Kadernota 2024-2027
Tekst van het document
Aanbiedingsbrief Onderwerp: vaststelling kadernota 2024-2027
Raalte, 25 april 2023
Geachte leden van de raad, Als bestuur van de gemeente Raalte willen we onze gemeente elke dag een beetje mooier maken. Met de kadernota die voor u ligt willen we hieraan bijdragen. We zijn benieuwd of uw raad zich hierin herkent en/of aansluit bij wat u in de samenleving hoort en ziet. Zoals met uw raad afgesproken is deze kadernota strategisch van aard, een richtinggevend handelingskader voor de middellange termijn. De focus ligt op ‘de drie grote opgaven’ te weten, de groei van de gemeente Raalte, leefbare en toekomstbestendige dorpen en wijken en een toekomstbestendig buitengebied. Deze ‘drie grote opgaven’ zijn al gestart, maar elke opgave bevindt zich wel in een andere fase. Samen met uw raad maken we hierin elke keer een vervolgstap. Daarnaast leggen we accent op de onderwerpen bestuurlijke vernieuwing/ participatie, duurzaamheid en dienstverlening. Bij de integrale afweging van mensen en middelen stellen wij uw raad dan ook voor om prioriteit te geven aan deze grote opgaven en onderwerpen. We kijken met voldoening terug op de inspiratiesessie en ‘het goede gesprek’ dat uw raad op 16 maart in aanloop naar deze kadernota met elkaar heeft gevoerd. De opbrengsten hiervan zijn verwerkt in deze kadernota. Verder bouwen op de kracht van Raalte We prijzen ons gelukkig dat we kunnen bouwen op een stevig fundament van Raalte.
Het is fijn om hier in de gemeente te wonen, leven, werken en recreëren, met o.a. goede voorzieningen. Denk daarbij bijvoorbeeld aan de onderwijs- cultuur en sportvoorzieningen. We koesteren de kracht van de Raalter samenleving met zijn vele actieve vrijwilligers en goed noaberschap. Zij zijn ‘het cement van de samenleving’. We blijven ons ervoor hard maken dat in onze gemeente niemand tussen ‘wal en schip’ komt. Dat onze inwoners zich verbonden blijven voelen met de gemeente en de gemeenschappen waarin zij leven en waar de voorzieningen op peil zijn. Vanuit dit perspectief willen we vanuit de gemeente blijven faciliteren. We zijn ervan overtuigd dat we vanuit dit stevig fundament van Raalte in staat zijn om samen met onze inwoners verder te bouwen aan een nog mooiere toekomst van Raalte. Werken aan de toekomst van Raalte Nederland én ook Raalte zijn in transitie. We werken aan een aantal complexe vraagstukken. Bijvoorbeeld de klimaatverandering, de overstap naar hernieuwbare energie, de verduurzaming van de landbouw, het nijpende tekort aan woningen, de vergrijzende samenleving, de houdbaarheid van de zorg, de afname van inzet van vrijwilligers en de gespannen arbeidsmarkt. We hebben hier ons fundament meer dan ooit in nodig.
Hoe nemen we als gemeente verantwoordelijkheid in deze grote nationale en soms mondiale vraagstukken? We gaan met deze vraagstukken aan de slag omdat we de wil hebben en de noodzaak zien om Raalte toekomstbestendig te maken. Hiermee bedoelen we dat het ook voor de generaties na ons goed wonen, leven, werken en recreëren is. De kunst van richting te veranderen Bovengenoemde vraagstukken zijn niet alleen inhoudelijk complex, maar ook ongrijpbaar en veelomvattend. Ze zijn tegelijk de verantwoordelijkheid van iedereen en van niemand. Het gaat dwars door hokjes, lagen en muren heen. Vaak is de route naar de stip op de horizon nog onduidelijk. Oftewel deze vraagstukken zijn taai, lastig én ze gaan ergens over. 1
In veel gevallen werkt onze normale aanpak, maar bij deze complexe vraagstukken niet. Het is nodig dat we meer van richting kunnen veranderen. We geloven erin dat we de veranderingen omarmen. Dat we niet weten wat de weg is, dat is niet belangrijk. Het feit dat we zoeken om richting te bepalen, daar draait het om. We willen vooral het gesprek met elkaar hebben over ‘waar willen we naar toe’? Wat is ons gezamenlijk verlangen? Daar vinden we elkaar op de complexe vraagstukken. Dit alles doen we in een maatschappelijke context waar we zien dat de samenleving verhard, gemeenschapszin afneemt en polarisatie toeneemt. Vanuit dat gezamenlijk verlangen en de huidige maatschappelijke context is het essentieel dat we toekomstperspectief bieden en verbeelden. We kunnen samenhang aanbrengen en in ketens denken met focus op het hogere doel. Dit doen we door te bouwen op en aan sterke gemeenschappen. Andere manier van werken Deze nieuwe manier van werken vraagt ook wat. Het vraagt strategisch denken en handelen. Het betekent dat we in verbinding zijn en blijven met onze inwoners. Dat we oog houden voor de taken van vandaag en morgen. Dat is niet eenvoudig. Meer dan ooit hebben we politiek lef en bestuurlijk leiderschap nodig om om te gaan met onzekerheden. De kunst hierbij is om steeds ‘de gezamenlijke stip op de horizon’ voor ogen te houden. We kunnen dit niet alleen.
We doen dit samen met onze inwoners: we leren van elkaar, benutten elkaars ervaring en maken op basis hiervan keuzes. Samenhang met strategische raadsagenda Deze kadernota staat niet op zich. Zo loopt het raadstraject om te komen tot een strategische raadsagenda medio dit jaar. De nu voorliggende kadernota kan betrokken worden bij deze raadsagenda. Ruimte creëren voor nieuwe ambities binnen bestaande begroting (‘nieuw voor oud discussie’) Om de ambities op ‘de grote opgaven’ mogelijk te maken is het nodig om ruimte te creëren binnen de bestaande begroting en meerjarenraming. Daarom zijn we samen met uw raad gestart met het ‘nieuw voor oud’ traject. Waar kunnen we bestaand beleid/werkzaamheden verminderen en/of temporiseren om capaciteit en middelen vrij te maken om invulling te geven aan ‘de grote opgaven’? Dit vraagstuk gaan we het komend jaar samen met uw raad en de ambtelijke organisatie nader verkennen. De resultaten hiervan komen dan beschikbaar voor de komende kadernota 2025-2028. Het proces van integrale afweging nieuw beleid richting begroting 2024-2027 Vooruitlopend op de ‘nieuw voor oud’ discussie is de verwachting dat we uw raad ook bij de komende begroting 2024-2027 al keuzes moeten voorleggen gericht op prioritering van ambities en werkzaamheden. Dit in verband met de beperkt beschikbare personele capaciteit en dito structurele financiële middelen.
In deze afweging willen we uw raad graag vroegtijdig betrekken in aanloop naar de komende begroting. We denken dat begin september hiervoor een mooi moment is. Dan kunnen we op basis van de zomernota 2023 een actueel financieel perspectief schetsen met een globale doorkijk naar het nieuw beleid richting komende begroting. Tot slot Deze kadernota geeft richting aan de koers van de gemeente Raalte. Inhoudelijke en financiële vertaling vindt plaats in de programmabegroting 2024-2027. Naast de in deze kadernota geprioriteerde ‘grote opgaven’ en onderwerpen zal richting de komende begroting ook rekening gehouden moeten worden met autonome ontwikkelingen en ‘regulier’ nieuw beleid. Denk daarbij bijvoorbeeld aan onderwijshuisvesting, huisvesting gemeentehuis en de N35. In de tussentijd zitten we niet stil en blijft ‘de winkel open’. Zo blijven het realiseren van maatregelen om energiearmoede tegen te gaan en flex-woningen in de aanpak van het woningtekort belangrijke issues. Het college kijkt uit naar de behandeling van de kadernota in de Rond de Tafel op 11 mei en de raadsvergadering van 25 mei 2023.
2
De ‘drie grote opgaven’ Voortbouwen op het fundament van de omgevingsvisie ‘Horizon gemeente Raalte 2040’ Eind 2020 stelde de gemeenteraad de Omgevingsvisie ‘Horizon gemeente Raalte 2040’ vast. Deze strategische visie, grotendeels voorbereid door een grote groep inwoners (De Visiemakers), is geformuleerd rond drie kernopgaven: 1. Hoe geven we vorm en invulling aan de ontwikkelingen in het buitengebied, zodat het een prettige plek blijft om te wonen, werken, ondernemen en recreëren? 2. Hoe zorgen we dat bestaande wijken en dorpen leefbaar en aantrekkelijk blijven? 3. Hoe creëren we de optimale randvoorwaarden voor wonen, werken, ondernemen en recreëren in Raalte? Deze opgaven zijn nog steeds actueel. Zo zijn de vraagstukken in het buitengebied in 2023 actueler dan ooit. Het leefbaar en aantrekkelijk houden van onze bestaande wijken en dorpen blijft onverkort belangrijk. De laatste kernopgave is sinds het vaststellen van de omgevingsvisie, vooral wat betreft het onderdeel wonen, urgenter geworden en ook verder geconcretiseerd in het programma Wonen en het coalitieakkoord. Prioritering ‘drie grote opgaven’ voor Raalte en de daarmee verband houdende onderwerpen Vanuit onze strategische koers stellen wij uw raad voor in deze kadernota prioriteit te geven aan de volgende ‘drie grote opgaven’ voor Raalte: 1. 2. 3.
Groei van de gemeente Raalte Leefbare en toekomstbestendige dorpen en wijken Toekomstbestendig buitengebied
De hiermee verband houdende onderwerpen bestuurlijke vernieuwing/participatie, dienstverlening en duurzaamheid zien wij hierbij als belangrijke pijlers in de realisatie van deze opgaven en vragen om deze redenen ook prioriteit. Deze opgaven raken alle gemeentelijke taken en al onze inwoners. Voor draagvlak is een gezamenlijke ‘stip op de horizon’ nodig die voortbouwt op onder andere onze omgevingsvisie ‘Horizon gemeente Raalte 2040’ die met onze inwoners is opgesteld. Integraliteit en verbinding staan hierbij centraal. Deze opgaven overstijgen ook meerdere raads- en collegeperiodes. Door bestuurlijk ambitie uit te spreken gaan wij de uitdaging aan om de grote opgaven stap voor stap verder vorm te geven. De opgaves zijn leidend in ons handelen en in de keuzes die we maken. Het zijn kaders die wij gebruiken voor het formuleren van concrete opdrachten. Zo krijgen de bestuurlijke ambities in de praktijk vorm. Elke opgave zit in een andere fase. De ene opgave heeft al een vastgestelde bestuursopdracht die richting geeft, terwijl een andere opgave nog helemaal aan de start staat.
1. Groei van de gemeente Raalte Er is een groot tekort aan woningen in onze gemeente en in de regio. Dit maakt dat we kiezen voor groei van de gemeente. Het uitgangspunt is de bouw van 3000 woningen de komende 10 jaar. Zo kunnen we woningzoekenden nu en de volgende generaties zekerheid geven. We zien groei als meer dan alleen het bieden van een plek om te wonen. De wijk waarin je woont, de kwaliteit van je woning, de bereikbaarheid van voorzieningen, het draagt allemaal bij aan prettig leven in onze gemeente. We zetten de bouw van nieuwe woningen in om onze samenleving te verduurzamen, de leefbaarheid en kansen(on)gelijkheid in onze gemeente te verbeteren en om voorzieningen in onze gemeente te behouden en verbeteren. Op 26 januari 2023 heeft de gemeenteraad de bestuursopdracht Groei van de gemeente Raalte vastgesteld. In deze bestuursopdracht is de eerste richting voor de groei van onze gemeente bepaald. Zo is vastgelegd dat we: 1. Het realiseren van nieuwe woninglocaties als primair doel nemen. Het aantal van 3000 woningen in 10 jaar tijd hanteren we hierbij als uitgangspunt. 3
2. 3.
We kiezen voor een zorgvuldige koers in grote opgaven. Dit betekent dat we groei aangrijpen om een toekomstbestendige leefomgeving te maken die zorgt dat het prettig leven blijft in Raalte. Groeien in alle dorpen, met een zwaartepunt in Raalte en Heino. In het verlengde van de omgevingsvisie, provinciaal beleid en de regionale verstedelijkingsstrategie ligt het zwaartepunt van de groeiopgave in Raalte en Heino. In de overige dorpen onderzoeken we wat nodig is om de dorpen op lange termijn leefbaar te houden.
Op basis van deze bestuursopdracht zijn we gestart met het proces om te komen tot groeibeelden. Met deze groeibeelden werken we verder uit hoe Groei er uit ziet en welke stappen er nodig zijn om dit de komende jaren te realiseren.
2. Leefbare en toekomstbestendige dorpen en wijken In de omgevingsvisie Horizon gemeente Raalte 2040 hebben onze inwoners aangegeven dat onze dorpen en wijken toekomstbestendig moeten worden en dat de gemeente daarin het voortouw moet nemen. Het huidige college en raad hebben leefbaarheid toegevoegd aan die ambitie. Binnen de gemeente Raalte wonen en werken onze inwoners in een fijne, sociale en groene omgeving en dat willen we graag zo houden. Tegelijkertijd zien we grote uitdagingen op onze dorpen en wijken afkomen. Zo zien we bijvoorbeeld dat er steeds meer senioren en inwoners met een kwetsbaarheid in de wijk wonen. Dit vraagt veel van de draagkracht, de levensloopbestendigheid en het noaberschap in onze dorpen en wijken. Een sterke sociale basis met goede en voldoende voorzieningen is daarom extra belangrijk. Denk hierbij bijvoorbeeld aan een sterk verenigingsleven met genoeg vrijwilligers, voldoende ruimte voor ontmoeting en laagdrempelige mogelijkheden om te sporten en te bewegen. Wat hiervoor nodig is verschilt per dorp of wijk en bepalen we samen met onze inwoners. Waar liggen de behoeften? Wat pakken inwoners met elkaar op? En hoe kunnen we als gemeente hierin het beste faciliteren? Dit zijn vragen waar we de komende jaren mee aan de slag gaan.
Daarnaast staan we voor investeringen om de wijken en dorpen in fysieke zin te onderhouden, zodat het in de toekomst voor onze inwoners ook goed wonen blijft. Ook veel andere ambities en opdrachten, die we als gemeente hebben, landen voor een belangrijk deel in onze dorpen en wijken. Denk aan duurzaamheid, bestaanszekerheid, klimaatadaptatie, kansenongelijkheid, biodiversiteit, gezondheid en veiligheid. Deze vraagstukken staan niet op zichzelf, maar hebben veel raakvlakken met elkaar. Het goede nieuws is dat we niet bij nul beginnen. We zijn op verschillende manieren al met deze vraagstukken bezig. Denk bijvoorbeeld aan de wijkaanpak Wilgensingel (sociale cohesie versterken), aanpak Langkamp (grootschalige wateroverlast bij extreme neerslag), leefbaarheid in kleinere kernen behouden en inwonersinitiatieven faciliteren. De focus in deze opgave ligt daarom op het leggen van verbindingen, het bundelen van krachten en het werken vanuit een gezamenlijke visie. Dat moeten we met elkaar doen; gemeente, inwoners, bedrijven en maatschappelijke organisaties. Aanpak De eerste stap in deze opgave is dan ook dat we in kaart brengen wat er allemaal al gebeurt in onze dorpen en wijken. Welke projecten en ontwikkelingen spelen er? En welke uitdagingen zien we op de verschillende dorpen en wijken afkomen? We gaan hiervoor in gesprek met inwoners, partners en de ambtelijke organisatie.
Ook een data-analyse maakt onderdeel uit van deze stap. De dingen die we daaruit leren passen we ook direct toe om in de praktijk verbindingen te leggen en krachten te bundelen. Op basis van de uitkomsten van deze verkenning gaan we in stap 2 in gesprek met uw raad over de afbakening van de opgave en de bijbehorende kaders. De grote hoeveelheid aan thema's die landen in onze dorpen vraagt om het maken van keuzes en het stellen van prioriteiten. In deze stap geven we antwoord op vragen als: Welke thema's vinden we het belangrijkst? In hoeverre verschilt deze prioritering per dorp? Hoe zien we onze rol als gemeente in deze opgave? En welke rol heeft participatie? Op basis van deze eerste twee stappen worden de vervolgstappen in deze opgave aan uw raad voorgelegd.
4
3. Toekomstbestendig buitengebied Het buitengebied van de gemeente Raalte is enorm divers en levendig, met veel verschillende functies en belangen. Dit is van oudsher de plek waar agrariërs ondernemen en de transitie van de landbouw plaats vindt. Het groene karakter van het buitengebied wordt gewaardeerd door inwoners uit de hele gemeente. Maar het buitengebied is meer dan dit. Het is de plek waar gerecreëerd wordt, waar de opwek van energie kan plaats vinden, waar we werken aan de klimaatopgave en het vergroten van de biodiversiteit. Het buitengebied is één van de kernpunten van de gezamenlijke identiteit, en gedeelde trots van al onze inwoners. We zien dat er grote veranderingen gaande zijn in het buitengebied. Allerlei functies in het buitengebied komen daarmee in een ander daglicht te staan. Naast de fysiek ruimtelijke en sociaal-maatschappelijke impact kent deze transitie ook een grote economische impact. Deze ontwikkelingen worden bovendien belast met het aankondigen van allerlei maatregelen en de opeenstapeling van wet- en regelgeving. Vaak leidt dit tot een grote mate van onzekerheid over de toekomst van het buitengebied en wat dit betekent voor de inwoners. De koersonduidelijkheid vergroot de tegenstellingen in het buitengebied. Het effect van dit alles is dat in sociaal opzicht het welbevinden van onze inwoners in het buitengebied onder druk staat.
Enkele voorbeelden hiervan zijn eenzaamheid, mentale gezondheid en dreigende armoede. Deze ontwikkelingen zijn soms zo dominant, dat we bijna zouden vergeten te focussen op de kansen die er ook liggen. Waar willen wij het verschil maken? Dit alles leidt tot onzekerheid in de samenleving over de toekomst van het buitengebied. Wij willen een betrouwbare overheid zijn die er is voor haar inwoners en bijdraagt aan het bieden van bestaanszekerheid. Daarom staan we voor de vraag: hoe kunnen we ervoor zorgen dat inwoners en ondernemers in het buitengebied zo veel mogelijk duidelijkheid hebben over de toekomst van het buitengebied zodat ze regie kunnen nemen over hun eigen toekomst? Waar kunnen wij, vanuit de unieke positie die wij als gemeente hebben, het verschil maken? Op weg naar meer duidelijkheid De betekenis van deze opgave voor de gemeente Raalte is ontegenzeggelijk groot. We gaan deze bestuursperiode stap voor stap naar meer duidelijkheid toewerken. De komende maanden bepalen we onze rollen, zodat inwoners, ondernemers en anderen weten wat ze van ons kunnen verwachten. Op welke vraagstukken nemen we als gemeente regie? En waar willen of kunnen we dit overlaten aan anderen? Aansluitend hierop bepalen we welke stappen we de komende jaren gaan zetten. We verwachten dat in ieder geval aanvullend beleid nodig is om richting te kunnen geven aan alle veranderingen.
Denk aan (ruimtelijk) beleid op onderwerpen als wonen, landbouw en energie en de manier waarop dit naast elkaar kan bestaan. Verder valt te denken aan concrete acties zoals het begeleiden van transities op erfniveau, bijvoorbeeld door inzet van erf- en ruimtecoaches of het ondersteunen van initiatieven uit de samenleving die bijdragen aan de gewenste toekomst van het buitengebied (fysiek ruimtelijk, economisch en sociaal). Als doel voor deze opgave in de kadernota periode zien we dat we (in 2026/2027) samen met onze inwoners belangrijke antwoorden hebben gevonden op de huidige onzekerheden, dat de genoemde transities in een fase zijn beland waarbij vertrouwen en perspectief weer vaste grond onder de voeten hebben gekregen. Samen met uw raad en inwoners gaan we hiervoor de eerste stappen zetten waaronder het bepalen van de beleidsmatige prioriteiten. Samenwerking en verbinding Welke rollen en positie we in deze opgave ook kiezen, we kunnen dit niet alleen. Onze invloed is begrensd. Een vorm van samenwerking tussen overheden, organisaties en inwoners en ondernemers is nodig, met respect voor ieders belang. We willen daarom in ieder geval een gemeente zijn die naast alle betrokkenen staat en oog en oor heeft voor de onzekerheden die spelen. In deze kadernota schetsen we slechts een eerste begin.
Deze ‘weg naar meer duidelijkheid’ zal de komende jaren om inzet van mensen en middelen en besluitvorming van de gemeenteraad vragen. 5
De drie pijlers Bestuurlijke vernieuwing/participatie, duurzaamheid en dienstverlening Naast de drie grote opgaven zien we ook drie onderwerpen die aandacht verdienen door de opgaven heen. Het betreft bestuurlijke vernieuwing/participatie, duurzaamheid en dienstverlening. Deze onderwerpen zien we als belangrijke integrale pijlers in de realisatie van de drie grote opgaven maar vragen ook eigenstandig prioriteit. Dwarsverbanden zorgen voor samenhang tussen de opgaven, waardoor op basis van opgedane ervaringen, successen en verbeterpunten worden gedeeld. Daarnaast omvatten deze onderwerpen ook vraagstukken die aanvullend op de drie grote opgaven om oplossingen vragen. 1. Bestuurlijke vernieuwing/participatie Het is voor de gemeente Raalte ontzettend belangrijk om in verbinding te blijven met de inwoners van Raalte. Een manier om dit te bereiken is het beter inzetten van participatie. Bij de projecten die vanuit de gemeente geïnitieerd worden, maar ook bij de initiatieven die vanuit de samenleving komen. Participatie is voor ons een grondhouding. Door participatie gericht in te zetten zorgen we voor een betere verbinding tussen de inwoners van Raalte en de gemeente. De inbreng van onze inwoners is belangrijk voor het nemen van goede besluiten. Binnen de drie grote opgaven leren we van inwoners en benutten we elkaars kennis.
We creëren wederzijds begrip en zien verbinding als maatschappelijke opgave. Het is wenselijk dat iedere inwoner zich kan uitspreken, juist ook de mensen die niet altijd op de voorgrond staan. We benutten de diversiteit, kennis en kunde van onze inwoners. Zo leren we van elkaar en bereiken we het beste resultaat. Om dit te bereiken experimenteren we met nieuwe vormen van participatie passend bij de opgave, zoals bijvoorbeeld een burgerberaad. Aan de voorkant van de processen is voor iedereen duidelijk op welke wijze inwoners betrokken worden. Hierover wordt zorgvuldig gecommuniceerd. Door uw raad meer aan de voorkant te betrekken, bent u een integraal onderdeel van dit proces. 2. Duurzaamheid We werken toe naar een duurzame gemeente, waar het net zo fijn leven is voor toekomstige generaties, als voor ons nu. Een groot deel van de duurzaamheidsambities, zoals duurzaam energie opwekken of juist energie besparen, is verweven met de ‘drie grote opgaven’: buitengebied, leefbare wijken en dorpen en groei. We willen slim gebruik maken van ons huidige landschap, bestaande bebouwing en boerenslimheid om lokaal bij te dragen aan mondiale uitdagingen. Dit kan enkel als we ook de inwoners én ondernemers duidelijkheid kunnen bieden en kunnen verleiden om met duurzaamheidsopgaves aan de slag te gaan.
Wat gaat de gemeente doen in de transitie naar aardgasvrije woningen? Waar in de gemeente gaan we duurzame energie op wekken? Kan ik als ondernemer hulp krijgen bij het verduurzamen van mijn bedrijf? De belangen van onze inwoners en ondernemers zullen gelegd moeten worden naast de (wettelijke) opgaves die we hebben op het gebied van duurzaamheid. In sommige gevallen zullen hier strategische keuzes gemaakt moeten worden om de inwoner en ondernemer de gewenste duidelijkheid te bieden. Altijd vanuit het uitgangspunt dat we willen verleiden en stimuleren. 3. Dienstverlening We zijn er als gemeente voor de inwoners en willen dicht bij de samenleving staan. Waar alle inwoners terecht kunnen met een (hulp)vraag of verzoek. En waar inwoners, ondernemers en samenwerkingspartners graag mee samenwerken. Een goede dienstverlening is essentieel om deze ambitie waar te maken. Want door een goede dienstverlening ervaren inwoners en ondernemers ons als betrouwbaar en betrokken. We luisteren naar elkaar en denken actief met inwoners en ondernemers mee. Zo brengen we de gemeente en inwoners dichter bij elkaar en verkleinen de kloof tussen samenleving en politiek. Om aan te blijven sluiten op snelle veranderende maatschappelijke behoeften en technologische ontwikkelingen zullen we onze dienstverlening continu moeten blijven verbeteren en ontwikkelen.
Nog meer dan nu willen we dit samen met inwoners en ondernemers doen. We zorgen ervoor dat het contact met de gemeente warm, laagdrempelig en toegankelijk is. Hierdoor ervaren inwoners en ondernemers uit alle kernen de gemeente als nabij. Dit zorgt voor vertrouwen en daarmee voor draagvlak voor samenwerking met de gemeente op de drie grote opgaven. Vanuit de wens om dicht bij de inwoner te staan nemen we de samenleving actief en op verhalende wijze mee in de voortgang die we boeken binnen de drie grote opgaven. Aan de slag Bij alles wat we doen handelen we vanuit onze kernwaarden: betrouwbaar, verbindend, oplossingsgericht en slim. Ook bij de grote opgaven. Hiermee creëren we de voorwaarden om deze echt sámen met inwoners en partijen vorm te geven. 6