Collegevoorstel en -besluit Programmabegroting 2026 en meerjarenraming 2027-2029

Collegevoorstel

Onderwerp

Programmabegroting 2026 en meerjarenraming 2027-2029

Zaaknummer

58805-2025

B&W vergadering

7 oktober 2025

Integrale advisering

Programma coördinatoren, beleidsmedewerkers, cluster financiën en cluster communicatie

Portefeuillehouder

Dhr. A.H. (Alexander) Kreule

Voor informatie

Jannie Lozeman (financiën)

Bestuurssamenvatting In de programmabegroting 2026 en meerjarenraming 2027-2029 wordt een beeld geschetst van de beleidsvoornemens gedurende het komende jaar en de daaraan verbonden budgettaire consequenties. Ook wordt een (financiële) doorkijk gegeven voor de jaren 2027-2029.

Beslispunten 1. De gemeenteraad voor te stellen de programmabegroting 2026 en meerjarenraming 2027-2029 vast te stellen.

Besluit

Inleiding Jaarlijks biedt uw college de programmabegroting en meerjarenraming ter vaststelling aan de gemeenteraad aan. In de aanbiedingsbrief schetsen we de belangrijkste ontwikkelingen waarbinnen de nu voorliggende begroting is opgesteld. Raalte is een fijne plek om te wonen, werken, leven en recreëren. We hebben de ambitie om onze gemeente ’elke dag een beetje beter en mooier te maken’ voor onze inwoners, maatschappelijke instellingen en ondernemers. Om dit voor de toekomst te kunnen behouden blijven we investeren in de strategische opgaven en maatschappelijke vraagstukken. De focus ligt hierbij op ‘de drie grote opgaven’. Dat zijn: de groei van de gemeente Raalte, wijken en dorpen en een toekomstbestendig buitengebied. We zien mooie voortgang en ontwikkeling op al deze opgaven. Er wordt hard gewerkt aan het uitwerken van de groeibeelden en de daarbij behorende infrastructuur, om de doelstelling ‘de bouw van 3.000 woningen in de periode 2023-2033’ te realiseren. We zetten hierbij ook in op een voldoende en kwalitatief aantrekkelijk aanbod van bedrijskavels en bedrijventerreinen. Daarnaast wordt er gewerkt aan de herijking van het Integraal Huisvestings Plan onderwijshuisvesting.

1

Collegevoorstel

We starten in 2026 met de planvorming voor de wijken die in aanmerking komen voor een fysieke of sociale aanpak langs de lijn van het vastgestelde Koersdocument wijken en dorpen. Voor het buitengebied maken we een ontwikkelperspectief, dat richting geeft voor de toekomst. We werken toe naar een duurzame gemeente, waar het ook prettig leven is voor toekomstige generaties. Veel van onze duurzaamheidsambities, zoals het opwekken van duurzame energie, het besparen van energie en het klimaatbestendig inrichten van onze leefomgeving zijn nauw verbonden met ‘de drie grote opgaven’. Dit in lijn met het vastgesteld overkoepelend beleidsplan Duurzaamheid. We gaan aan de slag met de planvoorbereiding voor de vervangingsinvesteringen in de openbare ruimte op basis van de vastgestelde nota ‘een openbare ruimte met toekomst’. Vanuit het sociaal domein blijven we inzetten op het gebied van bestaanszekerheid, gezond leven makkelijker maken en kansengelijkheid versterken. Uiteraard betrekken we bij al deze opgaven en vraagstukken steeds onze inwoners, ondernemers en organisaties. En last but not least we blijven continue bouwen aan onze dienstverlening, waarin de behoeften van onze inwoners en ondernemers centraal staan. Woonlasten Conform het coalitieakkoord zijn de woonlasten in de afgelopen jaren laag gehouden ten opzichte van vergelijkbare gemeenten.

Voorgesteld wordt dit beleid ook in 2026 voort te zetten. De gemiddelde woonlasten per huishouden in 2026 kunnen gelijk blijven aan de gemiddelde woonlasten in 2025. Weliswaar is voor de OZB en de rioolheffing de reguliere prijsindex van 2,7% toegepast, maar hiertegenover staat een verlaging van de afvalstoffenheffing met € 17,00. Deze tegemoetkoming kan ten laste gebracht worden van de voorziening afvalstoffenheffing. In de diverse beleidsprogramma’s is aangegeven welke inspanningen en investeringen we in 2026 willen doen. De nu voorliggende begroting 2026 en meerjarenraming 2027-2029 laat een structureel sluitend perspectief zien. Gesteld mag worden dat onze gemeente nog steeds een financieel gezonde positie heeft en dat de financiële wendbaarheid en weerbaarheid op niveau zijn. Opgave op de langere termijn Tegelijkertijd zien we op langere termijn grote opgaven op ons afkomen. Als we onze ambities ook na 2029 vast willen houden, moeten we op langere termijn scherpe keuzes maken in de begroting. Wat doen we wel? En wat niet, of minder? Keuzes die ook voor inwoners te merken zijn.

Beoogd effect Door vaststelling van de programmabegroting en meerjarenraming geeft de raad de bestuurlijke doelstellingen voor de komende jaren aan en de daarvoor in te zetten middelen. Dit zijn voor het college de kaders waarbinnen de uitvoering dient te geschieden.

Argumenten 1.1. Met de voorliggende programmabegroting en meerjarenraming voldoen we voor het komende begrotingsjaar aan het kader van het provinciaal toezicht.

2

Collegevoorstel

Uit bijgevoegde programmabegroting blijkt dat de begroting 2026 en meerjarenbegroting 2027-2029 structureel en reëel in evenwicht zijn. Dit houdt in dat structurele uitgaven worden gedekt door structurele inkomsten.

Duurzaamheid In hoofdstuk 1 van de programmabegroting is onder andere weergegeven hoe we overkoepelend invulling geven aan de pijler duurzaamheid. Daarnaast zijn in het programma ‘Duurzaamheid energie- en warmtetransitie’ de ambities, ontwikkelingen, doelstellingen en acties met betrekking tot duurzaamheid en energie- en warmtetransitie verwoord. Ook in andere programma’s zijn links gelegd met betrekking tot duurzaamheidsaspecten (bijvoorbeeld het programma Integraal beheer openbare ruimte).

Kanttekeningen N.v.t.

Financiën en Fiscale aspecten Zie de voorliggende programmabegroting 2026 en meerjarenraming 2027-2029.

Vervolg Op donderdagavond 16 oktober is een Rond de Tafel, aanvang 19:30 uur. Tijdens deze bijeenkomst is er gelegenheid voor inwoners en maatschappelijke organisaties hun mening over de begroting 2026 kenbaar te maken aan de gemeenteraadsleden en daarover in gesprek te gaan. De begrotingsvergadering van de gemeenteraad is op donderdag 13 november, aanvang 14:00 uur. De definitieve versie van de begroting in één oogopslag verschijnt op 14 november aanstaande.

Communicatie De aanbieding van de begroting wordt in het persgesprek op 9 oktober 2025 nader toegelicht.

Bijlagen Bijlage Bijlage Bijlage Bijlage Bijlage Bijlage

Raadsvoorstel Programmabegroting 2026 en meerjarenraming 2027-2029 Programmabegroting 2026 en meerjarenraming 2027-2029 Bijlagen Programmabegroting 2026 en meerjarenraming 2027-2029 Persbericht Begroting gemeente Raalte in één oogopslag(concept) Rapportage Berenschot Grip op kosten – efficiency gemeente Raalte

3