Uitvoeringsprogramma (UVP) Renswoude 2023-2024

Concept Uitvoeringsprogramma (UVP) Renswoude 2023-2024

Introductie Het Integraal Veiligheidsplan (IVP) Heuvelrug 2023-2026 is het vierjarig beleidskader waarin wij focus aanbrengen en afspraken maken over de inzet en prioriteiten op het gebied van veiligheid voor de komende tijd. Dat doen we samen met vier buurgemeenten (Rhenen, Utrechtse Heuvelrug, Veenendaal en Wijk bij Duurstede), politie en OM. Dit beleidskader concretiseren we in dit tweejarig Uitvoeringsprogramma (UVP. Hierin is opgenomen wat we op de geprioriteerde thema’s komende twee jaar doen om de in het IVP vastgestelde doelstellingen te bereiken. Het IVP wordt door de gemeenteraad vastgesteld. Het UVP door het college van B&W. Dit UVP bestaat uit twee delen: een gezamenlijk (basisteam-breed) deel en een lokaal deel. In het gezamenlijk deel (hoofdstuk 1) staat beschreven welke inspanningen we de komende twee jaar verrichten om de ambities op het gebied van ondermijning, digitale veiligheid en maatschappelijke onrust te realiseren. We vertalen de doelstellingen uit het IVP naar concrete uitvoering. Naast de gezamenlijke focus op genoemde thema’s heeft elke gemeente een eigen lokale aanpak en aanvullende lokale aandachtspunten voor de komende beleidsperiode in beeld. In het lokale deel van dit UVP is een concrete uitwerking daarvan opgenomen (hoofdstuk 2).

Daar waar ook in de lokale onderwerpen overlap zit en/of samenwerking met anderen gemeenten mogelijk is, laten we dat niet onbenut. Tot slot is in het lokale deel een kernachtige beschrijving van onze al bestaande activiteiten en werkzaamheden gegeven (hoofdstuk 3). De focus ligt de komende periode op de voorgenomen basisteam-brede én lokale prioriteiten. Op deze gebieden investeren we extra. Maar daarnaast vindt ook regulier werk op het gebied van veiligheid plaats en worden vaste taken uitgevoerd. De uitdaging is zo adequaat mogelijk in te spelen op (nieuwe) ontwikkelingen zonder aandacht te verliezen voor de structureel relevante vraagstukken. Door ook het werk dat naast de inspanningen in het kader van het IVP en UVP verricht wordt inzichtelijk te maken, geeft dit UVP een completer beeld.

1. Gezamenlijke prioriteiten Ondermijning, digitale veiligheid en maatschappelijke onrust zijn de drie prioriteiten waarin we nadrukkelijk samen optrekken en waarvoor we de aanpak op basisteam-breed niveau afstemmen en vormgeven. In dit hoofdstuk staat beschreven welke inspanningen we de komende twee jaar verrichten om de ambities op deze drie thema’s te realiseren. We vertalen de doelstellingen uit het IVP naar concrete uitvoering en voorgenomen acties of maatregelen.

1.1. Ondermijning DOELSTELLING Het versterken van de gezamenlijke informatiepositie, zodat we het zichtbaar moeilijker maken om criminele activiteiten te ontplooien. DIT GAAN WE DOEN Wij hebben eens per zes weken een gemeenschappelijk overleg met onze veiligheidspartners over de aanpak van ondermijning binnen het basisteam Heuvelrug. Wij investeren in een versterkte gezamenlijke informatiepositie waarbij eenieder zelfstandig werkt aan het uitbouwen en borgen van lokale netwerken. Wij analyseren binnen het basisteam Heuvelrug verschillende scenario’s ter implementatie van een gemeentelijk ANPR-cameratoezicht. Wij investeren in de samenwerking met de Belastingdienst bij het behandelen van casuïstiek en het uitvoeren van integrale controles, dit om meer zicht te krijgen op witwas- en/of fraudeconstructies. Wij stellen in samenwerking met het RIEC Midden-Nederland, mede op basis van politieinformatie, een informatiebeeld op over de mogelijke aanwezigheid van criminele samenwerkingsverbanden binnen het basisteam Heuvelrug. Wij formuleren een eenduidig werkprotocol voor de lokale ondermijningsoverleggen, waarin risico-indicatoren en criteria voor op- en afschaling van casuïstiek is verwoord.

DOELSTELLING Het in beeld brengen van risicovolle plekken en branches binnen ons basisteam, zodat wij de beschikbare capaciteit probleemgericht kunnen inzetten. DIT GAAN WE DOEN Wij werken binnen het basisteam Heuvelrug aan complexe casuïstiek, waarbij wij nauw blijven samenwerken met het RIEC Midden-Nederland en de partners binnen het RIECsamenwerkingsverband. We maken gebruik van de kennis en expertise. Wij blijven de integrale controles in gezamenlijkheid met onze partners op flexibele wijze uitvoeren, waarbij wij waar nodig gebruik maken van de kennis en expertise van het ‘Team Operationele Versterking’ van het RIEC Midden-Nederland.

Wij streven zoveel als mogelijk naar een eenduidige bestuursrechtelijke aanpak binnen het basisteam Heuvelrug en passen het bestuurlijk instrumentarium daarop aan. Wij analyseren de bedrijventerreinen binnen het basisteam Heuvelrug op de aanwezigheid van bedrijven binnen risicovolle branches en signalen van ondermijning ter uitvoering van gerichte integrale controles. Wij stellen in samenwerking met het RIEC Midden-Nederland, mede op basis van politie-informatie, periodiek een risicokaart op voor het buitengebied. Wij werken binnen het basisteam Heuvelrug aan een overzicht van de aanwezige horecalocaties met een afhaal- en bezorgfunctie.

DOELSTELLING Het voorkomen van ‘jonge aanwas’, dit met het doel om onze jongeren bewust te maken van de risico’s en gevolgen die gepaard gaan met een criminele carrière. DIT GAAN WE DOEN Wij bieden op overzichtelijke wijze voorlichtingen aan voor jongeren, ouders en/of scholen om inzicht te krijgen in de risico’s die gepaard gaan met het starten van een criminele carrière. Wij investeren gezamenlijk in bewustwording binnen onze organisaties en bij eerstelijns professionals op thema’s zoals mensenhandel en het starten van een criminele carrière door jongeren. Wij onderzoeken, in samenwerking met het sociaal domein en wijkgerichte teams en/of professionals in de wijk, op welke wijze er gestuurd kan worden op het bieden van perspectief voor jongeren, alsmede op het voorkomen van recidive bij jongeren. Wij formuleren een gezamenlijk beleidskader over de bestuurlijke handhaving op jeugdoverlast en -criminaliteit.

DOELSTELLING Het versterken van de bestuurlijke en maatschappelijke weerbaarheid tegen ondermijning. DIT GAAN WE DOEN Wij creëren voor de vijf gemeenten één gezamenlijke communicatie-toolkit voor ondermijning om onze inspanningen op eenduidige wijze met de buitenwereld te delen. Wij stellen actief en laagdrempelig informatie beschikbaar voor inwoners en ondernemers om signalen van ondermijning sneller te herkennen. Wij vergroten de bekendheid onder inwoners en ondernemers over de meldingsmogelijkheden bij vermoedens van ondermijning. Wij versterken, waar mogelijk in samenwerking met het Platform Veilig Ondernemen, de weerbaarheid van onze ondernemers tegen (de invloeden van) ondermijnende criminaliteit. Wij organiseren jaarlijks, op basis van actuele ontwikkelingen en analyses, een branchegerichte bijeenkomst voor ondernemingen uit risicovolle branches over ondermijning.

Wij onderzoeken de mogelijkheid om gezamenlijke beleidsregels te formuleren ter handhaving van het verbod op lachgas. We stellen een meerjarig trainingsprogramma op om de organisatorische en bestuurlijke bewustwording te vergroten en we organiseren bijeenkomsten over integriteit en morele oordeelsvorming. Wij stemmen de lokale APV’s ten aanzien van ondermijning op elkaar af, waarbij het uitgangspunt is om zoveel als mogelijk eenduidigheid te hanteren in de handhavingsstrategie. Wij bieden periodiek trainingen aan voor ambtenaren ter omgang met agressie en geweld, dit om een veilige uitoefening van de publieke taak te faciliteren.

1.2. Digitale veiligheid DOELSTELLING Wij hanteren een brede benadering waarin de doelgroepen (1) jongeren, (2) senioren en (3) ondernemers evenredig en passende voorlichting krijgen. DIT GAAN WE DOEN Wij onderzoeken de mogelijkheid om digitale leerprogramma’s beschikbaar te stellen waarmee inwoners via o.a. ‘serious gaming’ kennis opdoen over de risico’s die samengaan met het digitale domein. Wij onderzoeken op welke wijze de versterkingsgelden van het Platform Veilig Ondernemen het meest effectief ingezet kunnen worden en maken hier gebruik van. Wij versterken onderzoeken de bedrijfsmatige weerbaarheid van ondernemers door de introductie van de ‘Digitale Cybersecurity Ster’ als aanvulling op het Keurmerk Veilig Ondernemen – Bedrijventerreinen ter versterking van de bedrijfsmatige weerbaarheid van ondernemers. Wij organiseren, in samenwerking met het Centrum voor Criminaliteitspreventie en Veiligheid en/of het Platvorm Veilig Ondernemen, jaarlijks een bijeenkomst voor ondernemers over digitale veiligheid.

DOELSTELLING Wij vergroten de bewustwording en weerbaarheid van inwoners en ondernemers door op laagdrempelige wijze informatie beschikbaar te stellen, of kennis en vaardigheden aan te bieden die de kans op slachtofferschap verlagen. DIT GAAN WE DOEN Wij bieden op eenduidige wijze via de gemeentelijke websites een handelingsperspectief door het beschikbaar stellen van concrete informatie over (1) vormen van digitale criminaliteit, (2) waar deze te melden en (3) wat te doen bij slachtofferschap.

Wij ontwikkelen, op basis van geïnventariseerde behoeften per doelgroep, een gemeentelijke communicatie-toolkit c.q. informatiepakket om slachtofferschap zoveel mogelijk te voorkomen. Wij onderzoeken de mogelijkheden om een repressieve dadergerichte aanpak te ontwikkelen, dit om een vergroot slachtofferschap te voorkomen.

DOELSTELLING Wij onderzoeken de mogelijkheden om een repressieve dadergerichte aanpak te ontwikkelen, dit om een vergroot slachtofferschap te voorkomen. DIT GAAN WE DOEN Wij ontwerpen in samenwerking met de politie een dadergerichte aanpak, waar onder andere het voeren van stopgesprekken met daders van digitale criminaliteit onderdeel van uitmaakt. Wij werken aan het borgen en delen van de organisatorische kennis en kunde ten aanzien van nieuwe digitale ontwikkelingen en bestuurlijke bevoegdheden.

DOELSTELLING Wij werken aan het borgen en delen van de organisatorische kennis en kunde ten aanzien van nieuwe digitale ontwikkelingen en bestuurlijke bevoegdheden. DIT GAAN WE DOEN Wij hebben eens per zes weken een gemeenschappelijk overleg met onze veiligheidspartners over de aanpak van digitale veiligheid binnen het basisteam Heuvelrug. Wij volgen de ontwikkelingen met betrekking tot de inzet van bestuurlijke handhaving in het digitale domein ten behoeve van het eigen bestuurlijk handelingsperspectief. Wij volgen c.q. voltooien in gezamenlijkheid opleidingen die gericht zijn op (on)veiligheid in het digitale domein, het bieden van handelingsperspectief en het toepassen van het bestuurlijk instrumentarium. Wij verkennen en evalueren in gezamenlijkheid de samenwerking met de aan te stellen ‘digitaal wijkagent’ van de politie.

1.3. Maatschappelijke onrust DOELSTELLING Wij blijven constant werken aan het vergroten van onze kennis en expertise door het gezamenlijk oefenen en het volgen van specialistische opleidingen over (nood)bevoegdheden van burgemeesters, de Wet openbare manifestaties en contra-terrorisme, extremisme en radicalisering (CTER). Wij hebben hierin specifieke aandacht voor nieuwe (digitale) vormen van maatschappelijke onrust. DIT GAAN WE DOEN Wij blijven leren door incidenten en gebeurtenissen binnen de gezagsdriehoek in vertrouwelijkheid gezamenlijk te delen en evalueren. Wij werken viermaal per jaar binnen een gezamenlijke werkgroep aan het voorkomen van, maar ook het prepareren op maatschappelijke onrust. Wij maken eens per jaar een gemeenschappelijk én lokaal opleidingsplan ter bevordering van onze deskundigheid op het gebied van (nood)bevoegdheden, demonstraties, digitale onrust, maar ook radicalisme, extremisme en geweld.

DOELSTELLING Wij prepareren ons gezamenlijk op diverse vormen van maatschappelijke onrust door één gezamenlijke handreiking te formuleren die inzicht biedt in onze werkwijze, mogelijke scenario’s en bijbehorende bevoegdheden. DIT GAAN WE DOEN Wij stellen in gezamenlijkheid, en in nauwe samenwerking met de politie, een handreiking vast in relatie tot onze handelswijze bij maatschappelijke onrust, demonstraties en wanordelijkheden. Hierin schetsen wij diverse scenario’s met (formats van) bijbehorende (nood) bevoegdheden. Wij organiseren eens per twee jaar met alle leden van de basisteam-brede gezagsdriehoek een simulatietraining ter preparatie, alsmede ter lering van openbare orde scenario’s. Wij maken gezamenlijke inzet mogelijk door afspraken te maken over ambtelijke bereikbaarheid en beschikbaarheid, waarbij het ons uitgangspunt is om op basis van heldere verwachtingen de ad-hoc inzet van ambtelijke capaciteit in alle vijf de gemeenten mogelijk te maken.

2. Lokale prioriteiten Samen bereiken we meer dan alleen en de hiervoor beschreven aanpak op de drie thema’s wordt door de vijf gemeenten, politie en OM samen afgestemd en vormgegeven. Dat neemt niet weg dat de gemeente Renswoude te maken heeft met eigen wensen, behoeften en vraagstukken. Naast de inzet op de drie gezamenlijke prioriteiten heeft de gemeente Renswoude vanzelfsprekend de ruimte om de eigen capaciteit en middelen in te zetten voor lokale doelstellingen. In dit hoofdstuk wordt het lokaal maatwerk, zoals vastgelegd als lokale doelstelling in het IVP, uitgewerkt in concrete doelstellingen.

2.1. High Impact Crimes High Impact Crimes (HIC) zijn delicten met een grote impact op het slachtoffer, de omgeving en het veiligheidsgevoel in de maatschappij. Doordat Renswoude een relatief kleine gemeente is heeft dit in potentie een extra grote impact op het veiligheidsgevoel. Deze delicten veroorzaken naast materiële schade ook een groot psychisch leed bij de slachtoffers. Juist ook omdat deze vorm van criminaliteit zich in de persoonlijke levenssfeer voordoet. DOELSTELLING Het borgen van het aantal (pogingen tot) High Impact Crimes door de inzet van preventieve maatregelen. DIT GAAN WE DOEN Wij verhogen de bewustwording door het organiseren van voorlichtingsbijeenkomsten ter voorkoming van inbrakenHigh Impact Crimes. Wij organiseren periodiek een ‘heterdaadoefening’ met de inzet van Burgernet. Wij evalueren de wijze waarom de WhatsApp-buurtpreventiegroepen gefaciliteerd worden ter inventarisatie van verbetermogelijkheden. Wij faciliteren de oprichting en instandhouding van WhatsApp-buurtpreventiegroepen. Wij organiseren minimaal eens per jaar een thematische bijeenkomst voor de beheerders van de WhatsApp-buurtpreventiegroepen. Wij organiseren jaarlijks in de Week van de Veiligheid meerdere activiteiten om aandacht te vragen voor het voorkomen van High Impact Crimes.

Wij passen bestuurlijke handhaving toe op het vervoeren van inbrekerswerktuigen door het opleggen van een last onder dwangsom. Wij voorkomen slachtofferschap onder senioren door, waar mogelijk in samenwerking met Stichting Welzijn Ouderen, informatie laagdrempelig beschikbaar te stellen en/of bewustwordingsactiviteiten te organiseren over digitale veiligheid.

2.2. Zorg & veiligheid Veel veiligheidsproblemen spelen zich af op het snijvlak van zorg en veiligheid. Het gaat veelal om personen bij wie sprake is van een opeenstapeling van sociale problemen én die daardoor kwetsbaar zijn om slachtoffer en/of verdachte te worden van criminaliteit en geweld. Dit tot gevolg heeft dat de deze personen vormen van ernstige overlast of onveiligheid voor zichzelf of hun omgeving veroorzaken. Voor personen met complexe sociale problemen, een verstandelijke beperking of psychische kwetsbaarheid en die tevens een veiligheidsrisico vormen is, naast de inzet van veiligheidspartners, altijd zorg of begeleiding nodig om het gedrag duurzaam te veranderen en de positie van de betrokkene te verbeteren.

DOELSTELLING Wij verbinden het zorg- en veiligheidsdomein door het opstellen van een persoonsgerichte aanpak (PGA) voor individuen met complexe sociale problemen. DIT GAAN WE DOEN Wij onderzoeken op welke wijze er laagdrempelig invulling gegeven kan worden aan een PGA-overleg met de partners uit het zorg- en veiligheidsdomein.

DOELSTELLING Wij behouden aandacht voor het begeleiden en aanpakken van casuïstiek in specifieke doelgroepen. DIT GAAN WE DOEN Wij continueren onze aanpak voor (ex-)gedetineerden, waarbij zij actief begeleid worden om te werken aan een succesvolle maatschappelijke terugkeer. Wij continueren onze aanpak voor criminele jeugdigen in de Top-X, waarbij straf gecombineerd wordt met de inzet van zorg- en hulpverlening. Wij evalueren en actualiseren in het kader van de Wet verplichte geestelijke gezondheidszorg (Wvggz) onze aanpak ten aanzien van personen met verward gedrag.

DOELSTELLING Wij actualiseren de aanpak voor gevallen van huiselijk geweld. DIT GAAN WE DOEN Wij evalueren en actualiseren in het kader van de Wet tijdelijk huisverbod onze aanpak ten aanzien van meldingen van huiselijk geweld. Wij organiseren periodiek een bewustwordingsbijeenkomst voor zorg- en hulpverleners om signalen van huiselijk geweld eerder te onderkennen en daarop te acteren. Wij passen actief de ‘Meldcode Huiselijk geweld en kindermishandeling toe’ bij (vermoedens van) huiselijk geweld of kindermishandeling.

Wij actualiseren de gemeentelijke website met laagdrempelige informatie om inwoners en zorg- en hulpverleners een handelingsperspectief te bieden bij gevallen van huiselijk geweld. Wij sluiten actief aan bij landelijke campagnes over huiselijk geweld om de bewustwording en meldingsbereidheid te vergroten.

DOELSTELLING Wij blijven waakzaam voor het ontstaan van stelselmatig jeugdoverlast in de openbare ruimte. DIT GAAN WE DOEN Wij analyseren binnengekomen meldingen en in afstemming met politie, de Boa en Omgevingsbeheer Buitendienst passende maatregelen bij structurele en ernstige vormen van jeugdoverlast.

2.3. Ondermijning Het voorkomen en beperken van ondermijning ontvangt op landelijk, regionaal én lokaal niveau veel aandacht. Het gaat veelal om georganiseerde criminaliteit met impact; van de georganiseerde drugshandel en-productie tot het witwassen van geld en mensenhandel. Diverse onderwerpen en verschijningsvormen, allen met een gemene deler: ze zijn moeilijk zichtbaar voor buitenstaanders en hebben een nadelige invloed op de leefbaarheid en veiligheid van velen. Dit is voor Renswoude niet anders. Er wordt voornamelijk aangesloten bij de ontwikkelingen die voortkomen uit de gezamenlijke inzet, zoals beschreven in het IVP. Ook zijn er maatregelen, zoals de invoering van het ‘Digitaal Opkopersregister’ en het ‘Digitaal Opkopersloket’, die voortkomen uit landelijke ontwikkelingen. Alhoewel de impact hiervan relatief beperkt is, gaat het hier wel om een te introduceren wettelijke verplichting waar alle Nederlandse gemeenten aan moeten gaan voldoen. Daarnaast worden er, geheel passend bij de behoeften van Renswoude, een aantal lokale maatregelen genomen. DOELSTELLING Het versterken van de gezamenlijke informatiepositie, zodat we het zichtbaar moeilijker maken om criminele activiteiten te ontplooien. DIT GAAN WE DOEN Wij versterken het onderling vertrouwen door aandacht te hebben voor gelijkwaardig contact met ondernemers in de agrarische sector en op de bedrijventerreinen.

Wij stellen inwoners en ondernemers laagdrempelig in staat signalen van ondermijning anoniem te delen door het bestaan en de werking van Meld Misdaad Anoniem onder de aandacht te brengen. Wij onderzoeken de mogelijkheden om intern op gestructureerde wijze signalen van ondermijning te herkennen en onderzoeken.

DOELSTELLING Het in beeld brengen van risicovolle plekken en branches binnen ons basisteam, zodat wij de beschikbare capaciteit op basis van een sterke informatiepositie probleemgericht kunnen inzetten. DIT GAAN WE DOEN Wij organiseren in samenwerking met onze partners eens per jaar een integrale controle. Wij voorkomen heling en strafbare feiten door het implementeren van het ‘Digitaal Opkopersregister’ en het ‘Digitaal Opkopersloket’.

3. Regulier werk en vaste taken De doelstellingen uit het IVP en de concrete maatregelen uit het UVP gaan allen in op nieuwe ontwikkelingen. Echter, er is meer dan dat alleen. De gemeente Renswoude beschikt door een samenwerking met de gemeente Veenendaal over een adviseur openbare orde & veiligheid. Een deel van de beschikbare capaciteit gaat uit naar reguliere taken. De capaciteit voor de gemeente Renswoude omvat 16 uur per week. Het gaat om 12 uur per week voor de openbare orde en veiligheid en 4 uur per week voor de crisisbeheersing en rampenbestrijding. De adviseur openbare orde & veiligheid is tevens verantwoordelijk voor: →

Het onderhouden van het partnerschap en samenwerking met de politie en het Openbaar Ministerie. Dit geldt zowel op lokaal én regionaal niveau. De adviseur neemt deel aan meerdere veiligheidsoverleggen, zoals het lokale veiligheidsoverleg en de voorbereiding op de gezagsdriehoek.

→

Het bijdragen aan lokale of regionale beleidsontwikkelingen door actieve deelname in werkgroepen.

→

Het per direct inzetten op (ad-hoc) veiligheidscasuïstiek en –incidenten binnen de eigen gemeente, waarbij de veiligheidsadviseur dag en nacht ingezet kunnen worden om in samenwerking met de veiligheidspartners direct te handelen of adviseren.

→

Het (per direct) inzetten van bestuurlijke maatregelen, alsmede het uitvoeren van burgemeestersbevoegdheden uit de Gemeentewet, de Algemene Plaatselijke Verordening, Opiumweten het inzetten van noodbevoegdheden bij wanordelijkheden. Tevens adviseren en coördineren de adviseurs op de bevoegdheden voortkomende uit de Wet tijdelijk huisverbod, de Wet verplichte geestelijke gezondheidszorg én de Wet Zorg & Dwang.

→

Het ontvangen, registreren en opvolgen van meldingen ten aanzien van verkeersoverlast en -onveiligheid, dit in lijn met hetgeen vastgesteld is in het ‘Integraal plan beheer Openbare Ruimte gemeente Renswoude’ (IBOR).

→

Alle interne advisering op diverse thema’s en ontwikkelingen waarbij veiligheidselementen een rol spelen.

→

Het realiseren en borgen van een adequate interne en externe crisisbeheersings- en rampenbestrijdingsorganisatie, alsmede het participeren in de Veiligheidsregio Utrecht.

Colofon Het Integraal Veiligheidsplan (IVP) Heuvelrug 2023-2026 is een samenwerking tussen: gemeenten Renswoude, Rhenen, Utrechtse Heuvelrug, Veenendaal en Wijk bij Duurstede & Politie en OM.