Informatienotitie Raad Nationaal Park Sallandse Heuvelrug & Twents Reggedal 19-07-22

INFORMATIENOTITIE RAAD Onderwerp

Nationaal Park Sallandse Heuvelrug & Twents Reggedal en schriftelijke beantwoording vragen

Zaaknummer

62998-2022

B&W vergadering

19 juli 2022

Portefeuillehouder

Mevr. S.M.L. (Sylvia) van der Heide

Behandelend ambtenaar

René van de Keuken e-mail: rene.van.de.keuken@raalte.nl

Kennis te nemen van Terugkoppeling veldbezoek raadsleden Nationaal Park Sallandse Heuvelrug & Twents Reggedal van 17 juni 2022 en beantwoording van de vragen gesteld door GemeenteBelangen omtrent Nationaal Park Sallandse Heuvelrug & Twents Reggedal.

Inleiding De agendacommissie heeft verzocht om een memo op te stellen met betrekking tot de uitkomsten van het veldbezoek op 17 juni 2022. Tijdens dit veldbezoek zijn er een aantal presentaties gegeven door het Nationaal Park, Staatsbosbeheer en een groep Wierdense agrariërs. Ook is er gesproken over de dilemma’s en kansen die het Nationaal Park ondervindt in de verkenning naar een Nationaal Park Nieuwe Stijl in het gebied van de Sallandse Heuvelrug & Twents Reggedal. Als gemeente Raalte verkennen wij samen met 17 andere partners1 in een groter gebied om te kijken hoe gewerkt kan worden aan het versterken van het landschap, de landbouw, de natuur, klimaatadaptatie en de economie en aan het ontlasten van de kwetsbare natuurgebieden onder de naam: ‘Nationaal Park Nieuwe Stijl’. Het Nationaal Park voert in een 3-jarige verkenningsfase pilotprojecten uit. Hierbij moet worden benadrukt dat het Nationaal Park géén beleid maakt en zich niet bezig houdt met thema’s buiten het Nationaal Park om (zoals GGA). Voor meer achtergrondinformatie verwijzen wij u graag naar de bijlage “Basispresentatie Nationaal Park Sallandse Heuvelrug & Twents Reggedal” en de “ Informatienotitie maart 2022”.

Kernboodschap Op 17 juni j.l. is er, op verzoek van de deelnemende gemeenten Hellendoorn, Wierden en Raalte, door het Nationaal Park een veldbezoek georganiseerd om de gemeenteraden te informeren over de stand van zaken m.b.t. de voorverkenning Nationaal Park Sallandse Heuvelrug & Twents Reggedal. Hiervoor zijn ook alle raadsleden van de gemeente Raalte uitgenodigd. Agrariërs uit de gemeente Raalte hebben hun zorgen geuit omtrent de voorverkenning van het Nationaal Park Nieuwe stijl. Er is aangegeven dat ze het gevoel hebben niet goed vertegenwoordigd te zijn. Ook is er onrust over thema’s die buiten het Nationaal Park vallen en is men van mening dat er beleid wordt bepaald en al veel is dichtgetimmerd waar zij geen invloed op hebben.

1 De 18 deelnemende Partners: Gemeenten Hellendoorn, Hof van Twente, Ommen, Raalte, Rijssen-Holten, Twenterand en

Wierden, LTO Noord: Salland en West-Twente, Staatbosbeheer, Natuurmonumenten, Landschap Overijssel, Waterschappen Vechtstromen en Drents-Overijsselse Delta, Waterbedrijf Vitens, IVN Natuureducatie, Marketing Oost en de Toeristische Bureaus in NP SH&TR. Later zijn HISWA RECRON en Overijssels Particulier Grondbezit nog aangesloten.

Tijdens het veldbezoek is verder een bezoek gebracht aan de Zunasche Heide waar Staatsbosbeheer een toelichting heeft gegeven over de Zunasche Heide en de rol van Staatsbosbeheer in die samenwerking. Daar heeft een stuk natuurontwikkeling plaatsgevonden waarbij de kern van het project de verbinding tussen de Sallandse Heuvelrug en de lager gelegen gebieden is geweest en tevens het behoud van kwelwater. Verder is een toelichting gegeven op het manifest van Wierdense boeren die het heft in eigen handen hebben genomen om invulling te geven aan het gebiedsgericht werken en de maatschappelijke opgaven die er zijn in het gebied. Dit is een initiatief geweest van de agrariërs zelf en ook door hen gepresenteerd. Dit is door de aanwezigen goed ontvangen. Eenzelfde opzet is nu te zien in Haarle en Luttenberg waar een groep agrariërs zich heeft verenigd om zodoende meer eigen regie te kunnen houden. De aanwezigen zijn geïnformeerd over de totstandkoming van de verkenning omtrent eventuele uitbreiding van het Nationaal Park tot een versterkt Nationaal Park Nieuwe Stijl. Daarvoor is in een meerjarig proces met betrokken organisaties, in afstemming met ondernemers, vrijwilligers en inwoners gewerkt aan een gezamenlijke route, het ambitieplan.

Deze kwam in 2018 in een stroomversnelling met de komst van ‘De Standaard voor de gebiedsaanduiding Nationaal Park’ waarin12 criteria staan die de kwaliteit van de parken garanderen. Het Ambitieplan sluit hierop aan met een uitvoeringsagenda die bestaat uit diverse pilotprojecten. Graag verwijzen we u ook naar de bijlage “Basispresentatie Nationaal Park Sallandse Heuvelrug & Twents Reggedal” en raadsinformatienotitie maart 2022. De gemeente heeft signalen over de zorgen van agrariërs serieus genomen door een aantal acties in gang te zetten. Zowel vanuit het Nationaal Park als vanuit de gemeente zijn er diverse bijeenkomsten met agrariërs georganiseerd en zijn er goede gesprekken gevoerd. Ook heeft er na het veldbezoek van 17 juni j.l. nog een informeel gesprek geweest met een georganiseerde groep agrariërs uit Haarle en Luttenberg samen met de gedeputeerde van de Provincie. Verder zijn agrariërs uit Luttenberg inmiddels vertegenwoordigd doordat zij zitting hebben gekregen in het Programmateam van het Nationaal Park. Ook is er een klankbordgroep van agrariërs opgericht waarin vertegenwoordiging van agrariërs uit alle deelnemende gemeenten zitten. Hierdoor kunnen de achterbannen goed worden geïnformeerd. Verder zijn er met het Nationaal Park afspraken gemaakt dat in de communicatie van het Nationaal Park ook meer de agrarische sector naar voren moet gaan komen.

Dit wordt door het Nationaal Park opgepakt. We houden de vinger aan de pols en blijven scherp op het feit dat de boeren zich gehoord blijven voelen, zo gaat de wethouder op korte termijn nog met de agrariërs in gesprek.

Vervolg De verkennende fase voor een eventuele uitbreiding van het Nationaal Park zal eind 2023 worden afgerond. Tot die tijd zal er uitvoering worden gegeven aan de programmalijnen uit het activiteitenplan (procestrajecten & uitvoeringsgerichte pilotprojecten). Het activiteitenplan kunt u terugvinden in de eindevaluatie 2021 die wij u in maart 2022 hebben toegestuurd. Het Nationaal Park wil zo veel mogelijk open en transparant zijn in de verkenning. Daarbij willen de partijen nog méér verbinding maken met en draagvlak creëren in het ‘veld’ door participatie. De gemeente Raalte heeft reeds diverse gesprekken gehad met agrariërs en op korte termijn blijven wij in gesprek met agrariërs om te horen wat er leeft en eventuele zorgen weg te kunnen nemen. Tussentijds zullen wij de gemeenteraad blijven informeren over de voortgang en zal er eind dit jaar wederom een jaarevaluatie met u worden gedeeld. Eind 2023 zal uiteindelijk de balans worden opgemaakt en worden gekeken of er voldoende commitment en draagvlak is en of wij voldoende (economische) kansen zien om definitief deel te nemen aan een uitbreiding van het Nationaal Park Sallandse Heuvelrug. Het is dan aan de gemeenteraad om hier uiteindelijk wel of niet in mee te gaan.

Communicatie Het Nationaal Park is verantwoordelijk voor de communicatie over het Nationaal Park in samenwerking met Salland Marketing. Meer informatie over het Nationale Park Sallandse Heuvelrug & Twents Reggedal kunt u vinden op de website: https://www.sallandseheuvelrug.nl/. Op de pagina documenten vindt u ook informatie over onder andere de stand van zaken van alle lopende activiteiten (jaarevaluatie 2021).

2

Schriftelijke beantwoording vragen GemeenteBelangen: Hieronder volgt een schriftelijke beantwoording van de vragen zoals gesteld tijdens de raadsvergadering van 23 juni 2022 door GemeenteBelangen:

1. Gemeente Belangen heeft er in de agendacommissie al voor gepleit om gebiedsproces rond de Sallandse Heuvelrug op de agenda te plaatsen. Kan de wethouder dit toezeggen? Antwoord: Maandag 20 juni is er in de agendacommissie over gesproken en is er besloten om een memo naar de raad te sturen over de informatie die is gedeeld tijdens het veldbezoek voor raadsleden afgelopen vrijdag 17 juni. Conform de wens van de agendacommissie ligt deze memo nu voor u. Het is aan de raad om te bepalen om hierover alsnog een rond de tafel te organiseren.

2. Hoe ver is het gebiedsproces nu gevorderd en wanneer worden besluiten verwacht? Antwoord: Het gebiedsproces betreft de gebiedsgerichte aanpak stikstof. Hier houdt het Nationaal Park zich nadrukkelijk niet mee bezig. Het Nationaal Park heeft geen link met gebiedsproces en gaat hier ook niet over. Het Nationaal Park Sallandse Heuvelrug heeft ons verzocht of we willen meedoen met de verkenning om het Nationaal Park te verbreden naar een groter gebied. In 2021 is gestart met de verkenning en die loopt tot eind 2023. Tot eind 2023 zal er uitvoering worden gegeven aan de programmalijnen uit het activiteitenplan (procestrajecten & uitvoeringsgerichte pilotprojecten). Het activiteitenplan kunt u terugvinden in de eindevaluatie 2021 die wij u eind 2021 hebben toegestuurd. In augustus 2023 wordt de balans opgemaakt of de verbreding van Nationaal Park Sallandse Heuvelrug voor de partners voldoende oplevert en definitief onderdeel willen worden van het Nationaal Park Sallandse Heuvelrug. Tussentijds monitort het Nationaal Park de Sallandse Heuvelrug de voortgang. Graag verwijs ik ook naar de informatienotitie die 1 maart 2022 naar u toe is gezonden.

3. Wat is de rol van de gemeente Raalte op dit moment? Antwoord: De gemeente Raalte is één van de vele partners van het Nationaal Park Sallandse Heuvelrug. Naast de gemeenten zijn ook de provincie Overijssel, natuurorganisaties, Salland Marketing en landbouworganisaties (LTO Noord: Salland en West-Twente) als partners van het Nationaal Park vanaf begin af aan betrokken. De rol van de gemeente is om inbreng te leveren welke (economische) kansen er voor de gemeente Raalte zijn en geven als gemeente ook signalen af hoe de samenleving reageert op de plannen.

4. Is er door het college voldoende op toegezien dat alle belanghebbende partijen voldoende zijn vertegenwoordigd bij de voorbereiding en verdere invulling van het gebied. Antwoord: Ja, we hebben aangegeven dat we het van belang vinden dat alle stakeholders worden betrokken. LTO Noord Salland is bijvoorbeeld van begin af aan ook deelnemer van de bestuurlijke overleggen. Ook hebben we aangegeven dat we het van belang vinden dat het Nationaal Park ook de plaatselijke belangen, ondernemers en andere betrokkenen opzoekt, waaronder ook bezorgde agrariërs uit Luttenberg. Samen met het Nationaal Park hebben we een informatiebijeenkomst georganiseerd voor deze groep. Na deze informatiebijeenkomst heeft het Nationaal Park nog op 21 juni en 28 juni gesprekken gevoerd met agrariërs uit Haarle en Luttenberg. Ook hebben er gesprekken mat agrariërs in Luttenberg plaatsgevonden met de gemeente Raalte en LTO Noord Salland. Verder zijn er door het Nationaal Park belangensessies gehouden met alle 18 deelnemende partijen om te kijken waar de gezamenlijke belangen zitten en waar het eventueel schuurt. Verder nemen agrariërs uit Luttenberg inmiddels zitting in het Programmateam van het Nationaal Park en is er een klankbordgroep van agrariërs opgericht waarin vertegenwoordiging van agrariërs uit alle deelnemende gemeenten zitten. Hierdoor kunnen de achterbannen goed worden geïnformeerd.

Daarbij zijn er met het Nationaal Park afspraken gemaakt dat in de communicatie van het Nationaal Park ook meer de agrarische sector naar voren moet gaan komen. Dit wordt door het Nationaal Park opgepakt.

5. Hoe is op dit moment de informatievoorzienig geregeld richting betrokken inwoners en raadsleden. Antwoord: Het Nationaal Park is verantwoordelijk voor de communicatie over het Nationaal Park in samenwerking met Salland Marketing. In het breed bestuurlijk overleg worden de betrokken organisaties 3

geïnformeerd over de voortgang en kunnen ze hun inbreng leveren. Op verzoek van de betrokken gemeenten heeft het Nationaal Park ook een veldbezoek voor raadsleden georganiseerd op 17 juni 2022 (hierbij waren ook alle raadsleden van de gemeente Raalte uitgenodigd). Tussentijds wordt de voortgang van de verkenning door alle partijen gemonitord. Zo hebben wij u op 1 maart 2022 een informatienotitie over de voortang van de verkenning toegestuurd. Begin 2022 hebben wij de jaarevaluatie Nationaal Park Sallandse Heuvelrug & Twents Reggedal 2021 gedeeld. Op 25 maart 2021 hebben wij een rond de tafel georganiseerd over de verkenning Nationaal Park Sallandse Heuvelrug. De voorzitter van het kernbestuur en de programmamanager hebben toen een toelichting gegeven op de verkenning. Verder hebben we op 1 december 2020 een informatienotitie aan u gestuurd over het ambitieplan Nationaal Park Sallandse Heuvelrug. We merken dat u behoefte heeft om tussentijds goed op de hoogte te worden gehouden. Ik ben voornemens om dit ook te doen en ik zal ook bij het Nationaal Park aangegeven dat de communicatie richting de omgeving goed op orde moet zijn. Bijlage 1: Basispresentatie Nationaal Park Sallandse Heuvelrug & Twents Reggedal Bijlage 2: Informatienotitie maart 2022

Burgemeester en wethouders van Raalte,

de secretaris Monique van Esterik

de burgemeester Martijn Dadema

4