Raadsvoorstel visie binnen de beken ZZW

Raadsvoorstel

Nummer: 594418/594428 Behandeld door: G. van Mossevelde Datum: 13 augustus 2024

Onderwerp: Ruimtelijke programmatische visie Binnen de Beken- Zuid Zuidwest

Geachte raad, Samenvatting: Voor de gewenste en noodzakelijke uitbreiding van Renswoude met 50 – 75 woningen per jaar vanaf 2028 is het noodzakelijk om het gebied Binnen de Beken-Zuid Zuidwest te ontwikkelen. Dit is alleen mogelijk als de locatie wordt opgenomen in het provinciaal programma Wonen en Werken. Hiervoor is het nodig om een goede ruimtelijke- en programmatische onderbouwing te hebben. Onderdeel daarvan is de visie ‘Binnen de Beken-Zuid Zuidwest’ die door bureau Nieuwe Gracht in opdracht van de gemeente is opgesteld. Gevraagd besluit: 1. Kennisnemen van het Eindrapport Visie ‘Binnen de Beken-Zuid Zuidwest’ gemeente Renswoude. 2.

Vaststellen van de ‘Uitgangspuntenkaart grondgebruik’ als basis voor de uitbreiding van het dorp 2028 – 2040 met als uitgangspunten: − Het gebied kent een kleinschalige hoofdopzet met dorpse uitstraling; − De bouwhoogte is in principe 3 bouwlagen met op een enkele plek mogelijk een hoger gebouw van 4 á 5 bouwlagen, deze hogere bebouwing komt niet aan de buitenrand; − De omgeving van het kasteel wordt vrijgehouden van bebouwing; − Bestaande woningen in het gebied kunnen worden ingepast; − Geen geluidsgevoelige functies langs de N224, wel is er ruimte voor (een) maatschappelijke voorziening(en) zoals bijvoorbeeld een kerkgebouw; − Versterking van het historische kampenlandschap dient als uitgangspunt voor de groenstructuur; − Er komen groene verbindingen vanuit het dorp en de nieuwe wijk naar het buitengebied om aan te sluiten op bestaande groengebieden; − De zone langs de Luntersebeek wordt benut voor natuur, waterberging en beekherstel; − De wijk wordt aan twee zijden ontsloten voor autoverkeer. Er is geen doorgaand autoverkeer door de wijk mogelijk; − De primaire oostelijke verkeersontsluiting (Emminkhuizerlaan) komt niet dichtbij het kasteel en loopt aan de rand van het (open) groengebied;

Pagina 1 van 7

−

De flexwoningen worden verspreid over locaties met maximaal 30 woningen per locatie. 3. De ‘Uitgangspuntenkaart grondgebruik’ op pagina 19 van het Eindrapport Visie ‘Binnen de Beken-Zuid Zuidwest’ gebruiken als basis voor het op te stellen omgevingsplan.

Inhoud 1. Inleiding In de bestaande kern van Renswoude is nog beperkt ruimte voor het toevoegen van de gewenste woningbouw van 50 - 75 woningen per jaar. In Beekweide II worden nog ongeveer 200 woningen gebouwd en op het Borgwalterrein ongeveer 50. Dit betekent dat er vanaf 2028/2029 woningen gebouwd moeten worden in het gebied ‘Binnen de Beken-Zuid Zuidwest’. In de Omgevingsvisie 2018-2030 is dit gebied door de gemeente al aangewezen voor de toekomstige dorpsuitbreiding. De locatie is in de Omgevingsverordening van de provincie Utrecht belast met een ‘verstedelijkingsverbod’, maar valt wel onder de instructieregel ’uitbreiding woningbouw onder voorwaarden mogelijk’ (artikel 9.15 Omgevingsverordening). De voorwaarden waaraan moet worden voldaan zijn onder andere: a. de woningbouw past in het door gedeputeerde staten vastgestelde programma Wonen en Werken; b. de woningbouw vindt plaats in aansluiting op het stedelijk gebied; c. de woningbouw leidt niet tot extra bodemdaling; d. de woningbouw wordt in samenhang ontwikkeld met lokale en regionale groenontwikkeling waarbij de omvang van de woningbouw in evenwichtige verhouding staat tot de hoeveelheid te ontwikkelen natuur en recreatie en de realisatie van natuur en recreatie en de duurzame instandhouding daarvan is verzekerd (Groen groeit mee) en e. de woningbouw draagt bij aan een goede kwaliteit van de nieuwe kernrandzone.

Vooruitlopend op een formele aanvraag om in het provinciale programma Wonen en Werken opgenomen te worden wordt een eerste (ambtelijke) toets door de provincie gedaan door middel van een zogenaamde snelkooksessie. In 2023 hebben we onderstaande locaties aangemeld voor de snelkooksessie (met totaal 429 woningen voor de periode 2029 tot en met 2035.

Zuidwest 119 woningen (2029-2030)

Zuid 310 woningen (2031-2055)

Uit de snelkooksessie 2023 bleek dat de provincie de locaties zoals ze waren aangemeld vooralsnog niet als kansrijk beschouwt en niet zal opnemen in de tranche voor 2025. De beoordeling door de provincie vermeldt dat er een goede ruimtelijke en programmatische onderbouwing voor beide locaties in samenhang nodig is om wel als kansrijk te worden beschouwd. Om bij een volgende aanvraag deze goede onderbouwing te kunnen geven hebben wij Bureau Nieuwe Gracht gevraagd een ruimtelijke visie op te stellen. De visie geeft aan waar in de toekomst woningbouw kan worden gerealiseerd en hoe het nieuwe woongebied kan worden

Pagina 2 van 7

ontsloten voor auto’s en langzaam verkeer. Daarnaast is aangegeven hoe het groen in de dorpsuitbreiding kan worden verbonden met het buitengebied. Ook is aan bureau Nieuwe Gracht gevraagd aan te geven waar in het gebied flexwoningen ten behoeve van urgente woningvraag van spoedzoekers (zoals Oekraïners) en starters uit het dorp gebouwd kunnen worden op een wijze die toekomstige ontwikkelingen niet belemmert. 2. Kaders Omgevingsvisie Renswoude 2018 - 2030. Woonvisie ‘Samen op Renswou 2022 - 2026’. Volkshuisvestelijk kader voor toekomstige woningbouwontwikkelingen. 3. Beoogd effect Op basis van de visie en de uitgangspuntenkaart het gebied Binnen de Beken-Zuid Zuidwest met een woningbouwprogramma van 600 – 675 woningen op te laten nemen in het provinciaal programma Wonen en Werken, zodat er voldoende (betaalbare) woningen in de toekomst kunnen worden gebouwd om voor voorzieningen in het dorp voldoende draagvlak te houden en Renswoude zo een zelfstandige en zelfsturende gemeenschap kan blijven. 4. Argumenten Bij beslispunt 1 1.1. De visie geeft aan waar in de toekomst woningbouw kan worden gerealiseerd en hoe het nieuwe woongebied kan worden ontsloten voor auto’s en langzaam verkeer. In de eerste stap van het planproces is een inventarisatie uitgevoerd van het gemeentelijke, regionale en provinciale ruimtelijk beleid.

Daarnaast is een ruimtelijke analyse uitgevoerd voor het plangebied en omgeving. Op basis van de analyse en inventarisatie is een verzamelkaart opgesteld met een bundeling van de belangrijkste ruimtelijke randvoorwaarden en een kaart met de aan te houden richtafstanden en hinderzones, op basis van de op dit moment aanwezige (agrarische) bedrijfsfuncties in en rond het plangebied. Deze kaarten geven een overzicht van de ruimtelijke opgaven, kansen, knelpunten en (milieu)belemmeringen voor de realisatie van woningbouw in het gebied. In de visie is rekening gehouden met de belangrijkste ruimtelijke randvoorwaarden die hieruit naar voren zijn gekomen. 1.2. Het voorkeursscenario is tot stand gekomen met inbreng van zowel deskundigen als bewoners van het dorp. In eerste instantie zijn er door bureau Nieuwe Gracht drie uiteenlopende scenario’s op basis van dezelfde randvoorwaarden en hetzelfde bouwprogramma opgesteld. Deze scenario’s zijn met u besproken en voorgelegd aan de belangstellenden op de informatieavond op 16 april j.l.. Op basis van de reacties is een voorkeurscenario opgesteld met daarin de pluspunten van de verschillende scenario’s (zie bijlage 2: procesverantwoording). Bij beslispunt 2 2.1. De Uitgangspuntenkaart geeft in hoofdlijnen aan waar welk grondgebruik mogelijk is. Het voorkeursscenario is vertaald in een uitgangspuntenkaart voor het grondgebruik.

Van de 41,6 ha plangebied bestaat 4,5 ha uit te handhaven functies en 7,2 ha ligt in de vrij te houden zone rondom het kasteel. Omdat er ook nog grond nodig is voor de uitbreiding van de begraafplaats, de hoofdinfrastructuur en er een zone van 40 meter vanaf de Luntersebeek moet worden vrijgehouden blijft er ongeveer 24 ha over waar woningen gebouwd kunnen worden. Deze zijn op (onderstaande) Uitgangspuntenkaart aangegeven in oranje (Wonen, Wonen/bedrijven en Woongroen).

Pagina 3 van 7

Uitgangspuntenkaart (P.19 Eindrapport Visie Binnen de Beken-Zuid Zuidwest)

Oppervlakten in m2 te handhaven woonpercelen speelweide begraafplaats maatschappelijk

19.325 4.005 14.205 7.080

kasteelomgeving

77.210

totaal te handhaven Ontwikkelvelden wonen wonen/bedrijven bedrijven (maatschappelijke) voorzieningen

121.825

223.965 16.740 7.590 5.600

totaal ontwikkelvelden

253.895

Hoofdverkeersstructuur

11.965

Uitbreiding begraafplaats Hoofdgroenstructuur beekzone

1.685 27.055

Totaal plangebied 416.425 In de ontwikkelvelden wonen (wonen en woongroen op de uitgangspuntenkaart) zit de buurtinfrastructuur (wegen/parkeren en 75m2 groen per woning opgenomen).

Pagina 4 van 7

2.2. Met het naast de Uitgangspuntenkaart vaststellen van een aantal basisprincipes zijn de hoofdlijnen voor de gebiedsontwikkeling bekend en kan uitwerking van eventuele deelgebieden daarop aansluiten. 2.3. Op de Uitgangspuntenkaart is aan de noordzijde van het plangebied aan de Nijborg een zone aangewezen voor (maatschappelijke) voorzieningen. De Christelijke Gereformeerde Kerk Renswoude heeft de gemeente gevraagd om te onderzoeken welke locatie geschikt zou kunnen zijn voor het realiseren van een kerkgebouw. Bij het opstellen van de visie is dit onderzocht en is geconcludeerd dat binnen het plangebied deze locatie hiervoor geschikt is. Het verkeer hoeft dan niet door de nieuwe wijk en er is dubbelgebruik met bestaande parkeerplaatsen mogelijk. Of en hoe een kerkgebouw hier gerealiseerd kan worden is onderdeel van het op te stellen Omgevingsplan. 2.4. In de visie wordt grotendeels voldaan aan de uitgangspunten van ‘Groen groeit mee’ van de provincie. In de Omgevingsverordening schrijft de provincie voor dat groen evenwichtig moet meegroeien met de woningbouw bij uitleglocaties boven de vijftig woningen. In hoeverre wordt voldaan aan ‘Groen groeit mee’ is één van de beoordelingscriteria van de provincie bij het beoordelen van Omgevingsplannen.

In de visie wordt voldaan aan het richtgetal uit de Nota Ruimte uit 2004 voor groen in woonwijken van 75 vierkante meter groen per woning. Daarnaast is de aanbeveling om 500 vierkante meter (recreatief) groen per woning in een straal van vijf kilometer te hebben. Maar dan wel met de kanttekening dat de hoeveelheid groen altijd maatwerk is en afhankelijk van de hoeveelheid kwalitatief hoogwaardig en goed verbonden groen dat er al aanwezig is rondom de nieuwe woningbouwlocatie, samen met de te verwachten toekomstige behoefte in het gebied. Hieraan wordt in de visie voldaan door bijvoorbeeld de zone langs de Luntersebeek te bestemmen voor natuur, waterberging en beekherstel, het groen in de dorpsuitbreiding te verbinden met het buitengebied en het aan elkaar verbinden van paden elders in het dorp die recreatief gebruikt kunnen worden. 2.5. Door heldere basisprincipes van de verkeersontsluiting vast te stellen wordt het bestaande dorp zo min mogelijk belast en ontstaat geen sluitverkeer door de nieuwe wijk. Daarnaast laat de netwerkstudie N224 die door de gemeenten Renswoude, Scherpenzeel en Woudenberg samen met de provincies Gelderland en Utrecht is uitgevoerd zien dat de capaciteit van de N224 geen belemmering is voor de geplande woningbouw. 2.6. Door te kiezen voor verspreide locaties voor flexwoningen sluit de ontwikkeling beter aan bij het dorpse karakter van Renswoude.

Zie hiervoor bijlage: Flexwonen Bij beslispunt 3 3. De Uitgangpuntenkaart geeft in hoofdlijnen aan hoe de invulling van het gebied zal worden, maar is zo globaal dat het ruimte laat voor nadere uitwerking zoals die in de toekomst wenselijk kan zijn. In de Uitgangspuntenkaart is uitgegaan van 25 – 28 woningen per hectare, vergelijkbaar met de woningdichtheid van Beekweide. Op de ongeveer 24 ha ontwikkelvelden voor Wonen en Wonen/bedrijven zijn er dan 600 – 675 woningen in het gebied in te passen uitgaande van de huidige beleidsregels.

Kanttekeningen Bij beslispunt 1

Pagina 5 van 7

1.1. De visie geeft een richting maar is nog geen uitgewerkt stedenbouwkundig plan. In de visie is rekening gehouden met de belangrijkste ruimtelijke randvoorwaarden. Bij de verdere stedenbouwkundige invulling van het gebied en de realisatie van concrete (bouw)plannen dient dit nader te worden uitgewerkt. Bij beslispunt 2 2.5. Hoewel de basisprincipes voor de verkeersontsluiting helder zijn moet er een nadere verkeerskundige uitwerking worden gemaakt. Voor de eventuele (her)inrichting van het bestaande wegennet (met name Oude Holleweg/ Nijborg en Emminkhuizerlaan) en mogelijke verkeerskundige maatregelen die daar moeten worden getroffen om knelpunten weg te nemen, zal nog een en ander bij de planontwikkeling moeten worden uitgewerkt. 2.6. Omdat er per locatie voor flexwoningen kosten gemaakt moeten worden ten behoeve van aan- en ontsluiting zullen de kosten per woning waarschijnlijk hoger zijn dan bij ontwikkeling van één grote locatie. Bij beslispunt 3 3. Er kan pas een omgevingsplan worden vastgesteld nadat de woningen zijn opgenomen in het provinciaal Programma Wonen en Werken.

6. Uitvoering a. Planning Programma Wonen en Werken De deadline voor het aanvragen van een snelkooksessie was 2 september 2024. Wij hebben de locatie Binnen de Beken-Zuid Zuidwest aangemeld en onder andere de visie hierbij als onderbouwing toegevoegd. De ambtelijke reactie van de provincie hierop zal in november 2024 worden gegeven. Daarna weten we of er nog aanvullende informatie of aanpassingen noodzakelijk zijn. Besluitvorming en uiteindelijke vaststelling van het programma Wonen en Werken duurt dan nog ongeveer 1,5 jaar (medio 2026). Flexwoningen In de bijlage flexwoningen is aangegeven op welke locaties flexwoningen op korte termijn mogelijk zijn. Hiervoor zal eerst overeenstemming met verschillende grondeigenaren moeten worden bereikt. De komende tijd worden hierover gesprekken gevoerd en wij komen dit jaar met een voorstel voor de locaties in de raad. b. Communicatie Voor het te zijner tijd opstellen van een omgevingsplan en bouwplannen zal participatie en inspraak zoals vastgesteld in de verordening worden gevolgd. 7. Risico’s, kosten, baten en dekking Het vaststellen van de uitgangpuntenkaart op zich heeft geen directe financiële gevolgen. Door bureau Planmaat is op basis van het grondgebruik in de Uitgangspuntenkaart en het woningbouwprogramma op pagina 9 van het eindrapport een financiële doorrekening gemaakt.

De berekening is globaal van aard en gebaseerd op ervaring cijfers en gegevens van OPENRED. Het resultaat van deze berekening geeft een positief resultaat. Indien wordt gekozen voor faciliterend grondbeleid en een ontwikkeling per fase zal de gemeente gezien het positieve saldo in elke fase volledig haar kosten kunnen verhalen middels een anterieure overeenkomst. De kosten die kunnen worden verhaald zijn onder andere de gemeentelijke plankosten, een bijdrage aan de gebiedsontsluiting en hoofdgroenstructuur en eventuele nadeelcompensatie. Ook kan de gemeente besluiten zelf gronden aan te kopen indien gekozen wordt voor actief grondbeleid. Om hiervoor een goede keuze te maken zal na een positief besluit van de provincie een Ontwikkelstrategie voor de locatieontwikkeling worden uitgewerkt.

Pagina 6 van 7

Hoogachtend, burgemeester en wethouders van Renswoude,

de secretaris, E.J. Jansonius

de burgemeester, P. Doornenbal-van der Vlist

Bijlage(n): 1. Eindrapport Visie Binnen de Beken-Zuid Zuidwest met bijlagen 2. Flexwonen

Pagina 7 van 7