Jaarstukken 2024 - DEF versie 23-05-2025

Jaarstukken 2024

78

3.2 De vernieuwde bibliotheek in Raalte dorp is in het voorjaar in gebruik genomen. Planvorming voor verduurzaming en herinrichting bibliotheek in Heino is gestart. 3.3 De gesprekken met Salland Wonen en De Coöperatie over de toekomst van De Maalderij in Heino zijn voortgezet. Uitgangspunt is om het gebouw te behouden voor de cultuursector. 3.4 Alle beelden in de openbare ruimte zijn geschouwd door de Kunstwacht. Op basis daarvan is een beheerplan opgesteld. Het beheer en onderhoud wordt per 1 januari 2025 intern uitgevoerd. De Commissie Beeldende Kunst is heel actief geweest met de advisering van projecten van derden (inwoners en instellingen) en eigen kunstwerken (herstel en verplaatsen en Openluchtmuseum Molenhof Raalte). 3.5 Samen met culturele instellingen en verenigingen die op zoek zijn naar een nieuwe ruimte, zijn mogelijkheden verkend. Dit wordt voorgezet in 2025. 3.6 Onderzocht is of Joods vastgoed tijdens de WOII onteigend is en of rechtsherstel heeft plaatsgevonden. De conclusie van het onderzoek is dat de gemeente Raalte geen Joods vastgoed heeft gekocht of verkocht. Voor zover de onderzoekers konden nagaan, heeft de gemeente geen naheffingen voor gemeentebelastingen bij het rechtsherstel gestuurd. De resultaten zijn gepresenteerd aan nabestaanden en andere betrokkenen.

3.7 We zijn met Het Oversticht in gesprek over het actualiseren van de lijst met gemeentelijke monumenten en karakteristieke panden. Het traject herijking subsidies is opgepakt en loopt ook in 2025 nog door. De raad is in het najaar 2024 over dit traject bij gepraat. Het aantal aanvragen voor Sport- en Beweeg initiatieven loopt terug. Er zijn in 2024 twee subsidieaanvragen toegekend. Bij de actualisatie van de regeling is mede daarom de beoordelingsprocedure van de aanvragen vereenvoudigd en verkort. De vraag rijst hoe relevant deze subsidieregeling nog is voor sport- en beweeginitiatieven, nu het kernteam Sportakkoord via het Uitvoeringsplan Sportakkoord slagvaardig invulling geeft aan de sport- en beweegambities in het Sportakkoord. 2.7.4 Verantwoording nieuw beleid 2024

Cultuur Subsidies culturele evenementen, schoolvoorstellingen en erfgoed In afwachting van het nieuwe cultuurbeleid zijn deze regelingen een jaar doorgezet. Inmiddels zijn ze, met het vaststellen van het nieuwe beleid en de begroting 2025, structureel geworden. Subsidieregeling cultuurarrangement Hiervoor geldt hetzelfde.

Jaarstukken 2024

79

Budget beeldende kunst In 2024 heeft de Kunstwacht alle beelden in de openbare ruimte geschouwd en beoordeeld en op basis daarvan een beheerplan met meerjarenonderhoudsplan geschreven. In afwachting van deze schouw is geen onderhoud gepleegd en geen projecten in de uitvoering gegaan. Uit de schouw blijkt dat 12 beelden groot onderhoud nodig hebben. Dat willen we de komende jaren aanpakken. Daarvoor is het van belang het restant budget over te hevelen naar 2025 en de komende jaren het groot onderhoud te laten uitvoeren.

Sport Uitvoering Buurtsportcoachregeling Dankzij de toegekende cofinanciering voor 1,85 fte buurtsportcoaches voor gezondheidspreventie konden in 2024 succesvolle activiteiten worden voortgezet. Denk hierbij aan Fittesten, Doortrappen en de Sallandse wandel challenge. Uitvoeringsbudget Raalter Sportakkoord De besteding van het Uitvoeringsbudget is volledig geoormerkt. Het kernteam mist een werkbudget, voor het kunnen bekostigen van zelf georganiseerde bijeenkomsten en opleidingen. Voorstel is het restant krediet 2024 over te hevelen naar 2025 en 2026 voor het instellen van een werkbudget voor het kernteam. 2.7.5 Waar meten we ons succes aan af? De verplichte BBV-beleidsindicatoren en de indicatoren uit het tweejaarlijks onderzoek 'Waar staat je gemeente' zijn te vinden via: Indicatoren Indicatoren programma 7

Referentie Werkelijk Begroting Werkelijk jaar cijfer 2022 2023 2024 2024

% Niet sporters Het percentage niet-wekelijks sporters t.o.v. bevolking van 19 jaar en ouder. Bevolking van 19 jaar en ouder die niet minstens één keer per week aan sport doet.

Bron: www.waarstaatjegemeente.nl

% Beweegt voldoende Het percentage van de bevolking van 19 jaar en ouder dat voldoet aan de Nederlandse Norm voor Gezondbewegen. Deze is voor de leeftijdsgroep 18 tot 55 jaar minimaal 5x per 2020 54,0% week een half uur matig intensieve activiteit zoals stevig wandelen of fietsen.

54,0%

54,0%

Bron: Gezondheidsmonitor volwassenen (en ouderen) GGD 2022

Legenda: Verplichte beleidsindicatoren op basis van vernieuwing BBV

Jaarstukken 2024

80

2.7.6 Gerealiseerde baten en lasten Bedragen in € Omschrijving

Begroting na

Realisatie

Verschil

wijziging 2024

2024

2024

Baten

-1.354.554

-1.232.835

121.719

Lasten Gerealiseerd totaal van baten en lasten Mutaties in reserves

10.554.296

7.558.889

-2.995.407

9.199.742

6.326.054

-2.873.688

-2.736.159

-547.243

2.188.916

Gerealiseerd resultaat

6.463.583

5.778.811

-684.772

2.7.7 Analyse verschillen Verklaring verschil uitgaven en inkomsten Bedragen in € Omschrijving verklaring

- is voordeel Verschil

Meer kosten vervoer schoolsporten

31.000

Minder kosten bibliotheekwerk

-33.000

Minder kosten sportbedrijf

-26.000

Minder subsidie sport uitbetaald (waardering-deskundigheidstimulering)

-46.000

Minder kosten kultuursubsidies en cultuurnota

-78.000

Meer kosten Hoftheater

24.000

Meer afschrijving (annuiteit) en lagere rente

-485.000

Meer doorbelasting diverse domeinen

14.000

Minder doorberekening eenmalige investeringen

-36.000

Overige verschillen Totaal verschil

-49.772 -684.772

Meer kosten vervoer schoolsporten (nadeel € 31.000) De kosten voor het vervoer schoolsporten liggen volledig in lijn met hetgeen in 2023 is uitgegeven. De begroting 2024 is hierop echter niet aangepast, waardoor er weliswaar een verschil zit tussen begroting en werkelijke uitgaven, maar dit zit dus niet in hogere uitgaven ten opzichte van 2023. Minder kosten bibliotheek (voordeel € 33.000) De extra geraamde kosten voor hogere loon- en energielasten bleken niet nodig te zijn. Minder kosten Sportbedrijf (voordeel € 26.000) Voor deze kosten is een beroep gedaan op de Specifieke Uitkering GALA. Hierdoor is het niet ten laste gegaan van het 'gemeentelijk budget' waardoor dit verschil verklaard wordt.

Jaarstukken 2024

81

Minder subsidie sport uitbetaald (voordeel € 46.000) In 2024 is, evenals in 2023, minder subsidie aangevraagd en daardoor ook toegekend. Dit verklaard grotendeels het verschil. Minder kosten cultuur (voordeel € 78.000) Er zijn minder waarderingssubsidies (kunstbeoefening door amateurs, WereldWinkels en creatieve broedplaats) en minder eenmalige subsidies voor culturele evenementen en erfgoed aangevraagd. Meer kosten Hoftheater (nadeel € 24.000) Door stijgende loonkosten en een nabetaling over 2023 is dit tekort ontstaan. Minder doorberekening eenmalige investeringen Doorbelasting door naar 2025:

Bedrag

* Integraal onderwijshuisvestingsplan

-23.137

* Uitvoering Roalter sportakkoord

-13.528

* Bijdragen kerkenvisie

-10.000

* Noodlokalen obs Vogelaar

3.622

Doorbelasting niet door naar 2025: * Locatieonderzoek Hoogerheyne Afronding

-43.043 6.608 435 7.043

Totaal

-36.000

Verschillen in de reservemutaties

Bedrag

Lagere beschikking over reserves (kredieten door naar 2025): * M8530134 Locatie onderzoek Tijenraan

2.049.000

* M8454001 Integraal onderwijshuisvestingsplan

29.449

* M8540215 SPUK Bibliotheek Heino

105.000

* M8454003 Taalschool Oekraïne

29.649 2.213.098

Geen beschikking over gekoppelde reserve St. Jozefschool

19.903

Meer onderhoud sport-, onderwijs en maatschappelijke gebouwen

-55.758

Diversen

11.673

Totaal

Jaarstukken 2024

2.188.916

82

Programma 8: Openbare orde en veiligheid Portefeuillehouder:

Burgemeester R. Zuidema

Programmacoördinator:

Domeinmanager M. Lammerts van Bueren

2.8.1 Welke ontwikkelingen zijn er in 2024 geweest? Door groeiende spanningen en conflicten in de wereld, stijgt de kans dat Nederland hierbij betrokken raakt. Nederland is nu al doelwit van hybride aanvallen, zoals cyberoperaties en spionage. Het kabinet heeft een programma gelanceerd om de weerbaarheid van de samenleving te verhogen. Bij de uitvoering hiervan spelen ook Veiligheidsregio's en gemeenten een rol. 2.8.2 Doelstellingen 2024 1. Verbeteren van de weerbaarheid en verbondenheid in de samenleving, zodat we het veiligheidsgevoel van de inwoners van de gemeente Raalte minimaal op het huidige niveau houden. 2. Het stimuleren van een positief maatschappelijk effect door het verder verstevigen van de samenwerking tussen de ketens zorg en veiligheid. Met inzet op een betere kwaliteit van leven voor de kwetsbare inwoner, ontstaan minder veiligheidsproblemen en risico’s. 3. De gemeente Raalte zo onaantrekkelijk mogelijk maken voor ondermijnende criminaliteit, waarbij we inzetten op het tegengaan van oneerlijke concurrentie door malafide bedrijvigheid en streven naar een gezond woon- en ondernemersklimaat. 4. Het bevorderen van de digitale veiligheid van de gemeente Raalte als geheel met specifieke aandacht voor het versterken van de digitale weerbaarheid met behulp van reeds ontworpen/te ontwerpen instrumenten en middelen die aansluiten bij de verschillende doelgroepen. 5.

We zetten in op de naleving van de leefregels op het gebied van openbare orde en veiligheid in onze gemeente. 6. Als gemeentelijke organisatie en als inwoners willen we goed voorbereid blijven op rampen en crises. We willen hierin een gewaardeerd partner in regionaal verband zijn. 2.8.3 Wat hebben we ervoor gedaan en wat hebben we ermee bereikt? 1.1 Het college heeft op basis van de Integrale Veiligheidsstrategie, een Uitvoeringsplan 2023-2024 vastgesteld. De uitvoering is volgens planning verlopen, wat betekent dat de actiepunten grotendeels zijn opgepakt. Op een aantal punten komen we hieronder terug. 1.2 Er is een communicatiestrategie ondermijning opgesteld, gericht op het vergroten van de bewustwording van signalen van ondermijning voor vier doelgroepen (jeugd, buitengebied, ondernemers en gemeentebreed). De uitvoering hiervan start later dan gepland omdat de planontwikkeling uitliep. De bewustwordingssessies worden meegenomen in het verlengde van de uitvoering van de strategie.

Jaarstukken 2024

85

1.3 De reguliere samenwerking met politie is goed, zowel beleidsmatig als op uitvoeringsniveau. We onderhouden korte lijnen met de wijkagenten om een actueel zicht te houden op het lokale veiligheidsbeeld. We ontvangen periodiek cijfers en ontwikkelingen die de (vroegtijdige) aanpak van casuïstiek op het gebied van openbare orde, ondermijning ed. mogelijk maakt. Afgelopen jaar is onder andere bestuurlijk opgetreden tegen de aanwezigheid van drugs en de handel hierin vanuit een woning (woningsluiting) en het voor handen hebben van inbrekerswerktuig (1x). Een mooie mijlpaal hierbij is, dat sinds november 2024, de gewenste ANPR-camera actief is op de N35 bij Heino. 1.4 Via het Regionale Jaarplan Integrale Veiligheid zijn afspraken gemaakt tussen gemeenten, politie en het openbaar ministerie over een gezamenlijke aanpak van onder andere de thema's: zorg & veiligheid, ondermijnende criminaliteit en digitale veiligheid. 1.5 De samenwerking binnen het Keurmerk Veilig Ondernemen is volgens plan voortgezet. De jaarlijkse schouw van het bedrijventerrein en winkelgebied in Raalte is uitgevoerd. 1.6 Het project Buurtbemiddeling is volgens plan voortgezet. Er zijn 28 zaken behandeld, waarvan 70% met een positief eindresultaat is afgerond. Hiermee is de doelstelling (76%) niet gehaald. Er is hier vooralsnog geen bijzondere oorzaak voor bekend.

In de periodieke overleggen van de stuurgroep wordt hierop gemonitord. 2.1 Binnen de opgave dorpen en wijken is er aandacht voor het thema veiligheid. Dit is vooral gericht op het versterken van de sociale en fysieke basis, waarbij de verwachting is dat dit bijdraagt aan een positief effect op bijvoorbeeld het veiligheidsgevoel van inwoners. 2.2 In samenwerking met de gemeente Deventer en Raalte is de keuze gemaakt voor de invoering van een casusregistratiesysteem genaamd PGA-x. De voorbereidingen voor het in gebruik nemen zijn inmiddels vergevorderd. We borgen hiermee een betere samenwerking, regievoering en registratie bij (complexe) zorg- en veiligheidscasuïstiek, maar ook ondermijning. 2.3 De procesbeschrijvingen zijn opgesteld en in de afrondende fase. 2.4 De beleidsregels zijn in concept gereed. De laatste afstemmingsoverleggen over het proces worden gevoerd, waarna de burgemeester bevoegd is de beleidsregels vast te stellen. 3.1 Het lokaal ondermijningsoverleg heeft structureel plaatsgevonden. Verschillende signalen zijn besproken. In sommige gevallen kon vroegtijdig gestuurd worden op maatregelen om ondermijnende activiteiten te voorkomen of te stoppen. Vanuit het lokaal ondermijningsoverleg ligt een lijn naar het Integraal Ondermijningscentrum IJsselland voor multidisciplinaire afstemming met onder andere partners zoals de Belastingdienst.

3.2 Er is een integrale controle uitgevoerd rondom bedrijfsverzamelgebouwen op het industrieterrein van Raalte. Dit heeft geen bijzonderheden opgeleverd. 3.3 De aanleiding om dit beeld op te stellen kwam vanuit jeugdoverlast. De specifieke overlast verdween, daarom is er voor nu geen prioriteit gegeven aan het opstellen van een beeld. Jaarstukken 2024

86

We hebben periodiek overleg met onder andere politie, jongerenwerk, onderwijs en de zorgketen en monitoren op die manier waar behoefte ligt voor verdieping en aanpak. 3.4 Er zijn twee werkgroepoverleggen geweest, die met name in het teken stonden van het samenbrengen van cijfers en ontwikkelingen en afstemming over de wijze van samenwerken. Binnen de werkgroep bleek de behoefte te bestaan om de beschikbare tijd en ruimte vooral in te zetten voor het uitvoeren van concrete acties en activiteiten en minder voor periodiek afstemmingsoverleg. We betrekken de werkgroep daarom bij de communicatiestrategie ondermijning, waarin het buitengebied als doelgroep is opgenomen. 3.5 De actualisatie van het Damoclesbeleid is voorbereid, De burgemeester is bevoegd het beleid vast te stellen. Actualisatie van het Bibobbeleid kan in gang worden gezet nu er capaciteit beschikbaar is voor de uitvoering ervan. We monitoren wijzigingen of nieuwe artikelen die we kunnen opnemen in de APV die ons helpen om ondermijning in de gemeente tegen te gaan. 4.1 We hebben mee gedaan aan de Themaweek digitale criminaliteit. Dit jaar in de vorm van het verspreiden van (online) voorlichtingsmateriaal. Qua voorlichting hebben we een beeld van de doelgroepen die slachtoffer worden en daarnaast springen we met name in op de actualiteit. 4.2 In 2024 is het DOWR cyber-crisisplan vastgesteld.

Deze is aan het eind van het jaar ook beoefend door middel van een table-top oefening. Hieraan namen deel: de DOWR ICT organisatie, de gemeentesecretarissen en adviseurs crisisbeheersing van de drie gemeenten. De oefening voor het Regionaal Beleidsteam kon niet door gaan , maar wordt opnieuw gepland. 5.1 De boa’s zijn conform het VTH (Vergunningverlening, Toezicht en Handhaving) uitvoeringsbeleid, primair risicogestuurd ingezet. Met daarbij bijzondere aandacht voor de winkelgebieden en bedrijventerreinen. Daarnaast hebben zij meldingen vanuit de samenleving opgepakt. 6.1 De trainingen en oefeningen voor functionarissen in de crisisorganisatie zijn volgens planning uitgevoerd. 6.2 Bestuurlijk wordt via de begrotingscyclus van de Veiligheidsregio IJsselland (VRIJ) gestuurd op de uitwerking van de beleidsagenda. De uitvoering is volgens plan verlopen. Een uitgebreide verantwoording volgt via de paragraaf verbonden partijen. 2.8.4 Verantwoording nieuw beleid 2024 Keurmerk veilig ondernemen Het project is volgens plan doorgezet. De reguliere overleggen hebben plaatsgevonden en de geplande schouw is uitgevoerd. Buurtbemiddeling Het project is volgens plan doorgezet. De stuurgroep overleggen hebben plaatsgevonden.

Jaarstukken 2024

87

Applicatie voor casusregistratie Samen met Deventer is gekozen voor het aanschaffen van de applicatie (PGA X). De voorbereiding op de invoering van het programma zijn opgestart. 2.8.5 Waar meten we ons succes aan af? De verplichte BBV-beleidsindicatoren en de indicatoren uit het tweejaarlijks onderzoek 'Waar staat je gemeente' zijn te vinden via: Indicatoren Referentie Werkelijk Begroting Werkelijk jaar cijfer 2022 2023 2024 2024

Indicatoren programma 8 Winkeldiefstal per 1.000 inwoners Diefstal uit woning per 1.000 inwoners Geweldsmisdrijven per 1.000 inwoners Vernieling en beschadiging per 1.000 inwoners Verwijzingen Halt Het aantal verwijzingen naar Halt, per 1.000 inwoners in de leeftijd van 12 tot 17 jaar Het aantal geregistreerde misdrijven

Bron: www.waarstaatjegemeente.nl

2020

790

650

770

Onveiligheidsgevoelens inwoners Raalte (2021 Nederland: 87) 2021

84

82

-

2020

76%

76%

70%

Score: de gemeente houdt voldoende toezicht op het naleven van regels 2023 Bron: Waar staat je gemeente

36%

Bron: Gebiedsscan/ cijfers politie

Bron: Waar staat je gemeente

Het percentage succesvol afgeronde buurtbemiddelingen Bron: Rapportage buurtbemiddeling

36%

-

Legenda: Verplichte beleidsindicatoren op basis van vernieuwing BBV

2.8.6 Gerealiseerde baten en lasten Bedragen in € Omschrijving

Begroting na wijziging 2024

Realisatie 2024

Verschil 2024

Baten

-294.170

-260.211

33.959

Lasten Gerealiseerd totaal van baten en lasten Mutaties in reserves

4.058.982

4.097.735

38.753

3.764.812

3.837.523

72.711

-79.661

-69.761

9.900

Gerealiseerd resultaat

3.685.151

3.767.762

82.611

Jaarstukken 2024

88

2.8.7 Analyse verschillen Verklaring verschil uitgaven en inkomsten Bedragen in € Omschrijving verklaring

- is voordeel Verschil

Meer doorberekening diverse eenheden

56.000

Meer doorberekening eenmalige investeringen

22.000

Overige verschillen Totaal verschil

4.611 82.611

Meer doorberekening eenmalige investeringen M8120002 Renovatie brandweerkazernes ivm asbestverwijderen

Bedrag 21.672

Afronding

328

Totaal

22.000

Verschillen in de reservemutaties

Bedrag

Niet uitgevoerde beschikking egalisatie DOWR voor uitvoeringsplannen integrale veiligheid

9.900

Totaal

9.900

Jaarstukken 2024

89

Jaarstukken 2024

90

Programma 9: Bestuur en dienstverlening Portefeuillehouder:

Burgemeester R. Zuidema

Programmacoördinator:

Domeinmanager J. Hulzebos

2.9.1 Welke ontwikkelingen zijn er in 2024 geweest? In 2024 hebben we de beste burgemeester gezocht… en gevonden! Onze energieke lokale samenleving heeft nogal wat toekomstgerichte noten op haar zang. Dat betekent dat wij als gemeente een betrouwbare, oplossingsgerichte en slimme partner moeten zijn. We zochten daarom een burgemeester die dit kan waarmaken, met oog en luisterend oor voor iedereen. 1200 inwoners, ondernemers en maatschappelijke organisaties hebben ons iets meegegeven over het gedrag en de kwaliteiten die zij graag zien bij hun burgemeester. Met Rob Zuidema hebben wij een burgemeester gevonden die hieraan voldoet. Een burgemeester die het daadkrachtige en menselijke gezicht is van Raalte in goede én slechte tijden. Op maandag 10 juni is Rob Zuidema officieel geïnstalleerd als burgemeester van Raalte. Daarnaast zorgde de aangekondigde daling van rijksbijdragen, onze lokale taken en ambities ervoor dat prioriteren en keuzes maken onontkoombaar zijn. Op 7 maart 2024 heeft de gemeenteraad daarom een belangrijk richtinggevend gesprek gevoerd om te bepalen wat voor gemeente wij willen zijn. Het betreft een stip op de horizon, op basis waarvan later keuzes gemaakt kunnen worden, om te blijven doen wat het beste is voor Raalte. De belangrijkste bevindingen zijn dat we de gemeente willen zijn die we nu zijn.

Niemand mag tussen ‘wal en schip’ vallen, er moeten voldoende beschikbare woningen zijn voor verschillende doelgroepen en we blijven ruimhartig en doelmatig acteren binnen het sociaal domein. Ten slotte koesteren wij de leefbaarheid in onze dorpen en wijken. Op 4 juni 2024 heeft de Eerste Kamer ingestemd met de nieuwe wet ‘Versterking participatie op decentraal niveau’. Dit betekent dat de inspraakverordening moet worden veranderd in een participatieverordening. Ook wordt het uitdaagrecht in de wet vastgelegd. Deze ontwikkeling moet voor 1 januari 2027 zijn doorgevoerd. Ook vonden op 6 juni 2024 de verkiezingen plaats voor het Europees Parlement. Het opkomstpercentage was 50,5% (landelijk 46%). Mede dankzij de inzet van de vele vrijwilligers zijn de verkiezingen goed verlopen. 2.9.2 Doelstellingen 2024 1. We willen als gemeente Raalte een inclusieve gemeente zijn die in verbinding staat met de inwoners. 2. Wij zijn en blijven voor onze inwoners, ondernemers, maatschappelijke organisaties en medeoverheden een gewaardeerd partner. 3. De raad en het college hanteren een open bestuursstijl, zijn transparant in de besluitvorming en staan open voor initiatieven vanuit inwoners. Dit moet leiden tot meer vertrouwen van onze inwoners in de manier waarop de gemeente wordt bestuurd.

Jaarstukken 2024

93

2.9.3 Wat hebben we ervoor gedaan en wat hebben we ermee bereikt? 1.1 In 2024 zijn we gestart met het organisatiebrede thema menselijke maat, zodat we actief blijven luisteren naar de vraag achter de vraag. Om mee te blijven denken in hoe het wél kan, jagen we het thema niet alleen eenmalig aan, maar blijven we onze collega's in 2025 inspireren. In 2024 zijn de plannen gemaakt waarmee we in januari 2025 starten. 1.2 Inwoners en initiatiefnemers weten de verbinders goed te vinden. In 2024 zijn de verbinders veel op pad geweest en zijn er mooie initiatieven gerealiseerd. Als gemeente hebben we meegedacht met de initiatiefnemers van onder andere de dorpsapps in Luttenberg en Broekland en de verhalenroute bij de Stevenskamp in Heeten. 1.3 In 2024 zijn de voorbereidingen getroffen voor een bijeenkomst met de raad om tot een gezamenlijke taal te komen rondom participatie. In juni 2024 is duidelijk geworden dat de Wet Versterking Participatie op decentraal niveau is aangenomen. Dit betekent dat de gemeente in 2027 een participatieverordening moet hebben. De sessie in de raad vormt een mooi beginpunt om tot de participatieverordening te komen. 1.4 We hebben het Digipanel onder andere ingezet voor: eenvoudig geregeld, windenergie, opvang asielzoekers en het nieuwe gemeentehuis. 2.1 Ook in 2024 zijn we dagelijks bezig om zo begrijpelijk mogelijk te communiceren.

Daarnaast hebben we onderzocht hoe we het thema Digitale Toegankelijkheid het beste kunnen borgen in de organisatie. Onder andere zo zorgen we er voor dat onze digitale informatie goed toegankelijk is voor iedereen. 2.2 Om te kunnen bellen met Teams, hebben we in 2024 het nieuwe contactplatform ingericht zodat deze in februari 2025 live kan gaan. Naast de focus op de technische implementatie, zijn ook de servicenormen en werkafspraken meegenomen. Deze komen terug in het vastgestelde dienstverleningsconcept, waarin we een praktische vertaalslag hebben gemaakt van de Ambitie in Dienstverlening. Zo hebben we naast de servicenormen vastgelegd wat onze uitgangspunten zijn rondom dienstverlening, waarmee we het verschil kunnen maken voor onze inwoners en ondernemers. In 2024 hebben we gefocust op het optimaliseren van bestaande kanalen. Daarom zijn er geen nieuwe aanvullende kanalen onderzocht. Voorbereidende stappen zijn gezet in het opzetten van het Klant Interactie Service Systeem en MijnRaalte-omgeving als onderdeel van het digitaal dienstverleningsplatform PodiumD. Dit dienstverleningsplatform is in Dimpactverband in ontwikkeling. Voor Raalte staan in 2025 de eerste concrete resultaten gepland. 2.3 Naast de reguliere metingen over onze dienstverlening, hebben we in 2024 het onderwerp Eenvoudig Geregeld opgepakt.

Dit is de eerste ambitie uit de Strategische Raadsagenda die met behulp van de samenleving en de ambtelijke organisatie is uitgevoerd. In dit onderzoek is gevraagd welke drempels inwoners ervaren bij het afnemen van producten en diensten. Deze resultaten worden begin 2025 teruggekoppeld aan de gemeenteraad en de organisatie. Daarnaast hebben we in 2024 het tweejaarlijkse onderzoek Waar Staat Je Gemeente opgestart.

Jaarstukken 2024

94

3.1 Op verschillende momenten in 2024 hebben er debatten met scholieren (van VMBO tot VWO) plaatsgevonden in de raadzaal van het gemeentehuis. Hierbij waren raadsleden, collegeleden en ambtelijk medewerkers betrokken. Voor de totstandkoming van de beleidsregels Windenergie heeft er een enerverend gesprek plaatsgevonden met leerlingen op het Carmel college. 3.2 Bij het schrijven en publiceren van besluiten en bestuurlijke stukken wordt zoveel mogelijk in begrijpelijke taal gecommuniceerd. Jargon wordt uitgelegd en wollig taalgebruik wordt vermeden. Daarnaast hebben raad en college het statuut helder op het netvlies. Dit is in 2024 meerdere keren aangehaald. Juist bij moeilijke gesprekken biedt het statuut houvast en een solide basis om de onderlinge samenwerking te verbeteren en tot goede oplossingen te komen. 3.3 Zie 2.3 2.9.4 Verantwoording nieuw beleid 2024 Participatievraagstuk In 2024 zijn de eerste stappen gezet om ons voor te bereiden op de veranderende wetgeving. In juni 2024 heeft de Eerste Kamer de nieuwe wetgeving goedgekeurd, wat betekent dat de inspraakverordening wordt vervangen door een participatieverordening. In 2024 is er ambtelijk verkend wat er nodig is om aan deze wetgeving te voldoen. Deze stappen hebben geen extra geld gekost, naast de ambtelijke uren.

Verwacht wordt dat de stappen in 2025 meer extern gericht zullen zijn en dat er dan gebruik zal worden gemaakt van het beschikbaar gestelde budget. Versterking cluster bestuurlijke vernieuwing/participatie In 2024 is het cluster bestuurlijke vernieuwing/participatie versterkt met een beleidsadviseur samenleving. Door deze versterking zijn er stappen gezet op de thema's: participatie, bestuurlijke vernieuwing en vrijwilligerswerk. Werkbudget verbinders In 2024 zijn de verbinders veel op pad geweest. Hierbij hebben ze mooie initiatieven verder geholpen met af en toe een kleine bijdrage. Daarnaast zijn er voor het eerst netwerkavonden georganiseerd voor de Plaatselijke Belangen en de besturen van multifunctionele accommodaties. Ook zijn in 2024 de inwonerspakketten vernieuwd, waarmee nieuwe Raaltenaren in aanraking komen met al het moois dat Raalte te bieden heeft. Gemeenteraad Bij de begroting 2024 is er incidenteel € 130.000 beschikbaar gesteld voor bijeenkomsten op locatie/ de raad op pad, kindergemeenteraad, de strategische raadsagenda, representatie raad, trainingen, informatiemanagement, raadscommunicatie en de procedure voor burgemeestersbenoeming. De incidentele posten zijn niet geheel besteed. De procedure voor burgemeestersbenoeming en de raadscommunicatie zijn volgens planning verlopen.

Burgemeester Zuidema is op 10 juni benoemd en sinds september 2024 is twee dagen per week een raadscommunicatieadviseur werkzaam op de griffie. Daarnaast zijn er enkele bijeenkomsten op locatie geweest en is voor een deel uitvoering gegeven aan de strategische raadsagenda. Maar deze activiteiten hebben minder gekost dan verwacht, waardoor we nog een resterend budget hebben. Jaarstukken 2024

95

Verder zijn er voor de kindergemeenteraad incidentele middelen beschikbaar gesteld, maar doordat het lastig is om voorstellen te ontwikkelen die de basisscholen aanspreken is het budget in 2024 niet besteed. Ook de beschikbaar gestelde representatiekosten zijn niet besteed. De raad heeft geen gebruik gemaakt van dit budget in het afgelopen jaar. Bovengenoemde, resterende middelen vallen vrij. Voorgesteld wordt om € 5.000 van het resterende opleidingsbudget over te hevelen naar 2025 voor geplande trainingen die van september 2024 naar januari 2025 zijn verplaatst. Dienstverlening In 2024 hebben we het nieuwe contactplatform ingericht en hebben we de servicenormen en werkafspraken meegenomen die terugkomen in het dienstverleningsconcept. Hiermee zijn de uitgangspunten vastgesteld waarmee we het verschil maken voor onze inwoners en ondernemers. In het verlengde zijn we gestart met het thema menselijke maat zodat we blijven luisteren naar de vraag van de inwoners. Ook hebben we het onderzoek Eenvoudig geregeld vanuit de Strategische raadsagenda uitgevoerd en hebben we het tweejaarlijkse onderzoek Waar Staat Je Gemeente opgestart. Formatie-uitbreiding domein Publiek In de begroting 2024 is incidenteel € 119.458 beschikbaar gesteld voor tijdelijke inhuur verkiezingen en tijdelijke inhuur senior burgerzaken.

De tijdelijke inhuur verkiezingen heeft de beoogd projectleider verkiezingen opgeleid en ondersteund om na 2024 zelfstandig verkiezingen te kunnen organiseren. De tijdelijke inhuur senior burgerzaken heeft inhoudelijke werkzaamheden verricht. Tegelijk is er binnen burgerzaken geïnvesteerd in opleidingen voor medewerkers en is een regisseur Burgerzaken geworven. 2.9.5 Waar meten we ons succes aan af? De verplichte BBV-beleidsindicatoren en de indicatoren uit het tweejaarlijks onderzoek 'Waar staat je gemeente' zijn te vinden via: Indicatoren

Jaarstukken 2024

96

Referentie Werkelijk Begroting Werkelijk jaar cijfer 2022 2023 2024 2024

Indicatoren programma 9 Demografische druk De som van het aantal personen van 0 tot 20 jaar en 65 jaar of ouder in verhouding tot de personen van 20 tot 65 jaar

Bron: www.waarstaatjegemeente.nl

Percentage inwoners dat (heel) veel vertrouwen heeft in de manier waarop de gemeente wordt 2023 bestuurd

46%

46%

-

-

Bron: Waar staat je gemeente

Percentage inwoners dat vindt dat de gemeente doet wat ze zegt Bron: Waar staat je gemeente

2023

34%

34%

-

-

Percentage inwoners dat vindt dat de gemeente zich flexibel opstelt als dat nodig is Bron: Waar staat je gemeente

2023

32%

32%

-

-

2023

41%

41%

-

-

51%

51%

-

-

34%

34%

-

-

7,2%

7,2%

-

-

Percentage inwoners dat vindt dat de gemeente voldoende luistert naar de mening van haar inwoners Bron: Waar staat je gemeente

Percentage inwoners dat vindt dat de gemeente inwoners voldoende betrekt bij haar 2023 plannen, activiteiten en voorzieningen Bron: Waar staat je gemeente

Percentage inwoners dat vindt dat organisaties voldoende ruimte krijgen om ideeën en 2023 initiatieven te realiseren. Bron: Waar staat je gemeente

Waardering digitale dienstverlening Bron: Waar staat je gemeente

2023

Legenda: Verplichte beleidsindicatoren op basis van vernieuwing BBV 2.9.6 Gerealiseerde baten en lasten Bedragen in € Omschrijving

Begroting na wijziging 2024

Realisatie 2024

Verschil 2024

Baten

-941.144

-1.161.706

-220.562

Lasten Gerealiseerd totaal van baten en lasten Mutaties in reserves

4.541.605

4.747.206

205.601

3.600.461

3.585.499

-14.962

-322.700

-109.759

212.941

Gerealiseerd resultaat

3.277.761

3.475.740

197.979

Jaarstukken 2024

97

2.9.7 Analyse verschillen Verklaring verschil uitgaven en inkomsten Bedragen in € Omschrijving verklaring Hogere storting voorziening pensioenen wethouders Meer baten rijbewijzen en reisdocumenten Minder kosten raad (€ 5.000 naar 2025) Minder doorberekening eenmalige investeringen ten gunste van de exploitatie Minder doorberekening diversen eenheden Overige verschillen Totaal verschil

- is voordeel Verschil 348.000 -68.000 -62.000 -10.000 -59.000 48.979 197.979

Hogere storting voorziening pensioenen wethouders(nadeel € 348.000) Jaarlijks berekenen we de hoogte van de pensioenvoorziening. Deze wijzigingen bestaan niet alleen uit een andere rekenrente en een veranderde levensverwachting. Ook is in de voorziening een bedrag opgenomen voor pensioenverplichtingen van de (ex) wethouder. Wanneer deze wethouder overlijdt of zijn pensioen wil overdragen aan een pensioenfonds, dan moet ook het partnerpensioen in geld worden uitgedrukt. De overschrijding wordt door het grootste deel veroorzaakt door het in geld uitdrukken van het partnerpensioen. Meer baten reisdocumenten (voordeel € 68.000) De oorzaak hiervan is een piek in het aantal aanvragen, doordat in 2014 de geldigheidsduur van reisdocumenten voor volwassenen verlengd is van vijf naar tien jaar. We hebben hier onvoldoende rekening mee gehouden. Minder kosten Raad (voordeel € 62.000) Bij de begroting 2024 is er incidenteel budget beschikbaar gesteld voor bijeenkomsten op locatie/ de raad op pad, kindergemeenteraad, de strategische raadsagenda, representatie raad, trainingen, informatiemanagement, raadscommunicatie en de procedure voor burgemeestersbenoeming. Deze activiteiten hebben minder gekost dan verwacht en hierdoor is er budget overgebleven.

Minder doorberekening eenmalige investeringen Bedrag M8001017 Participatie -10.000 Totaal -10.000 Verschillen in de reservemutaties Bedrag Lagere beschikking over reserve strategische raadsagenda 6.400 Minder onttrekking door lagere doorberekeningen eenmalige investeringen, waaronder: * M8001010 de 5 wetten naar 2025 120.000 * M8004104 Onderz en aanbesteding telefooncentrale naar 2025 61.326 * M8004105 Implementatie extra diensten burgerzakenmodule nr 2025 25.206 Totaal lagere beschikking door lagere doorberekening eenmalige 206.532 investeringen Diversen 9 Totaal 212.941

Jaarstukken 2024

98