[25.24567] Bestuursvoorstel Bijdragebesluit KempenPlus 2026

Bestuursbesluit KempenPlus Bestuursvergadering Onderwerp Behandeld door Verantwoordelijk MT-lid cc Datum MT-vergadering Bijlage

: : : : : : : :

11 december 2025 Vaststellen Bijdragebesluit LRC Theuws Directeur F. Baudoin 27 november 2025 Voorstel Bijdragebesluit Memo met advies van Berenschot

Voorstel: Voorstel aan het bestuur is om: 1. Vaststellen van het concept Bijdragebesluit 2. Concept Bijdragebesluit gedurende 8 weken voor te leggen aan raden van deelnemende gemeenten, met verzoek om zienswijzen.

Aanleiding: In 2024 is de kostenverdeling van KempenPlus geëvalueerd met als conclusie dat een actualisatie van de verdeelsystematiek nodig is. In 2025 heeft bureau Berenschot een advies uitgebracht over KempenPlus met onder meer als aanbeveling om in de kostenverdeling een verbinding te leggen tussen de middelen die gemeenten van het Rijk ontvangen en de bijdragen van gemeenten aan KempenPlus. Het bestuur heeft deze aanbeveling overgenomen. Bij de vorming van KempenPlus in 2019 is besloten dat de afspraken die gemeenten maken over de kostenverdeling worden vastgelegd in een Bijdragebesluit. Na advies van Berenschot is in afstemming met deelnemende gemeenten een voorstel opgesteld waarin nieuwe afspraken over kostenverdeling zijn opgenomen. Deze afspraken gaan - na vaststelling - gelden met ingang van het jaar 2026. Bij het advies van Berenschot werd een advies voor een Bijdragebesluit gevoegd. In dat concept werden enkele incorrecte verwijzingen geconstateerd. In het voorgestelde Bijdragebesluit zijn deze gecorrigeerd.

Beoogd effect Met dit voorstel wordt beoogd om een toekomstbestendige, transparante en evenwichtige financiële basis te leggen onder de samenwerking van de Kempengemeenten op het gebied van participatie, inkomensondersteuning en beschut werk. Er ontstaat een gedragen verdeelsleutel waarbij uit wordt gegaan van solidariteit, het profijtbeginsel en continuïteit.

Doel: Doel is om conform artikel 25 van de Gemeenschappelijke Regeling Participatiebedrijf KempenPlus, een Bijdragebesluit vast te stellen, waarin de actuele afspraken over kostenverdeling zijn vastgelegd. De procedure tot vaststelling volgt een traject met zienswijzen van raden gedurende een periode van acht weken. Dit besluit betreft een voorstel dat aan raden wordt voorgelegd. Voordat definitieve vaststelling van het Bijdragebesluit plaats vindt, stelt het bestuur en nota van ziensijzen op.

Argumenten: Een verdeelsleutel op basis van Rijksbijdrage is gebaseerd op objectieve maatstaven. De verdeling die het Rijk hanteert voor de bijdrage aan gemeenten biedt een goed instrument om ook de kosten binnen de GR KempenPlus te verdelen. Met de Rijksmiddelen worden de middelen voor Participatie binnen het gemeentefonds bedoeld. In deze systematiek wordt de maatstaf ‘huishoudens met een laag inkomen’ weggenomen, waardoor de verdeling beter aansluit op de feitelijke doelgroep die binnen KempenPlus wordt bemiddeld. Ook de zogenaamde decentralisatie-uitkering binnen het cluster Participatie wordt in mindering gebracht op de Rijksmiddelen. Berenschot adviseerde om deze middelen buiten de kostenverdeling te laten, vanwege de instabiliteit van deze post. 1 In het kader van solidariteit, profijtbeginsel en continuïteit biedt een verdeelsleutel op basis van Rijksmiddelen een betere basis voor de verdeling van de gemeentelijke bijdrage dan de huidige verdeelsleutel. Het rapport van Berenschot geeft aan dat een verdeelsleutel gebaseerd op Rijksmiddelen ervoor zorgt dat gemeenten bijdragen naar draagkracht (solidariteit), aansluitend bij hun gebruik van de dienstverlening (profijtbeginsel), en afgestemd op hun wettelijke taakstellingen en beschikbare middelen (continuïteit). Een verdeelsleutel op basis van Rijksmiddelen is duurzaam en uitvoerbaar.

De Kempengemeenten kunnen de kostenverdeling zelfstandig berekenen, gebruikmakend van de circulaires die door het Rijk beschikbaar worden gesteld. Hierdoor is de verdeling niet afhankelijk van externe rekentools, zoals die jaarlijks door Berenschot in opdracht van Cedris en Divosa worden opgesteld. Dit borgt de continuïteit en betrouwbaarheid van de verdeling. De taken Wet Inburgering 2021 en Oekraïne-regelingen kunnen in het kader van solidariteit, het profijtbeginsel en continuïteit niet op basis van de genoemde Rijksmiddelen worden verdeeld. In het rapport van Berenschot zijn deze taken buiten beschouwing gelaten. In het voorgestelde Bijdragebesluit is ervoor gekozen te rekenen met een kostenverdeling van deze taken op basis van inwoneraantal per gemeente. De voor deze taken ontvangen Rijksmiddelen verschillen sterk in aard, omvang en looptijd. Het betreft veelal tijdelijke of incidentele financiering die niet structureel onderdeel vormt van de reguliere begroting. Bovendien weerspiegelen de Rijksmiddelen niet de daadwerkelijke inzet, verantwoordelijkheid en het profijt per gemeente binnen de uitvoering door KempenPlus.

Een verdeling op basis van deze middelen zou daarom leiden tot ongelijke lastenverdeling tussen gemeenten en afbreuk doen aan de gezamenlijke uitgangspunten van solidariteit, een evenwichtige verdeling naar profijt en een stabiele financiële basis voor de uitvoering. Om die redenen worden de kosten van deze taken verdeeld op basis van inwoneraantal.

1

Het materieel belang van de decentralisatie-uitkering is relatief laag; het gaat om 160 K op een totaal van 19 miljoen euro aan Rijksmiddelen.

2

Financiële consequenties: Er volgen financiële consequenties uit toepassing van de nieuwe afspraken over kostenverdeling. Er is sprake van herverdelingseffecten. Deze zijn in onderstaande tabel vermeld. Negatieve bedragen staan voor lagere bijdragen van gemeenten; Positieve bedragen staan voor hogere bijdragen aan KempenPlus. In de ontwikkeling in de tijd komt met name de afname in de doelgroep Sw tot uiting. Herverdelingseffecten per gemeente 2026

2027

2028

2029

Bergeijk

-272.995

-178.140

-101.696

-49.053

Bladel

574.212

370.882

303.892

194.725

Eersel

-168.743

-104.198

-53.401

8.397

Reusel-De Mierden

-132.474

-88.545

-148.795

-154.069

Totaal

0

0

0

0

In de eerste maanden van 2026 wordt een voorstel tot begrotingswijziging 2026 in procedure gebracht, inclusief begroting 2027 met meerjarenraming. In die voorstellen worden de financiële gevolgen voor elke deelnemende gemeente opgenomen.

Juridische consequenties: Door het vaststellen van een nieuw Bijdragebesluit worden de nieuwe afspraken van kracht.

Communicatie gemeenten: De vaststelling van het Bijdragebesluit volgt een procedure met zienswijzen van raden. In die procedure krijgt de communicatie nadere invulling.

Bijlage(n): o o

Concept voorstel Bijdragebesluit Adviesmemo Berenschot

Ondertekening d.d. ………….. Voorzitter van KempenPlus

Directie van KempenPlus

M.W. van Dalen

F.J.L.M. Baudoin

3