Raadsvoorstel (Ontwerp) Programmabegroting 2027 ODU

Raadsvoorstel

Nummer: 622842/622846 Behandeld door: C.J.M. van den Heuvel Datum: 12 mei 2026

Onderwerp: (Ontwerp) Programmabegroting 2027 Omgevingsdienst Utrecht

Geachte raad, Samenvatting: Het Dagelijkst Bestuur van de Omgevingsdienst Utrecht heeft de raad de ontwerp Programmabegroting 2027 gezonden met het verzoek daaromtrent eventueel een zienswijze kenbaar te maken. Voorgesteld wordt om van deze gelegenheid gebruik te maken. 1. Inleiding Per 1 januari 2026 zijn de activiteiten van de Omgevingsdienst regio Utrecht (ODRU) overgedragen aan de Omgevingsdienst Utrecht (ODU). De (ontwerp) Programmabegroting 2027 ODU is de eerste programmabegroting in een regulier jaar na afronding van de samenvoeging. In 2026 wordt veel tijd en energie geïnvesteerd in het samenbrengen van mensen, systemen, werkwijzen en cultuur. Het leggen van een stevig organisatorisch en financieel fundament was daarbij de eerste prioriteit. Tegelijkertijd is de ODU hun maatschappelijke opdracht onverminderd blijven uitvoeren. In 2027 wil de ODU de blik nadrukkelijker weer meer naar buiten richten en stappen zetten in de doorontwikkeling van de organisatie. Dat betekent: verder professionaliseren, investeren in kwaliteit en innovatie, en inspelen op maatschappelijke opgaven zoals de energietransitie, circulaire economie, milieucriminaliteit en natuur- en milieubescherming. Dit is vormgegeven in de (ontwerp) Programmabegroting 2027 van de ODU dat tevens ook de kadernota vormt. De begroting laat een gemiddelde stijging van de deelnemersbijdrage zien van 2,9%.

Op 5 februari 2026 hebben de Utrechtse gemeenten een brief naar alle gemeenschappelijke regelingen gestuurd met het verzoek tot kostenbeheersing en besparing. Hierin is verzocht tot een maximale stijging van 2,5%. Op grond van de gemeenschappelijke regeling ODU worden de gemeenteraden/Provinciale Staten de gelegenheid geboden om een zienswijze in de dienen op de (ontwerp) Programmabegroting 2027. Aan de raad wordt voorgesteld een zienswijze in te dienen bij de ODU om aan te geven dat een verhoging van de deelnemersbijdrage met meer dan 2,5% niet geaccepteerd wordt en de ODU te verzoeken kosten te besparen, zodat aan dit uitgangspunt kan worden voldaan. 2. Kaders Gemeenschappelijke regeling ODU

Pagina 1 van 3

3. Beoogd effect Een robuuste omgevingsdienst in de provincie Utrecht die vanuit kennis en kunde inspeelt op maatschappelijke ontwikkelingen. De ODU draagt bij aan een gezonde, veilige en duurzame leefomgeving. Daarbij levert zij een gelijk speelveld voor inwoners en bedrijven voor de hele provincie Utrecht. 4. Argumenten

1.1. In de (ontwerp) Programmabegroting 2027 ODU wordt richting gegeven aan de ambities, prioriteiten en financiële kaders. De ODU kiest in 2027 voor een meerjarig ontwikkelkader waarin de volgende onderwerpen in de komende jaren nader worden uitgewerkt: • Sturen op maatschappelijke opgaven als richtinggevend voor de risicogerichte uitvoering. Denk hierbij aan onderwerpen als gezonde leefomgeving, duurzaamheid en transitie, milieucriminaliteit en ondermijning. • Landelijke uniformiteit en robuustheid. Het Meerjarenprogramma Versterking VTH-stelsel is een richtpunt. De ODU voldoet per 1 april 2026 aantoonbaar aan de robuustheidscriteria. • Regionale samenwerking en solidariteit. Milieuvraagstukken vragen steeds meer om een gezamenlijke, regio-brede aanpak en overstijgen het niveau van individuele opdrachtgevers. Dit zijn onderwerpen als zeer zorgwekkende stoffen, indirecte lozingen en milieu in het omgevingsplan. • Innovatie en ontwikkeling. De ODU investeert in digitalisering en data gedreven werken. In 2027 wordt ingezet in onder meer digitalisering van werkprocessen en slimme dataanalyse. 1.2 In de Ontwerp Programmabegroting 2027 zijn bezuinigingen gerealiseerd voor circa € 750.000,In de (ontwerp) Programmabegroting verwijst de ODU naar de septembercirculaire gemeentefonds 2025.

De gemiddelde stijging van de deelnemersbijdrage bedraagt 2,9%, terwijl de gewogen prijsontwikkeling op basis van de septembercirculaire voor de ODU uitkomt op circa 4,6%. Daarmee blijft de ODU circa 1,7% onder de autonome kostenontwikkeling. 5. Kanttekeningen 1.1 Het opstellen van de (ontwerp) Programmabegroting 2027 ODU ruim voor de start van het begrotingsjaar 2027 kan door ontwikkelingen leiden tot aanpassingen De ODU stelt jaarlijks ruim van tevoren de Programmabegroting ODU op. Deze begroting wordt opgesteld met de kennis en ervaring van het moment van opstellen. Daarom is het lastig om ontwikkelingen in de begroting te verwerken. Doordat de Programmabegroting 2027 voor 1 augustus bij het Ministerie moet zijn ingediend kan het zijn dat eind 2026 of in de loop van 2027 nog een bijstelling van de begroting plaats vindt. 1.2 Bij niet voorziene grote ontwikkelingen en/of milieucalamiteiten kan de bijdrage hoger uitvallen Wanneer op jaarbasis het aantal afgesproken DVO-uren wordt overschreden met 10% of meer, vindt er tevens een herrekening plaats van de vaste bijdrage. Dit is ook de werkwijze op dit moment. Door monitoring en prioritering houden we dit risico beperkt. 6. Uitvoering a.

Planning: Een zienswijze moet voor 19 juni 2026 binnen zijn, nadien zal de ODU hier schriftelijk op reageren en tezamen met de vastgestelde Programmabegroting 2027 zullen wij hiervan in kennis worden gesteld. b. Communicatie: Het besluit van de gemeenteraad wordt digitaal kenbaar gemaakt aan de ODU.

Pagina 2 van 3

7. Risico’s, kosten, baten en dekking De bijdrage van de gemeente Renswoude stijgt volgens de nu voorliggende ontwerp-begroting van € 467.806 in 2026 naar € 482.231 in 2027. De bijdrage van de provincie Utrecht aan de regionale en gezamenlijke opdrachten in 2027 valt weg. In 2026 stelde de provincie eenmalig extra middelen beschikbaar voor de dekking van de stijging in de bijdragen van de voormalig RUD-deelnemers voor de afspraak over de regionale en gezamenlijke opdrachten. In de (ontwerp) Programmabegroting 2027 heeft hiervoor een correctie op de DVO-uren plaatsgevonden. De effectieve stijging van de bijdrage per deelnemer is daardoor voor sommige deelnemers hoger dan 2,9%, voor de gemeente Renswoude is er sprake van een stijging van 3,1% (€ 467.806 + 3,1% = € 482.231). Hierdoor is er sprake van een nadelig verschil van € 2.730,- ten opzichte van een stijging van 2,5% (€ 467.806 + 2,5% = € 479.501). De bijdrage voor de ODU voor 2027 ad € 482.231 zal worden betrokken bij het opstellen van de gemeentebegroting 2027.

Hoogachtend, burgemeester en wethouders van Renswoude,

de secretaris, E.J. Jansonius

de burgemeester, A.M.A. Pennarts-Pouw

Bijlage(n): 1. Aanbiedingsbrief ODU bij de (ontwerp) Programmabegroting 2027 ODU 2. (Ontwerp) Programmabegroting 2027 3. Concept raadsbesluit 4. Concept zienswijze 5. Brief d.d. 5 februari 2026 van Utrechtse gemeenten met verzoek tot kostenbeheersing en besparing

Pagina 3 van 3