C1. Informatiebrief voortgang RES 1.0

Aan: Raadsleden Regio Foodvalley Statenleden Gelderland en Utrecht Algemeen bestuur Waterschap Vallei en Veluwe

uw kenmerk:

uw brief van:

ons kenmerk:

behandeld door: doorkiesnummer:

e-mailadres:

22/RF/DR221209

Maarten Jaspers

0628431153

Maarten.jaspersfaijer@regiofoodvalley.nl

bijlage: -1-

datum: 9 december 2022

Faijer onderwerp: Informatiebrief voortgang RES 1.0

Geachte volksvertegenwoordigers, In de zomer van 2021 is de RES 1.0 vastgesteld. Alles staat sindsdien in het teken van het behalen van onze RES-doelstellingen. Echter, de wereld is sinds vorige zomer compleet veranderd: we beleven een serieuze energiecrisis. De EU zet zich met een maatregelenpakket schrap voor de ontstane situatie. Recent werd duidelijk dat de Europese Commissie noodwetgeving wil inzetten om de bouw van duurzame energiebronnen, zoals wind- en zonneparken, aanzienlijk te versnellen. Ook landelijk, regionaal en lokaal wil de overheid er alles aan doen om de gevolgen van de energiecrisis te minimaliseren en de energierekening te verlagen. Tegelijkertijd moeten ook de klimaatdoelstellingen worden gehaald. Uitkomst stakeholderconferentie 9 november: alleen samen vooruit in de energietransitie Op woensdagmiddag 9 november is er tijdens de stakeholderconferentie voor alle belanghebbenden van de energietransitie in Regio Foodvalley stilgestaan bij de voortgang van de energietransitie in onze regio. Uit de inleidingen van meer dan 15 sprekers en de intensieve discussie met 85 aanwezigen, kwam een duidelijke boodschap naar voren: samenwerking is de sleutel. Samenwerking tussen inwoners, overheid, ondernemers en bijvoorbeeld netbeheerders waarbij ruimte is voor initiatieven die ‘bottom up’ worden ontwikkeld en voor initiatieven die ‘top down’ worden geïnitieerd.

Door meer coöperatieve samenwerking -samenwerken voor een gezamenlijk doel- ontstaat ruimte voor slimme, lokale oplossingen. Want als de crisis (en de discussie tijdens de stakeholderconferentie) een ding duidelijk maakt, is dat niemand de problemen in z’n eentje kan oplossen. Stakeholders benoemen het belang van creativiteit, gebiedsgerichte initiatieven en het aannemen van een lerende houding: zowel in onze regio als buiten onze regio zijn er veel inspirerende projecten waarvan de resultaten en de geleerde lessen bijdragen aan het zetten van nieuwe stappen in Regio Foodvalley. Kadernotitie Op 1 juli 2023 dient een RES 2.0 opgesteld te zijn. Er zijn twee ‘opties’ voor de invulling van de RES 2.0; een monitoring óf een monitoring én een herijking van de RES 1,0. Deze tweede optie is aan de orde wanneer de RES-partners aanleiding zien om het bod uit de RES 1.0 aan te passen; dit is nu niet het geval. Derhalve is gekozen om voor 1 juli 2023 een monitoringsdocument vast te stellen, waarin de voortgang van de realisatie van het bod uit de RES 1.0 wordt weergegeven, als ook wordt

Datum: Betreft:

9-12-2022 Informatiebrief voortgang RES 1.0

ingegaan op de wijze waarop dit gerealiseerd wordt voor 2030, binnen de kaders van de RES 1.0. We spreken nu dan ook over een RES 2.0 monitoring. Het vaststellen van het monitoringsdocument RES 2.0 is een collegebevoegdheid en u wordt hierover vanzelfsprekend geïnformeerd. In eerdere brieven is aangekondigd dat in december een kadernotitie aangeboden zal worden. Omdat er nu geen herijking plaatsvindt, is er nu ook geen noodzaak tot het opstellen van een dergelijke notitie. Op het moment dat er aanleiding is voor een herijking van de RES 1.0, zal het proces hier naartoe worden afgestemd en vastgelegd in een kadernotitie, waarover tot nu toe is gesproken. Herijking van het RES-bod is namelijk een bevoegdheid van de raden. Met deze keuze tot een RES 2.0 monitoring is het bod uit de RES 1.0 expliciet herbevestigd: er wordt binnen Regio Foodvalley in 2030 0,75 TWh aan energie op duurzame wijze opgewekt. Het RES-bod van Regio Foodvalley zet hierbij in op een mix van opwek door wind (25%), zon op veld (35%) en zon op dak (40%). In de bijlage vindt u nadere informatie over de opgave en de ons resterende tijd om deze te realiseren. Berichten vanuit de Provincies ten aanzien van duurzame opwek In de zomer van 2022 heeft de provincie Utrecht een Tussenbalans over de voortgang in de RES’en opgesteld.

Naar aanleiding hiervan heeft in de afgelopen periode in RES-verband én bilateraal met de drie Utrechtse FoodValley-gemeenten overleg plaatsgevonden. Vanuit de Regio is (in overleg met de bestuurders) in de zomer een eerste reactie gegeven op het verzoek van Gedeputeerde Staten, waarbij de hoofdlijn van de reactie was dat de interprovinciale regio Foodvalley als één regio benaderd dient te worden met het oog op het realiseren van het RES-bod. Recent is hierop aanvullend aan de provincie Utrecht gemeld dat Regio FoodValley zich bewust is dat er een flinke opgave ligt om de gestelde RES-doelen te behalen, namelijk het realiseren van 0,75 TWh duurzaam opgewekte energie in 2030. En dat hieraan graag in regionale gezamenlijkheid en in samenwerking met de provincie stappen worden gezet, zoals reeds gedaan wordt bij de gebiedsverkenningen voor het Energielandschap A12-Oost. De Regio onderschrijft een aantal provinciale moties en amendementen die de versterking van lokaal draagvlak en een lokale verdeling van de lasten en lusten op het oog hebben en wil graag met de provincie onderzoeken op welke wijze hier uitvoering aan gegeven kan worden. In de eerste maanden van 2023 wordt over de uitkomsten van de Tussenbalans in Utrecht een voortgangsrapportage opgesteld.

Begin 2023 wordt, in het kader van een op te stellen PlanMER, de Notitie Reikwijdte en Detailniveau (NRD) voor het onderzoek naar geschikte windlocaties in de provincie gepubliceerd. De provincie wil in het proces hiernaartoe in afstemming met de RES-regio en provincie Gelderland kijken naar geschikte afstemmingsmomenten. Vanuit de Provincie Gelderland wordt de Regio betrokken in het opstellen van het PlanMER, dat benodigd is voor het uiteindelijk vaststellen van het vernieuwde provinciale windbeleid. Het is de planning om in de eerste helft van 2023 de Notitie Reikwijdte en Detailniveau (NRD) ter inzage te leggen (de onderzoeksopgave) en in of na de zomer van 2023 de eerste planMER ter inzage te leggen. Deze versie van het planMER zal nog zonder een besluit (het windbeleid) ter inzage worden gelegd. Het is de verwachting dat de Provincie Gelderland pas later het windbeleid vaststelt. Vanuit de Regio zullen wij de provincie uitnodigen om dit proces en de procedure aan u toe te lichten. Wij verwachten dat dit na de terinzagelegging van de NRD zal plaatsvinden.

Datum: Betreft:

9-12-2022 Informatiebrief voortgang RES 1.0

Concluderend Het is van belang om nu door te zetten in de realisatie van ons gezamenlijke RES-bod van 0,75 TWh. Hierbij is het van belang om aan te geven dat de gemeenten -juist via de RES- het bevoegd gezag kunnen zijn voor de vergunningverlening van duurzame energie-opwek. De keuze voor het willen nemen van verantwoordelijkheid, is gekoppeld aan daadkracht om de gemaakte afspraken te realiseren. Hierbij gaat het om een collectieve verantwoordelijkheid: niemand kan dit alleen. Als de RES-partners in Regio Foodvalley samen optrekken, realiseren we ons bod. Dat is goed voor iedereen. Ja, er zijn obstakels en uitdagingen. Het antwoord op de genoemde issues ligt in regionale samenwerking. Hierin speelt Regio Foodvalley een faciliterende en kennisdragende rol. Hiernaast is de regio de ‘spreekbuis’ voor de RES. Terugkijkend naar de realisatie van grootschalige duurzame opwek van afgelopen jaar (en daarmee vooruitkijkend naar de monitoring) is het duidelijk dat we aan de bak moeten en dat er ten aanzien van de realisatie van de windprojecten nog weinig tijd resteert.

Met vriendelijke groet, namens het bestuur Regio Foodvalley,

Arjen Droog directeur

René Verhulst voorzitter