[23.13652] - Kempen - Preventie- en handhavingsplan Alcohol 10-7-2023
Tekst van het document
pagina 26 van 40
Sanctiemaatregelen De Algemene wet bestuursrecht en andere wetten (waaronder de Alcoholwet) geven aan welke sancties het bevoegde gezag kan inzetten tegen het voorkomen of voortduren van overtredingen. Deze zijn:
Opleggen van een last onder bestuursdwang, waarbij door feitelijk handelen de overtreding door of namens gemeente ongedaan wordt gemaakt (artikel 125 van de Gemeentewet en afd. 5.3 van de Awb). Hieronder valt ook het sluiten en verzegelen van gebouwen en terreinen. De kosten van het toepassen van bestuursdwang kunnen worden verhaald op de overtreder; Opleggen van een last onder dwangsom, waarbij onder dreiging van het invorderen van een geldbedrag de overtreding ongedaan moet worden gemaakt en/of voortduring en herhaling moet worden voorkomen; de last kan ook preventief worden opgelegd (afd. 5.4 van de Awb); (Tijdelijke) sluiting van de inrichting ingevolge de Algemene Plaatselijke Verordening, de Alcoholwet en artikel 174 Gemeentewet; Ontzeggen van de toegang tot de ruimte indien in strijd met de Alcoholwet alcoholhoudende drank wordt verstrekt (artikel 36 Alcoholwet); Intrekken van de vergunning ingevolge de APV en/of de Alcoholwet; Opleggen van een bestuurlijke boete (artikel 44a Alcoholwet); Schorsen van de Drank- en Horecavergunning (artikel 32 Alcoholwet).
Daarnaast kan op basis van een aantal artikelen in de Alcoholwet (alleen) strafrechtelijk worden opgetreden door middel van het opmaken van een proces-verbaal. Let op: niet alle genoemde sancties mogen gelijktijdig worden toegepast. Hiervoor moet naar de wettelijke mogelijke samenloop van sancties gekeken worden (onder andere Awb en Alcoholwet). Het toepassen van maatregelen ter handhaving van de openbare orde valt onder de Gemeentewet. Sanctiestrategie Voor de opbouw van de sanctiestrategie is zowel het gezondheidsperspectief als het openbare orde en veiligheidsperspectief van de Alcoholwet leidend. Op basis hiervan zijn de bepalingen uit de Alcoholwet ingedeeld in drie risico-categorieën: Categorie 0
Overtredingen van bepalingen in deze categorie zijn ernstige overtredingen, die direct van invloed zijn op de gezondheid (van jongeren) en/of openbare orde.
Categorie 1
Overtredingen van bepalingen in deze categorie zijn ernstige overtredingen, maar er is geen sprake van een acute (gevaar)situatie.
Categorie 2
Overtredingen van bepalingen in deze categorie zijn van minder ernstige aard. Het gaat hierbij bijvoorbeeld om administratieve vereisten.
pagina 27 van 40
Bij iedere categorie hoort een bepaald sanctiestappenplan. Dat wil zeggen dat elke categorie een eigen sanctieopbouw heeft, waarbij de overtredingen van bepalingen in een hogere categorie zwaarder bestraft worden. Kortom, op overtredingen die direct van invloed zijn op de gezondheid of de openbare orde (zoals de leeftijdsgrens en dronkenschap) wordt zwaarder ingezet dan administratieve overtredingen. Gehandeld wordt conform het volgende stappenplan:
Overtreding
Acties
Categorie 0
Direct toepassen bestuursdwang Geen begunstigingstermijn Afschrift aan Politie 1. Bestuurlijke waarschuwing - Voornemen met hersteltermijn bekend maken - Termijn zienswijze bekend maken - Afschrift aan Politie
Categorie 1
Indien niet tijdig hersteld: 2. Sanctiebeschikking (opleggen last onder dwangsom / bestuursdwang) en afschrift aan Politie
Categorie 2
Indien niet tijdig hersteld: 3. Verbeuren en innen dwangsom / uitvoering bestuursdwang 1. Brief met hersteltermijn Indien niet tijdig hersteld: 2. Bestuurlijke waarschuwing - Voornemen met hersteltermijn bekend maken - Termijn zienswijze bekend maken - Afschrift aan Politie Indien niet tijdig hersteld: 3. Sanctiebeschikking (opleggen last onder dwangsom / bestuursdwang) en afschrift aan Politie Indien niet tijdig hersteld: 4. Verbeuren en innen dwangsom / uitvoering bestuursdwang
Als toevoeging op de bovenstaande strategie wordt vermeld dat hiernaast ook het instrument “bestuurlijke boete” ingezet kan worden in veel gevallen.
4.4. Verbinding preventie en handhaving Om het effect van afzonderlijke preventieve of handhavingsinterventies te versterken worden deze zoveel mogelijk in samenhang ingezet. Daarnaast kiest de gemeente voor het inzetten van op wetenschappelijke inzichten gebaseerde integrale aanpakken. Zie onderstaande tabel voor (de combinatie van) maatregelen en integrale aanpakken die de gemeente inzet om de doelstellingen van dit plan te behalen.
pagina 28 van 40
Maatregelenmatrix De tabel schetst een overzicht van de maatregelen die de gemeente de komende vier jaar per beleidspijler en per setting inzet. Toezicht en Handhaving
Regelgeving
Educatie
Integrale aanpak
Detailhandel
Toezicht leeftijdsgrens Handhavingsstappenplan
Leeftijdsgrens
Communicatie over Alcoholwet en alcoholregels Training barpersoneel Nalevingscommunicatie
Horeca
Toezicht leeftijdsgrens Toezicht doorschenken/ aanwezigheid dronken personen Toezicht happy hours Handhavingsstappenplan
Leeftijdsgrens Verbod op aanwezigheid dronken personen en doorschenken Happy hours beperken
Communicatie over Alcoholwet en alcoholregels Training barpersoneel Nalevingscommunicatie
Aanpak dronkenschap en doorschenken
Evenementen
Toezicht leeftijdsgrens Toezicht doorschenken/ aanwezigheid dronken personen Handhavingsstappenplan
Leeftijdsgrens Verbod op doorschenken Aanvullende eisen t.a.v. ontheffing Alcoholwet bij evenementen
Communicatie over Alcoholwet en alcoholregels Training barpersoneel Nalevingscommunicatie
Aanpak dronkenschap en doorschenken Alcoholbeleid op evenementen – beleid gemeenten
Thuis/ouders
Ouderlijk toezicht op regels NIX18
Ouderlijke regels over NIX18
Voorlichting aan ouders over alcohol- en uitgaansopvoeding: regels stellen en handhaven Communicatie over risico’s van alcohol, opvoedvaardigheden, Alcoholwet en alcoholregels
Opgroeien in een Kansrijke Omgeving (OKO)
Sport en andere paracommerciële verstrekkers
Toezicht leeftijdsgrens Toezicht doorschenken Toezicht schenktijden Handhavingsstappenplan
Leeftijdsgrens Verbod op aanwezigheid dronken personen doorschenken Schenktijden beperken
Training barvrijwilligers Nalevingscommunicatie Communicatie over Alcoholwet en alcoholregels
Dronkenschap en doorschenken Alcoholbeleid in sportkantines – beleid gemeente Opgroeien in een Kansrijke Omgeving (OKO)
pagina 29 van 40
Toezicht en Handhaving Scholen
Openbare ruimte/Algemeen
Toezicht bezit alcohol onder de 18 jaar Toezicht openbaar dronkenschap Toezicht wederverstrekking
Regelgeving
Educatie
Integrale aanpak
Alcoholvrije schoolomgeving en -activiteiten
Scholen informeren over belang van alcoholvrij schoolbeleid – oa schoolreisjes, eindexamen etc Overleg scholen over alcoholvoorlichting aan ouders Communicatie over alcoholvrije schoolomgeving
Helder op School Opgroeien in een Kansrijke Omgeving (OKO)
Verbod aanwezig hebben alcohol onder de 18 jaar Verbod openbaar dronkenschap Verbod wederverstrekking
Communicatieplan Campagne Ik Pas Nix18
Opgroeien in een Kansrijke Omgeving (OKO)
Overkoepelend
Protocol overmatig alcoholgebruik jongeren Wanneer de politie een blaastest laat doen, worden bij een promillage tussen de 0,1 en 1,0 ouders van minderjarigen gebeld en gewaarschuwd over het alcoholgebruik van zoon of dochter en de mogelijkheid tot ophalen van hun kind. Ouders ontvangen nadien een brief met toelichting. In de brief wordt ingegaan op het hetgeen gebeurd is (gevolgen van alcoholgebruik minderjarigen en waarom de gemeente een streng alcoholbeleid voert). Bij blaastesten met een promillage tussen 1.0 en 1.5 worden de ouders door de politie gebeld en verzocht om hun kind op te halen, omdat hij of zij onveilig over straat gaat. Bij het blazen van een promillage boven de 1.5 zal ten allen tijde een ambulance ingeschakeld worden. Ambulancebroeders schatten in of het kind met ouders naar huis mag. Deze taak is duidelijk niet weggelegd voor de politie. De ervaring leert dat de ambulance laagdrempelig het kind naar het ziekenhuis (alcoholpoli) kan transporteren. Ouders kunnen deze taak ook op zich nemen. Nadien, zowel bij het blazen van een promillage tussen 1.0 en 1.5 als boven de 1.5, ontvangen de ouders een brief met toelichting.
pagina 30 van 40
5.
Samenwerking, uitvoering en actualisatie
Het onderhavige plan is een actualisatie van het vorige Preventie- en handhavingsplan 2018-2022. De basis is hetzelfde gebleven. Actuele cijfers en registraties zijn in dit plan verwerkt. De uitvoering van beleid (activiteiten) is een continu proces dat voortdurend bijgestuurd wordt indien nodig.
5.1. Samenwerking met externe partners De gemeente heeft een coördinerende en deels uitvoerende rol. Op een integraal dossier als het alcoholbeleid is betrokkenheid en samenwerking essentieel voor een goede uitvoering. Bij het tot stand komen van het vorige plan (basisplan) zijn verschillende gemeentelijke afdelingen betrokken evenals externe samenwerkingspartners. De volgende externe partners zijn daarbij concreet in beeld. Zij zijn allen gesprekspartner bij de probleemanalyse, planvorming en uitvoering en evaluatie. Daarnaast kunnen zij specifieke rollen hebben, zoals: Politie
veiligheid tijdens inspecties, jongeren vragen naar ID en eventuele samenwerking met betrekking tot de aanpak van doorschenken vanuit het Wetboek van Strafrecht en openbare dronkenschap (artikel 252 resp. 453).
Ondernemers/ verenigingen
Nalevingsommunicatie, meedenken over ontwikkeling van systeem ter bevordering van naleving, training personeel/vrijwilligers.
Scholen
Periodiek over intern schoolbeleid en over informatievoorziening richting ouders.
Gezondheidsorganisaties en jongerenwerk
Partners als de GGD, de preventieafdeling van NovadicKentron, het jongerenwerk en Halt kunnen bijdragen aan de probleemanalyse en bij de ontwikkeling en uitvoering van educatieve interventies.
5.2. Organisatie en uitvoering De vier Kempengemeenten werken samen met diverse organisaties aan het project #Kempenbranie. Het samenwerkingsverband bestaat naast de gemeenten o.a. uit scholen (Pius X, Rythovius en de Groote Aard), GGD, Cordaad Welzijn en NovadicKentron. Afgevaardigden van deze organisaties nemen deel aan één van de drie werkgroepen: mentaal welbevinden, ouderbetrokkenheid en vrijetijdsbesteding. Deze werkgroepen houden zich bezig met het stellen van doelen en het nastreven daarvan door het uitzetten van interventies. Het procesmatige overzicht wordt bewaard door de stuurgroep, bestaande uit de vier gemeenten, GDD en beide vo-scholen. Tweejaarlijks komt de brede werkgroep bijeen. Bij deze brede werkgroepbijeenkomsten komen alle partijen samen en wordt onderling informatie uitgewisseld over de actuele stand van zaken ten aanzien van de gestelde doelen, interventies en het proces. De gemeenten zijn kartrekkers van dit project.
pagina 31 van 40
5.3. Actualisatie Bij de uitvoering van dit preventie- en handhavingsplan zal regelmatig gemonitord en bijgestuurd worden. Het plan als zodanig wordt een keer in de 4 jaar geactualiseerd. De preventieve activiteiten en projecten in het kader van educatie en bewustwording worden afhankelijk van de duur van de activiteit geëvalueerd met betrokken partners en deelnemers. Dit gebeurt binnen het programma #Kempenbranie. Er wordt bekeken of activiteiten bijdragen aan het realiseren van de doelstellingen. Monitoren van de GGD (jeugd, volwassenen en ouderen-monitor) zijn de belangrijkste instrumenten die helpen om te bepalen of gestelde doelstellingen behaald zijn. Op het gehele preventie- en handhavingsplan vindt elke vier jaar een actualisatie plaats op basis van beschikbaar onderzoek en input van samenwerkingspartners (politie, boa’s en GGD monitor). Hierbij worden de realisatie van activiteiten, effecten van beleid en achterliggende verklaringen (zover als mogelijk) op een rij gezet. Op basis hiervan kan vastgesteld worden op welke punten het beleid bijgesteld dient te worden.
pagina 32 van 40
Bijlage 1 - Risicoanalyse Risicoanalyse Voor het bepalen van de hotspots is een risicoanalyse uitgevoerd. Van de locaties waar alcohol verkocht wordt, is allereerst een inschatting gemaakt hoe groot de kans is dat een jongere onder de achttien alcohol kan kopen. Die kans is beoordeeld op de schaal van: Zeer klein (1) Klein (2) Gemiddeld (3) Hoog (4) Zeer hoog (5) Vervolgens is gekeken naar de negatieve effecten die het schenken van alcohol aan jongeren heeft: Aantasting leefbaarheid/hinder (1) Verstoring openbare orde (1) Gezondheidsrisico’s door toename alcoholgebruik (1) De eventueel aanwezige negatieve effecten worden bij elkaar opgeteld, met een score van maximaal 3. Tot slot is de score van de kans dat de jongeren alcohol kunnen kopen (K) en score van de negatieve effecten die mogelijk kunnen ontstaan (NE) met elkaar vermenigvuldigd. Hierdoor ontstaat een risicoscore (R). Dit heeft geleid tot het volgende overzicht van locaties/type inrichtingen waar alcohol wordt verkocht met de daarbij behorende score van de risicoanalyse: Alcohol schenken Soorten horeca
Negatieve effecten
Kans
Commerciële vergunning Discotheek/café Café/restaurant Restaurant Paracommerciële vergunning Sportkantine Gemeenschapshuis Jeugd/jongerencentrum Ontheffing artikel 35 DHW Evenement
Risico
4 4 2
3 2 1
12 8 2
4 2 3
3 2 3
12 4 9
5
3
15
Alcoholverkoop voor gebruik elders Soorten horeca Commerciële vergunning Slijterij Zonder vergunning Cafetaria Supermarkt
Negatieve effecten
Kans
Risico
1
2
2
4 4
3 2
12 8
pagina 33 van 40
Bijlage 2 – Gezondheidscijfers m.b.t. alcohol Cijfers aangeleverd door GGD Brabant-Zuidoost. 1.2 Alcoholgebruik onder scholieren GGD Gezondheidsmonitor Jeugd 2019-2020. Afgenomen onder 12 tot 18 jarigen. Jeugdmonitor 12-18 jarigen 2019-2020
Eersel
Bladel
Reusel-De
Bergeijk
Oirschot
Mierden Respondenten
300
320
291
311
307
Heeft ooit alcohol gedronken (heel glas of
40%
45%
42%
47%
41%
55%
59%
58%
62%
55%
33%
39%
38%
42%
36%
36%
42%
42%
45%
38%
28%
32%
32%
30%
29%
22%
23%
25%
25%
22%
0.3% 2% 27% 10% 0.6%
0% 4% 29% 12% 0.4%
0.3% 6% 26% 9% 0%
0% 5% 31% 9% 1%
0.6% 5% 24% 9% 2%
84%
78%
79%
68%
80%
58%
49%
63%
53%
57%
meer) Heeft ooit alcohol gedronken (alleen slokjes of heel glas of meer) Heeft alcohol gedronken in de afgelopen 4 weken (heel glas of meer) Heeft alcohol gedronken in de afgelopen 4 weken (alleen slokjes of heel glas of meer) Heeft in de afgelopen 4 weken bij ten minste één gelegenheid 5 glazen of meer gedronken Is in de afgelopen 4 weken dronken of aangeschoten geweest Leeftijd eerste glas alcohol: -jonger dan 12 jaar -12-13 jaar -14-15 jaar -16 of 17 jaar -18 jaar en ouder Subgroep recente drinkers is 12 t/m 17 jaar, heeft afgelopen 4 weken alcohol gedronken en: -heeft bij ten minste één gelegenheid 5 glazen of meer gedronken -is dronken of aangeschoten geweest
pagina 34 van 40
1.2 Alcoholgebruik onder scholieren OKO monitor 2022 afgenomen door GGD Brabant-Zuidoost ten behoeve van #Kempenbranie onder klas 2 en 4 van Rythovius en Pius X college. #Kempenbranie/OKO monitor (Rythovius
Subregio - De Kempen
en Pius X) Respondenten klas 2 en 4
719
Gemiddelde leeftijd waarop jongeren voor het
13.3 jaar
eerst een glas alcohol dronken Geeft aan dat de meeste/ alle vriend(innen)
34%
alcohol drinken Geeft aan dat de meeste/ alle vriend(innen)
20%
minstens een keer per maand dronken/aangeschoten zijn Klas 2
Klas 4
Heeft de laatste 4 weken alcohol gedronken
12%
53%
Is de laatste 4 weken dronken of aangeschoten
6%
39%
7%
47%
geweest Heeft de laatste 4 weken 5 of meer drankjes gedronken bij één gelegenheid Mening ouders over alcoholgebruik: -ze vinden het goed
58%
-ze raden het af
20%
-ze zeggen er niets van
7%
-ze vinden dat ik minder alcohol zou moeten
9%
drinken -ze verbieden het
3%
-ze weten het niet
3%
pagina 35 van 40
Hoe komen jongeren aan alcohol: -anders
22%
28%
-kennis/vreemde
22%
38%
-ouders
58%
53%
-vrienden
33%
52%
-anders
56%
92%
-kennis/vreemde
14%
56%
-ouders
31%
66%
-vrienden
67%
53%
Waar drinken jongeren alcohol:
1.2 Alcoholgebruik onder scholieren De Corona gezondheidsmonitor is afgenomen onder 13- tot 16-jarigen in 2021-2022. De cijfers zijn niet op gemeenteniveau beschikbaar. Alleen op Kempenniveau. Ter vergelijking is de subregio BOV – Best, Oirschot en Veldhoven – toegevoegd. Corona gezondheidsmonitor jeugd 2021-2022
Subregio
Subregio
- De
- BOV
Kempen Respondenten klas 2 + 4
392
896
Heeft ooit alcohol gedronken (heel glas of meer)
39%
32%
Heeft ooit alcohol gedronken (alleen slokjes of heel glas of meer)
63%
52%
Heeft in de afgelopen 4 weken alcohol gedronken
41%
29%
Heeft in de afgelopen 4 weken bij ten minste één gelegenheid 5 glazen
28%
21%
Is ooit dronken of aangeschoten geweest
29%
22%
Is in de afgelopen 4 weken dronken of aangeschoten geweest
20%
14%
of meer gedronken (bingedrinken)
pagina 36 van 40
1.3 Alcohol gebruik onder jongvolwassenen Corona gezondheidsmonitor jongvolwassenen 16 –
Regio Brabant-Zuidoost
25 jarigen 2023 Heeft de afgelopen 12 maanden alcohol gedronken
88%
Heeft de laatste 4 weken alcohol gedronken
78%
Drinkt niet of maximaal 1 glas per dag (richtlijn RGV
37%
2015) Zware drinker (dwz minstens 1x pw 6 (m) dan wel 4 (v)
22%
glazen of meer per dag) Drinkt soms tot altijd alcohol als hij/zij alleen is
9%
Vrienden vinden het normaal om 10 glazen op één dag of
39%
avond te drinken
1.4 Ouders In de vierjaarlijks GGD Gezondheidsmonitor Jeugd (2019-2020) worden ook ouders van kinderen in de leeftijdscategorie 12-18 jaar bevraagd over alcoholgebruik bij hun kinderen. Uit deze GGD monitor bleek het volgende: Jeugdmonitor 12-18 jarigen
Eersel
Bladel
Bergeijk
Oirschot
Mierden
2019-2020 Respondenten
Reusel-De
300
320
291
311
307
-ja, ouders verbieden alcohol
31%
30%
26%
26%
35%
-ja, wel regels over alcohol, geen
60%
59%
66%
63%
55%
9%
12%
9%
11%
10%
-ze vinden het goed
53%
59%
56%
61%
55%
-ze vinden dat ik minder moet
5%
8%
6%
7%
6%
Heeft afspraken of regels met ouders/verzorgers over alcohol:
verbod -geen regels over alcohol Subgroep recente drinkers 12 t/m 17 jarige Mening ouders over alcoholgebruik:
pagina 37 van 40
drinken -ze raden het af
26%
26%
23%
21%
24%
-ze verbieden het
4%
2%
2%
-ze weten het niet
1%
1%
5%
-ze zeggen er niets van
11%
3%
7%
1% 2% 7%
4% 4% 6%
-ja, ouders verbieden alcohol
8%
3%
4%
2%
6%
-ja, wel regels over alcohol
84%
85%
91%
87%
83%
-geen regels over alcohol
8%
12%
5%
11%
11%
Heeft afspraken of regels met ouders/verzorgers over alcohol:
1.4 Ouders In de vierjaarlijks GGD Gezondheidsmonitor Kind (2019-2020) zijn ook ouders van kinderen in de leeftijdscategorie 4-11 jaar gevraagd naar hun mening over later alcoholgebruik door hun kinderen. Uit deze GGD monitor bleek het volgende: GGD Gezondheidsmonitor Kind 2019-2020
Eersel
Bladel
Reusel-De Mierden
Bergeijk
Oirschot
22% 52% 26%
21% 60% 19%
23% 58% 19%
24% 56% 19%
27% 49% 24%
7% 47% 46%
8% 54% 38%
9% 54% 37%
7% 55% 38%
9% 50% 41%
0% 15% 85%
0,8% 17% 82%
0.5% 22% 77%
1% 15% 84%
0.7% 15% 84%
42%
34%
30%
35%
38%
4-11 jaar Mening ouders verantwoorde leeftijd alcoholgebruik. Verantwoorde leeftijd eerste slokje alcohol: -15 jaar of jonger -16-17 jaar -18 jaar of ouder Verantwoorde leeftijd eerste glas alcohol: -15 jaar of jonger -16-17 jaar -18 jaar of ouder Verantwoorde leeftijd zelfstandig alcoholgebruik: -15 jaar of jonger -16-17 jaar -18 jaar of ouder Attitude ouders alcoholgebruik (helemaal) eens met de stelling: - Als ouder kun je voorkomen dat je kind veel alcohol gaat drinken
pagina 38 van 40
-Het is als ouder belangrijk om te weten hoeveel alcohol je kind drinkt
93%
88%
89%
89%
91%
- Ouders moeten voor hun opgroeiende kinderen duidelijke regels stellen over alcoholgebruik
92%
87%
83%
89%
80%
- Als ouders een goed voorbeeld voor hun kind(eren) willen zijn, moeten zij geen alcohol drinken in het bijzijn van hun kinderen
19%
19%
13%
16%
16%
1.4 Ouders GGD Gezondheidsmonitor Kind 2019-2020. Hierin zijn ouders van kinderen in de leeftijdscategorie 0 tot 11 jaar bevraagd. In deze kolom hebben we cijfers opgenomen over alcoholgebruik voor de subgroep ouders van kinderen van 4 tot 11 jaar. Kindmonitor 0-11 jaar 2021-2022
Eersel
Bladel
Reusel-De
Bergeijk
Oirschot
364
418
Mierden Respondenten (ouders van kinderen
414
383
376
tussen 0-11 jaar) Data is van ouders waarvan het kind tussen de 4-11 jaar is Mening ouders verantwoorde leeftijd alcoholgebruik. Verantwoorde leeftijd eerste slokje alcohol: -15 jaar of jonger
22%
21%
23%
24%
27%
-16-17 jaar
52%
60%
58%
56%
49%
-18 jaar of ouder
26%
19%
19%
19%
24%
-15 jaar of jonger
7%
8%
9%
7%
9%
-16-17 jaar
47%
54%
54%
55%
50%
-18 jaar of ouder
46%
38%
37%
38%
41%
-15 jaar of jonger
0%
0,8%
0.5%
1%
0.7%
-16-17 jaar
15%
17%
22%
15%
15%
-18 jaar of ouder
85%
82%
77%
84%
84%
Verantwoorde leeftijd eerste glas alcohol:
Verantwoorde leeftijd zelfstandig alcoholgebruik:
pagina 39 van 40
Attitude ouders alcoholgebruik (helemaal) eens met de stelling: - Als ouder kun je voorkomen dat je kind veel alcohol gaat drinken
42%
34%
30%
35%
38%
-Het is als ouder belangrijk om te
93%
88%
89%
89%
91%
92%
87%
83%
89%
80%
19%
19%
13%
16%
16%
weten hoeveel alcohol je kind drinkt - Ouders moeten voor hun opgroeiende kinderen duidelijke regels stellen over alcoholgebruik - Als ouders een goed voorbeeld voor hun kind(eren) willen zijn, moeten zij geen alcohol drinken in het bijzijn van hun kinderen
pagina 40 van 40