Informatienotitie Update economische agenda

INFORMATIENOTITIE RAAD Onderwerp

Update economische agenda

Zaaknummer

19131-2024

B&W vergadering

2 april 2024

Portefeuillehouder

Dhr. B. (Breun) Breunissen

Behandelend ambtenaar

Niek Velderman 06-25135318: niek.velderman@raalte.nl

Kennis te nemen van De voortgang van de uit te voeren economische agenda 2020 tot en met 2025.

Inleiding In het najaar van 2020 is de economische agenda door de gemeenteraad vastgesteld. De gemeenteraad heeft de wens om jaarlijks over de voortgang van de economische agenda te worden geïnformeerd. In deze informatienotitie nemen wij de gemeenteraad op hoofdlijnen mee over de voortgang.

Kernboodschap Op hoofdlijnen wordt de staat van onze lokale economie en de belangrijkste ontwikkelingen in de economische agenda beschreven: Groei werkgelegenheid De gemeente Raalte doet het economisch goed en we zien een groei in de werkgelegenheidscijfers. Uit de recente Biro-cijfers van de provincie Overijssel blijkt dat de gemeente Raalte van 18.539 banen in 2022 naar 19.370 banen in 2023 is gegroeid. Ook het aantal bedrijfsvestigingen is van 3.768 in 2022 naar 3.933 in 2023 gegroeid. De groei van de banen zit vooral in de dienstverlening, onderwijs, bouwnijverheid, informatie en communicatie. MKB vriendelijke gemeente Een belangrijk speerpunt van ons economisch beleid is ondernemersvriendelijkheid. In de MKB vriendelijkste enquête 2020 is de gemeente Raalte naar de 3e plek van Overijssel gestegen en landelijk naar de plek 13. Deze lijn willen we blijven vasthouden door o.a. te blijven inzetten op accountmanagers economische zaken en de taskforce ondernemersdienstverlening. De Taskforce Ondernemersdienstverlening is voortgezet en geïntegreerd met het voorzittersoverleg (overleg met voorzitters van de ondernemersverenigingen), omdat dezelfde onderwerpen in beide overleggen aan de orde kwam. De focus is gelegd op doorlooptijden vergunningen en (lokale) inkoop en aanbesteding. Met het bedrijvenregister wordt lokaal inkopen bevorderd.

Samen met de ondernemersverenigingen zijn twee netwerkbijeenkomsten georganiseerd met als doel het contact tussen het bedrijfsleven en de gemeente te stimuleren. Tijdens één van de bijeenkomsten werd de Onderneming en de ZZP'er van het jaar gekozen. We hebben meerdere ondernemersnieuwsbrieven uitgebracht speciaal met onderwerpen vanuit de gemeente die interessant zijn naar het bedrijfsleven en diverse ontwikkelingen op economisch gebied. Tweede kwartaal 2024 plannen wij een afspraak met de betrokken partijen (o.a. LTO Noord afdeling Oost, MKB Nederland Regio Zwolle, Provincie Overijssel, onderwijs en diverse voorzitters van lokale ondernemersverenigingen) die samen met ons de Economische Agenda hebben vormgegeven. Wij vinden het belangrijk om de betrokken organisaties weer bij

elkaar te brengen om de voorgang te bespreken en samen te beoordelen of er nieuwe stappen gezet moeten worden. Bedrijfsbezoeken hebben bestuurlijk en ambtelijk volop plaatsgevonden. Daarnaast zijn leaflets gemaakt om ondernemers proactief te attenderen op de mogelijkheden die de gemeente biedt in samenwerking met andere instanties op het gebied van energie, opleidingen, schuldenproblematiek, innovatie, etc. Veel vraag naar bedrijfskavels Er is veel vraag naar bedrijfskavels. Op dit moment zijn er geen bedrijfskavels meer beschikbaar. De gemeente Raalte wil naast het voorzien in de autonome behoefte een grotere rol spelen bij het accommoderen van de regionale vraag op het gebied van woningbouw en economie. Voor de gemeente voelt dit als een logische stap, kijkend naar de ontwikkelingen van de afgelopen jaren en de uitdagingen waar de regio voor staat. Dit is een reden geweest om de mogelijkheden en de kansen voor de rol van de gemeente Raalte in de lokale en regionale werkopgave te onderzoeken. Onderzoeksbureau STEC heeft samen met de lokale ondernemersverenigingen en de gemeente Raalte de ruimtevraag naar bedrijfslocaties in beeld gebracht. De indicatieve doorrekening laat voor de gemeente Raalte een ruimtevraag zien van 15 – 30 hectare netto uitgeefbaar terrein tot 2033. Voor 2024 willen we verkennen hoe we huidige bedrijventerreinen toekomstbestendiger kunnen maken.

Investeringen centra Raalte De herinrichting van de Grote Markt en de Plas in Raalte is uitgevoerd. De voorkeuren van inwoners, ondernemers, vastgoedeigenaren, evenementenorganisatoren, de Plaskerk en de Raalter Ondernemersvereniging is vertaald in een definitieve uitvoering. De speelse opstelling van terrassen en de ruimte voor evenementen geeft levendigheid aan het centrum. Ook zorgt dit ervoor dat het dorpse karakter behouden blijft en waar het prettig winkelen is. Uit het laatste koopstromenonderzoek Oost-Nederland blijkt dat de waardering voor sfeer en uitstraling van het centrum is gestegen van een 7,3 naar een 7,7. De aanwezigheid van groen in het centrum wordt gewaardeerd met een 7,4, terwijl de benchmark hier een 6,6 scoort. Om deze stijgende lijn vast te houden, verkennen we op dit moment hoe we een vervolg kunnen geven aan fase twee van het ruimtelijke kwaliteitsplan (vergroening, steegjes, en entrees) en de Molenhof uitvoering kan krijgen. Centrumvisie Heino De projecten van centrumvisie Heino worden door de externe projectgroep centrumvisie Heino uitgevoerd. Sinds 2023 is de gemeente aangesloten als coördinerend projectleider. Op basis van een herprioritering van de projecten zijn stappen gezet in de uitvoer van drie nieuwe op te pakken projecten die vermeld staan in het document ‘Centrumontwikkeling Heino’. Deze projecten zijn de aanpak openbare ruimte (o.a.

door inpassing groen), aanstelling dorpscoördinator en het ontwikkelen van een krachtige marketing- en contentstrategie. De verwachting is dat 2024 dit fysiek zichtbaar wordt. Regio Zwolle De Raad heeft ingestemd met de meerjaren agenda Regio Zwolle 2024-2028 inclusief meerjarige begroting. Zowel bestuurlijk als ambtelijk hebben wij ons actief ingezet binnen de Regio Zwolle. We hebben, samen met de ondernemers, geïnvesteerd in de bekendheid van Kennispoort Zwolle en de regionale Human Capital Agenda. Daarnaast hebben we samen met ondernemers en de gemeente verschillende netwerken kennisbijeenkomsten van de Regio Zwolle bezocht. In samenwerking met de regio Zwolle hebben wij een belactie uitgevoerd. Doel was om inzicht te krijgen in ontwikkelingen binnen de problematiek die er onder ondernemers speelt, zoals bijvoorbeeld de ervaringen rondom het invullen van vacatures en het terugbetalen van coronasteun. Daarnaast zijn ondernemers gewezen op de beschikbare (hulp)maatregelen of instanties die hen kunnen helpen bij deze problematiek. In totaliteit is er contact gezocht met 242 ondernemingen.

2

Promotie & Marketing merk Raalte / HCA In 2023 hebben we het Actieplan Werk Raalte (lokale HCA) geïntegreerd met Raalte geeft Ruimte. Hiermee is de voortgang geborgd. Ook zijn voorbereidende stappen gezet om het gezamenlijk eigenaarschap van ondernemers, gemeente en het onderwijs te borgen. Samen met de ondernemersverenigingen, onderwijs en de gemeente zijn voorbereidingen getroffen om Raalte geeft Ruimte onder te brengen in een nieuw op te richten stichting. Doel hierbij is om het gunstige vestigingsklimaat van Raalte te promoten, waardoor we als gemeente aantrekkelijk blijven voor (nieuwe) inwoners, bedrijven en (potentiële) werknemers. In het kader van de lokale HCA hebben diverse ondernemers ons te kennen gegeven behoefte te hebben aan traineeships voor mbo’ers, zodat zij hun skills en talenten verder kunnen laten groeien én/of ontdekken wat de beste plek is om te werken. Het Mbo-traineeship is het eerste initiatief – naast de Young Potential Programma – dat is opgeleverd en het is direct een stevige impuls voor Raalte Geeft Ruimte. Onderzoek warenmarkten De Stichting “De Markt van Morgen” is ingeschakeld om samen met de warenmarktondernemers en de gemeente te verkennen of de warenmarkten verzelfstandigd kunnen gaan worden. Dit doen wij, omdat uit onderzoek gebleken is dat door verzelfstandiging de warenmarkten voor de lange termijn toekomstbestendiger zijn.

Vanuit de warenmarktondernemers is unaniem gekozen voor het verzelfstandigen van de warenmarkten in de gemeente Raalte. De Stichting “De Markt van Morgen”, de marktondernemers en de gemeente zijn bezig met de voorbereidingen richting het verzelfstandigen van de warenmarkten. De gemeenteraad beslist uiteindelijk over de verzelfstandiging. Regiodeal Via ons lopende regiodealproject (2020 – 2023) Green Impact Raalte werken wij samen met The Green East en OostNL aan transities in de agro & food sector. Via diverse bijeenkomsten en projecten is de focus gelegd op innovaties en nieuwe verdienmodellen die bijdragen aan een duurzame en circulaire economie. Hierin hebben wij samengewerkt met het onderwijs en bedrijven in de omgeving. Doelen die onder andere behaald zijn, zijn een samenwerkingsverband op het gebied van eiwittransitie, creëren van nieuwe vormen van kringlooplandbouw plus de ontwikkeling van nieuwe gewassen/biobased bouwen en het realiseren van studenten stages. Het regiodealproject liep tot en met 2023. De eindevaluatie heeft inmiddels plaatsgevonden. De aanvraag van de nieuwe Regio Deal (2024 – 2027) is gehonoreerd. De focus is gelegd op het voortbouwen op eerdere successen en het verder versterken van brede welvaart binnen de Regio Zwolle. De komst van deze nieuwe deal biedt Regio Zwolle de mogelijkheid om een veerkrachtigere, toekomstgerichtere regio te creëren.

Duurzaamheid Om energiebesparing en duurzaamheid te bevorderen ondersteunen we Energie Support Salland. Bedrijven kunnen gebruik maken van een voordelig energiescan en worden geholpen in het uitvoeren van energiebesparende maatregelen. Om kleinschalige duurzame initiatieven te stimuleren kunnen bedrijven en maatschappelijke organisatie een beroep doen op Energiefonds Raalte. Via ons project zon op dak stimuleren wij bedrijven om zonnepanelen aan te leggen op hun daken. Starters Startende ondernemers zijn belangrijk voor de economie. Samen met ZP Raalte hebben we startende ondernemers op weg geholpen in het ondernemen. Elk nieuw startende ondernemer in de gemeente Raalte ontvangt van het startersloket (ondernemers die startende ondernemers helpen ondernemen) een starterspakket. Vervolgens wordt hij/zij uitgenodigd voor diverse startersbijeenkomsten. Dit blijven wij doen in 2024. Terrassenbeleid Het nieuwe terrassen beleid is vastgesteld. Dit beleid is opgesteld in samenwerking met alle stakeholders. Met dit beleid hebben wij gezorgd voor duidelijke kaders die passen in de huidige tijdgeest, die praktisch uitvoerbaar en helder zijn voor zowel (horeca)ondernemers, inwoners, bezoekers en de gemeente. Als gemeente hebben we regels en kaders gesteld, maar geven de ondernemer graag veel vertrouwen.

Dit jaar vindt een evaluatie plaats met stakeholders om te evalueren en eventueel zaken aan te scherpen met elkaar. 3

Vrijetijdseconomie We hebben met ondernemers, SallandMarketing en het Waterschap de mogelijkheden verkend voor toeristische kansen van het Overijssels Kanaal. Op dit moment zijn wij samen bezig met het uitwerken van een plan om onder andere meer vergroening en verfraaiing toe te passen langs het Overijssels Kanaal. Daarnaast hebben wij ondernemers ondersteund en gestimuleerd om tot concrete plannen te komen. We zijn aangesloten bij de verkenning verbreding Nationaal Park Sallandse Heuvelrug en hebben deelgenomen aan verschillende projecten. We hebben de kansen verkend die er liggen op het gebied van een Nationaal Park vanuit economische en toeristische perspectief. Separaat zijn gesprekken gevoerd met de agrarische sector over hun zorgen rondom het Nationaal Park in relatie tot landelijke ontwikkelingen. 14 februari 2024 is de Gemeenteraad geïnformeerd door de programmaleider voor een update van de verkenning samenwerking Sallandse Heuvelrug & Twents Reggedal. Samen met de vrijetijdsondernemers en Salland Marketing hebben we de promotie en de toeristische infrastructuur verder versterkt. Er is geïnvesteerd in productontwikkeling (bijvoorbeeld fietsslingers in Salland). Verder is er geïnvesteerd in het op orde houden van de veel gebruikte routenetwerken.

Vervolg De economische agenda loopt tot en met 2025. We gaan in 2024 voortvarend aan de slag om de ambities en acties die benoemd zijn in de economische agenda verder uit te voeren. Voor de uitvoering werken we intensief samen met het bedrijfsleven en het onderwijs. Begin 2024 plannen wij een afspraak met de betrokken partijen die samen met ons de Economische Agenda hebben vormgegeven. Wij vinden het belangrijk om de betrokken organisaties weer bij elkaar te brengen om de voortgang te bespreken en samen te beoordelen of er nieuwe stappen gezet moeten worden.

Communicatie Over de projecten in de economische agenda wordt afzonderlijk gecommuniceerd.

burgemeester en wethouders van de gemeente Raalte,

de secretaris Monique van Esterik

de waarnemend burgemeester Arco Hofland

4