VVD - Algemene Beschouwingen

Algemene beschouwing VVD De VVD is geschrokken van de 7,5 procent ozb stijging. Na een jarenlange periode van bovengemiddelde OZB-stijgingen was Raalte in 2018 in de top van Nederland beland wat betreft de woonlasten. Met de komst van de VVD in het gemeentebestuur in 2018 hebben we de afgelopen jaren gelukkig eindelijk daaraan een einde kunnen maken. Met name de afgelopen twee jaar heeft dit college door het aanhouden van de absolute nullijn de gemeente Raalte teruggebracht naar een gezonde positie op de woonlastenlijst, boven in de middenmoot. Complimenten daarvoor, velen van onze inwoners hadden immers al genoeg te maken met lastenverzwaringen op andere terreinen. Nu dus 7,5 procent. Het College wijst in het voorwoord terug naar ons als raad. Wij als raad hebben in maart van dit jaar uitgesproken dat we graag de gemeente willen blijven die we nu zijn, met behoud van het huidige voorzieningenniveau en daarnaast ambities willen realiseren in het kader van de strategische opgaven. Dat klopt. Maar als VVD hebben we in die desbetreffende raadsessie aangegeven dat dit dus keuzes vraagt. Wat doen we wel als gemeente en wat niet meer. Of wat doen we een onsje minder? Het was aldus ons te gemakkelijk om gelijk maar weer aan de OZB-knop te draaien. De vraag van de VVD Raalte aan de andere fracties destijds was of ze ook zo hiernaar keken.

Hoe stonden de partijen er destijds in? De andere partijen hadden wat minder moeite om aan de OZB-knop te draaien. Want natuurlijk is het niet zo dat alleen de villa-eigenaren worden geraakt met een dergelijke substantiële verhoging. Het gros van de Raalter woningeigenaren woont niet in een villa maar in een normaal doorsnee tussen of hoekwoning. Werken hard om de touwtjes aan elkaar te knopen financieel. Deze voelen een dergelijke verhoging, naast alle andere verhogingen, echt wel in de portemonnee. Maar ook de doelgroep huurders wordt indirect getroffen. Woningcorporaties in het hele land geven aan door ozb-verhogingen hard te worden getroffen. OZB-verhoging dwingt de corporaties tot maatregelen die nadelig zijn voor huurders, zoals hogere huurprijzen en verminderde investeringen in verduurzaming, nieuwbouw en onderhoud. Het is niet voor niets dat huurdersorganisaties en belangenverenigingen van corporaties in de media hardop hierover hun zorgen uitspreken. En dan is de vraag vanuit de VVD aan alle fracties hier, zijn we nog steeds zo enthousiast over de hoge ozb verhoging die zogenaamd alleen die villa eigenaren zou raken? Als laatste voor nu over de OZB, jaarlijks begroten we de OZB opbrengsten, maar elk jaar blijkt achteraf dat we meer ophalen dan begroot.

Soms een niet noemenswaardig klein bedrag, maar de laatste twee jaar gaat dit toch om substantiële bedragen van meer dan resp 2 en 1 ton. Samen met BB en GB dienen we een motie in om het te veel ontvangen bedrag het jaar erop te verrekenen in de tarieven. Dan naar de strategische toekomstgerichte opgaven. Allereerst de groei-opgave. Met tevredenheid zien we de vorderingen op het gebied van nieuwbouwwoningen. Zowel in de versnelling van het realiseren van de bestaande plannen als in de toekomstige realisatie vanuit de groeibeelden Raalte en Heino en ook al de start van de analyse voor de buurtdorpen. De voortvarendheid spreekt de VVD aan. Er zijn echter ook zorgen, die betreffen met name de betaalbaarheid van woningen. Een zorg die breed in deze raad gedeeld wordt. Gezamenlijk denken we over hoe we bijvoorbeeld starters aan huisvesting kunnen helpen. Dit vraagt niet om rigide normering bij nieuwbouw maar om gepast maatwerk, met terughoudendheid op het stellen van extra regels en eisen. Iets wat dit kabinet overigens ook onderstreept, geen extra gemeentelijke regelgeving bovenop bijv. het bouwbesluit. Maar er zijn ook andere dilemma’s. Vele onderzoeken laten zien dat de starter het best is geholpen in het creëren van een zo lang mogelijke verhuisketen. Het CBS, RIGO, TU Delft allemaal kwamen ze afgelopen jaar met onderzoeken die

aantonen dat het bouwen van vrijstaande woningen gemiddeld de langste verhuisketens kennen, dat starters het meest gebaat zijn bij de nieuwbouw van deze vrijstaande woningen. Niet dat zij deze nieuwbouwwoningen kunnen betrekken, maar wel dat er verderop in de keten door de verhuizingen de meeste woningen vrijkomen voor starters. Toch pleit het overgrote deel hier in de raad voor betaalbare nieuwbouw in het lagere segment. Iets wat dus in zijn totaliteit minder woonruimte voor starters creëert maar ook nog eens de gemeente relatief minder opbrengt. Dit is best een lastig dilemma, waar genuanceerd naar moet worden gekeken. Alleen maar roepen dat we goedkope nieuwbouw moeten realiseren is dus wetenschappelijk bewezen niet het meest gunstig voor die doelgroep die we het meest willen en moeten helpen. Even ter verduidelijking, wij pleiten dus als VVD niet voor woonwijken met alleen maar topsegment villa’s, maar het afdwingen van een zo groot mogelijk gedeelte laagsegment is het ook niet. Zorgvuldige analyses en gepast maatwerk bijv. appartementen voor ouderen in kernen, in alle dorpen in onze gemeente blijft dus noodzakelijk. Goed dat we hier als raad al continu het gesprek over voeren en dat ook blijven doen. Naast woningbouw vragen we als VVD ook aandacht voor nieuwe werklocaties, op dit gebied blijft het in de optiek van de VVD te stil.

De ontwikkeling van ons bedrijfsleven moet niet stagneren. Dan de twee andere strategische opgaven, allereerst leefbare en toekomstbestendige dorpen en wijken: we hopen snel duidelijk te krijgen welke verbeterstappen er nodig zijn. We hopen nu de ambt capaciteit weer op orde is, snel vorderingen te kunnen zien. Wat betreft de opgave toekomstbestendig buitengebied: de context landelijk en provinciaal die in hoge mate in beweging is, is voor de VVD niet een excuus om geen of slechts kleine stappen te zetten, zoals op pag 17 wordt gezegd. De VVD hoort in gesprekken met inwoners en ondernemers in het buitengebied vele interessante initiatieven, maar deze komen soms ook niet verder door strikte interpretatie van het gemeentelijk beleid zelf, en niet zozeer door provinciale en landelijke regelgeving en veranderende context. Wij roepen het college op vooral mee te denken met initiatiefnemers en aan te geven hoe goede ideeën wel kunnen of wel passen. Vaak hebben ze het immers al moeilijk genoeg. Dan naar het sociaal domein. De VVD is zeer te spreken over de stappen die het College zet om binnen dit domein ons niveau vast te houden. De complimenten aan dit College om proactief aan de slag te gaan met het door de VVD geagendeerde thema in onze raadsagenda, nl de doelmatigheid en efficiëntie in dit domein.

Het Berenschotrapport laat goed zien aan welke knoppen we kunnen draaien, ook met maatregelen die geen gevolg hebben voor het “kwaliteitsniveau”. Toch zijn andere partijen schijnbaar schuchterder, zijn überhaupt tegen efficiënter werken, en komen met amendementen om deze taakstelling maar te halveren. Creëren direct ook maar een beeld alsof er bezuinigd wordt. Dit is natuurlijk allerzins niet het geval. Dit college stelt immers voor structureel 2 miljoen in 2025, 2,5 miljoen in 2026 en 3 miljoen vanaf 2027 toe te voegen aan de beschikbare middelen sociaal domein. In dat licht bezien valt de taakstelling die daarnaast is opgenomen relatief mee. Tot slot voorzitter, Al jarenlang een doorn in het oog, en ik zie u allen denken, daar komt de VVD weer, de investeringskredieten die we elk jaar maar weer overhevelen. Miljoenen zitten vast in projecten gealloceerd in onze begroting, keer op keer krijgen we het werk niet af. In de afgelopen 20 jaar is het beste jaar een jaar waarin we 59 procent van het begrootte werk af hebben gekregen, het beste jaar 59 procent!! Al die andere jaren zitten we daar onder of ver onder. Na het jarenlang te hebben benoemd dient nu de VVD een motie in om te komen tot een budgetplafond.

Het dictum van de motie Reëel begroten luidt: ”Roept het college op om bij de volgende begrotingen te werken met een budgetplafond voor alle investeringen en kredieten ten hoogste het gemiddeld gerealiseerde

bedrag over de laatste 3 jaar met een plus van 30 procent” ingediend en breed gedragen (bijna iedereen is er schijnbaar klaar mee) door VVD CDA GB LB PvdA en D66 Ook wij als VVD danken iedereen die bij heeft gedragen aan de totstandkoming van deze begroting. Dank voor uw aandacht.