Memo gemeenteraad kadernota en begroting VRIJ 2022
Tekst van het document
MEMO Datum
25 mei 2021
Aan
Gemeenteraad
Kopie aan
het college van B&W
Van
Geke Goosen 0572-347775
Onderwerp
Begroting 2022 Veiligheidsregio IJsselland
Inleiding
Bij deze memo zijn bijlagen opgenomen, waarin u wordt geïnformeerd over de begroting 2022 van de Veiligheidsregio IJsselland (VRIJ). De VRIJ heeft de 11 gemeenteraden in IJsselland gevraagd zijn zienswijze hierover kenbaar te maken. Het algemeen bestuur van de Veiligheidsregio heeft het voornemen om de begroting 2022 op 23 juni as. vast te stellen. Gemeenteraden worden verzocht om eventuele zienswijze in te dienen. Op grond van de nota Verbonden Partijen (april 2016) heeft de gemeenteraad het college de opdracht gegeven te besluiten tot het wel of niet indienen van zienswijzen. Het collegebesluit wordt hierbij ter kennisname aangeboden. Als bijlage bij deze memo zijn de volgende stukken opgenomen: de begroting 2021 met begeleidende brief, het collegebesluit en de antwoordbrief voor de Veiligheidsregio. U kunt binnen twee weken uw reactie op de stukken kenbaar maken of aangeven het onderwerp te willen agenderen ter bespreking in de raad. Bij geen reactie wordt de antwoordbrief aan de Veiligheidsregio na deze twee weken verstuurd. De opzet van de begroting 2021 sluit aan bij de Strategische Beleidsagenda 2019-2023 van de VRIJ. De begroting is gekoppeld aan de Beleidsagenda, waarbij de begroting dient als uitwerking van de betreffende jaarschijf. Door middel van de Bestuursrapportages (na 4 en 8 maanden) wordt de uitvoering gemonitord.
In de opzet van de begroting is onderscheid gemaakt tussen de wettelijke taken en de aanvullende beleidsambities. Deze aanvullende ambities geven vorm aan doelen uit de strategische beleidsagenda.
Kadernota
De wens van gemeenten in IJsselland is om eerder betrokken te worden in het proces van de voorbereiding van belangrijke onderwerpen en keuzes. De VRIJ geeft daar gehoor aan door het gesprek aan te gaan met gemeenteraad(sleden), bijvoorbeeld rondom het financieel perspectief. Daarnaast is de Kadernota toegevoegd zodat richting gegeven kan worden aan de voorbereiding van het programma en de begroting na 2022.
Financieel
Op basis van de financiële en beleidsmatige uitgangspunten die door het algemeen bestuur op 20 februari 2020 zijn vastgesteld, is de begroting uitgewerkt. De specifieke bijdrage per gemeente is berekend overeenkomstig de besluitvorming over de verdeelmethode op 23 maart 2016. Het algemeen bestuur heeft gekozen voor de variant 75% historisch en 25% gemeentefonds. Deze methode is in 2018 geëvalueerd en besloten is dat voorlopig aan deze verdeelmethode wordt vastgehouden. In de begroting wordt de lijn van de afgelopen jaren om de gemeentelijke bijdrage niet te laten stijgen, gecontinueerd. Uitzondering hierop zijn de autonome kostenstijgingen. Deze stijging is vanaf 2014 gemiddeld 0.6% per jaar. De cijfers van 2022 zijn geïndexeerd voor lonen (1,3%) en prijzen (1,6%). Het principe ‘nieuw beleid voor oud’ blijft ook in deze begroting gehanteerd.
In de begroting is het resterende bedrag van € 130.000 (van in totaal 1.1 miljoen euro) aan structurele taakstellingen verwerkt. De totale gemeentelijke bijdrage in 2022 bedraagt € 36.877.943 (incl. de bijdrage Bevolkingszorg van € 154.223). De gemeentelijke bijdrage voor 2022 ziet er voor Raalte als volgt uit: Bijdrage volgens de begroting 2021 € 2.451.024 Indexering lonen en prijzen 2021 € 37.187 Bijdrage bevolkingszorg € 10.946 Incidentele teruggave € 34.295 Totale verschuldigde bijdrage 2022 € 2.464.862 Bijdrage bevolkingszorg Door de colleges van B&W is een regionaal team Bevolkingszorg aangewezen met drie hoofdtaken, namelijk: crisiscommunicatie, acute bevolkingszorg en herstelzorg (nafase). Van hieruit is gekozen voor een regionaal inzetbaar team met een aantal functies op hard piket (gegarandeerde opkomst) en een aantal functies op vrije instroom. De piketvergoedingen worden onderling verrekend via de begroting van de VRIJ, waarbij gekozen is voor een kostenverdeling op inwoneraantal per gemeente. De loonkosten bij inzet worden niet verrekend maar ‘om niet’ geleverd. De afwikkeling hiervan vindt plaats bij de Jaarrekening 2021. De genoemde bijdragen voor 2022 worden opgenomen in de programmabegroting 2022 van de gemeente.
Incidentele teruggave De incidentele teruggave uit bovenstaand overzicht is een gevolg van de brief welke de Kring Gemeentesecretarissen op 9 juli 2019 naar de VRIJ heeft verzonden met het verzoek een bijdrage te leveren aan het financiële perspectief van gemeenten. Door verschillende ontwikkelingen, waaronder de consequenties van het nieuwe verdeelmodel sociaal domein zijn veel gemeenten genoodzaakt om door bezuinigingen hun begrotingen (weer) in balans te krijgen. De VRIJ onderkent de urgentie en beweegt mee met deze ontwikkeling. De VRIJ onderzoekt of in 2021 en 2022 incidentele middelen vrijgemaakt kunnen worden tot een bedrag van € 516.000. Voor de gemeente Raalte resulteert dit in € 34.295.
Inhoudelijk
De ambities van Veiligheidsregio IJsselland zijn beschreven in de Strategische Beleidsagenda 2019-2023. Op basis van de financiële en beleidsmatige uitgangspunten die door het algemeen bestuur op 10 februari 2021 zijn vastgesteld, is de begroting uitgewerkt. Het grootste deel van het bedrag dat de veiligheidsregio tot zijn beschikking heeft, gaat naar het voorkomen en bestrijden van incidenten (brandweer, geneeskundige hulpverlening, crisisbeheersing) in de elf gemeenten. Een klein deel gaat naar de aanvullende ambities. De concrete uitwerking van de thema’s en de ambities gebeurt in de jaarplannen van 2022. De bijzonderheden voor het jaar 2022: Voorkomen - Beperken, in samenwerking met de bijbehorende netwerken, van de risico’s die zijn vastgesteld in het risicoprofiel. Alert zijn op nieuwe risico’s en hierbij bepalen welke rol voor de VRIJ is weggelegd. - Het adviseren van provincie en gemeenten onder andere over evenementen, ruimtelijke plannen en omgevingsvergunningen (milieu, bouwen en gebruik). We voeren toezicht uit bij risicovolle bedrijven en hebben bij deze bedrijven de mogelijkheid om een bedrijfsbrandweer aan te wijzen. - Een speerpunt van het Programma Veilig Leven is om in 2022, samen met de gemeenten, de nieuwe verplichting tot plaatsing van rookmelders in bestaande woningen vorm te geven en hiertoe samenwerkingen aan te gaan met inwonersgroepen.
Bestrijden - In het programma Toekomstbestendige brandweerzorg vraagt het thema ‘organisatie’ in 2022 in de uitwerking veel aandacht. Met Europese regelgeving als directe aanleiding en goed werkgeverschap als drijvend motief, worden de organisatievormen, waarbij brandweervrijwilligers gekazerneerd of 2
-
-
-
geconsigneerd zijn tegen het licht. Er worden nieuwe keuzes over de organisatievorm en/of de aanstelling van vrijwilligers gemaakt. Daarin wordt de verdeling van specialismen over de brandweerposten meegenomen. Er volgt versterking door het zwaardere risicoprofiel van de gemeente Kampen, voor de uitrukorganisatie van de brandweerpost Kampen. Voorbereiding op de crises die voort kunnen komen uit de risico’s in het regionaal risicoprofiel. Dit gebeurt door met alle van belang zijnde teams en organisaties af te stemmen welke operationele voorbereiding op deze mogelijke crises noodzakelijk is. Er is alertheid op nieuwe risico’s en het bepalen welke rol hierbij voor de VRIJ is weggelegd. Op het gebied van crisisbeheersing wordt de integrale sturing versterkt. Er zijn steeds meer bovenregionale crises en daarnaast is er meer aandacht voor de voorbereiding op een eventuele crisis en op de nafase. Dit is aanleiding om te bezien wat dit betekent voor de coördinatie, informatievoorziening en samenwerking met partners. De samenvoeging van de drie meldkamers in Oost-Nederland wordt voorbereid, samen met de andere veiligheidsregio’s in Gelderland en Overijssel. De samenvoeging is eind 2022 gepland. Wettelijk gezien blijft de VRIJ verantwoordelijk voor de instandhouding van de meldkamerfunctie voor ‘brandweer’ en ‘crisisbeheersing’.
De GHOR-functionarissen geven leiding aan de processen waar zij rechtstreeks op sturen: acute gezondheidszorg en publieke gezondheidszorg.
Aanvullende ambities - In opdracht van de gemeenten coördineert de VRIJ, in het kader van de crisisbeheersing, het proces van Bevolkingszorg en het multidisciplinaire (brandweer, politie, ambulancedienst) adviesproces op evenementen. - In een visie wordt vastgelegd hoe Veiligheidsregio IJsselland (als organisatie zelf) wil bijdragen aan een duurzame samenleving. - Samen met de GGD worden de mogelijkheden onderzocht ter versterking van de netwerkfunctie. Bedrijfsvoering - In het jaar 2021 wordt bekend of en wanneer de Wet normalisering rechtspositie ambtenaren van toepassing verklaard wordt op veiligheidsregio’s. We bereiden ons hierop voor. - In 2022 wordt de nieuwe kazerne in Diepenveen (gemeente Deventer) opgeleverd en wordt het achterstallig onderhoud aan de gebouwen (in samenwerking met de gemeenten) weggewerkt. De VRIJ kan haar beleidsmatige ambities realiseren binnen de beschikbare middelen.
Financieel perspectief
In de Kadernota staan de financiële uitgangspunten. Het betreft onder andere de volgende uitgangspunten: 1. Realiseren van eerder vastgestelde structurele besparingen voor oplopend btw-nadeel (resterend € 130.000,van in totaal € 1.1 miljoen euro). 2. Vanaf 2023 rekening houden met een nadeel als gevolg van de korting voor de meldkamer op de rijksbijdrage, omdat de korting structureel € 215.000 hoger is dan de kosten die we voorheen betaalden voor het eigen beheer van de MON. 3. Rekening houden met toenemende kosten van de vrijwillige brandweer vanwege Europese regelgeving, gericht op loongelijkstelling voor beroepsmedewerkers en vrijwilligers bij gelijke taakinvulling. De structurele kosten kunnen oplopen tot € 1,7 mln. Richting het Veiligheidsberaad was en is onze insteek, dat het Rijk verantwoordelijk is voor de meerkosten, die voortkomen uit deze stelsel/systeemwijziging. 4. De besluiten van het algemeen bestuur om ook in 2022 een bedrag van 516.000 euro aan incidentele middelen vrij te maken om bij te dragen aan de financiële opgaven van gemeenten. Deze vier lijnen worden integraal uitgewerkt in financiële scenario’s voor het bestuur als basis voor te maken beleidskeuzes.
Het streven van de VRIJ is om de besluitvorming over deze 4 lijnen eind 2021 af te ronden en, afhankelijk daarvan, de financiële vertaling mee te nemen in de begroting 2023 of te verwerken als wijziging in de begroting 2023.
3
Gesprek raden In de aanbiedingsbrief rond de Kadernota 2022 is door de VRIJ aangegeven, dat het de bedoeling om in het 3e/4e kwartaal van 2021 (onder voorbehoud van coronamaatregelen) met de raden in gesprek te gaan over inhoudelijke thema’s, die voor gemeenten relevant zijn. Dan denken zij aan thema’s als: differentiatie brandweertaken vrijwilligers en beroepskrachten, nieuwe meldkamer en het financieel perspectief. De behoefte aan verdieping op inhoudelijke thema’s (in plaats van bijeenkomsten met informatievoorziening over algemene onderwerpen) kwam naar voren uit evaluatie van de raadsbijeenkomsten in 2020.
Bijlagen Bijlage Bijlage Bijlage Bijlage Bijlage Bijlage
Aanbiedingsbrief Kadernota VRIJ 2022 Kadernota VRIJ 2022 Aanbiedingsbrief Begroting VRIJ 2022 Begroting VRIJ 2022 Antwoordbrief aan VRIJ Memo gemeenteraad
4