Coalitieakkoord gemeente Raalte 2026 - 2030

Raalte, een gemeente die leeft, groeit en verbindt Coalitieakkoord 2026-2030

Inhoud

Voorwoord

3

Onze opgave: bouwen aan een vertrouwde toekomst

4

Samen aan de slag

5

Onze ambities en acties

7

1. Ruimtelijke ontwikkeling, woon- en werkomgeving 1.1 Ruimtelijke ontwikkeling 1.2 Wonen en volkshuisvesting 1.3 Werklocaties 1.4 Buitengebied 1.5 Mobiliteit, bereikbaarheid en verkeersveiligheid

7 8 8 8 9 9

2.

Integraal beheer openbare ruimte

10

3.

Onderwijs, werk en inkomen 3.1 Onderwijs 3.2 Inkomen 3.3 Arbeidsparticipatie 3.4 Asiel en inburgering

11 11 11 11 12

4. Maatschappelijke ondersteuning en jeugdhulp 4.1 Maatschappelijke ondersteuning 4.2 Welzijn en jongeren

12 12 13

5. Duurzaamheid, energie- en warmtetransitie 5.1 Duurzaamheid 5.2 Netcongestie 5.3 Afval en afvalinzameling 5.4 Woningbouw

14 14 14 15 15

6.

Economie 6.1 Economie 6.2 Recreatie en toerisme 6.3 Evenementen

15 15 16 16

7. Sport, cultuur en maatschappelijk vastgoed 7.1 Sport 7.2 Cultuur 7.3 Maatschappelijk vastgoed 7.4 Gemeentehuis

17 17 18 18 19

8.

Openbare orde en veiligheid 8.1 Veiligheid

19 19

9.

Bestuur en dienstverlening 20 9.1 Dienstverlening en digitalisering 20 9.2 De digitale samenleving 21 9.3 Samenwerking met expertise uit de samenleving 21 9.4 Externe positionering en strategische samenwerking 21

Financiën

22

Portefeuilleverdeling

23

Allereerst bedanken wij alle andere politieke partijen in de gemeenteraad. De open en constructieve gesprekken leverden waardevolle inzichten op. Er zijn veel gedeelde ambities, zorgen en ideeën. Dit hebben we meegenomen in het coalitieakkoord of dit vraagt de komende vier jaar om nadere uitwerking. In de gemeente Raalte bedrijven we politiek niet alleen, maar samen met de hele gemeenteraad en voor álle inwoners van onze prachtige dorpen. Met dit akkoord kiezen we voor stabiliteit, daadkracht en verbinding. De komende jaren bouwen we samen met u verder aan een krachtig en leefbaar Raalte.

BurgerBelangen

CDA Raalte

Lokale VVD

Michel Brinkhuis

Jeroen Neimeijer

Dennis Melenhorst

Breun Breunissen

Aaltje Booijink-Jonkman

Alexander Kreule

Voorwoord Voor u ligt het coalitieakkoord ‘Raalte, een gemeente die leeft, groeit en verbindt'. Dit akkoord van BurgerBelangen, CDA Raalte en de lokale VVD is opgesteld voor de bestuursperiode 2026–2030 en geeft richting aan de gemeente Raalte. Een akkoord dat met zorg, realisme en een scherpe blik op de toekomst tot stand is gekomen.

3

1 . Groei Er is een groot tekort aan woningen, ook in onze gemeente. Daarom bouwen we de komende jaren veel woningen. De meeste woningen komen in Raalte en Heino, maar alle dorpen groeien mee. Groei geeft kansen voor onze toekomst: meer leerlingen op onze scholen, klanten voor onze winkeliers en vrijwilligers voor onze verenigingen. 2.

Onze opgave: bouwen aan een vertrouwde toekomst Dit coalitieakkoord is onze strategische koers voor de jaren 2026–2030. De wereld om ons heen verandert snel en dat brengt de nodige uitdagingen met zich mee. Juist in deze dynamische tijd kiezen we voor een herkenbare en stabiele koers. We bouwen voort op het stevige

Leefbare dorpen en wijken Onze wijken en dorpen zijn fijne plekken om te wonen. Dat willen we in de toekomst zo houden, daar zetten we flink op in. We kijken per wijk of dorp wat er nodig is en werken samen met de buurt aan een integrale aanpak. We starten in de oudere wijken, zoals de wijk Langkamp in Raalte.

3. Toekomstbestendig buitengebied 90% van de gemeente Raalte is buitengebied en 19% van onze inwoners woont er. In dit prachtige gebied moeten verschillende belangen en opgaven een plek vinden. De komende periode zetten we op basis van de vastgestelde ‘Richting voor het Buitengebied’ de volgende stap naar een duidelijk toekomstperspectief. De komende vier jaar leggen wij daarnaast de volgende accenten:

Ondernemers- en vestigingsklimaat Ondernemers zijn de motor van onze economie en de basis voor de brede welvaart in Raalte. Ze hebben de ruimte nodig om te kunnen starten, groeien of verplaatsen. Daarom intensiveren we de zoektocht naar nieuwe werklocaties. Het doel is om snel geschikte locaties aan te wijzen en te ontwikkelen.

fundament dat de afgelopen jaren is gelegd.

Positionering in de regio

Drie grote opgaven: We zetten de drie grote opgaven uit de vorige bestuursperiode voort. Deze opgaven zijn nog steeds actueel en vragen ook de komende jaren om onze inzet en sturing.

Raalte heeft een sterke en strategische positie binnen Regio Zwolle. We dragen actief bij aan de economische dynamiek en brede welvaart van onze regio. Die stevige basis koesteren we en blijven we benutten. Tegelijkertijd verbreden we onze blik. Wij zien kansen in een actievere samenwerking met Regio Twente en de Regio Stedendriehoek. Als Raalte willen we een brug slaan tussen deze netwerken en zo onze eigen positie versterken. 4

“Een leefbare gemeente bouw je samen: met ruimte om te wonen, elkaar te ontmoeten en gezond te leven.” Wethouder Martine Scholten

Wonen en bereikbaarheid

Samen aan de slag Fijn wonen en (samen)leven Een leefbare gemeente begint bij een openbare ruimte waarin mensen zich prettig, veilig en welkom voelen. Straten, groen en ontmoetingsplekken bepalen voor een groot deel je woonplezier. Onze dorpen en wijken zijn fijne plekken om te wonen. Dat willen we in de toekomst zo houden en daar zetten we vol op in. Fijn wonen gaat niet alleen over huizen, maar vooral over prettig samenleven. Daarbij draait het om verbinding: elkaar ontmoeten, samen sporten en naar elkaar omzien. Iedereen moet mee kunnen doen en gelijke kansen krijgen. Daarom investeren we in gezondheid, bestaanszekerheid en een sterke sociale basis. Nieuwe inwoners helpen we om zich snel thuis te voelen. Zo kan iedereen met vertrouwen vooruit. De vele vrijwilligers in onze gemeente zijn van onschatbare waarde. We ondersteunen hen met een vernieuwd subsidiebeleid, minder regels en meer duidelijkheid. Ook helpen we actief door op tijd te informeren over mogelijkheden en deadlines. Zo houden we samen Raalte sterk en betrokken.

Raalte groeit. Dat is hard nodig, want veel inwoners zoeken een woning. Groei is geen doel op zich, maar een manier om onze gemeente leefbaar en aantrekkelijk te houden. Nieuwbouw betekent kansen voor starters en doorstromers, maar ook voor nieuwe leerlingen op school, klanten voor winkeliers en vrijwilligers voor verenigingen. We kiezen voor groei die bij ons past. In alle dorpen bouwen we naar behoefte van onze inwoners en met oog voor wat per plek verantwoord is. Het gaat niet alleen om aantallen, maar ook om kwaliteit, doorstroming en de omgeving. Zo houden starters, jonge gezinnen en senioren perspectief in hun eigen dorp. Groei vraagt om goede bereikbaarheid. Veilig en vlot van en naar je huis, werk of school kunnen is essentieel. Daarom investeren we in veilige wegen, sterke fietsverbindingen en goed openbaar vervoer. Tegelijk blijft de auto in een landelijke gemeente als Raalte onmisbaar. We houden aandacht voor doorstroming en parkeren.

“We bouwen om onze dorpen sterk te houden. Veilige en bereikbare wegen en goede fietsverbindingen zijn daarbij essentieel.” Wethouder Alexander Kreule

5

Economie en toekomst buitengebied

Duurzaamheid

Ondernemers zijn de motor van onze economie. Ze zorgen voor werkgelegenheid, innovatie en levendige dorpen. We zijn een ondernemende gemeente met een krachtig mkb met bedrijven in de industrie, bouw, zorg en vrijetijdseconomie, vaak met (inter)nationale reikwijdte. Die kracht willen we behouden en verder versterken, onder andere door vaart te maken met het aanwijzen van nieuwe werklocaties.

Duurzaamheid is voor ons geen verplichting, maar een kans. Een kans om samen stappen te zetten: door meer te isoleren, meer zonne-energie op te wekken en te werken aan een gebalanceerd stroomnet. We kiezen voor een aanpak die inspireert en uitnodigt. We stimuleren samenwerking tussen inwoners, ondernemers en maatschappelijke organisaties. Daarnaast attenderen we inwoners actief op landelijke en regionale subsidies.

Het buitengebied van Raalte is van grote waarde. Het is de plek waar wonen, recreëren en ondernemen samen komen. Een goede balans is daarbij essentieel. De komende jaren staan we voor grote keuzes over hoe we ruimte gebruiken en ontwikkelen. Daarom zetten we de opgave ‘Toekomstbestendig buitengebied’ onverminderd voort. Duidelijk is dat we ruimte blijven bieden aan toekomstbestendige landbouw en aan ondernemers die willen ontwikkelen, vernieuwen of verbreden.

Initiatiefnemers kunnen rekenen op een laagdrempelig aanspreekpunt binnen de gemeente, waar zij terechtkunnen voor kennis, ondersteuning en inzicht in financieringsmogelijkheden. Zo maken we het makkelijker om plannen van de grond te krijgen.

“Met duidelijke keuzes over wat waar wel en niet kan, bieden we perspectief aan inwoners en (agrarische) ondernemers.” Wethouder Annemarie Dubbink

We voeren ons duurzaamheidsbeleid voortvarend uit. We versnellen waar het samengaat met het tegengaan van energiearmoede en initiatieven uit de samenleving. Tegelijk maken we duidelijke keuzes. In het buitengebied werken we niet mee aan nieuwe zonneparken groter dan twee hectare. Bij windenergieprojecten werken we alleen mee aan de realisatie van erfwindmolens.

“Raalte verdient een duurzame toekomst die mensen enthousiasmeert. Daarom maken we het makkelijker om mee te doen en kunnen we sneller resultaat bereiken”. Wethouder Michel Brinkhuis

6

Onze ambities en acties

1. Ruimtelijke ontwikkeling, woon- en werkomgeving Raalte groeit en de ambitie om veel woningen te bouwen is groot, maar het moet hier fijn wonen en werken blijven. Daarbij zoeken we de juiste balans tussen ontwikkelingen, groen en mooie wijken, met oog voor onze huidige inwoners. We hebben aandacht voor het behoud van identiteit van onze dorpen en wijken, want bouwen is meer dan alleen stenen stapelen. Verkeerssituaties veranderen wanneer wijken of dorpen groeien, en daarom leggen we bij nieuwbouwplannen ook nadrukkelijk uit hoe de verkeerstoename wordt afgewikkeld. Groei gaat ook om het creëren van een fijne leefomgeving, waarbij we zoeken naar de beste balans tussen ruimte voor woningen en een groene leefomgeving. We zien het project De Velderhof in Mariënheem als een voorbeeldproject, dat goed laat zien welke balans we hierbij nastreven. 7

1.1 Ruimtelijke ontwikkeling Groei biedt kansen voor onze inwoners, ondernemers, verenigingen en dorpen. Tegelijk vraagt dit om zorgvuldige keuzes in de manier waarop we onze ruimte gebruiken en ontwikkelen. Wij willen bouwen aan een gemeente die ruimte biedt aan wonen, werken, ondernemen, landbouw, recreatie en natuur, met behoud van het Sallandse karakter en de leefbaarheid van onze dorpen en het buitengebied.

• •

• •

•

•

We maken ruimtelijke procedures zo kort en simpel mogelijk en kijken hoe het wel kan. We controleren alle vergunningen en leges van het ruimtelijk domein op nut en noodzaak en onderzoeken of deze afgeschaft of vereenvoudigd kunnen worden. Waar de raad de kaders heeft vastgesteld, willen we het college voldoende ruimte geven om ontwikkelingen voortvarend af te handelen. Zo verkorten we procedures en houden we de focus van de raad op hoofdlijnen en strategische keuzes.

1.2 Wonen en volkshuisvesting De afgelopen jaren is er in de hele gemeente veel gebouwd en in gang gezet. Die lijn en de projecten zoals de Spoorzone, Molenwijk 2.0 en Raalte-Noord zetten we door. We blijven tempo maken en benutten kansen om met extra woningbouw onze hele gemeente te versterken. Dit zorgt niet alleen voor meer woonruimte, maar ook voor draagvlak onder scholen, verenigingen, winkels en voorzieningen. Op basis van het nieuwe woningmarktonderzoek bekijken we of de huidige ambitie van 3000 woningen tot 2033 voldoende is, of dat deze omhoog moet. •

•

Bij nieuwe plannen kijken we per plek wat verstandig is en wat past bij de behoefte van huidige en toekomstige inwoners. Daarbij houden we rekening met doorstroming en verhuisketens: soms helpt één passende seniorenwoning meerdere huishoudens vooruit. We laten ons niet leiden door starre percentages of vaste standaardverdelingen, maar kijken naar wat een dorp nodig heeft. Waar dat juridisch mogelijk is, geven we inwoners uit onze gemeente vooraf meer kans op een woning. We stoppen met voorrang voor mensen van buiten.

We blijven bouwen in alle dorpen. Ieder dorp krijgt perspectief over de volgende woningbouwlocatie, passend bij het dorp. We nemen een actieve rol bij inbreiding en grondbeleid. Zo benutten we kansen binnen de dorpen beter en houden we meer regie op waar, wanneer en voor wie we bouwen, ook in de toekomst. Goede lokale initiatieven geven we ruimte, maar wel met oog voor kwaliteit, leefbaarheid en de omgeving. CPO-initiatieven blijven we positief benaderen en faciliteren, net als andere mogelijkheden om starters te helpen.

1.3 Werklocaties Een aantrekkelijk vestigingsklimaat en ondernemers die de ruimte krijgen om te ondernemen en te groeien; dat vinden we belangrijk. Het vraagt om voldoende ruimte en kwaliteit op bedrijventerreinen, goede bereikbaarheid, duidelijke procedures en een gemeente die meedenkt. Door de snelle groei van bedrijven staan we voor de uitdaging om bedrijven ook in de toekomst ruimte te kunnen bieden. We brengen in kaart wat realistische mogelijkheden zijn en welke nieuwe locaties, naast de locaties uit de groeibeelden, we moeten gaan verkennen. Daarnaast blijven we investeren in sterke en aantrekkelijke centra. Samen met ondernemers, vastgoedeigenaren en plaatselijke belangen werken we aan toekomstbestendige winkel- en verblijfsgebieden. We brengen in kaart wat er nodig is om in alle dorpen verder te versnellen op dit thema. • • • • • •

We werken aan plannen met voldoende ruimte voor bedrijventerreinen, passend bij de behoefte van ondernemers. We werken samen met ondernemers aan de revitalisatie van bestaande bedrijventerreinen. We verkennen nieuwe functies voor de Spoorzone en het centrum van Raalte. In samenwerking met omliggende gemeenten onderzoeken we de mogelijkheden voor een regionaal bedrijventerrein. We versterken de verdere samenwerking tussen winkeliers en vastgoedeigenaren in het centrum van Raalte. Samen met inwoners en ondernemers werken we verder aan de uitvoering van de centrumvisie Heino.

8

1.4 Buitengebied Het buitengebied van Raalte is van grote waarde. Het is de plek waar wordt gewoond, gewerkt en ondernomen. Onze agrarische sector speelt daarin een cruciale rol. Salland kenmerkt zich door de diversiteit binnen de agrarische sector; grote en kleine bedrijven, biologisch en conventioneel, plantaardig en dierlijk. Daarnaast is er ook een veelvoud aan multifunctionele landbouw. Wij blijven ruimte bieden aan toekomstbestendige landbouw en aan ondernemers die willen ontwikkelen, vernieuwen of verbreden.

1.5 Mobiliteit, bereikbaarheid en verkeersveiligheid Mobiliteit gaat over meer dan verplaatsen alleen. Het gaat over veilig thuiskomen, dorpen bereikbaar houden en voorkomen dat groei vastloopt op drukke of onveilige wegen. We zetten in op vlot en veilig verkeer.

Ook natuur, landschap, recreatie en toerisme zijn van grote betekenis voor onze gemeente. Wandel- en fietsroutes, het Sallandse landschap, rust, ruimte en gastvrijheid trekken inwoners en bezoekers aan en dragen bij aan de leefbaarheid en lokale economie. Ontwikkelingen op het gebied van recreatie en toerisme moeten passen bij de schaal, het karakter en de kwaliteit van ons buitengebied.

•

We zetten het proces voor het buitengebied, zoals dat vorig jaar is gestart, voort. In deze coalitieperiode willen we per gebied duidelijk maken welke functie prioriteit krijgt en wat er wel en niet kan. Dat vraagt om duidelijke keuzes, juist om perspectief te bieden.

•

We nemen de regelingen die specifiek voor het buitengebied gelden opnieuw onder de loep op nut, noodzaak en wenselijkheid per gebied. Daarbij hebben we ook oog voor bestaande situaties in het buitengebied en bekijken we of een aantal beleidsthema’s al parallel kan worden opgepakt. • • • • •

We ronden het proces voor het buitengebied af en scheppen duidelijkheid over wat er waar kan in onze gemeente. We zetten in op zorgvuldig ruimtegebruik, waarbij we de verschillende belangen in het buitengebied op passende wijze wegen. We bieden ruimte aan agrarische ondernemers die willen investeren in innovatie, verduurzaming en toekomstbestendige bedrijfsvoering. We ondersteunen passende recreatieve en toeristische ontwikkelingen die bijdragen aan de leefbaarheid en economie van onze gemeente. We bewaken de kwaliteit van het Sallandse landschap als belangrijke waarde voor inwoners en bezoekers.

• •

•

•

•

•

We investeren in veilige fietsroutes, goede verbindingen tussen de dorpen en betere fietsverbindingen richting Deventer en Zwolle. We hebben aandacht voor doorstroming van auto’s, bereikbaarheid en voldoende parkeergelegenheid. Op plekken waar fietsers, auto’s en landbouwverkeer elkaar dagelijks tegenkomen, nemen we gerichte maatregelen. Rond scholen, sportlocaties en drukke kruisingen krijgt verkeersveiligheid extra prioriteit. We zetten in op goede aansluitingen op station Raalte en station Heino, betrouwbare treinverbindingen en slimme vormen van vervoer waar reguliere buslijnen tekortschieten. De N35 blijft één van de belangrijkste bereikbaarheidsopgaven. We blijven ons inzetten voor verbetering van doorstroming, veiligheid en leefbaarheid. Daarbij horen Knooppunt Raalte, de rondweg Mariënheem, de maatregelen uit Meerveilig3 en andere belangrijke verbindingen, zoals de N348. We blijven stevig lobbyen bij provincie en Rijk, maar zien ook onze eigen verantwoordelijkheid. We dragen als gemeente bij aan rand-infrastructuur en financiële oplossingen om projecten mogelijk te maken. Bij Knooppunt Raalte moet de extra fietsverbinding er komen. Om de veiligheid voor fietsers en de doorstroming op korte termijn te verbeteren, zetten we ook in op een tijdelijke fietsverbinding. Wegen die nu druk of onveilig zijn pakken we gericht aan en combineren we met de onderhoudsopgave.

Bij de prioritering kijken we niet alleen naar technische staat, maar ook naar verkeersdruk, veiligheid en leefbaarheid. We zetten extra in op de verkeersagenda. Parkeertekorten vragen nadrukkelijk aandacht, zeker in oudere wijken. Parkeren houden we overal gratis. In woonwijken, bij voorzieningen en in de centra zoeken we naar praktische oplossingen die passen bij de plek.

9

•

• •

•

2. Integraal beheer openbare ruimte

Klimaatadaptatie, circulariteit en biodiversiteit krijgen een vaste plek in beheer en onderhoud. Bij vervanging en vernieuwing kijken we hoe we wateroverlast beperken, hittestress verminderen, groen versterken en materialen slimmer hergebruiken. Ook in onze eigen manier van werken geven we het goede voorbeeld, bijvoorbeeld door verduurzaming van vervoer, machines en gereedschap. We investeren in een schone, veilige, groene, gezonde en toekomstbestendige leefomgeving door planmatig beheer van wegen, groen, riolering en speelplekken. We pakken vervanging en vernieuwing van de leefomgeving gebiedsgericht aan, met actuele beheerplannen en duidelijke prioriteiten voor de lange termijn. Meer nieuwe functies moeten een plek krijgen binnen dezelfde ruimte. Dat vraagt om meer grip op zowel de boven- als de ondergrond. We volgen de strategie uit de nota ‘Een openbare ruimte met toekomst’. We versterken wijken en dorpen door onderhoud te combineren met doelen als verkeersveiligheid, klimaatadaptatie, circulariteit, biodiversiteit en ontmoeting, waar dat logisch en haalbaar is.

Alle wijken en dorpen, nu en in de toekomst, moeten fijne plekken zijn om te wonen. Want wonen gaat niet alleen over huizen, maar vooral over prettig leven, elkaar ontmoeten, kunnen sporten en naar elkaar omzien. Goed dagelijks onderhoud van de openbare ruimte is daarom belangrijk. Ook zijn keuzes voor de lange termijn nodig. Samen met inwoners, ondernemers en organisaties bouwen we verder aan een groene en leefbare gemeente, met aandacht voor biodiversiteit in tuinen, bedrijventerreinen, het buitengebied en de openbare ruimte. Inwoners, verenigingen en organisaties kennen hun eigen omgeving vaak het beste. Daarom blijven initiatieven uit de samenleving welkom, zoals samen vergroenen, schoonhouden of verbeteren van de buurt. Goede ideeën geven we ruimte, zolang ze passen bij kwaliteit, beheersbaarheid en de omgeving. •

We zijn inspirator, facilitator en aanjager: we ondersteunen initiatieven, brengen partijen samen en geven goede ideeën ruimte om te groeien. We werken samen aan vergroening en verbetering van de leefomgeving, binnen duidelijke kaders van kwaliteit en beheerbaarheid. 10

•

We voeren het gesprek met onderwijsinstellingen om ervoor te zorgen dat zoveel mogelijk leerlingen binnen onze gemeente passend onderwijs kunnen krijgen.

3.2 Inkomen Werk en inkomen vormen de basis voor deelname aan onze samenleving en verdienen daarom blijvende aandacht. We houden het sociale vangnet voor inwoners die het nodig hebben op peil. Tegelijk stimuleren we dat inwoners actief meedoen, zodat iedereen zich gezien en betrokken voelt. We staan achter de invoering van een inkomensafhankelijke bijdrage voor de Wmo. Zo zorgen we ervoor dat de zorg betaalbaar blijft en eerlijk wordt verdeeld, waarbij inwoners naar draagkracht bijdragen. • •

3. Onderwijs, werk en inkomen • 3.1 Onderwijs Goed onderwijs legt de basis voor de toekomst van onze kinderen en draagt bij aan een vitale samenleving. We vinden het belangrijk dat zoveel mogelijk kinderen binnen onze eigen gemeente passend onderwijs kunnen volgen. Daarom blijven we in gesprek, luisteren we naar wat er nodig is en zoeken we samen naar oplossingen. Daarnaast zien we volop kansen om de verbinding tussen scholen, ondernemers en de arbeidsmarkt verder te versterken.

• • • •

• •

•

We geven uitvoering aan het integraal huisvestingsplan (maatschappelijk vastgoed). We versterken de aansluiting tussen onderwijs en arbeidsmarkt via onder andere Platform Techniek Salland, leer-werkplekken bij het mkb en samenwerking binnen de regio. We staan voor minimaal één basisschool per dorp en zetten waar mogelijk in op kindcentra.

Inkomensondersteuning maken we toegankelijk en zichtbaar via één fysiek en digitaal loket; misbruik pakken we aan. We onderzoeken hoe je nog makkelijker kunt switchen (naar het model van Simpel Switchen) tussen uitkering, dagbesteding, beschut werk, banenafspraken en betaald werk. Nu zijn er vaak nog veel risico’s die mensen tegenhouden om die stap te maken. We voeren een inkomensafhankelijke Wmo-bijdrage in om zorg betaalbaar en eerlijk verdeeld te houden. We signaleren schulden vroegtijdig in samenwerking met maatschappelijke partners, zodat inwoners sneller passende hulp krijgen. We voeren een toegankelijk minimabeleid met regelingen voor o.a. energiekosten, sport, cultuur en schoolkosten voor kinderen. We bieden passende ondersteuning aan inwoners die tijdelijk niet zelfstandig kunnen meedoen, gericht op begeleiding, dagbesteding en zelfredzaamheid. We ondersteunen statushouders en vluchtelingen met taal, werk/opleiding en integratieactiviteiten.

3.3 Arbeidsparticipatie We streven naar een zo hoog mogelijke arbeidsparticipatie in de gemeente Raalte. We zetten het ingezette beleid uit de afgelopen periode voort en blijven kansen bieden aan iedereen om naar vermogen bij te dragen. 11

• •

• •

We stimuleren participatie, zodat iedereen zich gezien en betrokken voelt in de samenleving en daardoor ook mee kan en gaat doen. We bouwen voort op de menselijke maat. De Participatiewet in Balans en de Wet proactieve dienstverlening SWZ implementeren we zorgvuldig: regels zijn er om mensen te helpen, niet om hen vast te zetten. Tegelijk hanteren we het principe “voor wat, hoort wat”: wie kan bijdragen, dóét dat ook, bijvoorbeeld via vrijwilligerswerk of een tegenprestatie. Dat geldt voor iedereen. Uitvoeringsplan Raalte Werkt! en samenwerking met Stichting Werk Raalte borgen we structureel. We ondersteunen inwoners bij werk, scholing en ontwikkeling, zodat zij zo zelfstandig mogelijk in hun eigen inkomen kunnen voorzien.

3.4 Asiel en inburgering In Raalte hebben we de afgelopen jaren onze verantwoordelijkheid genomen in de opvang van Oekraïense ontheemden, de huisvesting van statushouders en asielopvang. Dat blijven we op een zorgvuldige en beheersbare manier doen. Tegelijk zien we dat het landelijke en Europese asielbeleid al langere tijd onvoldoende stabiel en voorspelbaar is. Den Haag lijkt structurele keuzes en oplossingen steeds vooruit te schuiven. Wij vinden dat niet de juiste manier om met deze opgave om te gaan. De gevolgen worden steeds nadrukkelijker bij gemeenten neergelegd. Deze moeten vervolgens met tijdelijke maatregelen en wetten, zoals de spreidingswet, de problemen opvangen. Vanuit de spreidingswet ligt er een opgave voor de gemeente Raalte; die zullen we uitvoeren. •

•

We zetten in op inburgering vanaf dag één, met taal, werk en meedoen als uitgangspunt. Van nieuwkomers verwachten we dat zij actief deelnemen aan onze samenleving. We communiceren open, duidelijk en tijdig over opvang, huisvesting en integratie, zodat keuzes, ontwikkelingen en gevolgen voor iedereen inzichtelijk en begrijpelijk zijn.

4. Maatschappelijke ondersteuning en jeugdhulp 4.1 Maatschappelijke ondersteuning Een sterke samenleving begint bij inwoners die zich veilig, gezond en verbonden voelen. Daarom zetten we in op bestaanszekerheid, gelijke kansen en een sterke sociale basis in onze dorpen en wijken. We kijken niet alleen naar zorg en ondersteuning, maar vooral naar wat inwoners nodig hebben om zelfstandig, veerkrachtig en met vertrouwen vooruit te kunnen. We bouwen verder aan sterke dorpen en wijken waarin inwoners naar elkaar omkijken en samen verantwoordelijkheid dragen voor hun leefomgeving. Via de opgave Wijken en Dorpen onderzoeken we waar extra ondersteuning nodig is om gemeenschapszin en leefbaarheid te versterken. •

We investeren in preventie en gezondheid door samen met scholen, verenigingen en zorgpartners gezond leven, bewegen en mentale gezondheid te stimuleren. 12

•

•

•

• •

•

We ondersteunen ouderen en mantelzorgers met passende hulp en initiatieven die ervoor zorgen dat inwoners langer zelfstandig thuis kunnen blijven wonen. We versterken het Centrum voor Jeugd en Gezin, zodat kinderen, jongeren en gezinnen sneller en dichterbij ondersteuning krijgen en zwaardere jeugdzorg zoveel mogelijk wordt voorkomen. Met het programma Kansrijke Start investeren we in de eerste levensjaren van kinderen en versterken we de samenwerking tussen zorg, onderwijs en het sociaal domein. We zetten in op de beweging van Beschermd Wonen naar Beschermd Thuis voor de doelgroep 18+, en stimuleren voor jeugdigen het zo thuis mogelijk opgroeien. Wanneer thuis wonen niet mogelijk is, wordt gezocht naar alternatieven in de directe leefomgeving, zodat zij opgroeien nabij school, sport en het eigen netwerk. We investeren in sterke dorpen en wijken, zodat problemen zoals eenzaamheid, schulden en overbelasting eerder worden gesignaleerd. We zorgen voor een toegankelijk en toekomstbestendig sociaal domein, waarin maatwerk centraal staat en ondersteuning betaalbaar en dichtbij blijft. We zien in buurgemeenten vanuit de samenleving initiatieven ontstaan die bijdragen om de kracht van het voorveld van het sociaal domein te laten werken. Een voorbeeld is het initiatief van een dorpsondersteuner.

• • •

Het jongerencentrum Traxx vervult een belangrijke rol als ontmoetingsplek en jeugdwerk-locatie, die we willen behouden. We bekijken welke rol de gemeente kan nemen om meer activiteiten mogelijk te maken die jongeren betrokken en actief houden. We betrekken jongeren actiever bij de totstandkoming van beleid en halen op wat er in hun belevingswereld speelt.

Waar denken we aan?

→ Initiatieven zoals dorpsondersteuners stimuleren 4.2 Welzijn en jongeren Jongeren zijn de toekomst van onze gemeente. We willen dat ze hier kunnen opgroeien, leren, sporten en uitgaan, en dat ze na een studie ook weer kunnen blijven of terugkeren. Een samenhangend jongerenbeleid is: goed onderwijs dichtbij, veilige fietsroutes, ruimte om jezelf te zijn en tijdige hulp wanneer het nodig is.

13

• • • •

• • • • •

5. Duurzaamheid, energie- en warmtetransitie 5.1 Duurzaamheid We kiezen voor een eerlijke energietransitie die haalbaar én betaalbaar is voor iedereen. We inspireren en faciliteren, doen wat werkt en koesteren draagvlak, want zonder draagvlak ontstaat er geen duurzaam resultaat. Richting onze inwoners en ondernemers kiezen we voor duidelijkheid: er komen geen extra gemeentelijke regels bovenop landelijke verplichtingen. • •

We geven uitvoering aan het Overkoepelend beleidsplan duurzaamheid 2025-2030. We brengen in kaart welke maatregelen, acties en subsidies de afgelopen jaren zijn uitgevoerd en wat hun effectiviteit is, zodat we onze inzet gerichter kunnen maken.

We streven naar 10% meer opwek van zonne-energie via zon-op-dak. We werken toe naar concrete doelen op het gebied van isolatie en het verminderen van gasverbruik bij woningen, bedrijven en organisaties. We helpen inwoners om minder gas te gebruiken en stimuleren de overstap naar warmtepompen, juist ook met tussenoplossingen zoals hybride. We zetten in op een gebalanceerd stroomnet, met ruimte voor onder meer wijkbatterijen. We gaan samen met kennispartners en ondernemers kansen zoeken om netcongestie tegen te gaan en pilots te stimuleren. In het buitengebied werken we niet mee aan nieuwe zonneparken groter dan 2 hectare en bij windenergie uitsluitend aan erfwindmolens. We kijken samen met ondernemers naar mogelijkheden voor slimmer energieverbruik op de bedrijventerreinen. We verduurzamen ons maatschappelijk vastgoed en bieden regelingen voor de verduurzaming van gebouwen. We halen actiever kennis uit de samenleving op, delen slimme voorbeelden en leggen verbindingen om een versnelling in verduurzaming te realiseren. We nemen de aanbevelingen uit het TAUW rapport uit 2025 zoveel mogelijk over als het gaat om doorvoeren van circulariteit in de gemeentelijke werkprocessen.

5.2 Netcongestie De druk op het stroomnet neemt toe en dat raakt direct aan onze ambities op het gebied van wonen, ondernemen en verduurzaming. We willen het stroomnet slimmer gebruiken, zodat het voor inwoners en ondernemers zo min mogelijk beperkingen oplevert. Met slimme technologie én met goede afspraken tussen ondernemers om afwisselend capaciteit te gebruiken, kunnen we veel meer uit het bestaande stroomnet halen. •

•

We werken samen met ondernemers en verbinden partijen om oplossingen te realiseren, eventueel in de vorm van pilots, om zoveel mogelijk ruimte op het stroomnet te creëren. We nemen actief een rol in de samenwerking met Enexis en Tennet, omdat netverzwaring uiteindelijk ook van groot belang is voor een toekomstbestendig stroomnet.

14

5.3 Afval en afvalinzameling We blijven afvalstromen inzamelen zoals inwoners dat gewend zijn. Tegelijk willen we grondstoffen beter benutten. Dat vergroot het hergebruik, vermindert restafval en helpt om de afvalstoffenheffing zo laag mogelijk te houden. • •

•

We blijven inwoners actief attenderen op het beter scheiden van afval en grondstoffen. We kijken kritisch naar de manier waarop we textiel, oud papier en kringloopsystemen organiseren. Daarbij staat voorop wat het beste en voordeligste is voor onze inwoners. We beoordelen de toegevoegde waarde van onze inzet en kijken eerlijk of de markt bepaalde taken goedkoper of beter kan uitvoeren. Het ROVA-station is een belangrijke voorziening voor inwoners. We onderzoeken daarom of de openingstijden verruimd kunnen worden, zodat inwoners hun afval en grondstoffen makkelijker kunnen wegbrengen. Zo houden we afvalinzameling dichtbij, duidelijk en betaalbaar.

5.4 Woningbouw We hechten belang aan verstandig en toekomstbestendig bouwen, zodat wat we vandaag realiseren over 40 jaar nog steeds van waarde is. We zien de snelle ontwikkelingen in de sector als het gaat om circulair en biobased bouwen als grote kans. Tegelijk zien we dat landelijke regelgeving geen ruimte biedt om extra duurzaamheidseisen op te leggen. De betaalbaarheid van woningen is hierbij een belangrijke factor. Binnen die context kiezen we ervoor om niet extra te verplichten, maar vooral te stimuleren en te enthousiasmeren. We werken samen met ontwikkelaars en inwoners om duurzame keuzes aantrekkelijk en haalbaar te maken.

6. Economie 6.1 Economie Ondernemers zorgen voor werkgelegenheid, innovatie, voorzieningen en levendige dorpen en centra. De economie van de gemeente Raalte wordt gekenmerkt door een sterk midden- en kleinbedrijf (mkb) met bedrijven in de industrie, bouw, zorg en vrijetijdseconomie, vaak met (inter)nationale reikwijdte. •

• •

Recent is samen met ondernemers een nieuw economisch profiel opgesteld voor de komende 10 jaar. We geven uitvoering aan de economische agenda waarin naast ruimte en (her)ontwikkeling, ook aandacht is voor arbeidsmarkt en ondernemersdienstverlening. Om het vestigingsklimaat verder te versterken, verkennen we economische samenwerking met Regio Twente en de Regio Stedendriehoek. We zetten ons in om samen met de ondernemers de bedrijventerreinen en werklocaties toekomstbestendig te houden. 15

•

• • •

De krapte op de arbeidsmarkt vraagt om goede samenwerking tussen onderwijs, ondernemers en overheid. Het kweken van talent en het verbeteren van de aansluiting tussen onderwijs en bedrijfsleven zijn cruciaal voor een toekomstbestendige economie. We blijven investeren in een sterke dienstverlening richting ondernemers, met korte lijnen en duidelijke procedures. We blijven lokaal ondernemerschap stimuleren en hebben bij gemeentelijke inkoop nadrukkelijk oog voor lokale bedrijven en ondernemers. Samen met de ondernemersverenigingen gaan we de mogelijkheden voor invoering van parkmanagement onderzoeken.

6.3 Evenementen De gemeente Raalte staat bekend om haar toonaangevende evenementen. We zien dat inwoners steeds weer in staat zijn een breed en gewaardeerd aanbod neer te zetten dat goed bereikbaar is voor bezoekers. Deze evenementen dragen bij aan de leefbaarheid. Daarom willen we initiatiefnemers blijven ondersteunen en extra inzetten op goede dienstverlening richting organisaties en vrijwilligers. Zo zorgen we er samen voor dat deze evenementen toekomstbestendig blijven. • •

6.2 Recreatie en toerisme Door recreatie, toerisme en leefbaarheid slim met elkaar te verbinden, versterken we zowel onze economie als onze identiteit. We zetten in op actualisering van beleid, promotie en samenwerking met ondernemers. •

• • •

•

We blijven ruimte bieden aan evenementen die bijdragen aan levendige dorpen, ontmoeting en economische vitaliteit. We gaan samen met evenementorganisatoren actief in gesprek over vervolgstappen, zodat we als gemeente nog meer faciliterend en ontzorgend kunnen bijdragen.

Het huidige beleidsplan recreatie en toerisme (2017–2020) wordt geëvalueerd. We onderzoeken of een herziening nodig is om toekomstbestendig te blijven. Wij willen met de Sallandse gemeenten samen de koers voor onze toeristische promotie en marketing verkennen en bepalen. We stimuleren kansen voor recreatie en toerisme langs het Overijssels Kanaal, gericht op beleving en verbinding. Promotie en marketing van het Nationaal Park Sallandse Heuvelrug en Twents Reggedal dragen bij aan het versterken van het toeristisch imago van de regio. We werken samen in het overlegplatform Recreatie & Toerisme en onderhouden contacten met lokale ondernemers.

Waar denken we aan?

→ Nieuwe invulling voor de MOK-werfjes in Raalte

16

Daarnaast streven we naar pro-actieve ondersteuning, omdat verenigingen en stichtingen gerund worden door vrijwilligers die vaak niet weten welke subsidies er zijn en wat de deadlines zijn. De gemeente zet daarom een extra stap door organisaties actief te benaderen, te informeren en herinneringen te sturen wanneer een subsidie waarvoor ze in aanmerking komen niet is aangevraagd. 7.1 Sport Sport is veel meer dan bewegen alleen: het verbindt mensen, houdt inwoners fysiek én mentaal gezond en versterkt de leefbaarheid in dorpen en wijken. Sport en bewegen willen we voor iedereen toegankelijk en betaalbaar maken. We investeren in verenigingen, stichtingen, vrijwilligers, buurtsportcoaches en openbare sportplekken, zodat inwoners op hun eigen niveau met plezier kunnen sporten en bewegen. Zo bouwen we aan een gezonde generatie, sterke verenigingen en een samenleving waarin sport, welzijn en sociale samenhang hand in hand gaan. • •

7. Sport, cultuur en maatschappelijk vastgoed

•

• De sociale basis is misschien wel het belangrijkste fundament dat de leefbaarheid in onze gemeente op zo’n hoog niveau houdt, en daarbij zijn we ons bewust van het belang van zowel subsidies als praktische ondersteuning voor vrijwilligersorganisaties. De herijking van het subsidiebeleid geven we een nieuwe impuls: we pakken dit integraal aan, gericht op de maatschappelijke doelen, en creëren zo een helder kader om organisaties te ondersteunen. De afgelopen jaren zijn belangrijke stappen gezet om vrijwilligersorganisaties te waarderen en te ondersteunen, en die lijn zetten we actief door door hen te ontzorgen en te kijken waar we de gemeentelijke lasten voor hen kunnen verlagen. We leggen geen extra regels op en schrappen waar mogelijk regels, zodat we nog minder van hen vragen.

•

•

•

We geven uitvoering aan de paraplunota Sport- en Beweegbeleid. We maken sport en bewegen voor iedereen toegankelijk en betaalbaar door te investeren in sportverenigingen, buurtsportcoaches, openbare sportplekken. Wie als kind regelmatig sport, heeft een grotere kans om een leven lang actief en gezond te blijven. Zo bekijken we bijvoorbeeld of sport voor kinderen gratis kan worden. We stimuleren gezond en veelzijdig bewegen bij kinderen via het Athletics Skills Model (ASM) en het 2+1+2-model (2 uur per week gymmen, 1 uur in de pauze bewegen en 2 uur naschools), met extra aandacht voor bewegen op school, tijdens pauzes en naschools. We verkennen het ontwikkelen van ontmoetingsparken en beweegroutes waar sport, gezondheid, ontspanning en ontmoeting samenkomen en waar inwoners van alle leeftijden actief kunnen meedoen. We ondersteunen sportverenigingen, stichtingen en het Sportbedrijf onder andere via subsidieregelingen, verduurzaming van accommodaties en ondersteuning door buurtsportcoaches en verenigingsondersteuners. We versterken Raalte als sport- en topsportgemeente door talentontwikkeling, topsportverenigingen, trainers en coaches actief te ondersteunen.

17

•

•

Een breed draagvlak voor onze ideeën vinden we belangrijk. Met het eindigen van het kernteam Sport, stellen we een Sportadviesraad in als klankbord voor toekomstig sportbeleid. Samen met het Sportbedrijf Raalte zorgen we voor een sterke sportinfrastructuur in de gemeente. Daarbij vinden we het belangrijk dat inwoners en verenigingen duidelijk kunnen zien hoe middelen worden ingezet voor accommodaties, sportstimulering en beleidsuitvoering. Transparantie hierover helpt om het gesprek over sportvoorzieningen in Raalte en de dorpen op een goede manier te voeren.

• •

•

•

Waar denken we aan?

→ Ontmoetingspark Tijenraan/Drostenkamp, waarin sport,

•

ontmoeting, groen en gezondheid samenkomen

7.2 Cultuur Wij staan voor een breed en toegankelijk cultuuraanbod, voor jong en oud, in alle dorpen. We zijn trots op onze tradities: paasvuren, carnaval, dorpsfeesten, carbidschieten en de streektaal. Ook de wandelvierdaagses en eindexamengala’s horen daarbij. Wij willen een gemeente zijn die zich inzet voor het behoud van deze tradities en die de zichtbaarheid van streektaal en dialect een impuls geeft. Daarnaast heeft Raalte een mooie culturele infrastructuur, zoals het HOFtheater en de bibliotheken. • •

• •

We maken culturele activiteiten zichtbaarder door de publiciteit eromheen te verbeteren. We ondersteunen initiatieven voor betaalbaar muziekonderwijs op alle basisscholen, zodat ieder kind in onze gemeente in aanraking kan komen met muziek. De afgelopen periode is een cultuurbeleidsplan met uitvoeringsprogramma vastgesteld. Daar blijven we uitvoering aan geven. Wij koesteren onze beide bibliotheken als plek voor lezen, leren, ontmoeten en het ontwikkelen van digitale vaardigheden, en stellen daarvoor een meerjarenplan op.

We zetten ons in om De Maalderij te behouden voor Podium Heino en de historische vereniging, en ronden dit proces af. We maken ruimte voor en bieden een podium aan talentontwikkeling en aan makers, zodat zij in onze gemeente kunnen blijven werken en groeien. We zetten ons in om te komen tot een culturele broedplaats en ondersteunen initiatieven die hiernaar toewerken. We blijven ons inzetten voor het behoud, het verduurzamen en het zichtbaar maken van ons erfgoed. We ronden in 2026 de actualisering van het monumentenoverzicht af. Hierbij onderzoeken we of de villa van het gemeentehuis een beschermde status kan krijgen. De kunstcollectie in de openbare ruimte willen we beter zichtbaar maken. Ook kijken we of op strategische plaatsen een kunstwerk toegevoegd kan worden. We richten een laagdrempelig aanspreekpunt in voor evenementen- en verenigingsorganisatoren.

Waar denken we aan?

→ Zichtbaarheid van streektaal en dialect een impuls geven door bijvoorbeeld ondertiteling op straatnaambordjes

→ Bij elk kunstwerk een informatiebordje

7.3 Maatschappelijk vastgoed We zetten in op toekomstbestendige accommodaties die multifunctioneel gebruikt kunnen worden en aansluiten bij de behoefte van inwoners en verenigingen. • • • •

We blijven investeren in toekomstbestendige maatschappelijke accommodaties en sportvoorzieningen. We blijven ons inzetten om De Maalderij te behouden voor de culturele en maatschappelijke functies die het nu vervult. We ondersteunen verenigingen en vrijwilligersorganisaties bij vraagstukken rondom beheer en verduurzaming van hun gebouwen. Begin 2026 is het Integraal Huisvestingsplan Onderwijs 2026-2040 vastgesteld. We geven hier de komende periode uitvoering aan. 18

•

Komende jaren sluiten steeds meer kerken hun deuren. We vinden het belangrijk dat de kerkgebouwen, waar mogelijk, een maatschappelijke functie blijven behouden. Om het mogelijk te maken de monumentale kerkgebouwen te behouden ondersteunen wij de plannen en ideeën vanuit de gemeenschappen om tot een andere functie en invulling van deze gebouwen te komen, passend bij het dorp.

7.4 Gemeentehuis In deze bestuursperiode bouwen we geen nieuw gemeentehuis. Het huidige gemeentehuis is recent opgeknapt en kan de komende jaren goed functioneren. Wel onderzoeken we welke rol het gemeentehuis in de toekomst moet hebben: als plek voor dienstverlening, ontmoeting, bestuur en als huis van de samenleving. Daarbij staat niet één locatie of oplossing vooraf vast. De huidige locatie aan de Zwolsestraat wordt nadrukkelijk meegenomen. We onderzoeken of functies op deze plek behouden kunnen blijven, eventueel in combinatie met andere oplossingen voor ambtelijke werkplekken. In de verkenning wegen we kosten, duurzaamheid, bereikbaarheid, dienstverlening aan inwoners, goed werkgeverschap en de kwaliteit van de werkomgeving integraal af. Ook brengen we bredere kansen in beeld, zoals woningbouw op of rond de huidige locatie en de betekenis van het gemeentehuis voor het centrum. We nemen de tijd voor een zorgvuldige verkenning, met heldere criteria en betrokkenheid van inwoners, medewerkers en andere betrokkenen. Op basis daarvan werken we toe naar een uitlegbare en gezamenlijke keuze voor de lange termijn. Uitgangspunt is dat bestaande waarde behouden blijft waar dat kan, waaronder de villa, en dat we kiezen voor doelmatige en kostenefficiënte oplossingen voor werkplekken.

8. Openbare orde en veiligheid 8.1 Veiligheid Inwoners moeten zich veilig voelen in hun eigen buurt en erop kunnen vertrouwen dat signalen serieus worden genomen. •

•

We zetten in op zichtbare handhaving en snelle opvolging van meldingen. Boa’s en wijkagenten zijn benaderbaar en weten wat er speelt. Overlast, verloedering en onveilige situaties pakken we eerder en duidelijker aan. Daarbij kijken we niet alleen naar handhaven achteraf, maar juist ook naar voorkomen. De huidige inzet van boa capaciteit wordt volledig benut binnen de bestaande taken en prioriteiten. Tegelijkertijd ontwikkelen de gemeentelijke ambities en maatschappelijke opgaven zich in een richting die mogelijk vraagt om een herijking van de benodigde capaciteit. We onderzoeken wat er voor nodig is om de capaciteit aan te laten sluiten om de gewenste uitvoeringskracht. 19

•

•

•

•

•

Ondermijning krijgt geen ruimte. We versterken de samenwerking met politie, Openbaar Ministerie, ondernemers, inwoners en veiligheidspartners. Signalen van drugscriminaliteit, intimidatie, misbruik van panden of verdachte activiteiten willen we sneller herkennen, delen en aanpakken. We zetten sterk in op preventie. We willen problemen eerder signaleren en voorkomen dat jongeren afglijden. Daarom werken we samen met ouders, scholen, sportverenigingen, jongerenwerk en zorgpartners. Daarbij hebben we aandacht voor drugs, vapes, groepsdruk, sociale veiligheid en online risico’s. Veiligheid vraagt ook om een nette en leefbare omgeving. Meldingen over overlast, rommel, vernieling of onveilige plekken nemen we serieus. Waar nodig zorgen we voor betere verlichting, toezicht, inrichting of handhaving. We werken aan een weerbare en veerkrachtige samenleving die voorbereid is op ontwrichtingen in de maatschappij als gevolg van wereldwijde oorlogsdreiging, maar ook klimaatverandering. We richten ons hierbij zowel op de Raalter samenleving als de interne organisatie. Femicide vraagt om blijvende bestuurlijke aandacht. Ons doel is om beter te begrijpen welke interventies het risico op dodelijk geweld daadwerkelijk verkleinen, zodat we gericht kunnen bepalen waar versterking van beleid en samenwerking het meest effectief is.

9. Bestuur en dienstverlening 9.1 Dienstverlening en digitalisering De gemeente is er voor haar inwoners, en onze dienstverlening moet dat uitademen. We zetten in op een gemeente die digitaal goed werkt én persoonlijk bereikbaar blijft. Digitalisering biedt volop kansen, zoals snellere dienstverlening, gerichter beleid en lagere kosten, maar het vraagt ook om zorgvuldigheid: technologie mag de menselijke maat nooit verdringen. We zoeken hierin de juiste balans. Ook hebben we oog voor digitale veiligheid: als gemeente dragen we een grote verantwoordelijkheid om zorgvuldig om te gaan met de gegevens van onze inwoners in deze digitale wereld. •

We ontwikkelen een AI-strategie voor de gemeentelijke organisatie, gericht op meer doen met dezelfde bezetting, het verlagen van de werkdruk, het verminderen van de afhankelijkheid van adviesbureaus en het optimaliseren van interne processen. 20

• • •

• •

We blijven investeren in de digitale fitheid van onze medewerkers. We zetten AI in voor onze interne processen en voor onze inwoners blijft altijd menselijk contact mogelijk: we verschuilen ons niet achter een chatbot. We verkennen hoe het gemeentehuis als fysieke locatie een rol kan spelen in de dienstverlening aan organisaties, bijvoorbeeld als vergader- of presentatielocatie, passend bij de gedachte van ‘het huis van de inwoners’. We vereenvoudigen waar mogelijk regels en procedures rond vergunningen, zodat inwoners, ondernemers en organisatoren sneller worden geholpen. We kijken kritisch naar onze eigen informatiehuishouding en vragen en bewaren zo min mogelijk informatie, voor een zo kort mogelijke termijn.

9.2 De digitale samenleving We staan stil bij de opkomst van digitalisering en AI, en bij wat dit betekent voor de manier waarop we met elkaar omgaan. We willen onze inwoners hierin niet alleen laten staan en zoeken samen met partners naar manieren om hen te informeren en te ondersteunen. Tegelijkertijd is het vaak nog onduidelijk hoe een gemeente zich tot deze ontwikkelingen kan verhouden, en welke rol en verantwoordelijkheid wel of juist niet bij ons past. •

•

We werken samen met onze partners aan de digitale fitheid van onze inwoners, bijvoorbeeld via digitale huiskamers en gerichte voorlichting. Tegelijkertijd blijven we alert op een goede dienstverlening voor inwoners die (nog) niet digitaal vaardig zijn en zoeken we hierin een passende balans. We ontwikkelen een visie ‘Digitale samenleving’.

9.3 Samenwerking met expertise uit de samenleving Als gemeente moeten we zorg dragen voor een samenleving waarin iedereen kan meedoen. Wij geloven dat we als gemeente betere oplossingen bedenken wanneer we de mensen om wie het gaat al vroeg in het proces betrekken. We willen ervaringsdeskundigheid vaker en eerder benutten, zodat onze oplossingen daadwerkelijk voorzien in wat onze inwoners nodig hebben. •

De gemeente werkt veel samen met adviesraden. We willen daarnaast nog meer inzetten op het gebruik van ervaringsdeskundigheid van inwoners, door hen vroegtijdig in onze processen te betrekken.

•

We willen een gemeente zijn die de wijsheid en ervaring uit de eigen samenleving structureel een plek geeft in de manier waarop we werken.

Waar denken we aan?

→ Gehandicapten Advies Raad (GAR), die zich in onze gemeente concreet inzet voor inclusie

9.4 Externe positionering en strategische samenwerking Raalte heeft veel te bieden. Met onze aanpakkers mentaliteit, ruimte en strategische ligging hebben we een sterke positie in de regio. We zien dat grote opgaven steeds vaker samenkomen bij gemeenten: woningbouw, bereikbaarheid, energie, economie, landbouw, voorzieningen en leefbaarheid. Om hier adequaat op te kunnen reageren en zelf te kunnen agenderen hebben we niet alleen goede plannen nodig, maar ook een sterke positie aan de juiste tafels. •

•

•

We versterken onze positionering en strategische samenwerking. We willen dat Raalte beter zichtbaar is bij de provincie, het Rijk, in Europa, Regio Zwolle, investeerders en andere partners. Niet als doel op zich, maar om kansen te benutten, actief subsidies en middelen binnen te halen en gemeentelijke projecten verder te brengen. Deze inzet is een aanvulling op de bestaande lobby. We zetten in op een helder profiel van Raalte: een aantrekkelijke gemeente om te wonen, werken, ondernemen, bezoeken en om in te investeren. Daarbij kijken we over gemeentegrenzen heen. We benutten kansen om activiteiten en evenementen met regionale of landelijke uitstraling naar Raalte te halen. Zo versterken we de zichtbaarheid van onze gemeente en geven we Raalte meer positie als gastvrije, ondernemende en actieve gemeente. We zoeken samenwerking waar die Raalte sterker maakt: in Regio Zwolle, met de Regio Stedendriehoek en Twente, richting Den Haag en waar relevant ook richting Brussel. Zo bouwen we aan een gemeente die beter zichtbaar is, sterker samenwerkt en kansen, subsidies en investeringen actiever benut voor inwoners, ondernemers en dorpen.

21

De afgelopen periode zijn onze reserves aanzienlijk gestegen. Die willen we verantwoord inzetten voor incidentele opgaven, investeringen en projecten die onze gemeente sterker maken. Tegelijk blijven we terughoudend met structurele lasten die ook in de jaren daarna op de begroting drukken. Sommige ambities vragen om geld. Dat is op zichzelf niet verkeerd, zolang duidelijk is welk maatschappelijk doel we ermee dienen. Geld is voor ons geen doel, maar een middel om de gemeente beter, sterker en toekomstbestendiger te maken. Door scherp te prioriteren, bestaande middelen goed te benutten en waar nodig te durven kiezen, kunnen we veel mogelijk maken zonder onze financiële basis uit het oog te verliezen.

Woonlasten We hebben onze financiën op orde. De woonlasten zijn relatief laag, zeker in verhouding tot het voorzieningenniveau. We worden steeds beter in realistisch begroten en in het daadwerkelijk uitvoeren van onze plannen. Het huidige financiële perspectief geeft mogelijk wel de noodzaak voor keuzes. Als het nodig is, maken we interne afwegingen die inwoners zo min mogelijk raken. We zetten onze reserves verantwoord in, voordat we nieuwe structurele verplichtingen aangaan. We kiezen ervoor om de woonlasten alleen met de inflatie te laten meestijgen. Zo blijven we voorspelbaar en betaalbaar en maken we onze gemeente iedere dag mooier.

Financiën Het coalitieakkoord vraagt om een zorgvuldige financiële doorvertaling. Daarbij blijven we vasthouden aan degelijk financieel beleid. We kijken eerst wat binnen bestaande middelen kan, maken scherpe keuzes in prioriteiten en voorkomen waar mogelijk nieuwe structurele verplichtingen.

22

Portefeuilleverdeling Rob Zuidema Burgemeester • • • • •

Veiligheid Toezicht en handhaving Bedrijfsvoering Public Affairs Regio Zwolle

Annemarie Dubbink Wethouder • • • • • •

Contactwethouder Nieuw Heeten - Laag Zuthem

Martine Scholten Wethouder • • • • • •

Michel Brinkhuis Wethouder • • • • •

Dienstverlening en digitalisering Arbeidsparticipatie Jongerenbeleid Duurzaamheid en energietransitie Cultuur

Contactwethouder Raalte - Heeten - Lierderholthuis

Economie en werklocaties Evenementen, recreatie en toerisme Ruimtelijke ordening Maatschappelijk vastgoed Onderwijshuisvesting Opgave buitengebied

Beheer openbare ruimte Gezondheidszorg en wmo Jeugdzorg en maatschappelijke opvang Asiel en inburgering Sport en bewegen Opgave Wijken en Dorpen

Contactwethouder Heino - Broekland

Alexander Kreule Wethouder • • • • • •

Financiën Volkshuisvesting en wonen Grondzaken Verkeer en mobiliteit Externe positionering Opgave Groei

Contactwethouder Mariënheem - Luttenberg 23