30-06-2021 200629_DEFINITIEF-CONCEPT_Reusel-De Mierden_verkenning nieuwbouw bij Fraterhuis.pdf

Fraterhuis Groeneweg 9 - Reusel

Verkenning nieuwbouw in een cultuurhistorisch waardevolle context

Verkenning nieuwbouw bij Fraterhuis-Reusel

Fraterhuis Groeneweg 9-Reusel Verkenning nieuwbouw in cultuurhistorisch waardevolle context

In opdracht van

Gemeente Reusel

Opgesteld door

Omgevingsdienst Zuidoost-Brabant Postbus 8035 5601 KA Eindhoven

29 juni 2021

Auteur

ir. T. Jutte en ir. A.M. Dieleman

Projectnummer

-

Datum

29 juni 2021

Status

definitief concept

Verkenning nieuwbouw bij Fraterhuis-Reusel

Het Fraterhuis aan de Groeneweg in Reusel moet een nieuwe toekomst krijgen. De afgelopen jaren zijn plannen ontwikkeld voor herbestemming van het monument. Daarbij is ook ruimte gezocht voor de bouw van appartementen aan de zijde van de Marialaan. De verkenning vindt zijn oorsprong in de uitwerking van de plannen voor de nieuwbouw. Er is op basis van een voorstudie een plan opgesteld, dat naar aanleiding van opmerkingen van de erfgoedcommissie is aangepast. Deze aanpassingen hebben nog niet geleid tot een positief advies, terwijl het programma gezien de voorstudies op deze plek voldoende goed in te passen is. Om deze reden zijn de uitgangspunten en mogelijkheden in kaart gebracht in de vorm van een verkenning. Deze is opgesteld in het vertrouwen dat met behoud van het gewenste programma een planuitwerking mogelijk is, die de kwaliteiten van deze plek recht zal doen. De verkenning moet worden gezien als aanleiding voor een gesprek over en context voor een passend ontwerp.

Verkenning nieuwbouw bij Fraterhuis-Reusel

Plan en context De verkenning gaat uit van de erfgoedwaarde van een bijzonder gebouw op een groen kavel,

in schaal en architectuur aan bij de huizen, de

nieuwbouw zoals opgenomen in de

lange vleugel staat in de lijn van de complexen

presentatie gezien wordt als een goede aanzet

maar is van een andere schaal en architectuur.

voor een passend ontwerp.

dat vraagt om een hoog kwaliteitsniveau. Plan voorjaar 2021 Beleid Het Fraterhuis is een monument. Het kavel is samen met de belendingen aan de Groeneweg

Het Fraterhuis krijgt in de plannen een nieuwe invulling. Het wordt aangepast naar woningen. Dit programma is goed in te passen.

in het bestemmingsplan aangewezen als

Het programma voor de nieuwbouw in de tuin

cultuurhistorisch waardevol. Deze

van het Fraterhuis sluit hier op aan. Gedacht

bestemmingsaaanduiding heeft betrekking op

wordt aan ruim twintig appartementen in een

zowel het gebouw als de tuin. Het doel is

groene setting. Vanuit erfgoedoverwegingen

beschreven als behoud en herstel van

roept de uitwerking echter vragen op. De

erfgoedwaarden. Daarbij wordt onder meer het

huidige plannen zijn gebaseerd op een

stedenbouwkundig beeld genoemd met

stedenbouwkundige inpassing, die voorziet in

inbegrip van kapvorm en hoogtematen.

een samengestelde bouwmassa met appartementen in twee lagen en aan de Marialaan een drielaags hoogteaccent. Het

Ruimtelijke context

geheel is gekoppeld door een galerij aan een

Van belang voor de ruimtelijke context is in

binnenhof en rondom voorzien van balkons.

ieder geval, dat het Fraterhuis een schakel is in maat en schaal tussen twee straten met een eigen bebouwingskarakter: aan de Groeneweg een laan met daarlangs kleinschalig wonen en aan de Marialaan een straat met complexmatig wonen. Op de hoek bevindt zich een ruimte tuin, die wordt omarmd door het Fraterhuis. De korte vleugel van het monument sluit aan

De stedenbouwkundige inpassing in de ruimtelijke context en de architectonische

Overwegingen De basis voor overwegingen voor inpassing van nieuwbouw is, dat deze de waarde van de locatie niet aantast en een aanvulling vormt op het Fraterhuis. Om tot onderstaande overwegingen te komen zijn eerder gedeelde studies gebruikt om randvoorwaarden onder woorden te brengen.

verhouding tot de belendingen blijken een blijvend punt van zorg. Aanpassingen aan hebben nog niet geleid tot het gewenste

Uitgangspunt

effect. De nieuwbouw gaat onevenredig ten

Nieuwbouw vlak bij het Fraterhuis moet zowel

koste van de erfgoedwaarden. Met name het

stedenbouwkundig als architectonisch

accent aan de Marialaan roept vraagtekens op,

voldoende ondergeschikt zijn, maar

terwijl de impressie van de achterzijde van de

tegelijkertijd een aanvulling zijn op het

Verkenning nieuwbouw bij Fraterhuis-Reusel

monument en een hoge ontwerpkwaliteit

Ten aanzien van de architectonische

bereiken.

afstemming wordt gedacht aan de volgende richtlijnen:

Stedenbouwkundige inpassing Ten aanzien van de stedenbouwkundige inpassing wordt gedacht aan de volgende richtlijnen: • • •

• •

•

Nieuwbouw is te gast op de locatie en bevindt zich aan de zijde van de Marialaan parallel aan de Kloosterhof; Nieuwbouw volgt de rooilijn van het Fraterhuis; Het Fraterhuis en de eventuele nieuwbouw staan als één complex met twee bouwdelen in één groen rond een als hof vorm te geven tussenruimte; Nieuwbouw begeleidt het trottoir langs de Marialaan en het voetpad langs de Kloosterhof; Parkeren op eigen terrein is vanwege de ruimte en de randvoorwaarde het groene karakter van het terrein in stand te houden beperkt, eventueel aanvullen met haaks parkeren langs de Marialaan; Nieuwbouw is met twee lagen en is in beginsel voorzien van een plat dak, waarmee het in schaal en vorm ondergeschikt kan blijven aan het monument.

Architectonische inpassing

• • •

• •

•

Nieuwbouw is ingetogen en robuust in een baksteenarchitectuur met een hoge ontwerpkwaliteit; Het aanzien van nieuwbouw is rustig en verzorgd; De architectonische uitwerking is geen herhaling van het Fraterhuis maar aanvulling die tot zijn recht komt op hetzelfde kavel (afwijkend van de andere complexen aan de Marialaan); De architectonische uitwerking is terughoudend en verfijnd met aandacht voor details; Gevels hebben een doorgaande structuur ingevuld met metselwerkvlakken en puien met veel glas dat eventueel is aangevuld met betimmering; Buitenruimtes opnemen in het bouwvolume.

Programma Het programma voor de nieuwbouw bestaat uit appartementen. Op basis van de tekeningen zoals gedateerd op 2 maart 2021 gaat het om tweekamerappartementen van iets meer dan 70 vierkante meter bruto en driekamerappartmenenten van ongeveer 80 vierkante meter bruto met de volgende verdeling: • • •

8 appartementen en 24 bergingen (ter grootte van 3 appartementen) op de begane grond; 11 appartementen op de eerste verdieping; 4 appartementen op de tweede verdieping.

Het totaal is 23 appartementen en een oppervlak ter grootte van 3 appartementen voor de bergingen. Er is één hoofdstijgpunt met lift. Deze geven toegang tot een open

Verkenning nieuwbouw Gezien de overwegingen is de inzet voor de verkenning het onderzoeken van de mogelijkheid om te komen tot een complex zonder stedenbouwkundige accent, dat met een rustige en ondergeschikte architectuur in het groen van de tuin naast het monument kan komen te staan.

galerij die, eveneens dient als balkon. De woningen hebben overwegend een breedte van een kleine zeven meter en een diepte van elf meter. Bij deze diepte is de getekende tweezijdige oriëntatie passend.

Verkenning nieuwbouw bij Fraterhuis-Reusel

Verkenning nieuwbouw bij Fraterhuis-Reusel

Nieuwbouw in twee lagen Bekeken is of dit programma in twee lagen past en het drielaags accent te laten vervallen. Een opzet met een brede middengang en aan beide zijden appartementen is een keuze, die het mogelijk maakt voldoende afstand te houden van het monument. In dat geval is er sprake van een eenzijdige oriëntatie en zijn bredere appartementen gewenst.

De dwarsvleugel biedt met een beperkte

worden benut. Ook ingrepen zoals het maken

diepte ruimte geen ruimte voor een

van verschuivingen, het insnoeren van de

middengang. Gerekend is met 1 appartement

lange gevel of het plaatsen van balkons om de

met op de verdieping. Verder is er ruimte

lengte te breken zijn in dit schema (met mate)

gereserveerd voor een stijgpunt met lift.

denkbaar. Dit is geen onderdeel van de

Gezien de ligging is de begane grond een

verkenning, maar hoort bij een eventuele

logische plek voor het cluster bergingen, maar

verdere architectonische uitwerking.

deze kunnen in dezelfde opzet ook worden uitgewisseld met andere plekken. Uit de schets en de beschrijving valt het volgende te concluderen:

Een logische maatvoering is een strook van 9

Met bovenstaande komen de aantallen op: •

•

11 appartementen en 24 bergingen aan te vullen met fietsstandplekken op de begane grond; 12 appartementen op de eerste verdieping.

•

Kloostertuin ruim 50 meter zijn. Met een

Een complex met een middengang vraagt om

•

breedte tussen 8 en 9 meter zijn op deze

een plattegrond met licht en zicht op

lengte in twee lagen tot 12 appartementen te

meerdere plekken. Gedacht kan worden aan

plaatsen. De tussenwoningen zijn geschikt als

gangen die eindigen op een raampartij met

tweekamerappartement, de kopwoningen als

eventueel een verbreding en een zitje of aan

driekamerappartement.

een meer centraal geplaatst stijgpunt om de

meter appartementen, een gang van 2,5 meter en opnieuw een strook van 9 meter. Aan de noordzijde kan een dwarsvleugel worden geplaatst, die de entree markeert.

•

De lengte van de strook aan de zijde van

De strook langs het Fraterhuis is korter geschetst om ruimte te maken voor de entree. Met een lengte van ruim 40 meter zijn hier 5

lengte te breken. Binnen de genoemde maten en aantallen is hiervoor enige ruimte aanwezig.

woningen naast elkaar denkbaar, waarmee in

Ook vraagt het exterieur om voldoende

deze strook tot 10 appartementen haalbaar

verfijning. Hiervoor kunnen onder meer de

zijn.

maat- en richtingsverschillen in de plattegrond

•

de inpassing van hetzelfde programma is mogelijk zonder een stedenbouwkundig accent; in maat en schaal is de nieuwbouw hiermee ondergeschikt aan het monument; daarbij is een opzet met middengang een logische keuze; de binnentuin/binnenhof krijgt minder ruimte en de doorloop verdwijnt, maar het verhoogde dek is niet meer nodig.

Verkenning nieuwbouw bij Fraterhuis-Reusel

Referentiebeelden De referenties zijn bedoeld ter illustratie van de context en mogelijkheden.

Verkenning nieuwbouw bij Fraterhuis-Reusel