het resterende budget wordt in zijn geheel teruggeboekt naar het gemeentefonds, omdat de integratie-uitkering Voogdij 18+ is opgeheven. Voor Rheden gaat het om een incidenteel bedrag in 2024 van 82K. Toelichting subsidieregeling continuïteit cruciale jeugdzorg In mei 2019 hebben de VNG en het Rijk afspraken gemaakt over de inrichting van een subsidieregeling continuïteit cruciale jeugdzorg met een looptijd tot eind december 2021. Hiervoor is destijds € 20 miljoen naar de begroting van het ministerie van VWS overgeboekt (zie meicirculaire 2019). Tussentijds is het bedrag voor de regeling verlaagd van € 20 miljoen naar € 10 miljoen.

Momenteel is € 5,4 miljoen als liquiditeitssteun uitgekeerd, wat op een later moment wordt teruggeboekt naar het gemeentefonds. In deze circulaire wordt € 4,6 miljoen teruggeboekt naar het gemeentefonds. Voor Rheden gaat het voor 2024 om een incidenteel bedrag van 12K. Toelichting uitvoering Hervormingsagenda Jeugd Voor de uitvoering van de Hervormingsagenda Jeugd is voor 2024 en 2025 jaarlijks € 9 miljoen overgeheveld naar de begroting van het ministerie van VWS. De beschikbare middelen ad € 9 miljoen voor 2024 zijn niet volledig besteed en een bedrag van € 5,6 miljoen wordt teruggeboekt naar het gemeentefonds. Voor Rheden gaat het voor 2024 om een incidenteel bedrag van 15K. Decentralisatie- en integratie-uitkeringen In de decembercirculaire zijn elf nieuwe decentralisatie-uitkeringen opgenomen, waarvan er 3 van belang zijn voor de gemeente Rheden. Het gaat om de volgende DU’s: 472 DU Natuurbrandpreventie en -mitigatie Nederland ziet steeds meer brandgevoelige dagen met mogelijke omstandigheden waarbij er sprake kan zijn van onbeheersbare natuurbranden. Het ministerie van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur (LVVN) stelt daarom € 3,4 miljoen beschikbaar aan gemeenten waar een verhoogd risico op natuurbranden aan de orde is. De desbetreffende gemeenten worden hiermee in staat gesteld om bij te dragen aan het doel om natuurbrandbeheersing te versterken.

De drie Gelderse veiligheidsregio’s en de provincie Friesland hebben, namens de gemeenten, aanvragen ingediend bij het ministerie van LVVN. Op basis van de ingediende aanvragen is het budget verdeeld. Voor Rheden gaat dit om een incidenteel bedrag van 90K.

4

RAADSINFORMATIEBRIEF 475 DU Register Externe Veiligheidsrisico’s (REV) Het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat (IenW) is met medeoverheden verantwoordelijk voor het beheer van het Register Externe Veiligheidsrisico’s (REV). Onderdeel hiervan is dat alle gemeenten de juiste data moeten aanleveren in het REV. Het ministerie van IenW verstrekt hiervoor een eenmalige compensatie aan gemeenten. Hiervoor is € 3,4 miljoen beschikbaar. Alle gemeenten in Nederland, dus ook Rheden, ontvangen incidenteel 10K in 2024 voor de te verrichten werkzaamheden. 477 DU Spreidingswet Vanuit de Spreidingswet hebben gemeenten een nieuwe taak gekregen in het zoeken naar opvangplekken voor asielzoekers om zo tot een evenwichtigere spreiding van asielzoekers te komen over gemeenten en provincies. Voor 2024 ontvangen zij hiervoor een bijdrage van in totaal € 15,3 miljoen. Elke gemeente ontvangt een vast bedrag van € 20.000. Het resterende bedrag wordt verdeeld op basis van de verdeling van het aantal opvangplaatsen per gemeente. Voor Rheden gaat het om een incidenteel bedrag van totaal 39K voor 2024. In zeventien bestaande DU’s zijn wijzigingen opgenomen, waarbij het macrobudget van de uitkering wijzigt.

Drie mutaties hebben een omvang groter dan € 10 miljoen en 4 hebben effect op de algemene uitkering van de gemeente Rheden, te weten: • DU Meerkosten Oekraïne sociaal domein: € 29,7 miljoen in 2024. Voor Rheden 83K. • DU Vangnetconstructie energietoelage: € 32,5 miljoen in 2024. Voor Rheden 85K. • DU Landelijke beëindigingsregeling veehouderijlocaties: € 15,3 miljoen in 2024. Voor Rheden 13K. • Voor de DU Wet betaalbare huur is de mutatie landelijk € 1,25 miljoen in 2024. Voor Rheden betekent dit 2K.

5