Raadsvoorstel- en besluit Inspiratiedocument Overijssels Kanaal

PROCEDUREBLAD BEHANDELING RAADSVOORSTEL Het college verzoekt u dit raadsvoorstel te behandelen Onderwerp

Overijssels Kanaal – verkenning en zonering van recreatieve kansen

Zaaknummer

66568-2024

B&W vergadering

28 januari 2025

Agendacommissie

10 februari 2025

Raadsvergadering

13 maart 2025

Portefeuillehouder

Dhr. B. (Breun) Breunissen

Behandelend ambtenaar

Paul Kruiper telefoon: 0572-347665, e-mail: paul.kruiper@raalte.nl

Fatale termijn(en)

Bijlage(n): (beslisdocumenten die meegezonden moeten worden) 1. 2. 3.

Collegevoorstel en -besluit: Verkenning en zonering van recreatieve kansen Overijssels Kanaal Rapport Inspiratie voor het Overijssels Kanaal - zonering en kansen voor aanbod vrijetijdseconomie in de gemeente Raalte Bijlagen bij inspiratiedocument - kaarten recreatieve zonering in het buitengebied en kansen voor de kern.

RAADSVOORSTEL Raadsvergadering

13 maart 2025

Zaaknummer

66568-2024

Onderwerp

Overijssels Kanaal – verkenning en zonering van recreatieve kansen

Portefeuillehouder

Dhr. B. (Breun) Breunissen

Voor informatie

Paul Kruiper telefoon: 0572-347665, e-mail: paul.kruiper@raalte.nl

Samenvatting Er is een inspiratiedocument opgesteld voor de recreatieve kansen die het Overijssels Kanaal in de gemeente Raalte biedt. Het inspiratiedocument toont dat het nú het moment is om het kanaal (weer) te omarmen, te koesteren en in te zetten als een iconische lijn die buitengebied en kernen met elkaar verbindt. Het inspiratiedocument kiest voor een recreatieve zonering langs het kanaal in het buitengebied. Er zijn zones waar rust, natuurbeleving en historie voorop staan en er zijn plekken waar reuring gewenst is. In de kern Raalte liggen kansen om het kanaal als verbindende groenblauwe ader door het dorp aantrekkelijker te maken voor toeristen én bewoners. Het doel van het inspiratiedocument is om een beweging op gang te brengen waarbij ondernemers en andere initiatiefnemers worden gestimuleerd om met concrete plannen en activiteiten bij te dragen aan de versterking van de toeristisch-recreatieve functie van het kanaal. Voor de beleving van het kanaal binnen de bebouwde kom zijn er kansen en ideeën vanuit de vrijetijdseconomie in kaart gebracht, die als input gebruikt kunnen worden bij toekomstige ontwikkelingen in dit gebied. De raad wordt voorgesteld om het Inspiratiedocument vast te stellen en deze te betrekken bij toekomstig beleid en bij gebiedsontwikkelingen, met name die van het centrum van Raalte en het stationsgebied, als uitwerking van de groeiopgave.

Beslispunten 1. 2.

Het rapport ‘Inspiratie voor het Overijssels Kanaal - zonering en kansen voor aanbod vrijetijdseconomie in de gemeente Raalte’ vast te stellen. De inhoud van het document te gebruiken ter inspiratie bij nieuw gemeentelijk beleid en bij beoordeling van initiatieven.

Inleiding In het coalitieakkoord 2022-2026 is opgenomen dat de recreatie- en toerismesector verder versterkt moet worden, met speciale aandacht voor de kansen rond het Overijssels Kanaal. Op meerdere momenten is er in de afgelopen jaren vanuit de gemeenteraad aandacht gevraagd voor de ontwikkeling van recreatieve mogelijkheden langs het kanaal. De praktijk bleek echter weerbarstig: ondernemers stuitten op obstakels zoals benodigde toestemmingen en de haalbaarheid van verdienmodellen. Het kanaal is intussen wel een belangrijk verbindingselement in het fiets- en wandelnetwerk Salland, waardoor het kanaal is verbonden met dorpskernen en recreatieve voorzieningen in de regio. Samen met Waterschap Drents Overijsselse Delta (WDOD) en Salland Marketing zijn werksessies en bijeenkomsten gehouden om de recreatieve kansen en belemmeringen te verkennen.

2

WDOD gaat in 2025 aan de slag met de herinrichting van het kanaaltraject tussen Raalte en Deventer. Het inrichtingsplan richt zich primair op ecologie en waterkwaliteit, maar biedt tegelijkertijd ruimte voor recreatieve kansen. Om de ideeën verder te ontwikkelen, heeft de gemeente, in samenwerking met WDOD, bureau ODIN Landschapsontwerpers gevraagd een visie te creëren. Het doel is om ondernemers en andere initiatiefnemers te inspireren tot het ontwikkelen van concrete plannen die de toeristisch-recreatieve waarde van het kanaal versterken en het 'verhaal van het kanaal' op een meer zichtbare en beleefbare manier tot leven brengen. Tevens is onderzocht hoe de aantrekkelijkheid van het kanaal, met name in de bebouwde kom van Raalte, kan worden verbeterd. Resultaat is het bijgevoegde inspiratiedocument, waarin langs het volledige kanaal keuzes zijn gemaakt voor recreatieve zonering. In sommige delen is het belangrijk om de rust te bewaren, terwijl op andere locaties juist ruimte is voor meer dynamiek. Hoewel het behoud van rust langs het kanaal centraal staat, zijn er op bepaalde plekken al natuurlijke dynamieken aanwezig. Er worden suggesties gedaan om het verhaal van de geschiedenis van het kanaal meer te koppelen met het heden, juist in relatie tot een toekomstbestendig buitengebied en de groeibeelden voor Raalte.

Het authentieke, industriële en stoere karakter kunnen versterkt worden en ingezet worden om een sterk merk van het kanaal te maken. De bijbehorende kaarten bij het rapport geven inzicht in de plekken waar bezoekers welkom zijn en welke activiteiten daar mogelijk kunnen plaatsvinden.

Beoogd effect Een beweging op gang brengen om de toeristisch-recreatieve functie van het Overijssels Kanaal verder te versterken en waarbij het ‘verhaal van het kanaal’ meer zichtbaar en beleefbaar wordt en waarbij de juiste balans tussen rust en reuring gevonden wordt.

Argumenten 1.1 Kanaal als recreatieve en verbindende as door het landschap en de kern Raalte. Het inspiratiedocument laat zien hoe het kanaal kan ontwikkelen tot een iconische en verbindende as. Het kanaal vormt een noord-zuid verbinding, maar staat niet op zichzelf. Het kanaal als recreatieve as is onderdeel van het fiets- en wandelnetwerk Salland en is daarmee verbonden met dorpskernen en recreatieve voorzieningen in de regio. Maar er zijn kansen voor verbinding met de kernopgave toekomstbestendig buitengebied en thema’s, zoals groenblauwe dooradering en biodiversiteit. Voorbeelden zijn routes gekoppeld aan natuurrijke zones langs de weteringen en landschapselementen.

1.2 Recreatieve zonering voor behoud van rust en creëren van reuring waar het mogelijk is. In het buitengebied ervaar je het kanaal op veel plekken als een verstilde corridor waar je de natuur en het verleden kunt beleven (historische bruggen). Om deze kwaliteit te behouden is gekozen voor een recreatieve zonering langs het kanaal. Er zijn zones aangeven waar de rust behouden dient te worden en er zijn plekken aangegeven waar in potentie meer activiteiten mogelijk zijn. In de kern Raalte liggen er voor de nabije toekomst volop kansen om de relatie tussen het kanaal en de directe omgeving te verbeteren. Kansen die een belangrijke rol kunnen spelen bij toekomstige gebiedsontwikkelingen zijn in kaart gebracht. Kansen doen zich met name voor bij de gebiedsontwikkeling van het centrum van Raalte en het stationsgebied, als uitwerking van de groeiopgave. Ook in de opgave toekomstbestendig buitengebied worden de kansen van dit inspiratiedocument meegenomen

1.3 Ondernemers krijgen een beter beeld wat er mogelijk is en worden uitgedaagd. Het inspiratiedocument nodigt ondernemers en andere initiatiefnemers uit om met plannen te komen en de gemeente zal meedenken wanneer initiatieven zich aandienen. Ook het waterschap kan actief meedenken waar het gaat om toestemmingen en Salland Marketing dient uitvoering te geven aan de promotie van het Overijssels Kanaal als een sterk merk.

1.4 Impuls vrijetijdseconomie en druk op Sallandse Heuvelrug verlichten. De gemeente Raalte participeert in de toeristische promotie van Salland en is ook onderdeel van het Nationaal Park Sallandse Heuvelrug & Twents Reggedal. De bezoekersaantallen van onze regio laten een positieve ontwikkeling zien, waarbij de druk op de Sallandse Heuvelrug onevenredig toeneemt. Door in de 3

nabijheid van dit gebied meer toeristisch aanbod te creëren en te promoten kan dat de druk op de Sallandse Heuvelrug verlichten. Het Overijssels Kanaal biedt kansen voor een sterk toeristisch product, wat een positieve impuls kan geven aan de vrijetijdseconomie in de gemeente Raalte.

1.5 Inspiratiedocument als onderlegger voor het aanvragen van subsidies. Het inspiratiedocument is opgesteld om de recreatieve kansen voor het Overijssels kanaal te vergroten, middels diverse initiatieven en plannen . We zien dit document ook als een mooie onderlegger om hiermee eventuele subsidieaanvragen van derden en van de gemeente Raalte te onderbouwen.

2.1 Toetsen van initiatieven en kansen voor vrijetijdseconomie in gemeentelijk beleid. Een belangrijk doel van het inspiratiedocument is om ondernemers en plannenmakers uit te dagen en een beweging op gang brengen. Door te enthousiasmeren en in gesprek te gaan worden ideeën geboren en kansen benut om het kanaal te ontwikkelen als een recreatieve as. De recreatieve zonering helpt om waar nodig de rust te behouden en reuring te creëren waar dat mogelijk is. In het inspiratiedocument zijn ook kansen voor de vrijetijdseconomie (VTE) in de kern Raalte benoemd die bij gebiedsontwikkelingen meegenomen kunnen worden. Zo kan het thema VTE zorgvuldig verweven worden in de op te stellen gebiedsvisies en -plannen. Hier ligt ook de kans om het kanaal als groenblauwe ader te benutten voor de centrumontwikkeling van Raalte. In de groeiambitie is het gebied tussen het centrum van Raalte en het kanaal aangemerkt als een gebied met grote potentie voor nieuwe woonfuncties en het versterken van de verbinding tussen het centrum en het kanaal. In samenhang met deze groeiambitie ontstaan grote kansen op het vlak van VTE en ligt er ook de kans om de MOK-werf daar een duidelijke positie in te geven, waardoor de gebouwen echt tot hun recht kunnen komen en het verhaal van het kanaal kunnen vertellen.

Participatie Er is breed ingestoken om zoveel mogelijk plannen en ideeën op te halen bij ondernemers, Routenetwerken Salland, Salland Marketing, De Kracht van Salland en het waterschap. Er zijn verschillende werksessies gehouden waarin deze partijen actief betrokken zijn geweest.

Duurzaamheid Ondanks dat er meer beleving en reuring langs het Overijssels Kanaal wordt gestimuleerd, worden sommige delen van kanaal juist met rust gelaten om de natuur en water te beschermen. Er is een bewuste afweging gemaakt die resulteert in een recreatieve zonering. Bij de beoordeling van concrete initiatieven en zal het aspect duurzaamheid beoordeeld worden.

Kanttekeningen 2.1 Veel potentieel, nog maar weinig gerealiseerd Een toeristisch-recreatieve versterking van het Overijssels Kanaal lijkt veel potentieel te hebben, zoals blijkt uit verschillende beleidsplannen uit het verleden. Toch blijkt in de praktijk moeilijk om dit te realiseren. Tot nu toe zijn er maar weinig ondernemersinitiatieven van de grond gekomen. Doel van het inspiratiedocument is om daar een positieve impuls aan te geven.

2.2 Beoordelen haalbaarheid van initiatieven. Bij concrete initiatieven dient de haalbaarheid ervan uiteraard nog beoordeeld te worden op (ruimtelijke) effecten, zoals verkeer, groen en milieu. Niet elke voorgenomen activiteit zal mogelijk zijn op locaties waar reuring gewenst is.

2.3 Inspiratie voor groeibeeld Raalte Het inspiratiedocument kan als input gebuikt worden voor het groeibeeld van Raalte. Voornamelijk door bij de invulling van de verblijfsfunctie van het centrum en stationsgebied het kanaal meer te omarmen zoals in het verleden het geval was. Het document is daarin niet leidend, maar onderdeel van een breed afwegingskader.

Financiën en fiscale aspecten Er wordt nu geen extra geld gevraagd om de aanbevelingen uit het plan uit te voeren. Met onze partners als Salland Marketing en Routenetwerken Salland kan vanuit bestaande budgetten geld worden aangewend om de aanbevelingen uit te voeren en de recreatieve functie te versterken.

4

Vervolg Het inspiratiedocument zal conform de genomen besluiten door het college en de raad betrokken worden bij nieuw beleid en concrete initiatieven. Met het inspiratiedocument gaan we ondernemers uitdagen om met initiatieven te komen. Wij gaan aan de slag met het realiseren van thematische fiets- en wandelroutes en andere recreatieve producten om de beleving van het kanaal verder te versterken en te promoten. Dit doen we in samenwerking met Routenetwerken Salland en Salland Markering.

Communicatie Een persbericht wordt opgesteld in samenwerking met cluster communicatie.

Bijlagen 1. 2.

Rapport ‘Inspiratie voor het Overijssels Kanaal - zonering en kansen voor aanbod vrijetijdseconomie in de gemeente Raalte’. Bijlagen bij inspiratiedocument - kaarten recreatieve zonering in het buitengebied en kansen voor de kern.

burgemeester en wethouders van de gemeente Raalte,

de secretaris Monique van Esterik

de burgemeester Rob Zuidema

5

RAADSBESLUIT 66568-2024

Zaaknummer

De raad van de gemeente Raalte, gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders d.d. 4 februari 2025

Besluit: 1. 2.

Het inspiratiedocument ‘Het Overijssels Kanaal – Zonering en kansen voor aanbod vrijetijdseconomie in de gemeente Raalte’ vast te stellen. De inhoud van het document te gebruiken ter inspiratie bij nieuw gemeentelijk beleid en bij beoordeling van initiatieven.

Aldus besloten in de vergadering van 13 maart 2025.

de griffier Karin Zomer

de voorzitter Rob Zuidema

6