Reactie brief interbestuurlijk toezicht Wet gemeentelijke taak mogelijk maken asielopvangvoorzieningen

Heer van den Brink Ministerie van Asiel en Migratie Turfmarkt 147 2511 DP Den Haag

Onderwerp Reactie brief interbestuurlijk toezicht Wet gemeentelijke taak mogelijk maken asielopvangvoorzieningen

Uw kenmerk Zaaknummer 29464-2026 Voor informatie Team vluchtelingen

Datum Bijlagen

22-04-2026

Geachte heer van den Brink, Op 9 april heeft u een brief verzonden over interbestuurlijk toezicht in het kader van de Wet gemeentelijke taak mogelijk maken asielopvangvoorzieningen. Dit naar aanleiding van de bevindingen, over het niet (tijdig) realiseren van opvang, die u op 30 juni 2025 ontving van de Provinciale Regietafel. Over het niet (tijdig) realiseren van opvang voor alle groepen vluchtelingen hebben wij u ook schriftelijk op de hoogte gesteld conform artikel 8. Melding onvoorziene omstandigheden van de Wet gemeentelijke taak mogelijk maken asielopvangvoorzieningen (‘Spreidingswet’). Met deze brief informeren wij u, zoals gevraagd in uw brief, over de stand van zaken met betrekking tot de realisatie van asielopvang plekken in de gemeente Raalte. Wij informeren u over welke stappen wij als gemeente hebben gezet, wat de reden is waardoor de gemeente Raalte nog niet (volledig) aan haar wettelijke taak voldoet en op welke termijn – indien van toepassing – verwacht wordt aan de wettelijke taakstelling te voldoen. Welke stappen ondernomen? De gemeente heeft in september 2024 een Handelingskader opvang vluchtelingen 2024 - 2027 vastgesteld. In dit handelingskader zijn de belangrijkste uitgangspunten voor opvang beschreven. De gemeente Raalte wil haar verantwoordelijkheid nemen in de opgave vluchtelingen en zorgen voor een structurele en integrale aanpak.

Hierbij zetten we in op passende opvang en huisvesting, succesvolle integratie en acceptatie en begrip binnen de gemeenschap. Na het vaststellen van het handelingskader is het college aan de slag gegaan met het zoeken naar haalbare locaties voor de opvang van asielzoekers. Conform de wettelijke opgave vanuit de Spreidingswet en de maatschappelijke verantwoordelijkheid die wij als gemeente Raalte willen nemen om een bijdrage te leveren aan de opvang van mensen die dat hard nodig hebben. Wij hebben destijds een zorgvuldig proces doorlopen om tot opvangplekken te komen. Door een gebrek aan (geschikte) locaties en (ruimtelijke) procedures was realisatie van een locatie voor 1 juli 2025 niet haalbaar. Ná 1 juli 2025, heeft de gemeente Raalte ervoor gekozen pas op de plaats te maken in de zoektocht naar een opvanglocatie. Er waren op dat moment te veel onzekerheden in de asielopgave om besluiten te nemen die grote impact zouden hebben op de samenleving. Denk aan de tegenstrijdige signalen over de landelijke Spreidingswet. De val van het kabinet op het thema asiel en de Tweede Kamer verkiezingen die toen aanstaande waren. Dit alles heeft geleid tot extra onzekerheid over de rol van gemeentes in de opgave asiel. Daarnaast zagen wij een

toenemende twijfel in de samenleving. Inmiddels is er een nieuwe gemeenteraad geïnstalleerd, zij worden op 7 mei 2026 geïnformeerd over de opgaven die we als gemeente hebben op het gebied van vluchtelingen. Wij zullen naar verwachting het gesprek over de zoektocht naar geschikte locaties na de zomer 2026 weer oppakken. Stand van zaken realisatie De pas op de plaats ging alleen over de opvang van asielzoekers. De gemeente Raalte vangt statushouders en ontheemden uit Oekraïne op. Momenteel hebben wij een doorstroomlocatie voor statushouders, waardoor wij een bijdrage leveren aan de versnelde uitstroom van statushouders uit asiellocaties en ruim voorlopen op de taakstelling statushouders. De doorstroomlocatie voor statushouders is geopend op 1 januari 2024, voor een periode van 3 jaar. Daarnaast voldoen wij bijna aan de taakstelling voor ontheemden uit Oekraïne. In september 2025 kwam het Centraal Orgaan opvang Asielzoekers (COA) met het verzoek aan de gemeente OlstWijhe en Raalte om opvang te organiseren voor meerjarige tijdelijke opvang voor alleenstaande minderjarige vreemdelingen (amv’s) bij Summercamp Heino. De beoogde startdatum was 1 december 2025. Wij zijn hier voortvarend mee aan de slag gegaan. In de onderhandelingen spelen, van zowel het COA als de gemeente(n), eisen mee die (rand)voorwaardelijk zijn voor een goed functionerende locatie.

Voor gemeente Olst-Wijhe en Raalte speelt bijvoorbeeld mee dat zij ook verantwoordelijk zijn voor de (beleving) van veiligheid van de buurt en overige inwoners van de gemeente. Helaas hebben de betrokken partijen op die korte termijn, ondanks alle inspanningen, onvoldoende overeenstemming bereikt om opvang te kunnen organiseren. De oorzaak hiervan lag met name in de beperkte (financiële) mogelijkheden van het COA om tot werkbare oplossingen te komen. Het COA gaf wel direct aan de wens te hebben om alsnog opvang te realiseren vanaf najaar 2026. Inmiddels ligt er een concept bestuursovereenkomst tussen het COA, de gemeenten Olst-Wijhe en Raalte om opvang te organiseren, dit keer voor een periode van vijf jaar. In de voorbereidingen is uw ministerie ook betrokken geweest. Het gaat om maximaal 140 jongeren tussen de 15 en 18 jaar. De beide gemeenten zijn positief over het plan. De gemeenteraad van Olst-Wijhe neemt naar verwachting een besluit op 15 juni 2026. Met het verlenen van toestemming voor deze opvang voldoet de gemeente Olst-Wijhe naar verwachting aan haar volledige taakstelling binnen de huidige verdeelsleutel van de Spreidingswet. Het resterende aantal opvangplekken kan de gemeente Raalte uitruilen. Over het meetellen van de opvangplekken voor Raalte voor de Spreidingswet zijn met uw ministerie afspraken gemaakt.

Verder hebben wij in het verleden tweemaal Noodopvang bij Summercamp (4 maanden) georganiseerd in samenwerking met Olst-wijhe, hebben wij crisisnoodopvang georganiseerd in een sporthal in Heeten (6 weken) en hebben wij een corona locatie gehad op park Den Alerdinck (3 jaar). Wij hopen hiermee invulling te hebben gegeven aan uw verzoek om informatie. We zien het gesprek op ambtelijke niveau tegemoet. Verder blijven wij graag constructief in gesprek met uw ministerie over het vervolg. Heeft u nog vragen, dan kunt u contact opnemen met Team Vluchtelingen, telefoonnummer 0572-34779. Met vriendelijke groet burgemeester en wethouders van de gemeente Raalte,

de secretaris Monique van Esterik

de burgemeester Rob Zuidema