Memo gemeenteraad kadernota en begroting VRIJ 2024

MEMO

Aan

Gemeenteraad

Kopie aan

het college van B&W

Van

Geke Goosen

Onderwerp

Begroting 2024 Veiligheidsregio IJsselland

Inleiding Bij deze memo zijn bijlagen opgenomen, waarin u wordt geïnformeerd over de concept begroting 2024 van de Veiligheidsregio IJsselland (VRIJ). De VRIJ heeft de 11 gemeenteraden in IJsselland gevraagd zijn zienswijze hierover kenbaar te maken. Het algemeen bestuur van de Veiligheidsregio heeft het voornemen om de begroting 2024 op 16 juli as. vast te stellen. Gemeenteraden worden verzocht om eventuele zienswijze in te dienen.

Zienswijze Op grond van de nota Verbonden Partijen (april 2016) heeft de gemeenteraad het college de opdracht gegeven te besluiten tot het wel of niet indienen van zienswijzen. Het college heeft besloten een zienswijze gericht op het Programma Veilig Leven in te dienen. Het collegebesluit wordt hierbij ter kennisname aangeboden. Met het indienen van de zienswijze beoogd het college het belang van een structurele samenwerking tussen gemeenten en veiligheidsregio binnen het Programma Veilig Leven te benadrukken en stimuleren. Een speerpunt van het Programma Veilig Leven is de inzet op werkelijke gedragsverandering onder inwoners en organisaties, naast bewustwording. Eind 2022 is de Strategische Beleidsagenda 2023-2026 vastgesteld, inclusief het Dekkingsplan (overigens heeft u als gemeenteraad ook toen een zienswijze ingediend met dezelfde strekking). Er is in het Dekkingsplan gekozen voor gebiedsgerichte opkomsttijden, wat betekent dat de opkomsttijden van de brandweer gekoppeld worden aan het brandrisicoprofiel van een bepaald gebied in plaats van een bepaald object. Dit betekent dat de mate van preventie en preparatie van inwoners en organisaties van invloed is op het daadwerkelijk optreden. Er wordt daarom ingezet op onder andere voorlichting over preventiemaatregelen en het vergroten van de burgerkracht.

Met het indienen van deze zienswijze wordt opnieuw aandacht gevraagd van de VRIJ om in te zetten op structurele samenwerking in de planvorming en het maken van concrete uitvoeringsafspraken op lokaal niveau. Want ook gemeenten hebben vanuit zorg en veiligheid (langer thuis wonen, aanpak high impact crimes) een rol in het stimuleren van bewustwording en zelfredzaamheid naar inwoners, ondernemers en organisaties en is er behoefte aan een gestructureerde samenwerking met de Veiligheidsregio hierin.

Bijlagen memo Als bijlage bij deze memo zijn de volgende stukken opgenomen: de kadernota 2024 met begeleidende brief, de concept begroting 2024 met begeleidende brief, het collegebesluit en de antwoordbrief voor de Veiligheidsregio. U kunt binnen twee weken uw reactie op de stukken kenbaar maken of aangeven het onderwerp te willen agenderen ter bespreking in de raad. Bij geen reactie wordt de antwoordbrief aan de Veiligheidsregio na deze twee weken verstuurd. De opzet van de begroting 2024 sluit aan bij de Strategische Beleidsagenda 2023-2026 van de VRIJ. De begroting is gekoppeld aan de Beleidsagenda, waarbij de begroting dient als uitwerking van de betreffende jaarschijf. Door middel van de bestuursrapportages (na 4 en 8 maanden) wordt de uitvoering gemonitord. In de opzet van de

begroting is onderscheid gemaakt tussen de wettelijke taken en de aanvullende beleidsambities. Deze aanvullende ambities geven vorm aan doelen uit de strategische beleidsagenda. De agenda is vooral gericht op het verstevigen van het IJssellands Fundament, via de thema’s: - Risicogericht werken; - De crisisorganisatie voor klassieke, maar ook voor onvoorziene en langdurige crises inrichten; - Doorontwikkeling van de brandweerorganisatie; - Het vergroten van burgerkracht; - De nieuwe Meldkamer Oost Nederland als katalysator voor de regio-overstijgende (operationele) samenwerking.

Kadernota De wens van gemeenten in IJsselland is om eerder betrokken te worden in het proces van de voorbereiding van belangrijke onderwerpen en keuzes. De VRIJ geeft daar gehoor aan door het aanbieden van de kadernota, zodat richting gegeven kan worden aan de voorbereiding van het programma en de gemeentelijke begroting na 2024.

Financieel Op basis van de financiële en beleidsmatige uitgangspunten die door het algemeen bestuur op 15 februari 2023 zijn vastgesteld, is de begroting uitgewerkt. De specifieke bijdrage per gemeente is berekend overeenkomstig de besluitvorming over de verdeelmethode op 8 december 2021. Het algemeen bestuur heeft gekozen voor de variant 50% historisch en 50% gemeentefonds. Verder wordt in de begroting de lijn van de afgelopen jaren om de gemeentelijke bijdrage niet te laten stijgen, gecontinueerd. Uitzondering hierop zijn de autonome kostenstijgingen, zoals de cao. Deze stijging is vanaf 2014 gemiddeld 0.6% per jaar. De cijfers van 2024 zijn geïndexeerd voor lonen (4,2%) en prijzen (5,7%). Het principe ‘nieuw beleid voor oud’ blijft ook in deze begroting gehanteerd. In de begroting is de resterende taakstelling van 65.000 euro opgenomen. Hiermee zijn de structurele taakstellingen (bestuurlijke afspraak 2014 wegens oplopend btw-nadeel op de vervangingsinvesteringen) van in totaal 1.100.000 euro afgerond. De gemeentelijke bijdrage voor 2024 ziet er voor Raalte als volgt uit: - Bijdrage volgens de begroting 2023 € 2.544.334 - Indexering lonen en prijzen 2024 € 74.645 - Bijdrage Bevolkingszorg € 11.845 Totale verschuldigde bijdrage 2024 € 2.630.825

Bijdrage Bevolkingszorg Door de colleges van B&W is een regionaal team Bevolkingszorg aangewezen met drie hoofdtaken, namelijk: crisiscommunicatie, acute Bevolkingszorg en herstelzorg (nafase). Van hieruit is gekozen voor een regionaal inzetbaar team met een aantal functies op hard piket (gegarandeerde opkomst) en een aantal functies op vrije instroom. De piketvergoedingen worden onderling verrekend via de begroting van de VRIJ, waarbij gekozen is voor een kostenverdeling op inwoneraantal per gemeente. De loonkosten bij inzet worden niet verrekend maar ‘om niet’ geleverd. De afwikkeling hiervan vindt plaats bij de Jaarrekening. De genoemde bijdragen voor 2024 worden opgenomen in de programmabegroting 2024 van de gemeente.

Inhoudelijk De ambities van Veiligheidsregio IJsselland zijn beschreven in de Strategische Beleidsagenda 203-2026. Op basis van de financiële en beleidsmatige uitgangspunten die door het algemeen bestuur op 15 februari 2023 zijn vastgesteld, is de begroting uitgewerkt. Het grootste deel van het bedrag dat de Veiligheidsregio tot zijn beschikking heeft, gaat naar het voorkomen en bestrijden van incidenten (brandweer, geneeskundige hulpverlening, crisisbeheersing) in de elf gemeenten. Een klein deel gaat naar de aanvullende ambities. De concrete uitwerking van de thema’s en de ambities gebeurt in de jaarplannen. De bijzonderheden voor het jaar 2024: We leven momenteel in een turbulente tijd: er zijn diverse ontwikkelingen met (deels) financiële consequenties. Genoemd kunnen worden de cao-ontwikkelingen, energiekosten, inflatie en crises die elkaar opvolgen. 2

Desalniettemin blijft Veiligheidsregio IJsselland in 2024 continu klaar staan met kennis, mensen en middelen om de kerntaken goed uit te voeren ‘het versterken van veiligheid, beperken van risico's waar het kan en bestrijden van incidenten wanneer dat moet’’ . De veiligheidsregio investeert daarvoor in vakmanschap van medewerkers, in verbinding met onze partners en in een sterke interne binding met ons vak en onze collega's. Nieuwe ontwikkelingen en risico's in het veiligheidsdomein vragen om een flexibele invulling van onze rol en wijze van samenwerken met onze partners.

Voorkomen -

-

Er vindt permanente risicomonitoring plaats in de veiligheidsketen. Nieuwe en actuele risico's worden geduid met partners. Zo nodig worden acties ingezet. De methodiek om te komen tot deze kort cyclische risicomonitoring wordt verder doorontwikkeld. In ieder advies op een omgevingsvergunning is een paragraaf risicogerichtheid' opgenomen. In deze paragraaf staat een advies, aanvullend op de wettelijke regels, gericht op het verder beperken van onveilige situaties. Een speerpunt van het Programma Veilig Leven is de inzet op werkelijke gedragsverandering, naast bewustwording. In 2024 gaan we verder met het verkennen van de mogelijkheden om burgerkracht en samenredzaamheid in onze regio aan te boren en te versterken. Daarbij willen we ook meer en meer ons virtuele kennisplatform uitbouwen.

Bestrijden -

-

Het programma Toekomstbestendige brandweerzorg richt zich op de volgende thema's: maatwerk in incidentbestrijding, informatie gestuurd werken, voor en met elkaar werken, vak inhoud in beweging en organisatie. Het programma Risico- en Crisisbeheersing richt zich op het informatie gestuurd werken (beter voorbereid zijn op risico's) in de hele veiligheidsketen en het zorgen voor een respons die langdurig kan worden volgehouden.

Aanvullende ambities -

Wij geven uitvoering aan de maatregelen die geselecteerd zijn om de CO2-uitstoot van de veiligheidsregio te verminderen. Op die manier blijven wij tevens gecertificeerd op niveau 3 van de CO2-prestatieladder. In 2024 willen we doorgroeien naar niveau 4. De kosten dekken we binnen de begroting. Naast de prestatieladder worden ook andere initiatieven ontplooid in het kader van duurzaamheid, bijvoorbeeld bij het onderdeel brandweer. Informatievoorziening (inclusief voldoen aan Woo) & Informatieveiligheid (inclusief B10), als vervolg op de acties die in 2023 worden ingezet. Invoering gewijzigde gemeenschappelijke regeling. Herijking huisvestingsbeleid. Het versterken van onze positie op de arbeidsmarkt: onder andere door kantoorfuncties te koppelen aan repressieve functies om het werk interessanter te maken. Zo versterken we de interne mobiliteit en diversiteit. De nieuwe Meldkamer Oost Nederland gebruiken als katalysator voor de (operationele) samenwerking binnen de Oost-5 veiligheidsregio’s. De VRIJ kan haar beleidsmatige ambities realiseren binnen de beschikbare middelen.

Financieel perspectief In de Kadernota staan de financiële uitgangspunten. Het betreft onder andere de volgende uitgangspunten. 1. In lijn met het AB-besluit van 11 mei 2016, waarin de kaders en spelregels zijn vastgesteld voor indexering, gelden de volgende percentages voor stijging van de prijzen en de lonen: a. prijsindexering: 5,70% (2,90% + 2,80% nacalculatie 2022) b. loonindexering: 4,20% 2. Voor nieuw beleid blijft gelden het principe ‘nieuw voor oud’. Een aantal ontwikkelingen, denk aan informatieveiligheid en de invoering van de omgevingswet, leidt mogelijk tot kosten die niet uit de begroting gefinancierd kunnen worden. Dit geldt ook voor de meerkosten de opgave om een toekomstbestendige uitrukorganisatie voor de brandweer te creëren, binnen de kaders die door Europese 3

3.

4.

5.

regelgeving gesteld worden. In de aanloop naar de begroting van 2024 wordt onderzoek gedaan naar het financieel meerjarenperspectief. De uitkomsten van dat onderzoek nemen we mee in de opbouw van de begroting 2024. Aan de hand daarvan zullen we met het bestuur spreken over de mate waarin het uitgangspunt ‘nieuw voor oud’ in de toekomst houdbaar blijft. Veiligheidsregio IJsselland verwerkt nog een resterende taakstelling van 65.000 euro in de begroting 2024. Hiermee zijn de structurele taakstellingen (bestuurlijke afspraak 2014 wegens oplopend btw-nadeel op de vervangingsinvesteringen) van in totaal 1.100.000 euro afgerond. Conform het besluit in het AB van 8 december 2021 de gemeentelijke bijdrage te berekenen op basis van 50 procent historische bijdrage en 50 procent op basis van de uitkering gemeentefonds voor brandweer en rampenbestrijding en de nadeel gemeenten in 2024 en 2025 aflopend te compenseren om in te groeien naar de aangepaste jaarlijkse bijdrage. In het kader van de Contourennota versterking crisisbeheersing en brandweerzorg ontvangen de veiligheidsregio’s een extra doeluitkering, als verhoging van de Bdur. Voor Veiligheidsregio IJsselland gaat het in 2023 om 1.290.200 euro structureel. In de loop van 2023 wordt besloten hoe we deze extra gelden gaan besteden. Eind 2023 wordt landelijk besloten over de verdeling van de resterende extra middelen.

Het is daarom nu nog onduidelijk wat de extra doeluitkering in 2024 zal bedragen.

Principeakkoord cao Veiligheidsregio’s Tot slot wordt opgemerkt dat op 28 februari jl. een principeakkoord bereikt is over de cao voor de Veiligheidsregio’s. De loonkostenstijging in deze cao is hoger dan hetgeen geraamd in de begroting 2023 en 2024. Over het principeakkoord wordt in april 2023 definitief gestemd. Doordat definitieve besluitvorming over de cao plaatsvindt na het opstellen van de begroting 2023 en begroting 2024, wordt dit verwerkt in de 1e bestuursrapportage 2023 met structurele doorwerking in 2024 en verder. Afhankelijk van andere voor- en nadelen in de 1e bestuursrapportage kan dus nog een aanvulling volgen op hetgeen wat vastgesteld is in de primitieve begroting.

Bijlagen Bijlage Bijlage Bijlage Bijlage Bijlage

Aanbiedingsbrief Kadernota VRIJ 2024 Kadernota VRIJ 2024 Aanbiedingsbrief Begroting VRIJ 2024 Begroting VRIJ 2024 Antwoordbrief aan VRIJ

4