Verslag raadscommissie 22 juni 2021

Verslag Raadscommissie Datum vergadering

22 juni 2021

Djuma: 540101/ 540104

Aanwezig

voorzitter:

de heer C.E. Eskes

secretaris:

de heer M.H.T. Jansen

de leden:

ChristenUnie: mevrouw C.M. Veldhuizen en de heer J.H. Verdam VVD: de heren B. Bisschop en A.J. Hoek SGP: de heren H. Don en H. Hardeman Dorpsbelang Renswoude: de heer J.B. Stutvoet CDA: de heren S. Hardeman en S. Verkerk

tevens aanwezig:

P. Doornenbal-van der Vlist (burgemeester), de heer S. van ’t Foort (wethouder), mevrouw M.C. Teunissen-Willemsen (wethouder), A. Wijs (wethouder) en E. Jansonius (secretaris) alsmede de heren Bosma en Vega en mevrouw Merkx (ambtenaren) en mevrouw Barel en de heer Doorakkers (rekenkamercommissie)

notulist:

de heer J.B. Kammeraad

1. Opening De voorzitter opent de vergadering en heet de aanwezigen welkom. De heer Jansonius meldt dat hij sinds 1 juni jongstleden gemeentesecretaris is. Hij is nu 2 weken bezig maar het wordt nog steeds leuker. Inmiddels zijn er weer meer straten van de gemeente verkend en hij gaat nog fietsen met een paar wethouders om nog veel meer te leren en te horen. Hij woont met zijn gezin in Haaften in de gemeente West-Betuwe. Als migrant uit Leiden is het heerlijk om op het platteland te wonen en daarom ook heel fijn om in zo’n landelijke gemeente te kunnen werken. 2. Vaststelling agenda Wethouder Wijs geeft aan dat mevrouw Merkx naast de schuldhulpverlening ook iets zal zeggen over de Wet inburgering. De voorzitter zegt dat hiervoor ruimte wordt ingepland bij agendapunt 5. De agenda wordt hiermee vastgesteld. 3. Vaststelling verslag en besluitenlijst van de openbare vergadering op 20 april 2021 Het verslag en de besluitenlijst worden ongewijzigd vastgesteld. 4. Ingekomen stukken en mededelingen Toezeggingenlijst De heer Verdam zegt ten aanzien van de evaluatie 60 km/uur buitengebied dat hij de vorige keer constateerde dat er Smiley-borden waren opgehangen 2 dagen voor de commissievergadering maar na die vergadering zijn ze weer weggehaald.

Wethouder Teunissen merkt op dat de Smiley-borden ook worden opgehangen om registraties te doen om te kijken hoe hard er gereden wordt et cetera. Dan hangen ze er altijd maar een paar dagen.

Pagina 1 van 11

De heer Bosma legt uit dat op dit moment op verschillende wegen metingen worden uitgevoerd naar de snelheid. Door corona was de verkeersintensiteit een lange tijd zoveel lager dat het geen zin had om te meten maar het wordt op dit moment weer opgestart. Hopelijk kan daarom in het najaar met de evaluatie worden gekomen. De voorzitter geeft aan dat de evaluatie onderhoudswerkzaamheden N224 nog niet is afgerond. Dat geldt ook voor het lidmaatschap Werkgeversvereniging gemeenschappelijke regelingen. Wethouder Van ’t Foort meldt dat inmiddels op de website een antwoord staat op de punten Plateau Van Reedeweg/Oude Holleweg, Plantsoenen rondom De Stifthorst, Verkeerssituatie T-splitsing Van Reedeweg/Oude Holleweg, Specificatie goedkopere woningen Beekweide II en situatie schoolverlaters in kader jaarverslag RMC. De voorzitter stelt voor dat de genoemde punten op ja worden gezet. Overige ingekomen stukken De voorzitter zegt dat de uitvoering grondtaken van de provincie naar de gemeenten verschuift. De reden van de brief van de ODRU (punt c) is dat Renswoude heeft gekozen voor een bepaalde aanpak waarbij er geen voorfinanciering plaatsvindt en de ODRU geeft aan niet tijdig gekwalificeerd personeel hiervoor te hebben. Punt d betreft de voortgang van de Regiodeal FoodValley. Er zijn nog veel gelden van het budget over.

De gemeente is verantwoordelijk voor de uitvoering van de Wet inburgering en bij het volgende agendapunt zal daar ook aandacht aan worden besteed. De heer Stutvoet constateert dat in de omgevingsvisie van het LTO een aantal antecedenten staan waarin de fractie zich goed kan vinden zoals het agrarisch karakter behouden en dat landbouwgrond moet blijven. Voorts mogen bestaande bedrijven niet gehinderd worden door nieuwbouw maar er staat ook in dat er een ruime regeling moet komen voor als er gebouwen overblijven. Wat voor regeling wordt hier bedoeld? Is dat het verhuren van schuren aan allerlei lieden? Met de stallen van caravans heeft de fractie niet zoveel moeite maar een ambachtelijk bedrijf behoort op het industrieterrein. Burgemeester Doornenbal meldt dat de vraag wordt neergelegd bij het LTO en dan zal worden geprobeerd om er een goede reactie op te geven. De heer H. Hardeman begrijpt dat de ODRU niet blij is met het besluit van het algemeen bestuur over de risico’s die genomen worden. Er is 8 fte nodig voor de taken die van de provincie naar de gemeenten komen. Is het geld dat van de provincie naar de gemeente gaat voldoende voor de kosten die gemaakt gaan worden? Burgemeester Doornenbal legt uit dat het bestuur van de ODRU een bepaald risico zag maar het AB heeft het standpunt ingenomen dat er geen taken worden uitgevoerd waar geen geld bij zit.

Dat is een signaal aan degene die deze taak toeschuift. De heer Verdam is het met de burgemeester eens dat wanneer er taken naar de gemeente komen vanuit een hogere overheid daar ook geld bij moet komen. 5. Presentatie Schuldhulpverlening Mevrouw Merkx is beleidsmedewerker bij de gemeente Veenendaal maar zij werkt ook voor de gemeente Renswoude en ze houdt zich bezig met de thema’s inburgering en schuldhulpverlening. Er zijn heel veel huishoudens in Nederland die worstelen met financiële problemen. Je hebt best wel wat juridische kennis nodig voor de aanpak van schulden en het hebben van schulden brengt stress met zich mee. Dat maakt dat mensen soms minder doordachte beslissingen maken. Voorts is het financiële stelsel in Nederland ingewikkeld, zie bijvoorbeeld de toeslagenaffaire. Daarnaast hebben mensen voor veel zaken digitale kennis nodig. Eind jaren 90 was de aanpak gericht op het innen van schulden. Deurwaarders kregen meer ruimte en schulden konden worden doorverkocht aan anderen. Overheden kregen steeds meer bevoegdheden en in de zorgmethodiek werden mensen geprikkeld om toch

Pagina 2 van 11

maar te betalen. Vanuit de gemeentelijke schuldhulpverlening werd steeds meer de eigen verantwoordelijkheid benadrukt. In 2018 was er sprake van een ommekeer en is door de rijksoverheid de brede schuldenaanpak gelanceerd. Er zijn 3 actielijnen die uitstaan. De eerste actielijn is gericht op preventie en vroegsignalering. De tweede actielijn is ontzorgen en ondersteunen en de derde is maatschappelijk zorgvuldige incasso. Het gaat om bredere zaken als vereenvoudiging van de beslagvrije voet en wat meer integrale aanpak. In 2020 liepen er 11 trajecten bij de gemeente Renswoude. Jaarlijks worden 6 nieuwe aanvragen ingediend voor schuldhulpverlening. Mensen in Renswoude hebben gemiddeld 10 schuldeisers en een gemiddelde schuld van € 46.000. Dat is ongeveer vergelijkbaar met het landelijk gemiddelde. Op 1 januari 2021 is gestart met het budgetloket. Voorheen was schuldhulpverlening uitbesteed aan een externe partner en vanaf 1 januari wordt de schuldhulpverlening uitgevoerd door de gemeente Veenendaal omdat hierdoor de samenwerking met het dorpsteam, Schuldmaatje en Formulierenbrigade structureel kan worden verbeterd en er een constante integrale samenwerking is in samenwerking met Welzijn en Zorg. Voorts zouden de lijntjes korter worden bij het teruggaan naar de gemeente. Het loopt goed en er wordt nu gewerkt naar de vertaling hoe de samenwerking beter kan worden neergezet.

Dan moet worden gedacht aan een spreekuur op locatie in de gemeente Renswoude en structureel regelmatig overleg met onder andere het dorpsteam en de andere 2 partners. Vanaf 1 januari is er de wettelijke taak vroegsignalering bijgekomen. Dat houdt in dat mensen met problematische schulden sneller moeten worden opgezocht maar het is algemeen bekend dat mensen met schulden gemiddeld 5 jaar wachten voordat ze hulp zoeken. Als er bijvoorbeeld 1 of 2 maanden betalingsachterstand is van de huur of van de zorgverzekeraar wordt al gekeken of in gesprek kan worden gekomen met die mensen om ze te helpen. Dan kun je beginnen met een stukje educatie en informatieadvies om te helpen om het probleem te voorkomen. In maart is begonnen met het adviesrecht. Dat wordt ingezet als het beschermingsbewind is uitgesproken. Beschermingsbewind wordt een steeds duurdere kostenpost voor gemeenten omdat mensen daar steeds lang in blijven zitten en met het adviesrecht wordt geprobeerd om een lichter middel in te zetten. Voor Renswoude is het adviesrecht nog niet ingezet en dat is gunstig want dat betekent dat er nog geen mensen onder het beschermingsbewind vallen. Wat betreft vroegsignalering zijn de afgelopen maand 6 signalen ontvangen voor Renswoude.

Er wordt nu onderzocht of het saneringskrediet en initiatieven van het schuldenlab instrumenten zijn die dit voor de gemeente Veenendaal maar ook voor de gemeente Renswoude kunnen worden. Met deze instrumenten kan sneller een schuldregeling tot stand worden gebracht en wordt sneller rust gebracht in het proces voor de schuldenaar maar ook voor de schuldeiser. Hopelijk is er in het najaar hier meer duidelijkheid over zodat het ook aan het college van Renswoude kan worden voorgesteld. Op 1 januari aanstaande wordt van start gegaan met de nieuwe Wet inburgering. Er wordt een proces ingegaan waarin de gemeente de regie gaat voeren. Dan gaat het om taallessen op niveau. Het hoogste niveau is de onderwijsroute en daarnaast zijn er de middelste route en de zelfredzaamheidsroute. Het laatste is voor mensen die analfabeet zijn. In het huidige stelsel is die groep vrijgesteld. In het nieuwe stelsel wordt ook met deze groep aan de slag gegaan zodat ze uiteindelijk kunnen participeren. Naast het volgen van een route en de weg naar werk of een andere vorm van participatie wordt deze groep ook financieel ontzorgd. Dat betekent dat eerst wordt voorkomen dat er schulden ontstaan en daarna worden ze geholpen om grip te krijgen op het Nederlandse stelsel. De mensen volgen taallessen en de module Arbeidsmarkt en participatie.

Men eindigt bij de opleiding naar werk of op een andere manier meedoen in de samenleving. In de regio FoodValley wordt op dit gebied samengewerkt. Recent is de leerroute aanbesteed, mede voor de gemeente Renswoude, en zo zijn er meerdere procedures die met

Pagina 3 van 11

elkaar georganiseerd gaan worden. In ieder geval wordt geprobeerd om dezelfde inhoud aan te houden opdat er geen verschillen tussen gemeenten ontstaan. Er worden een procesregisseur en een consulent inburgering op korte termijn aangesteld die verder gaan met de uitwerking van het proces inburgering en er is gestart met de uitvoering van het implementatieplan waarin allerlei zaken als het informele taalaanbod, vrijwilligerswerk creëren enzovoort voor deze groep. De heer Don vraagt of bij het einde van het schuldhulpverleningstraject alle schulden zijn afgelost of dat dit betekent dat de mensen dan niets meer hebben en het dossier vervolgens wordt gesloten. De laatste jaren wordt meer gegaan naar preventie en oog voor de belangen van mensen die schulden hebben. Een onverwachte bijwerking zou kunnen zijn dat de schulden nog beter worden afgelost dan in het eerdere regime. Mevrouw Merkx zegt dat wordt geprobeerd om zoveel mogelijk geslaagde trajecten te creëren. Er is sprake van een niet geslaagd traject als mensen het niet meer kunnen betalen of ze vallen uit om andere redenen of er komen nieuwe schulden bij. In de begeleiding wordt ingezet op gedragsverandering om te voorkomen dat mensen uitvallen maar in het begin van het proces wordt er ook voor gezorgd dat de aflossing die gepleegd kan worden overeenkomt met wat mensen 3 jaar lang kunnen missen.

Daarnaast wordt ook rekening gehouden met het belang van de schuldeisers. Geprobeerd wordt om het slagingspercentage van de schuldhulptrajecten te vergroten. Daarom wordt nu ook gedacht aan het saneringskrediet, dat wil zeggen dat je nog maar één lening hebt en je koopt alle schuldeisers direct af. De schuldenaar heeft dan nog maar één bedrag dat die moet aflossen en dat verhoogt het slagingspercentage. De heer Don begrijpt dat het doel is om niet te komen tot meer aflossing maar door meer begeleiding zou je aan de kant van de schuldeisers ook meer voordelen kunnen halen. Is dat ook zo? Mevrouw Merkx zegt dat de afspraken met schuldeisers niet zo hoeven te zijn dat alle schulden worden afgelost. Het kan zijn dat ze het volledige bedrag terugkrijgen wat uitstaat. Het gaat erom dat mensen het niet meer goed kunnen overzien en daarover worden afspraken gemaakt. Daarnaast zijn er veel mensen waar niet meer wordt gehaald dan een bepaald percentage maar als het inkomen voldoende is wordt er ook altijd gekeken naar de belangen van de schuldeiser. Mevrouw Veldhuizen vraagt of ook wordt meegenomen in de vroegsignalering in plaats van in de signalering zelf dat wordt gegaan voor één grote partij en dat de kleine schulden snel worden afgelost zodat er sprake is van minder incassokosten.

Mevrouw Merkx legt uit dat je bij vroegsignalering aan het begin van het proces zit en er dan nog geen incassokosten aan de orde zijn. De vraag over hoe hoge incassokosten kunnen worden voorkomen wordt meegenomen want de collega’s aan het loket zijn daar veel meer in ingevoerd. De voorzitter zegt dat de reden dat deze presentatie wordt gegeven is dat hij ooit vragen heeft gesteld aan wethouder Wijs, onder andere of de kostendelersnorm ook in Renswoude voor kwam. In de coronatijd kwam het regelmatig voor dat mensen toch worden gekort in de gezinssituatie omdat er meerdere mensen in het huis wonen. Mevrouw Merkx geeft aan dat er niet veel ontwikkelingen zijn op dit gebied. Veel gemeenten willen dit graag afschaffen. In het algemeen kan er maatwerk worden toegepast zodat de kostendelersnorm niet hoeft te worden gehanteerd. Er is wel schuring met hoeveel maatwerk kan worden geboden binnen de wet maar de vraag zal worden neergelegd bij de betreffende beleidsmedewerker hoe hiermee wordt omgegaan en welke acties worden ondernomen gezien de landelijke ontwikkelingen die gaan richting afschaffen van de kostendelersnorm. Wethouder Wijs zal ervoor zorgen dat de beantwoording komt. Overigens handelt Renswoude in deze hetzelfde als Veenendaal. 6. Gesprek met Rekenkamercommissie Mevrouw Barrél werkt een jaar als secretaris/onderzoeker voor de rekenkamercommissie.

Pagina 4 van 11

De heer Doorakkers is sinds 21 april jongstleden lid van de rekenkamercommissie. Hiervoor heeft hij 6 jaar gezeten bij de rekenkamer van de gemeente Soest. Bijgevoegd zijn het jaarverslag en het jaarplan. Inmiddels zijn 2 leden vervangen en 2 nieuwe leden geïnstalleerd. In het jaarverslag wordt aangegeven wat de rekenkamer doet, wat de effecten zouden moeten zijn en waar onderzoek naar gedaan wordt. Er is een grote diversiteit in het type onderzoeken dat is gedaan. Helaas komt de gemeente Renswoude er niet in voor gezien het budget dat beschikbaar is. Daarom wordt gemiddeld één keer in de 3 jaar voor Renswoude een onderzoek gedaan. In het jaarplan staat wat de rekenkamercommissie voor 2021 op de rol had staan. Zo zou een doorwerkingsonderzoek worden uitgevoerd voor de gemeente Renswoude over de doorwerking van het minimabeleid. Er is echter besloten om dat een jaartje op te schuiven. Alle aanbevelingen uit het onderzoek van 2018 zijn door het college overgenomen en het college heeft aangegeven dat er nogal wat veranderingen en verbeteringen in het minimabeleid zijn opgepakt en dat in december 2020 door de raad een nieuwe verordening is vastgesteld en dat je daardoor op die korte termijn niet kunt verwachten dat er veel effecten zichtbaar zullen zijn. Daarom wordt in overleg met het college voorgesteld om dat doorwerkingsonderzoek in 2022 uit te voeren.

Voor 2021 is een onderzoeksbudget voor Renswoude van ongeveer € 9800. Graag wordt met de raadscommissie van gedachten gewisseld over welke onderzoeken kunnen worden opgepakt dit jaar of anders volgend jaar. De voorzitter merkt op dat de genoemde stukken niet in Notubox zaten. Hebben de raads- en commissieleden ideeën over een onderzoek dat de rekenkamercommissie zou kunnen uitvoeren? De heer Doorakkers zegt dat in ieder geval zijn aanbieding blijft staan dat als de raadscommissie tot een onderwerp komt dat interessant zou kunnen zijn er contact met de rekenkamercommissie kan worden opgenomen en dan wordt overlegd of dit wel of niet kan worden opgepakt. De heer Stutvoet merkt op dat er een aantal grote aanbestedingen zijn gedaan zoals de brandweerkazerne en het gemeentehuis maar de indruk is dat dat allemaal prima is verlopen. De indruk is niet dat daar wat vreemds is gebeurd en dan is er ook geen aanleiding voor een onderzoek. Daarom is het prima als pas in 2022 een volgend onderzoek plaatsvindt. De heer Bisschop stelt dat niet iets moet worden onderzocht omdat er nu eenmaal een onderzoek moet plaatsvinden. Een raadslid heeft een controlerende rol maar het is vaak moeilijk om die goed uit te voeren. Daar is een rekenkameronderzoek een uitstekend middel voor. In ieder geval zal er goed over worden nagedacht welke suggesties kunnen worden gedaan voor een volgend onderzoek.

De voorzitter geeft aan dat het jaarverslag zat bij de ingekomen stukken van de raadsvergadering van 11 mei. Als er zich onderwerpen aandienen kunnen die worden gemaild aan de heer Jansen en die zal de communicatie met de rekenkamer in stand houden om daar de juiste vragen neer te leggen. Inmiddels is hiervoor een budget opgebouwd. 7. Bespreking inzake toekomst Afvalinzameling Renswoude Wethouder Van ’t Foort meldt dat de hoeveelheid restafval in kilo’s per inwoner per jaar door de flinke omschakeling drastisch is afgenomen van meer dan 200 kg naar rond de 75 kg. Vanavond gaat het over het grof huishoudelijk afval. Dat is toen niet helemaal vlekkeloos verlopen want de telefoon stond soms roodgloeiend bij de gemeente hoe het nu verder moest met het grofvuil. Er is toen toch besloten om de werf te behouden totdat er een nieuwe oplossing was. In het voorstel is geprobeerd om zo objectief mogelijk te kijken naar de beste optie. Er is niet alleen gekeken naar zo dicht mogelijk bij Renswoude maar ook naar andere aspecten als een stukje serviceniveau. Zoals het nu wordt gedaan zijn de opties bij de heer Boonzaaijer of de huidige werf niet meer haalbaar omdat het afval uiteindelijk moet worden aangeleverd bij de AVU. Als de heer Boonzaaijer het zou ophalen komt het niet bij de partijen van de AVU terecht voor de verwerking en dat mag niet.

Als de verwerking door de AVU zou worden gedaan zijn er wat

Pagina 5 van 11

hogere kosten maar dat is in het voorstel niet inzichtelijk gemaakt. Het is dus iets genuanceerder dan zoals het in het voorstel staat. De kosten zijn een stuk lager afhankelijk van welke optie de raad kiest maar het college gaat voor optie Ede en dan is er sprake van een verhoging van 2% van de afvalstoffenheffing. De kosten zijn gelijk met wat een paar jaar geleden in het voorstel stond voor Veenendaal. Dus het gaat nog steeds om € 45 per aansluiting per huishouden maal 2100. Dan wordt snel gegaan naar de € 90.000 waar in het verleden ook sprake van was. Destijds waren de kosten voor de werf bij ACV in Veenendaal niet meegenomen. Als de werf niet meer wordt gebruikt is er natuurlijk sprake van een kostenbesparing. Er gaan dus enkele duizenden euro’s vanaf en dat is een verklaring voor waar het kostenverschil in zit. De heer Don vraagt of hij goed begrijpt ten aanzien van scenario 1 dat er nu nog maar een verhoging van 2% nodig is om het gewenste gedrag bij elkaar te krijgen. Scenario 2 kan alleen worden gedaan als daarvoor een afspraak wordt gemaakt met Scherpenzeel.

Is dit al besproken met Scherpenzeel en wat voor afspraken zijn er dan gemaakt over bijvoorbeeld de stijging van de afvalstoffenheffing? Is met Scherpenzeel afgesproken hoe de kosten verdeeld worden en is er ook een afspraak gemaakt over de locatie? Misschien heeft de Commissaris van de Koning in Gelderland ook nog een mening over hoe Scherpenzeel zijn afval moet verwerken omdat de provincie vindt dat die gemeente moet fuseren met Barneveld en wellicht heeft de burgemeester van Barneveld ook nog wel wat in de melk te brokkelen. Er staat een stijging van de afvalstoffenheffing per huishouden per jaar. Dat suggereert een beetje dat dat dit jaar gaat gebeuren.

Betekent dat in scenario 1 dat er vanaf nu per jaar 50% bovenop komt of moet dit worden gezien als een eenmalige stijging en dat het volgende jaar bijvoorbeeld omhoog gaat met het inflatiepercentage? Als de stijging toch elk jaar voorkomt, hoeveel jaar gaat dat dan door? Zijn de genoemde percentages grove schattingen of liggen hier gedegen berekeningen en/of afspraken aan ten grondslag? Wordt bij scenario 4 gesproken over een afvalbrengstation waar 18 fracties kunnen worden ingezameld en wordt dan dus voldaan aan de wettelijke minimale vereisten? Is daar wel ruimte voor op het huidige terrein want in eerdere discussies was de ruimte een knelpunt? In eerdere besprekingen was het veel duurder om een volwaardig afvalbrengstation op te tuigen. Wat zijn de consequenties voor de huidige werf in deze scenario’s? Als de raad besluit tot scenario 5, betekent dat dat de huidige werf wordt gesloten of dat er dan alleen maar geen afvalbrengstation meer is maar dat op de werf nog andere werkzaamheden voor de gemeente plaatsvinden zoals bijvoorbeeld opslag van strooizout of komt er sowieso een nieuwe werf? Zijn de eventuele kosten hiervan meegenomen in de voorgestelde tarieven? Als de kosten van de werf niet direct met afvalstoffen te maken heeft zou dit ook op een andere manier in de gemeentelijke begroting terecht kunnen komen dan via de afvalstoffenheffing.

Wat zijn de gevolgen voor de medewerkers van de werf? Zal er afscheid moeten worden genomen van mensen of moeten in een bepaald scenario mensen worden aangetrokken? Zijn de kosten daarvan ergens in een vergelijking te zien? Veranderen er misschien takenpakketten van medewerkers en hebben de medewerkers zelf een voorkeurscenario uitgesproken? Wanneer de raad kiest voor scenario 5, is er op dat moment helderheid of Ede wel of niet haalbaar is? De heer Verdam vraagt of wanneer voor Ede wordt gekozen dan dezelfde prijzen worden gehanteerd als voor Ede en Veenendaal. Bovendien is het belangrijk om van tevoren te weten of het Ede inderdaad wordt. Kan de huidige werf dan blijven bestaan? De prijs van oud papier is flink omhooggegaan. Is dat bijvoorbeeld meegerekend of gaat het bij de prijs alleen om de kosten die het grofvuil met zich meebrengen? Wordt goed begrepen dat de heer Boonzaaijer de cijfers niet op tijd heeft ingeleverd en dat daarom vergelijkbare cijfers van Remondis worden genomen? De heer Verkerk vraagt hoeveel grofvuil er per jaar wordt gebracht en hoe vaak dit wordt gebracht want is het echt wel nodig dat hiervoor een eind weg wordt gegaan? Ook is niet duidelijk welke berekeningen achter de andere scenario’s zitten. Is het mogelijk dat de raad inzicht krijgt in alle kosten en baten? Als toch een contract met de heer Boonzaaijer wordt

Pagina 6 van 11

afgesloten, hoe lang wordt dat dan want de gemeente kan over 4 jaar heel ander inzichten hebben en hoe zou dat contract er eventueel uit komen te zien? De heer Stutvoet merkt op dat wanneer wordt gegaan naar de ACV in Ede er heel veel ruimte vrijkomt op de werf en begrepen is dat daar in de buurt belangstelling is om er een stuk grond te kopen. Is dat ook al in beeld? Als wordt gegaan naar de werf in Ede, mag dan een gratis hoeveelheid worden gebracht? De fractie is er voorstander van dat de vervuiler betaalt. Men kan nu 1 keer per maand op de zaterdag zijn grofvuil gratis brengen maar bijvoorbeeld een matras kost de gemeente 50-60 uur om af te voeren en dat is een verkeerd beleid. Veel mensen hebben maar een kleine hoeveelheid afval. Moeten ze dan daarvoor helemaal naar Ede of zou het toch kunnen worden ingeleverd op de Molenstraat en dat het later wordt opgehaald? Als voor Ede wordt gekozen, kunnen de mensen dan ook nog in Veenendaal terecht omdat ze daar bijvoorbeeld toch moeten zijn? Begrepen wordt dat scenario 0 eigenlijk geen scenario is want dat kan helemaal niet. De voorzitter wijst erop dat in het stuk staat dat het 29 juni in de raad komt maar dat moet 13 juli zijn. De heer Bisschop constateert dat dit onderwerp veel emotie bij burgers teweegbrengt. Hoe gaat dit worden gecommuniceerd met de inwoners.

Mensen kunnen bijvoorbeeld moeite hebben om hiervoor naar Ede te moeten rijden. Zit in de voorgestelde kosten ook dat mensen moeten betalen voor het inleveren van afval? Is er ook met de reistijd naar Ede of Veenendaal rekening gehouden? Goed moet worden nagedacht over hoe dit kan vallen bij de inwoners. Wethouder Van ’t Foort zegt dat het bij het scenario Ede gaat om 2100 huishoudens maal € 45. De kosten zijn overigens voor Ede en Veenendaal gelijk omdat het beide keren om de ACV gaat. Een paar jaar geleden ging het verhaal over richting de ton. De kosten van de werf zouden kunnen afnemen met 10.000-€ 20.000 was eerder een inschatting. In ieder geval wordt er nu van worden uitgegaan dat er meerdere duizenden euro’s vanaf kunnen worden gehaald. Op basis daarvan wordt de afvalstoffenheffing berekend. Er is eerder gesproken over een stijging van de afvalstoffenheffing met 16 en 35%. Als niet voor de ACV in Ede zou worden gekozen was er sprake van 16% stijging maar er zijn ook besparingen door het nieuwe systeem en dan gaat het met name om de inzameling en niet om grof huishoudelijk afval. Er is vooral ambtelijke afstemming geweest met Scherpenzeel. Uiteindelijk was deze optie, afgezien van de mogelijke gemeentelijke herindeling, voor het college ook niet de beste oplossing. De regeling over de 18 fracties is vastgelegd in het Landelijk afvalplan 3.

Er zijn wat regels vastgesteld over hoe afval moet worden ingezameld en de gemeente is verantwoordelijk voor de inzameling. In dit gebied ligt de verwerking bij de AVU die dit namens alle gemeenten aanbesteedt. ACV zamelt het afval in. Van de 18 fracties moeten 5 fracties verplicht gescheiden worden ingezameld en sommige fracties moeten wel worden ingezameld maar onder bepaalde omstandigheden mag daarvan worden afgeweken, dat het dus niet per se gescheiden hoeft te worden ingezameld maar dat het wel gescheiden verwerkt kan worden. Wanneer met de werf verder wordt gegaan moet er wel voor worden gezorgd dat er 18 fracties kunnen worden ingezameld, al dan niet gescheiden. Op dit moment heeft het personeel van de werf meer dan voldoende te doen. De werf is bijvoorbeeld onder andere bezig met het groenonderhoud, met de riolering enzovoort. Er zijn verschillende opberglocaties bij de werf en die ruimte is straks niet meer nodig als het afvalbrengstation weg zou gaan. Dat betekent dat er dan extra ruimte is. Als richting nieuwe werf wordt gegaan is die ruimte dus ook niet meer nodig. In de vorige ronde is vergeten om in de berekeningen mee te nemen dat er ook kosten worden gemaakt door de mensen van de werf om het afval te verwerken. De afvalstoffenheffing dient kostendekkend te zijn, dus ook die kosten moeten in de afvalstoffenheffing verrekend worden.

In ieder geval is er nu geen sprake van dat mensen moeten worden aangetrokken in verband met afval. Opslag van strooizout et cetera zal dus nog kunnen plaatsvinden.

Pagina 7 van 11

Er zijn bestuurlijke gesprekken gevoerd met ACV over scenario 5 en voor ACV is het haalbaar. Het kan op de zaterdag in Ede wel heel druk zijn, ook wanneer het op afspraak is. Er is wel kans dat daar meer ruimte beschikbaar komt en dat zou voor eventuele capaciteitsproblemen een oplossing kunnen zijn. Er zijn ambtelijke gesprekken gevoerd met de gemeente Ede en als de raad hiervoor kiest zullen die worden vervolgd. Ook met de AVU is een bestuurlijk gesprek gevoerd. Als met Ede verder wordt gegaan betekent dat dat je niet in het verwerkingsgebied zit van de AVU. De AVU heeft gezegd dat zolang verzamelde spullen verwerkt worden door partijen bij de AVU of dat het in ieder geval administratief duidelijk wordt geregistreerd dat een deel van het afval van Renswoude op een andere locatie verwerkt wordt, dan zijn er mogelijkheden om ook als AVU-partij in Ede terecht te kunnen. De prijzen in Ede en Veenendaal zijn hetzelfde. Er zijn gegevens met de heer Boonzaaijer uitgewisseld maar er zijn nog wat zaken onbekend. Er moet dus ergens van worden uitgegaan en er zijn ook onzekerheden aangegeven als het gaat om de doorrekening van kapitaallasten. Dat zal er voor kunnen zorgen dat de kosten toch nog iets hoger worden.

Er zijn dus soms winstwaarschuwingen gegeven dat er rekening mee moet worden gehouden dat bij sommige scenario’s de kosten nog wat hoger kunnen zijn omdat er inschattingen zijn gemaakt. Als de heer Vega de cijfers over de hoeveelheid grofvuil en hoeveel keer het wordt gebracht niet paraat heeft zal die vraag schriftelijk worden beantwoord. De bedragen voor de afvalinzameling zijn dermate hoog dat het moet worden aanbesteed. Als de raad kiest voor de heer Boonzaaijer zal derhalve een aanbesteding moeten plaatsvinden. De partij die er het beste uitkomt zal dan wel waarschijnlijk een contract voor meerdere jaren willen en dan is 23 jaar aan de korte kant gezien de investeringen die gedaan moeten worden. Het college gaat echter liever voor het scenario Ede. De vraag of er al een beeld is over de gronden zal schriftelijk van een vertrouwelijk antwoord worden voorzien. Het is een interessante vraag of betalen voor het brengen van grof huishoudelijk afval een optie is. Het nieuwe inzamelingsysteem gaat heel goed want het percentage van 81% inzameling voor Renswoude was het hoogste van alle ACV-gemeenten maar het zwerfafval neemt toe. Er worden allerlei initiatieven ontplooid om dat tegen te gaan. Op het moment dat de drempel wordt verhoogd zullen een aantal mensen het afval dumpen.

De raad heeft een besluit genomen over locatie Kastanjelaan als het gaat om dingen die mogelijk terecht kunnen komen in het grof huishoudelijk afval en die dan toch nog een tweede leven kunnen krijgen. ACV biedt dat ook aan in Veenendaal en mensen uit Renswoude kunnen het daar brengen of het hier op laten halen. Daar zitten misschien ook nog interessante mogelijkheden. Inzameling van KCA wordt aangeboden door de supermarkt en RCR. Toen kwam de vervelende situatie dat RCR dat als bedrijfsafval moest aanbieden en ervoor moest betalen. Uiteindelijk is daar een oplossing voor gezocht. Het is voor te stellen dat voor KCA en wat kleinere spullen er nog een punt is in Renswoude, dat mensen bijvoorbeeld batterijen in de buurt weg kunnen brengen. Grof huishoudelijk afval is dermate groot dat je dat in een auto of in een aanhanger moet meenemen. Voor die mensen maakt het wat minder uit of ze dan naar de werf of naar Ede moeten gaan maar misschien voor KCA wel omdat ze dat op de fiets of wandelend bij de werf of ergens in de buurt kunnen afleveren. De rit naar Veenendaal duurt wat langer. De locatie in Ede is redelijk dichtbij en daarom is de optie Ede interessanter. Het nieuwe inzamelingssysteem heeft op zich niet tot veel weerstand geleid maar het heeft wel tot veel weerstand geleid dat de inzameling van grofvuil niet meer in Renswoude beschikbaar was. Daar werd veel over gebeld.

Alle mensen die grof huishoudelijk afval wegbrengen worden hierdoor geraakt. Mensen zullen het fijn vinden om kleinere dingen in de buurt te kunnen afleveren maar als het om grofvuil gaat, dat meestal groter is en dan kunnen de mensen aan hun buren vragen of die het met de auto naar de werf of naar Ede willen brengen. De communicatie wat betreft grofvuil kan door ACV met bijvoorbeeld brochures weer plaatsvinden.

Pagina 8 van 11

De heer Vega merkt op ten aanzien van de 2% stijging dat de kosten van de werf er eerder niet in zaten. In het verleden werd dat begroot op 20.000-€ 30.000. Dat waren de verwerkingskosten van de daar ingezamelde afvalstoffen. De personele kosten verbonden met de afvalinzameling zijn berekend. Deels zitten die kosten in de afvalstoffenheffing voor zover de mensen daarmee bezig zijn. Daarnaast zijn er beheerkosten en zo komen uiteindelijk de kosten veel hoger uit. De vergelijking met 16% of 35% met ACV en 2%. Dit is een berekening die in 2019 heeft plaatsgevonden voor de stijging die in 2020 zou plaatsvinden. Het is nu 2021 maar het is niet hem niet bekend welke invloed de verwerking van de afvalstoffen daarop heeft gehad. Aan ACV is gevraagd dat als wanneer Renswoude daar naar toe gaat hoeveel dat zou kosten. Dat is die € 45 per aansluiting maal 2100, dus rond de € 95.000. Daar tegenover is gezet wat de gemeente nu kwijt is en dan wordt toch aardig in die buurt uitgekomen. Er is nog geen contact op ambtelijk niveau met de gemeente Scherpenzeel geweest omdat dit scenario hoge kosten met zich zal meebrengen. De heer Bosma corrigeert dat op ambtelijk niveau met Scherpenzeel verkennende gesprekken zijn gevoerd maar dat was voordat de heer Vega met dit dossier bezig was.

Daar kwam uit dat als de raad het interessant zou vinden Scherpenzeel het ook interessant vond om dit gezamenlijk verder te verkennen maar het is verder inhoudelijk niet helemaal uitgewerkt. De heer Vega legt uit dat de 50% erbij eenmalig is, natuurlijk afgezien van niet voorziene verhoging van verwerkingskosten in de toekomst. Voor alle scenario’s geldt dat er sprake is van een eenmalige stijging. Met 18 fracties inzamelen op de werf wordt voldaan aan de wettelijke eisen. Deze kennis is gehaald uit het werk van zijn voorganger, de heer Van der Griend, en het is niet helemaal geanalyseerd maar er mag van worden uitgegaan dat dit klopt. Het zijn niet allemaal fracties die erg volumineus zijn zoals grof huishoudelijk afval maar uit de analyse van zijn voorganger blijkt dat dit moet kunnen op de werf. De huidige situatie is een behoorlijk exacte inschatting want die komt uit de financiële administratie. ACV heeft de scenario’s 1 en 2 laten uitrekenen door een extern bureau. Scenario 3 en scenario 4 zijn door de heer Van der Griend uitgerekend en dat is een gedegen rapport. De heer Boonzaaijer heeft een lijst van de kosten per ton of per aantal van de 18 afvalstromen. Wat betreft de personele bezetting is hij uitgegaan van 200 uren open per jaar en dat staat gelijk met de huidige werf, namelijk gemiddeld 4 uur per week.

De heer Boonzaaijer heeft ondanks herhaaldelijk verzoek de exploitatiekosten niet aangegeven. Er is uitgegaan van een exploitatie van een volwaardig afvalbrengstation op de bestaande werf zoals door de heer Van der Griend is uitgerekend. De exploitatiekosten daarvan zijn ongeveer gelijkgesteld met wat de heer Boonzaaijer de gemeente ongeveer in rekening zou brengen maar dat is een gok. Daarin zit een bandbreedte van 3-5% naar boven en naar beneden. De afvalinzameling is een nevenfunctie van de werf. Het grootste deel van de tijd zijn de mensen bezig met wegverhardingen, rioleringsprojecten en groenonderhoud. Op dit moment is er een personeelstekort als gevolg van de toepassing van het generatiepact voor een aantal medewerkers. Het zal zeker niet zo zijn dat wanneer het afval daar wordt weggehaald de mensen zich gaan vervelen maar men vindt het wel jammer als het verdwijnt want de mensen die ermee bezig zijn doen dat met plezier. Op dit moment wordt er zelfs veel uitbesteed wat de mensen zelf zouden kunnen zoals onderhoud van de openbare ruimte. Grofvuil wordt op dit moment niet door de gemeente ingezameld want dat wordt onder andere door de heer Boonzaaijer gedaan. Er kan een redelijke benadering worden gegeven. Die kan bij de ACV worden opgevraagd.

De ACV zamelt in in Rhenen en Amerongen en op basis daarvan kan een redelijke schatting worden gemaakt van hoeveel grofvuil er in Renswoude omgaat. De heer Verkerk legt uit dat de vraag is hoeveel afval en grof huishoudelijk afval nog bij de gemeente wordt gebracht. De vraag is of de huidige werf het nog aankan wat betreft transport en hoeveelheid afval. Daarachter zit dus de vraag of het zinvol is om het daar te behouden gezien de hoeveelheden die er eventueel gebracht zouden worden.

Pagina 9 van 11

De heer Vega geeft aan dat de vraag schriftelijk zal worden beantwoord. De heer Bosma legt uit dat wanneer de raad het besluit zou nemen dat de 18 fracties op de gemeentewerf moeten worden ingezameld er op de huidige gemeentewerf forse aanpassingen nodig zijn en dat zal ook personele consequenties hebben. Wat er nu wordt ingeleverd kan de werf aan. De heer Don hoort de heer Vega zeggen dat in de berekening van de 2% is meegenomen dat op de huidige werf minder kosten gemaakt hoeven te worden omdat dit door ACV wordt overgenomen. Daar zitten ook personele kosten in. De wethouder zegt echter dat het aantal fte’s constant is en het niet van invloed is op de personele bezetting. De heer Bosma geeft weer aan dat wanneer wordt gegaan naar de 18 fracties het wel degelijk consequenties heeft voor de personele bezetting. Zijn de percentages van de stijging die genoemd zijn inclusief alle kosten en personeelsmutaties of zijn er nog kosten aan een keuze voor een scenario verbonden die niet in deze stijging zitten? Zijn alle mogelijke financiële consequenties van een bepaalde keuze meegenomen in het voorgespiegelde percentage stijging in de tabel? Scherpenzeel is voor de SGP geen scenario dat direct bovenaan staat, zeker als er nog een onderhandelingstraject aan vooraf moet gaan. Er is dus ruimte voor een volwaardig afvalbrengstation op de huidige werf.

Als scenario 4 serieus wordt overwogen moet de gemeente het wel zeker weten of dit goed is doorgerekend. Een paar jaar geleden was er namelijk sprake van dat het niet uitkomt wat betreft de ruimte en dat naar een andere locatie zou moeten worden gegaan. De heer Verdam begrijpt dat de heer Boonzaaijer zijn exploitatiekosten niet openbaar heeft gemaakt maar het gaat hier om een particulier bedrijf en om de prijs per ton die de heer Boonzaaijer rekent voor het afval dat wordt afgevoerd. Dat moet een scherpe prijs zijn. Daar zet hij een marge op om zijn exploitatie rond te krijgen en dat gaat de gemeente niets aan. De heer Verkerk constateert dat ACV een bedrag aangeeft van € 95.000 terwijl sprake is van 2% stijging. Dan wordt ongeveer gezeten op € 82.500 wat de kosten zouden zijn. Dan is de fractie wel benieuwd waar die kosten in zitten. Is hier de dekking door de besparing op het restafval ook meegerekend want dat was ongeveer dit bedrag? De heer Stutvoet vraagt of de vervuiler betaalt wanneer die een enorme hoeveelheid grof huishoudelijk afval aanbrengt in Ede. Wethouder Van ’t Foort zegt dat er geen personele consequenties zijn wanneer wordt gekeken naar het voorgestelde scenario van Ede omdat er meer dan genoeg werk te doen is.

De heer Bosma gaf aan dat wanneer er voor wordt gekozen om 18 fracties in Renswoude aan te bieden dat wel financiële consequenties heeft want dan komt er veel werk op de werf af die al veel werk heeft. Scenario 4 zal richting de raad zeer goed worden nagerekend of dat alles nog klopt of dat er in de tussentijd omstandigheden zijn veranderd die verandering brengen in het scenario. In het verleden waren er wel wat getallen over hoeveel de werf werd bezocht voor het brengen van grofvuil. Ook die vraag wordt nader onderzocht richting de raad. De heer Vega legt ten aanzien van de € 95.000 ten opzichte van de € 81.000 uit dat er een meevaller in zit vanwege het minder aanleveren van restafval. In de berekening is uitgegaan van de afvalstoffenheffing die dit jaar geldt van € 245 per jaar per aansluiting maar nagezocht wordt of de meevaller erin zit. De ACV gaat uit van een soort afvalpunten en dat betekent dat een huishouden per jaar 6 keer naar het afvalbrengstation mag en per keer mag maximaal 2 kuub afval worden aangeleverd. Als je een 7e keer komt moet je € 10 betalen. De mensen kunnen ook hun afval laten ophalen in Renswoude en per keer is een huishouden dan 30 afvalpunten kwijt. Als een huishouden geen afvalpunten meer heeft kost het € 30 per keer. Een aansluiting krijgt dus 60 afvalpunten per jaar. Hiervoor wordt gewerkt met een pasjessysteem.

De heer Bosma geeft aan dat alle door de raad eerder genomen besluiten zijn verwerkt in de afvalstoffenheffing. De stijgingspercentages die in het voorstel staan zijn dus ten opzichte van het huidige tarief. Bij de begrotingsbehandeling is ook gezegd dat door de besparing op

Pagina 10 van 11

het restafval ondanks allerlei tariefstijgingen de afvalstoffenheffing niet of nauwelijks zou hoeven te stijgen. In alle scenario’s die zijn doorgerekend zijn de personele consequenties meegerekend. Als de raad bijvoorbeeld zou besluiten dat er een heel nieuw afvalbrengstation op een nieuwe locatie gerealiseerd moet worden zijn in de tariefstijging de personele consequenties van dat scenario al doorgevoerd. Wethouder Van ’t Foort legt uit dat nog een keer wordt geverifieerd of de berekeningen ten aanzien van scenario 4 voor zover die in het verleden zijn uitgevoerd nog steeds kloppen. Er zal nog inzichtelijk worden gemaakt hoeveel mensen afval en grofvuil aanbrengen bij de werf. Voorts wordt nog vertrouwelijke informatie verstrekt over de gronden van de werf en potentiële kopers. Conclusie: De voorzitter concludeert dat het voorstel als debatstuk naar de raad van 13 juli 2021 gaat. 8. Stand van zaken projecten Wethouder Van ’t Foort meldt ten aanzien van de RES dat zoals het er nu voorstaat de meeste gemeenten akkoord zullen gaan. Bij Veenendaal is het nog spannend. De provincie Gelderland heeft het goedgekeurd en het besluit van de provincie Utrecht komt wat later. Er zijn hier en daar wat amendementen of moties ingediend, met name vanuit Veenendaal, die ook voor de regio consequenties kunnen hebben maar de andere raden hebben daar weinig mee gedaan.

In Wageningen is er nog een aangenomen wat betreft zonneweides en die zal ook consequenties voor de regio hebben omdat daarover andere afspraken zijn gemaakt. Burgemeester Doornenbal zegt dat de regio FoodValley morgenavond een digitale bijeenkomst heeft rondom de Strategische Agenda waar raadsleden aan kunnen deelnemen. De kazerne staat op de lijst van woensdag 14 juli. Alle raadsleden zijn dan uitgenodigd om in de brandweerkazerne een kijkje te nemen. 9. Rondvraag De heer Stutvoet memoreert in het kader van de biodiversiteit dat de fractie zelf een strook grond bij de toegangsweg naar de Beekweide vanaf de Barneveldsestraat aan de noordzijde zodanig heeft ingericht. Het vermoeden bestaat echter dat de biodiversiteit helaas is omgemaaid. Vorig jaar werd elke week gemaaid tegenover de Catherina Mossellaan maar op een gegeven moment werd het zo heet dat er alleen maar zand lag maar toch werd er gemaaid. Daarom graag aandacht voor het maaibeleid en zeker wat betreft de stukken waar biodiversiteit is gezaaid en de fractie zou ook graag meer biodiversiteit terugzien. Wethouder Van ’t Foort zegt dat het uiteraard de bedoeling is dat de biodiversiteit toeneemt. Achter zijn huis is ook weer sprake van meer biodiversiteit maar natuurlijk moet er aandacht voor zijn dat op meer plekken de biodiversiteit weer terugkomt.

De heer Don bevestigt dat achter het huis van de wethouder weer korenbloemen, klaprozen en brandnetels in overvloed zijn. 10. Sluiting De voorzitter bedankt iedereen voor zijn aanwezigheid en inbreng en sluit de vergadering om 22.00 uur. Aldus vastgesteld in de openbare vergadering van de raadscommissie der gemeente Renswoude, gehouden op 7 september 2021. de secretaris,

de voorzitter,

Pagina 11 van 11