Bijlage 6 Quickscan
Tekst van het document
23 mei 2022 Definitief Natuurtoets Dorpsstraat ongenummerd, Heeten Toetsing in het kader van de Wet natuurbescherming (Wnb) en het Natuurnetwerk Nederland (NNN) TOETSING WNB EN NNN - Dorpsstraat ongenummerd, Heeten Definitief BJZ.nu Ruimtelijke Plannen en Advies 1 NATUURTOETS DORPSSTRAAT ONGENUMMERD, HEETEN Auteur: T. Dalderup Veldwerk uitgevoerd door: T. Dalderup, S van Staa Gecontroleerd door: S. van Staa Opdrachtgever: Junco BV Status: Definitief Datum: 23 mei 2022 Projectnummer: 2022-177
TOETSING WNB EN NNN - Dorpsstraat ongenummerd, Heeten Definitief BJZ.nu Ruimtelijke Plannen en Advies 2 INHOUDSOPGAVE HOOFDSTUK 1 INLEIDING ................................................................................... 3 1.1 AANLEIDING ................................................................................................................................. 3 1.2 DOELSTELLING .............................................................................................................................. 3 HOOFDSTUK 2 PLANGEBIED ................................................................................ 4 2.1 LIGGING ...................................................................................................................................... 4 2.2 IMPRESSIE EN BEGRENZING ............................................................................................................. 4 2.3 VOORGENOMEN INGREPEN ............................................................................................................. 6 2.4 VASTSTELLEN VAN HET ONDERZOEKSGEBIED ...................................................................................... 8 HOOFDSTUK 3 WETTELIJK KADER .........................................................................
9 3.1 WET NATUURBESCHERMING ........................................................................................................... 9 3.2 WET RUIMTELIJKE ORDENING: NATUURNETWERK NEDERLAND ........................................................... 10 HOOFDSTUK 4 WERKWIJZE ............................................................................... 11 4.1 WET NATUURBESCHERMING ......................................................................................................... 11 4.2 WET RUIMTELIJKE ORDENING: NATUURNETWERK NEDERLAND ........................................................... 12 HOOFDSTUK 5 GEBIEDSBESCHERMING ................................................................. 13 5.1 NATURA 2000 ........................................................................................................................... 13 5.2 NATUURNETWERK NEDERLAND ..................................................................................................... 14 5.3 CONCLUSIE ................................................................................................................................ 14 HOOFDSTUK 6 SOORTBESCHERMING ................................................................... 15 6.1 VOGELS .....................................................................................................................................
15 6.2 GRONDGEBONDEN ZOOGDIEREN ................................................................................................... 16 6.3 VLEERMUIZEN ............................................................................................................................ 17 6.4 AMFIBIEËN ................................................................................................................................. 19 6.5 REPTIELEN ................................................................................................................................. 19 6.6 INSECTEN ................................................................................................................................... 19 6.7 VAATPLANTEN ............................................................................................................................ 20 6.8 OVERIGE SOORTEN ...................................................................................................................... 20 6.9 SAMENVATTENDE TABEL ............................................................................................................... 20 HOOFDSTUK 7 CONCLUSIE EN ADVIES .................................................................. 21 BIJLAGEN ...............................................................................................
22 BIJLAGE 1 GERAADPLEEGDE BRONNEN ................................................................................................... 23 BIJLAGE 2 TOELICHTING OP WETTELIJKE KADERS ...................................................................................... 24 BIJLAGE 3 VRIJGESTELDE SOORTEN PER PROVINCIE ................................................................................... 27 BIJLAGE 4 NATUURKALENDER ............................................................................................................... 28 TOETSING WNB EN NNN - Dorpsstraat ongenummerd, Heeten Definitief BJZ.nu Ruimtelijke Plannen en Advies 3 HOOFDSTUK 1 INLEIDING 1.1 Aanleiding Er zijn plannen voor de herontwikkeling van een kleinschalig bedrijventerrein aan de Dorpsstraat, te Heeten. Bestaande bebouwing en groen wordt verwijderd om vervolgens woningen met groene omgeving terug te plaatsen. Omdat overtreding van de wet- en regelgeving voor beschermde soorten en gebieden op voorhand niet uitgesloten kan worden, is BJZ.nu gevraagd om een natuurwaardenonderzoek uit te voeren . In voorliggend rapport worden de bevindingen van het uitgevoerde onderzoek gepresenteerd. Naast een beschrijving van het onderzoe ksgebied, de onderzoeksopzet en de resultaten van het onderzoek, worden de wettelijke consequenties van de voorgenomen activiteiten weergegeven.
1.2 Doelstelling In het voorliggende rapport worden mogelijke effecten van het project op de natuur in kaart gebracht en getoetst aan de kaders van de Wnb (Soortbescherming, Gebiedsbescherming en bescherming van Houtopstanden) en de provinciale verordening voor het onderdeel betreffende he t Natuurnetwerk Nederland (NNN). Op basis van de onderzoeksresultaten worden de wettelijke consequenties in beeld gebracht. De onderzoeksvragen voor deze natuurtoets zijn: • Welke beschermde planten en dieren en beschermde nesten, holen, vaste rust - en voortplantingsplaatsen en andere beschermde functies kunnen voorkomen binnen ( de invloedsfeer van) het plangebied? • Welke negatieve effecten kunnen vanuit het voornemen op deze gebieden, soorten en houtopstanden worden verwacht of niet worden uitgesloten? • Zijn er voorzorgsmaatregelen te treffen om deze effecten te voorkomen? • Is er nader onderzoek nodig om effecten op beschermde gebieden te bepalen en/of om de aanwezigheid van beschermde soorten vast te stellen of uit te sluiten? TOETSING WNB EN NNN - Dorpsstraat ongenummerd, Heeten Definitief BJZ.nu Ruimtelijke Plannen en Advies 4 HOOFDSTUK 2 PLANGEBIED 2.1 Ligging Het plangebied bevindt zich in de kern Heeten, op de hoek van de Dorpsstraat en de Stellingmolen. In afbeelding 2.1 is de ligging van het plangebied ten opzichte van de kern Heeten en de directe omgeving weergegeven.
Figuur 2.1: Ligging van het plangebied (Bron: PDOK). 2.2 Impressie en begrenzing Het plangebied (Figuur 2.2) betreft een kleinschalig bedrijventerrein met bebouwing van een winkel. Aan de westzijde bevindt zich een loods, met witte damwanden. De overige bebouwing aan de oostzijde behoort to t de winkel. Verder wordt er voor de opvulling veel gebruik gemaakt van erfverharding, hagen en struiken. In het zuidwesten staan enkele bomen. Het terrein wordt begrenst door bebouwing, wegen en tuinen. Figuur 2.2: Impressie van het plangebied (Bron: PDOK).
TOETSING WNB EN NNN - Dorpsstraat ongenummerd, Heeten Definitief BJZ.nu Ruimtelijke Plannen en Advies 5 Figuur 2.3 (links): Het zuidwesten van het terrein, voor de ingang van de loods. Hier is een groenstrook met enkele bomen en een opstapeling van pallets; Figuur 2.4 (rechts): De oostzijde van de ingang van de loods. Hier is opslag van gefossiliseerd hout en erfverharding. Figuur 2.5 (links): Het gebied tussen de loods aan de westzijde en de winkel aan de westzijde wordt gekenmerkt door groen ; Figuur 2. 6 (rechts): De parkeerplaats in het noordwesten, achter de loods, grenst aan tuinen. Ook rondom de parkeerplaats staan struiken. Figuur 2.7 (links): De noordwestzijde van de bebouwing (winkel) ; Figuur 2. 8 (rechts): De noordoostzijde van de bebouwing (links is het winkelpand). Figuur 2.9 (links): Aan de noordoostzijde van het plangebied bevindt zich een parkeerplaats omringt door groene hagen; Figuur 2.10 (rechts): De oostzijde van de bebouwing grenst aan een verharde steeg.
TOETSING WNB EN NNN - Dorpsstraat ongenummerd, Heeten Definitief BJZ.nu Ruimtelijke Plannen en Advies 6 Figuur 2. 11 (links): De oostzijde van de bebouwing van de winkel ; Figuur 2 .11 (rechts): De zuidzijde van de bebo uwing, met parkeergelegenheid en groen op de voorgrond. Figuur 2.12 (links): Naast de ingang van het winkelpand aan de zuidzijde. 2.3 Voorgenomen ingrepen Het voornemen bestaat om de verouderde bedrijfsbebouwing binnen het plangebied aan de Dorpsstraat in Heeten te slopen en ter plaatse grondgebonden koopwoningen te realiseren. Tevens worden bijbehorende parkeerplaatsen en tuinen gerealiseerd en wordt het plangebied groen ingericht.
TOETSING WNB EN NNN - Dorpsstraat ongenummerd, Heeten Definitief BJZ.nu Ruimtelijke Plannen en Advies 7 Figuur 2.3: Verbeelding van het wenselijk eindbeeld (Bron: Initiatiefnemer). De volgende activiteiten worden getoetst op relevantie t.a.v. de Wet natuurbescherming: • Verwijderen beplanting; • Slopen bebouwing; • Uitvoeren grondverzet; • Bouwen woningen; • Aanleggen erfverharding; • Aanleggen erfbeplanting. Voorgenoemde ing repen zijn onder te verdelen in tijdelijke en permanente effecten. Tijdelijke effecten treden alleen op tijdens de uitvoering van de werkzaamheden. Permanente effecten kunnen een gevolg zijn van de activiteiten zelf alsmede de resultaten hiervan. 2.3.1 Tijdelijke effecten • Verstoren rust- en voortplantingsplaatsen als gevolg van geluid, stof en trillingen tijdens de werkzaamheden. 2.3.2 Permanente effecten • Mogelijk afname/verdwijnen van beschermde vaste rust- of voortplantingsplaatsen en/of jaar rond beschermde nesten; • Vernielen/verdwijnen van beschermde soorten; • Aantasting van de kwaliteit van het leefgebied van beschermde soorten.
TOETSING WNB EN NNN - Dorpsstraat ongenummerd, Heeten Definitief BJZ.nu Ruimtelijke Plannen en Advies 8 2.4 Vaststellen van het onderzoeksgebied Naast een tijdelijk effect in het plangebied, kan het voorkomen dat een voorgenomen activiteit een negatief effect heeft op beschermde soorten of beschermd natuurgebied buiten het plangebied. Dit noemen we de invloedsfeer. De omvang van de invloed sfeer wordt bepaald door de duur, aard en omvang van de tijdelijke en/of permanente nieuwe situatie. Bij het bepalen van de invloedsfeer wordt alleen gekeken naar de uitvoering van de fysieke werkzaamheden, zoals sloop - en bouwwerkzaamheden. Het plangebied grenst aan tuinen, wegen en bebouwing . Het is niet aannemelijk dat beschermde waarden nabij het plangebied negatief beïnvloed worden door uitvoering van de voorgenomen activiteiten. Er is geen aanleiding te veronderstellen dat beschermde soorten en/of -waarden buiten het plangebied op een dusdanige wijze aangetast worden, dat dit le idt tot wettelijke consequenties. De fysieke werkzaamheden hebben een minimale invloedssfeer, daarom wordt het onderzoeksgebied gelijk gesteld aan het plangebied. TOETSING WNB EN NNN - Dorpsstraat ongenummerd, Heeten Definitief BJZ.nu Ruimtelijke Plannen en Advies 9 HOOFDSTUK 3 WETTELIJK KADER Het wettelijk kader weergeeft de diverse kaders waaraan het initiatief getoetst wordt.
3.1 Wet natuurbescherming De biodiversiteit (soortenrijkdom) in Europa gaat al geruime tijd achteruit. In verband met het grensoverschrijdende karakter van de natuur is het van belang om de bescherming van deze soortenrijkdom op Europees niveau aan te pakken. Zo wordt voorkomen dat de natuur in nationaal en internationaal verband eenvormiger wordt. Daartoe is in 1979 de Vogelrichtlijn opgesteld en in 1992 de Habitatrichtlijn, welke in 2017 zijn samengevoegd onder één wet, de Wet natuurbescherming (Wnb). Deze richtlijnen hebben twee componenten: soortenbescherming en gebiedsbescherming. Alle EU-lidstaten wijzen beschermde gebieden aan voor specifieke (leefgebieden van) (vogel-)soorten. De onder beide richtlijnen aangewezen beschermde gebieden vormen het Natura 2000-netwerk. De Nederlandse bijdrage aan dit Europese netwerk van beschermde natuurgebieden bestaat uit ruim 160 gebieden. 3.1.1 Natura 2000 Het gebiedsbeschermingsdeel van de Wet natuurbescherming (Wnb) heeft als doel het beschermen van Natura 2000-gebieden (Vogelrichtlijn- en/of Habitatrichtlijngebieden) in Nederland. Projecten die significante gevolgen voor deze gebieden kunnen hebben, zijn in beginsel – zonder vergunning – niet toegestaan.
Ook het vaststellen van plannen zoals een bestemmingsplan of een inpassingsplan is niet toegestaan, indien het betreffende plan significante gevolgen kan hebben voor Natura 2000 - gebieden. Naast directe effecten (bijv. ruimtebeslag), dient ook gekeken te worden naar indirecte effecten als gevolg van externe werking (bijv. door geluid, licht en stikstofdepositie). De eerste stap in de toetsing is vaak een voortoets. Als significante gevolgen in de voortoets niet op voorhand met zekerheid kunnen worden uitgesloten, dan is een passende beoordeling noodzakelijk . In dat geval is voor een project een vergunning noodzakelijk op grond van artikel 2.7 Wet natuurbescherming. 3.1.2 Soortenbescherming In de Wnb is de soortenbescherming in Nederland geregeld. In de wet zijn lijsten opgenomen met beschermde soorten.
In d e Wnb worden drie verschillende beschermingsregimes gehanteerd waaraan verschillende verbodsbepalingen zijn gekoppeld: Soorten Vogelrichtlijn (artikel 3.1 e.v.): • lid 1) Het is verboden opzettelijk van nature in Nederland in het wild levende vogels van soorten als bedoeld in artikel 1 van de Vogelrichtlijn te doden of te vangen; • lid 2) Het is verboden opzettelijk nesten, rustplaatsen en eieren van vogels als bedoeld in het eerste lid te vernielen of te beschadigen, of nesten van vogels weg te nemen; • lid 3) Het is verboden eieren van vogels als bedoeld in het eerste lid te rapen en deze onder zich te hebben; • lid 4) Het is verboden vogels als bedoeld in het eerste lid opzettelijk te storen; • lid 5) Het verbod, bedoeld in het vierde lid, is niet van toepassing indien de storing niet van wezenlijke invloed is op de staat van instandhouding van de desbetreffende vogelsoort.
Soorten Habitatrichtlijn (artikel 3.5 e.v.); • lid 1) Het is verboden in het wild levende dieren van soorten, genoemd in bijlage IV, onderdeel a, bij de Habitatrichtlijn, bijlage II bij het Verdrag van Bern of bijlage I bij het Verdrag van Bonn, in hun natuurlijk verspreidingsgebied opzettelijk te doden of te vangen; • lid 2) Het is verboden dieren als bedoeld in het eerste lid opzettelijk te verstoren; • lid 3) Het is verboden eieren van dieren als bedoeld in het eerste lid in de natuur opzettelijk te vernielen of te rapen; • lid 4) Het is verboden de vo ortplantingsplaatsen of rustplaatsen van dieren als bedoeld in het eerste lid te beschadigen of te vernielen; TOETSING WNB EN NNN - Dorpsstraat ongenummerd, Heeten Definitief BJZ.nu Ruimtelijke Plannen en Advies 10 • lid 5) Het is verboden planten van soorten, genoemd in bijlage IV, onderdeel b, bij de Habitatrichtlijn of bijlage I bij het Verdrag van Bern, in hun natuurlijke verspreidingsgebied opzettelijk te plukken en te verzamelen, af te snijden, te ontwortelen of te vernielen. Andere Soorten (artikel 3.10 e.v.) lid 1) Onverminderd artikel 3.5, eerste, vierde en vijfde lid, is het verboden: • onderdeel a. in het wild levende zoogdieren, amfibieën, reptielen, vissen, dagvlinders, libellen en kevers van de soorten, genoemd in de bijlage, onderdeel A, bij deze wet, opzettelijk te doden of te vangen; • onderdeel b.
de vaste voortplantingsplaatsen of rustplaatsen van dieren als bedoeld in onderdeel a opzettelijk te beschadigen of te vernielen, of • onderdeel c. vaatplanten van de soorten, genoemd in de bijlage, onderdeel B, bij deze wet, in hun natuurlijke verspreidingsgebied opzettelijk te plukken en te verzamelen , af te snijden, te ontwortelen of te vernielen. Ten aanzien van de andere beschermde soorten geldt dat het bevoegd gezag (provincies c.q. ministerie van LNV) de vrijheid hebben om soorten binnen deze categorie vrij te stellen van de verbodsbepalingen uit ontheffingsplicht artikel 3.10 uit de Wnb. Voor beschermde soorten die niet zijn vrijgesteld dient bij overtreding van de verbodsbepalingen uit de Wn b een ontheffing te worden aangevraagd. Het is ook mogelijk om voor beide categorie soorten te werken volge ns een goedgekeurde gedragscode die is afgestemd op de Wet natuurbescherming. Er is dan geen ontheffing nodig. 3.2 Wet ruimtelijke ordening: Natuurnetwerk Nederland In de Wet ruimtelijke ordening (Wro) is het ruimtelijk beleid op rijks -, provinciaal en g emeentelijk niveau vastgesteld, waarin onder andere de bescherming van het Natuurnetwerk Nederland (NNN)/Ecologische Hoofdstructuur (EHS) is verankerd.
De EHS werd officieel geïntroduceerd in het Natuurbeleidsplan en is daarna opgenomen in de Nota Ruimte, welke inmiddels vervangen is door de Nationale omgevingsvisie (NOVI). Kaderstellende regels ten aanzien van o.a. NNN/EHS zijn opgenomen in het Besluit algemene regels ruimtelijke ordening (Barro). Bij geplande ingrepen die binnen het NNN/EHS vallen moet he t belang van de natuurbescherming worden afgewogen tegen andere belangen, indien de voorgenomen ingreep negatief uitwerkt op de aanwezige natuurwaarden. De kern van de afweging vormt het 'nee, tenzij'-principe. Dit wil zeggen dat schadelijke ingrepen niet zijn toegestaan, tenzij er andere belangen zijn die de ingreep rechtvaardigen. In dat geval zijn compenserende maatregelen voorgeschreven. Concrete beleidsregels ten aanzien van de NNN in Overijssel zijn opgenomen in de vigerende provinciale ruimtelijke verordening van de provincie. TOETSING WNB EN NNN - Dorpsstraat ongenummerd, Heeten Definitief BJZ.nu Ruimtelijke Plannen en Advies 11 HOOFDSTUK 4 WERKWIJZE In dit hoofdstuk worden de wettelijk vastgelegde beoordelingskaders toegelicht waaraan het initiatief getoetst wordt. 4.1 Wet Natuurbescherming 4.1.1 Natura 2000 Voor de oriëntatie in het kader van de Gebiedsbescherming is bekeken of nabij gelegen Natura 2000- gebieden mogelijk significante directe en indirecte effecten ondervinden van de beoogde ingrepen.
Het plangebied ligt op minimaal 4070 meter afstand van Natura 2000-gebied. 4.1.2 Soortenbescherming In de Wnb is de soortenbescherming in Nederland geregeld. Voor de totstandkoming van het advies betreffende dit onderzoek zijn de volgende stappen gezet: 1. Bureaustudie; 2. Veldbezoek; 3. Concluderende analyse. Bureaustudie De bureaustudie bestaat uit het bestuderen van (de geschiedenis van) het plangebied, bronnenonderzoek en een analyse van de flora - en faunagegevens van de Nationale Databank Flora en Fauna (NDFF). Voor verdere verkenning in het kader van de Soortenbescherming is een analyse van de best aande flora- en faunagegevens uitgevoerd. Hierbij zijn de gegevens van beschermde soorten in een straal van 500 meter rondom het plangebied van de laatste 10 jaar opgevraagd in de NDFF. Het plangebied bestaat uit bebouwing, opslag van materialen, groen en erfverharding . Gelet op de inrichting en het gevoerde beheer, behoort het plangebied mogelijk tot functioneel leefgebied van diersoorten uit onderstaande soortgroepen: • Vogels; • Vleermuizen; • Grondgebonden zoogdieren; • Amfibieën • Reptielen; • Insecten en andere ongewervelden; • Vaatplanten.
Het onderzoeksgebied is niet onderzocht op het voorkomen van beschermde soorten als vissen, libellen en kreeftachtigen omdat het onderzoeksgebied geen geschikte (voortplanting)habitat vormt voor deze soorten of omdat het plangebied buiten het normale verspreidingsgebied van deze soortgroepen ligt. Veldbezoek Het veldbezoek heeft een verkennend karakter en kan daarom niet worden gezien als uitputtende soorteninventarisatie. In het kader van het natuurwaardenonderzoek is het plangebied op 2 mei 2022 overdag bezocht door T. Dalderup en S. van Staa. Het plangebied is visueel en auditief onderzocht op de aanwezigheid van beschermde natuurwaarden. Hierbij is gebruik ge maakt van een verrekijker (Vortex Crossfire HD 10x42) en een zaklamp. Tijdens het veldbezoek was het onbewolkt, ongeveer 11 graden Celsius en windkracht 2 tot 3. Het plangebied is te voet onderzocht. Daarnaast zijn tijdens het bezoek de foto’s in voorliggend rapport gemaakt.
TOETSING WNB EN NNN - Dorpsstraat ongenummerd, Heeten Definitief BJZ.nu Ruimtelijke Plannen en Advies 12 Gedurende het veldbezoek is het volgende onderzocht: • Houtopstanden en struweel; • Bestaande bebouwing en potentiele rust- en verblijfsplaatsen; • Sporen in de vorm van holen en nesten; • Sporen in de vorm van pootafdrukken, graaf-, krab- en bijtsporen; • Sporen in de vorm van fecaliën, veren/haren en prooiresten; • Overige indicaties die wijzen op de aanwezigheid van beschermde soorten. Concluderende analyse Aan de hand van de verzamelde verspreidingsgegevens en de resultaten van het veldbezoek is beoordeeld voor welke beschermde soorten geschikt habitat aanwezig is in en/of rondom het plangebied. De beoogde ingrepen zijn beoordeeld in relatie tot de biotoopeisen van de beschermde soorten uit het plangebied. Bij voldoende zekerheid over het al dan niet voorkomen van beschermde soorten, zijn mogelijke (negatieve) effecten bepaald. Ten slotte is beoordeeld of wettelijke consequenties aan de orde zijn. 4.1.3 Houtopstanden Omdat het plangebied binnen de bebouwde kom van Heeten ligt, vallen de te kappen bomen niet onder de Wet Houtopstanden. Hierdoor is geen sprake van overtreding van de verbodsbepalingen als weergeven in H4 van de Wnb. Om deze reden worden Houtopstanden ook niet verder behandeld in voorliggende rapportage.
4.2 Wet ruimtelijke ordening: Natuurnetwerk Nederland In de Wet ruimtelijke ordening is het ruimtelijk beleid op rijks -, provinciaal en gemeentelijk niveau vastgesteld, waarin onder andere de bescherming van Natuurnetwerk Nederland (NNN) is verankerd. Provincies zijn verantwoordelijk voor de veiligstelling en ontwikkeling van het NNN. Ter beoordeling van de voorgenomen activiteiten in relatie tot de NNN is gekeken naar de nabijheid van NNN en de eventuele (negatieve) effecten op de aanwezige natuurwaarden. TOETSING WNB EN NNN - Dorpsstraat ongenummerd, Heeten Definitief BJZ.nu Ruimtelijke Plannen en Advies 13 HOOFDSTUK 5 GEBIEDSBESCHERMING In dit hoofdstuk wordt ingegaan op het mogelijke effect van de voorgenomen activiteit en op Natura 2000-gebied en het Natuurnetwerk Nederland (NNN). 5.1 Natura 2000 5.1.1 Ligging t.o.v. het plangebied Het plangebied ligt op minimaal 4070 meter afstand van Natura 2000-gebied (Figuur 5.1). Het meest nabij gelegen Natura 2000-gebied is Boetelerveld. Figuur 5.1: Ligging van Natura 2000 in de omgeving van het plangebied. De ligging van het plangebied wordt met het rode marker aangeduid. Gronden die tot Natura 2000 behoren worden met de blauwe kleur op de kaart aangeduid. De minimale afstand tussen het plangebied en het Natura 2000-gebied is 4070 meter (Bron: PDOK).
5.1.2 Effectbeoordeling Beoordeling uitvoering fysieke activiteiten Het plangebied is niet zichtbaar vanuit Natura 2000 -gebied. Van verstoringseffecten, zoals geluid, optische verstoring of licht is derhalve geen sprake. Gelet op de aard en omvang van de voorgenomen activiteiten en de afstand tussen plangebied en Natura 2000 -gebied, wordt een negatief effect op instandhoudingsdoelen van Natura 2000-gebied uitgesloten. Beoordeling stikstof (ontwikkelfase) Per 1 juli 2021 is de Wet stikstofreductie en na tuurverbetering van kracht. Dat houdt in dat stikstofemissie welke ontstaat tijdens de ontwikkelfase, niet beoordeeld hoeft te worden op mogelijk negatieve effecten op Natura 2000-gebied. Wel dient de gebruiksfase beoordeeld te worden. Beoordeling stikstof (gebruiksfase) Het is aannemelijk dat de voorgenomen ingrepen leiden tot een toename van de verkeersbewegingen. Door de omvang en ingebruikname van het plangebied kan een negatief effect op Natura 2000-gebied niet uitgesloten worden. Om vast te kunnen stellen of sprake is van toename van stikstofdepositie in Natura 2000-gebied, dient een stikstofberekening uitgevoerd te worden.
TOETSING WNB EN NNN - Dorpsstraat ongenummerd, Heeten Definitief BJZ.nu Ruimtelijke Plannen en Advies 14 5.2 Natuurnetwerk Nederland 5.2.1 Ligging t.o.v. het plangebied Het plangebied ligt op minimaal 970 meter afstand van gronden die tot NNN behoren. Het plangebied ligt daarmee buiten de begrenzing van het NNN. In Figuur 5.2 wordt de ligging van het NNN in de omgeving van het plangebied weergegeven. Figuur 5.2: Ligging van Natuurnetwerk Nederland in de omgeving van het plangebied. De ligging van het plangebied wordt met het rode marker aangeduid. Gronden die tot NNN behoren worden met de groene kleur op de kaart aangeduid . De minimale afstand tussen het plangebied en het Natuurnetwerk Nederland is 970 meter (Bron: PDOK). 5.2.2 Beschermingsregime De bescherming van het NNN kent geen externe werking . Omdat het plangebied buiten het Natuurnetwerk Nederland ligt, hoeft voorgenomen initiatief niet getoetst te worden aan provinciaal beleid t.a.v. Natuurnetwerk Nederland. 5.3 Conclusie Het plangebied behoort niet tot het NNN of Natura 2000-gebied. Vanwege de ligging buiten het NNN, leiden de voorgenomen activiteiten niet tot wettelijke consequenties, omdat de bescherming van het NNN geen externe werking kent in de provincie . Door de omvang en ingebruikname van het plangebied kan een negatief effect op Natura 2000 -gebied niet uitgesloten worden.
Om vast te kunnen stellen of sprake is van toename van stikstofdepositie in Natura 2000 -gebied, dient een stikstofberekening uitgevoerd te worden.
TOETSING WNB EN NNN - Dorpsstraat ongenummerd, Heeten Definitief BJZ.nu Ruimtelijke Plannen en Advies 15 HOOFDSTUK 6 SOORTBESCHERMING 6.1 Vogels 6.1.1 Resultaat Algemene broedvogels Het plangebied behoort mogelijk tot functioneel plangebied voor algemene vogelsoorten als merel, duif, pimpelmees en koolmees. Er zijn geen nesten aangetroffen in de vegetatie en de bebouwing binnen het plangebied. Het valt echter niet uit te sluiten dat diverse vogelsoorten tijdens broedseizoen een nest bezetten in het plangebied. Echter wordt niet verwac ht dat er soorten met jaarronde nestbescherming nestelen. Jaarrond beschermde soorten In de omgeving van het plangebied komen verschillende jaarrond beschermde vogelsoorten voor zoals boerenzwaluw, bosuil, buizerd, gierzwaluw, grote gele kwikstaart, havik, huismus, huiszwaluw, kerkuil, ooievaar, ransuil, roek, sperwer, steenuil, torenvalk, wespendief en zwarte wouw. Het gebied is onderzocht tijdens het broedseizoen en binnen het plangebied en directe omgeving zijn geen (takken)nesten waargenomen, waardoor soorten met een kenmerkend nest zoals de boerenzwaluw, huiszwaluw, ooievaar, buizerd, ransuil, roek, slechtvalk , torenvalk, zwarte wouw en sperwer geen nader onderzoek behoeven.
Omdat het gebied door de omliggende woonwijk onderhevig is aan verst oringen kunnen verstoringsgevoelige vogelsoorten als de wespendief, boomvalk en havik worden uitgesloten. De grote gele kwikstaart is afhankelijk van zeer specifiek habitat (water, structuren waarin een nest kan worden gemaakt zoals bruggen, sluizen, bro kkelige oevers, of nissen in de muur), deze habitatkenmerken komen niet voor in het plangebied. De kerkuil, steenuil en bosuil broeden vaak in oude schuren en zolders, knoestige bomen, boomholtes of erven van boerderijen en vrijstaande huizen. Dergelijke gebouwen en bomen komen niet voor in het plangebied. Ook zijn sporen van deze uilen (braakballen, krijtsporen, prooiresten en ruiveren) zijn binnen het plangebied niet waargenomen. Ook voor gierzwaluwen zijn er geen nestmogelijkheden binnen het plangebi ed, echter kan het wel voorkomen dat gierzwaluwen broeden direct buiten het plangebied in de aanwezige bebouwing met pannendaken. Gierzwaluwen zijn echter maar matig gevoelig voor verstoring. Als de sloop - en bouwwerkzaamheden buiten het broedseizoen plaat svinden, ondervinden de gierzwaluwen die mogelijk in het omliggende gebied broeden geen verstoring. Wel zijn er huismussen waargenomen in de struiken aan de begrenzing van het plangebied. De begroeiing binnen en direct aangrenzend aan het plangebied is g eschikt foerageergebied voor huismussen.
Vanwege de omvang en de dekking die de begroeiing biedt, vormt de begroeiing in het plangebied mogelijk een essentieel deel van het leefgebied van huismus. Er zijn geen nestmogelijkheden, zoals ruimten onder dakpann en, voor huismussen binnen het plangebied waargenomen. TOETSING WNB EN NNN - Dorpsstraat ongenummerd, Heeten Definitief BJZ.nu Ruimtelijke Plannen en Advies 16 Figuur 6.1 (links): Een struik op de parkeerplaats aan de noordzijde van het plangebied waarin huismussen zijn waargenomen. 6.1.2 Wettelijke consequenties De beoogde ingrepen hebben mogelijk negatief effect op het functioneel leefgebied van de huismus. Het verwijderen van het groen in het plangebied leidt mogelijk tot degradatie van de biotoopeisen van de huismus, vermoedelijk door minder foerageermogelijkheid. Aanvullend onderzoek naar het leefgebied van de huismus is noodzakelijk. Als gevolg van het verwijderen van beplanting tijdens het broedseizoen wordt mogelijk een bezet vogelnest beschadigd en vernield. Van de in het plangebied nestelende soorten is – met uitzondering van jaarrond besc hermde nesten – uitsluitend het bezette nest beschermd, niet het oude nest of de nestplaats. Voorgenomen werkzaamheden mogen juridisch beschouwd wel plaatsvinden binnen het broedseizoen van vogels, mits geen bezette vogelnesten beschadigd/vernield worde n.
Indien de voorgenomen activiteiten uitgevoerd worden tijdens de voortplantingsperiode, dient een broedvogelscan uitgevoerd te worden om de aanwezigheid van een bezet vogelnest uit te sluiten. 6.2 Grondgebonden zoogdieren 6.2.1 Resultaat Er zijn binnen het plangebied geen grondgebonden zoogdieren waargenomen gedurende het veldbezoek. Het gebied wordt als geschikt habitat beschouwd voor o.a. egel, huisspitsmuis, (kleine) marterachtigen zoals hermelijn, wezel, bunzing en de steenmarter. Deze soorten kunnen een rust- en voortplantingsplaats bezetten in holen en gaten in de grond, onder rommel, achter kieren, opgeslagen bouwmaterialen zoals pallets , groenafval en onder dichte begroeiing (Figuren 6.2 - 6.5). Marterachtigen worden vaker gezien in de bebouwde kom en staan bekend als “cultuurvolgers”. De eekhoorn is afhankelijk van locaties waar veel voedsel (eiken of beukennootjes) gevonden kan worden. De voorkeur gaat dan uit naar oudere bomen, omdat die meer voedsel - en schuilmogelijkheden bieden. In het plangebied komen zulke bomen niet voor. Daarnaast zijn er ook geen nesten binnen het plangebied gevonden die bij de eekhoorn kunnen horen. De das komt voor in het gebied de Sallandse Heuvelrug, echter ligt dit gebied en de dassenburchten dusdanig ver van het plangebied vandaan dat het plangebied geen onderdeel vormt van bestaande burchten.
Dassen gebruiken kort grasland om voedsel te vinden. Het plangebied ligt echter geïsoleerd van mogelijk foerageergebied van de das, waardoor het onwaarschijn lijk is dat de das zich in het plangebied bevindt.
TOETSING WNB EN NNN - Dorpsstraat ongenummerd, Heeten Definitief BJZ.nu Ruimtelijke Plannen en Advies 17 Figuur 6.2 (links): Langs de muur hebben kleine marterachtigen en egels toegang tot de tuinen ten westen van het bedrijventerrein ; Figuur 6.3 (rechts): Dichte begroeiing op het terrein kan schuilplaatsen bieden aan kleine marterachtigen en egels. Figuur 6.4 (links): Een kier met achterliggende ruimte waar een marterachtige of egel zich kan schuilhouden of er zelfs een voortplantingsplaats kan hebben; Figuur 6.5 (rechts): Dichte begroeiing naast een stapel pallets, niet alleen in de begroeiing maar ook onder de pallets kunnen marterachtigen en egels een schuilplaats bezetten. 6.2.2 Wettelijke consequenties Mogelijk gebruiken (steen)marters de groene gebieden en rommelhopen in het plangebied als verblijfplaats of essentieel foerageergebied . Omdat de aanwezigheid van marterachtigen niet op voorhand uitgesloten kan worden dient nader onderzoek uitgevoerd te worden naar de effecten van de beoogde ingrepen op het leefgebied van marterachtigen om overtreding van de verbodsbepalingen in het kader van de Wnb te voorkomen. 6.3 Vleermuizen 6.3.1 Resultaat • Verblijfplaatsen Er zijn tijdens het veldbezoek geen vleermuizen waargenomen, maar de bebouwing wordt wel als potentiële verblijfplaats van vle ermuizen beschouwd.
De bebouwing beschikt over gemetselde buitengevels met luchtspouw en aan de westzijde zijn open stootvoegen aangebracht (Figuur 6.6, 6.7). Ook beschikt het gebouw op een aantal plekken over daklijsten. Vleermuissoorten als gewone dwergvleermuis, ruige dwergvleermuis en laatvlieger benutten open stootvoegen en andere gaten en kieren, om een verblijfplaats te bezetten in de luchtspouw. Vleermuizen kunnen dergelijke verblijfplaatsen benutten als zomer-, winter-, kraam- en/of paarverblijf. Boombewonende vleermuissoorten gebruiken boomholtes als verblijfplaats. De bomen binnen het plangebied bevatten geen boomholtes, waardoor boombewonende soorten kunnen worden uitgesloten.
TOETSING WNB EN NNN - Dorpsstraat ongenummerd, Heeten Definitief BJZ.nu Ruimtelijke Plannen en Advies 18 Figuur 6.6 (links): Bovenin de gevel van de zuidoostzijde van het gebouw bevinden zich stootvoegen (aangegeven met de rode cirkel); Figuur 6.7 (rechts): Ook in de andere gemetselde muren van het gebouw zijn stootvoegen aanwezig. • Foerageergebied Het veldbezoek is uitgevoerd buiten de periode van de dag waarop vleermuizen foerageren, maar op basis van een beoordeling van de inrichting en het gevoerde beheer, wordt het plangebied als geschikt foerageergebied voor vleermuizen beschouwd. Vermoedelijk foerageren verschillende vleermuissoorten rond de beplanting. Gel et op de inrichting, het gevoerde beheer , de kleine oppervlakte en aanwezig alternatief foerageergebied , wordt het plangebied niet als essentieel foerageergebied voor vleermuizen beschouwd. • Vliegroute Sommige vleermuissoorten benutten lijnvormige elementen ter geleiding tijdens het foerageren en om van verblijfplaats naar foerageergebied te vliegen (en van foerageergebied naar verblijfplaats). Lijnvormige elementen die benut worden als vliegroute kunnen bestaan uit houtopstanden en wateren, maar ook een rij gevels van woningen. Het plangebied vormt geen verbindende schakel in een lijnvormig landschapselement en maakt daarom geen onderdeel uit van een vliegroute van vleermuizen.
Uitvoering van de voorge nomen activiteiten heeft geen negatief effect op vliegroutes van vleermuizen. 6.3.2 Wettelijke consequenties • Verblijfplaatsen Door het uitvoeren van de voorgenomen activiteiten wordt mogelijk een vleermuis verstoord of gedood en wordt mogelijk een vaste rust- of verblijfplaats beschadigd of vernield. Verblijfplaatsen van vleermuizen (en vleermuizen) zijn jaarrond beschermd en mogen alleen met een ontheffing van de verbodsbepalingen van de Wet natuurbescherming beschadigd en vernield worden. Om de wettelijke consequenties van de voorgenomen activiteiten in beeld te krijgen is nader onderzoek nodig. Dit nader onderzoek dient uitgevoerd te worden conform het vleermuisprotocol 1. Voor het verstoren van vleermuizen en het beschadigen en vernielen van een verblijfplaats van de gewone dwergvleermuis en laatvlieger kan een ontheffing verkregen worden. • Essentieel foerageergebied Door het verwijderen van beplanting wordt de betekenis van het plangebied als foerageergebied voor vleermuizen zeer beperkt aangetast. Er wordt geen essentieel foerageergebied aangetast. Uitvoering van de voorgenomen activiteiten leidt niet tot wettelijke consequenties. Er hoeft geen nader onderzoek uitgevoerd te worden en er hoeft geen ontheffing van de verbodsbepalingen 1 https://www.netwerkgroenebureaus.nl/werken-aan-kwaliteit/vleermuisprotocol
TOETSING WNB EN NNN - Dorpsstraat ongenummerd, Heeten Definitief BJZ.nu Ruimtelijke Plannen en Advies 19 aangevraagd te worden om de voorgenomen activiteiten uit te mogen voeren in het kader van de Wnb. • Essentiële vliegroute Het uitvoeren van de voorgenomen activiteiten heeft geen negatief effect op (essentiële) vliegroutes2 van vleermuizen. Uitvoering van de voorgenomen activiteiten leidt niet tot wettelijke consequenties. Er hoeft geen nader onderzoek uitgevoerd te worden en er hoeft geen ontheffing van de verbodsbepalingen aangevraagd te worden om de voorgenomen activiteiten uit te mogen vo eren in het kader van de Wnb. 6.4 Amfibieën 6.4.1 Resultaat Er zijn tijdens het veldbezoek geen amfibieën waargenomen. Geschikt voortplantingsbiotoop (stilstaand water, licht stromend water, poelen met glooiende oevers) ontbreekt in het plangebied en omgeving. Amfibieën kunnen een (winter)rustplaats bezetten in holen en gaten in de grond en onder lage, dichte begroeiing. Het plangebied wordt niet als functioneel leefgebied van zeldzame amfibieënsoorten als kamsalamander, rugstreeppad of poelkikker beschouwd. Deze soorten komen niet in het plangebied voor omdat geschikt habitat ontbreekt en/of omdat het plangebied buiten het verspreidingsgebied van deze soorten ligt.
6.4.2 Wettelijke consequenties Het is uitgesloten dat negatieve effecten op (besch ermde) amfibieën optreden als gevolg van de beoogde werkzaamheden. Het uitvoeren van nader onderzoek en/of aanvragen van een ontheffing is niet aan de orde. 6.5 Reptielen 6.5.1 Resultaat Het plangebied wordt niet als geschikt leefgebied voor reptielen a ls de ringslang en hazelworm beschouwd. Deze soorten hebben specifieke habitateisen (broeihopen, overgangen tussen strooisellaag, struiken en boomniveau) waar in het plangebied niet aan wordt voldaan. 6.5.2 Wettelijke consequenties Het is uitgesloten dat negatieve effecten op beschermde reptielen optreden. Het uitvoeren van een nader onderzoek en/of het aanvragen van een ontheffing is niet aan de orde. 6.6 Insecten 6.6.1 Resultaat Er zijn geen waardplanten zoals eikenbomen, sleedoorn, iep en teunisbloem , of (vochtige) loofbosgebieden binnen het plangebied. Dergelijke waardplanten van beschermde insecten zijn niet gevonden in het plangebied. Daarnaast zijn libellen vaak gebonden aan waterrijke gebieden, omdat ze dit gebruiken voor de voortplanting. Dit soort waterrijke gebieden komen in en rondom het plangebied niet voor, waardoor het op voorhand is uit te sluiten dat (beschermde) libellen gebruik maken van het plangebied. Veel andere insecten komen voor in vochtige loofbosgebieden (zoals de grote weerschijnvlinder en de kleine ijsvogelvlinder).
2 Vliegroutes van vleermuizen zijn beschermd wanneer deze essentieel zijn voor het kunnen functioneren van de verblijfplaats va n een vleermuis. Niet ieder lijnvormig element waar langs vleermuizen vliegen is een essentiële vliegroute. TOETSING WNB EN NNN - Dorpsstraat ongenummerd, Heeten Definitief BJZ.nu Ruimtelijke Plannen en Advies 20 6.6.2 Wettelijke consequenties Het is uitgesloten dat negatieve effecten op beschermde insecten optreden. Het uitvoeren van een nader onderzoek en/of het aanvragen van een ontheffing wordt niet noodzakelijk geacht. 6.7 Vaatplanten 6.7.1 Resultaat Uit de NDFF blijkt dat in de directe en ruime omgeving van het plangebied geen waarnemingen bekend zijn van beschermde vaatplanten. Tijdens het bezoek zijn brandnetels aangetroffen, welke een indicatie zijn van voe dselrijke grond. Vrijwel alle beschermde vaatplanten zijn gebonden aan natuurgebieden, schrale gronden of extensief beheerde gronden. Dergelijk habitat is niet aanwezig in de directe omgeving van het plangebied. 6.7.2 Wettelijke consequenties Het is uitgesloten dat negatieve effecten op beschermde vaatplanten optreden. Het uitvoeren van een nader onderzoek en/of het aanvragen van een ontheffing wordt niet noodzakelijk geacht. 6.8 Overige soorten Het plangebied behoort niet tot het functioneel leefgeb ied van andere beschermde flora - of faunasoorten.
Vanwege de lokale invloedsfeer heeft de voorgenomen activiteit geen negatief effect op andere beschermde soorten. Nader onderzoek of het aanvragen van een ontheffing is niet noodzakelijk. 6.9 Samenvattende tabel Tabel 6.1: Samenvatting Soortenbescherming Soortgroep Mogelijk voorkomende soorten Te beoordelen effecten? Overtreding Wnb Vervolgstappen Vogels huismus, merel, duif en koolmees Verstoring broedende vogels en doding van individuen. Art. 3.1, lid 1, 2 en 4. Nader onderzoek functioneel leefgebied huismus noodzakelijk. Grondgebonden zoogdieren Egel, huisspitsmuis, kleine marterachtigen en steenmarter Verstoring en doding van individuen en aantasten van verblijfplaatsen en foerageergebied. Art. 3.10, lid 1a en 1b. Nader onderzoek functioneel leefgebied marters noodzakelijk. Vleermuizen Gewone dwergvleermuis, ruige dwergvleermuis en laatvlieger Verstoring en doding van individuen en aantasten van verblijfplaatsen en foerageergebied. Art 3.5 lid 1, 2 en 4 Nader onderzoek verblij fplaatsen vleermuizen noodzakelijk. Amfibieën Algemene soorten Verstoring en doding van individuen en aantasten van voortplantings- en rustplaatsen. Art. 3.10, lid 1a en 1b. Geen nader onderzoek noodzakelijk , aanvraag ontheffing niet aan de orde. Reptielen Niet aanwezig Geen N.v.t. Niet van toepassing. Insecten Algemene soorten Geen N.v.t. Niet van toepassing. Overige soorten Algemene soorten.
Geen N.v.t. Niet van toepassing. TOETSING WNB EN NNN - Dorpsstraat ongenummerd, Heeten Definitief BJZ.nu Ruimtelijke Plannen en Advies 21 HOOFDSTUK 7 CONCLUSIE EN ADVIES De voorgenomen activiteiten worden gezien als ‘ruimtelijke ontwikkeling’. Voor beschermde soorten die niet op de vrijstellingslijst (bijlage 3) van de provincie staan, is een ontheffing vereist om ze te mogen verstoren en om opzettelijk de vaste rust - en voortplantingsplaats te mogen beschadigen en te vernielen. Voor het doden van beschermde diersoorten geldt geen vrijstelling van de verbodsbepalingen. Afhankelijk van de status van de beschermde soorten, kan soms ook gewerkt worden conform een door de minister goedgekeurde, en op de situatie toepasbare, gedragscode. In het kader van de zorgplicht moet rekening worden gehouden met alle in het plangebied aanwezige planten en dieren en moet er gekozen worden voor een werkmethode en/of planning in de tijd, waardoor planten en dieren zo min mogelijk schade ondervinden als gevolg van de voorgenomen activiteiten. Het plangebied behoort niet tot het NNN of Natura 2000-gebied. Vanwege de ligging buiten het NNN, leiden de voorgenomen activiteiten niet tot wettelijke consequenties, omdat de bescherming van het NNN geen externe werking kent in de provincie.
Door de omvang en ingebruikname van het plangebied kan een negatief effect op Natura 2000 -gebied niet uitgesloten worden. Om vast te kunnen stellen of sprake is van toe name van stikstofdepositie in Natura 2000 -gebied, dient een stikstofberekening uitgevoerd te worden. De beoogde ingrepen hebben mogelijk negatief effect op het functioneel leefgebied van de huismus. Het verwijderen van het groen in het plangebied leidt mo gelijk tot degradatie van de biotoopeisen van de huismus, vermoedelijk door minder foerageermogelijkheid. Als gevolg van het verwijderen van beplanting tijdens de voortplantingsperiode wordt mogelijk een bezet vogelnest beschadigd en vernield. Van de in het plangebied nestelende soorten is uitsluitend het bezette nest beschermd, niet het oude nest of de nestplaats. Voorgenomen werkzaamheden mogen juridisch beschouwd wel plaats vinden binnen het broedseizoen van vogels, mits geen bezette vogelnesten beschadigd/vernield worden. Indien de voorgenomen activiteiten uitgevoerd worden tijdens de voortplantingsperiode, dient een broedvogelscan uitgevoerd te worden om de aanwezigheid van een bezet vogelnest uit te sluiten. Mogelijk gebruiken (steen)marters de groene gebieden en rommelhopen in het plangebied als verblijfplaats.
Omdat de aanwezigheid van marterachtigen niet op voorhand uitgesloten kan worden dient nader onderzoek uitgevoerd te worden om overtreding van de verbodsbepalingen in het kader van de Wnb te voorkomen. Voor de (beschermde) amfibieën geldt dat ze niet (opzettelijk) gedood mogen worden. Er worden geen beschermde amfibieën in het plangebied verwacht, het naleven van de zorgplicht wordt hierbij als voldoende geacht. Nader onderzoek is niet noodzakelijk. Het is uitgesloten dat negatieve effecten op beschermde reptielen, insecten of vaatplanten optreden. Het uitvoeren van een nader onderzoek en/of het aanvragen van een ontheffing is niet aan de orde. Tot slot wordt benadrukt dat te allen tijde rekening dient te worden gehouden met de zorgplicht zoals opgenomen in de Wet natuurbescherming. De zorgplicht houdt in dat eenieder voldoende zorg in acht moet nemen voor de in het wild levende dieren en planten, alsmede voor hun directe leefomgeving.
TOETSING WNB EN NNN - Dorpsstraat ongenummerd, Heeten Definitief BJZ.nu Ruimtelijke Plannen en Advies 22 BIJLAGEN Bijlage 1: Geraadpleegde bronnen Bijlage 2: Toelichting op wettelijke kaders Bijlage 3: Vrijgestelde soorten per provincie Bijlage 4: Natuurkalender TOETSING WNB EN NNN - Dorpsstraat ongenummerd, Heeten Definitief BJZ.nu Ruimtelijke Plannen en Advies 23 Bijlage 1 Geraadpleegde bronnen Internet Verspreidingsatlas Natura 2000 Beschermde soorten Vleermuisprotocol AERIUS calculator Ruimtelijkeplannen.nl Nationale Databank Flora en Fauna Effectenindicator Wet Natuurbescherming TOETSING WNB EN NNN - Dorpsstraat ongenummerd, Heeten Definitief BJZ.nu Ruimtelijke Plannen en Advies 24 Bijlage 2 Toelichting op wettelijke kaders De biodiversiteit (soortenrijkdom) in Europa gaat al jaren achteruit. Duurzame bescherming van flora en fauna is hard nodig. Planten en dieren trekken zich weinig aan van landsgrenzen en het is daarom belangrijk om natuurbescherming in Europees verband aan te pakken. Zo voorkomen we dat de natuur in Europa en in Nederland steeds eenvormiger wordt. Daartoe is in 1979 de Vogelrichtlijn opgesteld en in 1992 de Habitatrichtlijn. Deze richtlijnen hebben twee componenten: soortenbescherming en gebiedsbescherming. Alle EU-lidstaten wijzen beschermde gebieden aan voor specifieke (leefgebieden van) (vogel -)soorten.
De onder beide richtlijnen aangewezen beschermde gebieden vormen het Natura 2000 -netwerk. De Nederlandse bijdrage aan dit Europese netwerk van beschermde natuurgebieden bestaat uit ruim 160 gebieden. Drie beschermingsregimes De Wet natuurbescherming kent een apart beschermingsregime voor soorten van de Vogelrichtlijn, soorten van de Habitatrichtlijn (het Verdrag van Bern en het Verdrag van Bonn ) en voor andere soorten, die v anuit nationaal oogpunt beschermd worden. Elk van deze beschermingsregimes kent zijn eigen verbodsbepalingen en vereisten voor vrijstelling of ontheffing van de verboden. Alle vogels (ruim 700 soorten), zijn beschermd. Daarnaast worden ongeveer 230 overige E uropese en nationale soorten beschermd. Om af te mogen wijken van de verbodsbepalingen via een ontheffing of vrijstelling moet aan drie criteria zijn voldaan: 1. Ten eerste mag alleen van de verbodsbepaling afgeweken worden als er geen andere bevredigende oplossing voor de handeling mogelijk is. 2. Ten tweede moet tegenover de afwijking van het verbod een in de wet genoemd belang staan. De wet geeft voor de verschillende beschermingsregimes aan wat die belangen zijn zoals volksgezondheid of openbare veiligheid. 3. Tenslotte mag de ingreep geen afbreuk doen aan de staat van instandhouding van de soort. Als aan deze drie vereisten voldaan is, kan een ontheffing wo rden verleend.
Voor een aantal handelingen zijn bovendien vrijstellingen mogelijk, bijvoorbeeld in de vorm van een provinciale verordening of een Gedragscode. Soortenbescherming en het ‘nee, tenzij principe’ De verbodsbepalingen voor vogels en Habitatrich tlijnsoorten in de Wet natuurbescherming sluiten vrijwel één op één aan bij de bepalingen uit de Vogelrichtlijn en de Habitatrichtlijn. De verbodsbepalingen zijn gericht op de bescherming van individuen van soorten. Ook voor de andere soorten, die niet op grond van de Vogel- of Habitatrichtlijn maar vanuit nationaal oogpunt beschermd worden, geldt dat de verbodsbepalingen zien op het individu, maar of ontheffing verleend kan worden, wordt afgewogen tegen het effect van de ingreep op het populatieniveau van de soort. Zorgplicht voor dieren en planten Of dier- en plantensoorten nu wettelijk beschermd zijn of niet, iedereen moet voldoende rekening houden met in het wild levende dieren en planten en hun directe leefomgeving. De wet erkent daarmee de intrinsieke waarde van in het wild levende soorten. De Memorie van Toelichting zegt het zo: “De zorgplicht houdt in dat eenieder voldoende zorg in acht moet nemen voor de in het wild levende dieren en planten, alsmede voor hun directe leefomgeving. Overtreding van de zorgplicht is niet strafbaar gesteld; de zorgplicht kan wel door toepassing van bestuursdwang worden gehandhaafd”.
TOETSING WNB EN NNN - Dorpsstraat ongenummerd, Heeten Definitief BJZ.nu Ruimtelijke Plannen en Advies 25 Vrijstelling regelgeving Onder de Wet natuurbescherming is niet altijd een ontheffing nodig bij handelingen met gevolgen voor beschermde plant- en diersoorten. In (veel) gevallen kunt u gebruik maken van een vrijstelling. Een vrijstelling is een uitzondering op een wettelijk verbod, die wordt vastgesteld voor een van te voren bepaalde categorie van gevallen. Er zijn verschillende vrijstellingen van de verboden voor beschermde soorten mogelijk. Een bekende en reeds in de praktijk toegepaste vorm van vrijstelling is die van de Gedragscode. In de Wet natuurbescherming zijn voor beschermde soorten ook andere vormen van vrijstelling geïntroduceerd, z oals door middel van een Programmatische Aanpak of via een provinciale verordening. Overigens is ook een vrijstelling in de vorm van een ministeriële regeling mogelijk. Provinciale staten kunnen vrijstelling van de verbodsbepalingen verlenen. Dit moet worden geregeld in een provinciale verordening. Gedragscodes die zijn opgesteld onder de Flora- en faunawet kunnen worden uitgebreid ten aanzien van soorten die op grond van de Wet natuurbescherming beschermd worden maar dat op grond van de Flora- en faunawet nog niet waren.
Goedkeuring van een Gedragscode op grond van de Flora- en faunawet blijft ook onder de Wet natuurbescherming geldig, voor de duur van de goedkeuring. Daarna dient de Gedragscode voor goedkeuring getoetst te worden aan de Wet natuurbescherming. Welke soorten zijn beschermd? De Wet natuurbescherming kent drie categorieën beschermde soorten: 1. Alle van nature in Nederland in het wild levende vogels beschermd volg ens het beschermingsregime van de Vogelrichtlijn. 2. Soorten worden beschermd op grond van de Habitatrichtlijn, het Verdrag van Bern en het Verdrag van Bonn. 3. Er is een beschermingsregime voor ‘andere soorten’ waaronder soorten vallen die vanuit nationaal oogpunt bescherming behoeven. Beschermingsregime soorten Vogelrichtlijn § 3.1 Wnb Beschermingsregime soorten Habitatrichtlijn § 3.2 Wnb Beschermingsregime andere soorten § 3.3 Wnb Doden/ vangen Art 3.1 lid 1 Het is verboden in het wild levende vogels opzettelijk te doden of te vangen. Art 3.5 lid 1 Het is verboden soorten in hun natuurlijk verspreidingsgebied opzettelijk te doden of te vangen. Art 3.10 lid 1a Het is verboden soorten opzettelijk te doden of te vangen. beschadigen of vernielen Art 3.1 lid 2 Het is verboden opzettelijk nesten, rustplaatsen en eieren van vogels als bedoeld in het eerste lid te vernielen of te beschadigen, of nesten van vogels weg te nemen.
Art 3.5 lid 4 Het is verboden de voortplantingsplaatsen of rustplaatsen van dieren als bedoeld in het eerste lid te beschadigen of te vernielen. Art 3.10 lid 1b Het is verboden vaste voortplantingsplaatsen of rustplaatsen van dieren opzettelijk te beschadigen of te vernielen. Eieren Art 3.1 lid 3 Het is verboden eieren van vogels als bedoeld in het eerste lid te rapen en deze onder zich te hebben. Art 3.5 lid 3 Het is verboden eieren van dieren als bedoeld in het eerste lid in de natuur opzettelijk te vernielen of te rapen. Verstoren Art 3.1 lid 4 en 5 Het is verboden vogels als bedoeld in het eerste lid opzettelijk te storen, tenzij de storing niet van wezenlijke invloed is op de staat van instandhouding van de desbetreffende vogelsoort. Art 3.5 lid 2 Het is verboden dieren als bedoeld in het eerste li d opzettelijk te verstoren. TOETSING WNB EN NNN - Dorpsstraat ongenummerd, Heeten Definitief BJZ.nu Ruimtelijke Plannen en Advies 26 Plantensoorten Art 3.5 lid 5 Het is verboden plantensoorten in hun natuurlijke verspreidingsgebied opzettelijk te plukken en te verzamelen, af te snijden, te ontwortelen of te vernielen. Art 3.10 lid 1c Het is verboden plantensoorten in hun natuurlijke verspreidingsgebied opzettelijk te plukken en te verzamelen, af te snijden, te ontwortelen of te vernielen.
TOETSING WNB EN NNN - Dorpsstraat ongenummerd, Heeten Definitief BJZ.nu Ruimtelijke Plannen en Advies 27 Bijlage 3 Vrijgestelde soorten per provincie Provincie Soort Drenthe Flevoland Friesland Gelderland Groningen Limburg Noord-Brabant Noord-Holland Overijssel Utrecht Zeeland Zuid-Holland Amfibieën Bruine Kikker Gewone pad Kleine watersalamander Meerkikker Bastaardkikker Reptielen Hazelworm 1 Levendbarende hagedis 2 Landzoogdieren Aardmuis Bosmuis Bunzing Dwergmuis Dwergspitsmuis Eekhoorn 3 Egel Gewone bosspitsmuis Haas Hermelijn Huisspitsmuis Konijn Ondergrondse Woelmuis Ree Rosse Woelmuis Steenmarter 4 Tweekleurige bosspitsmuis Veldmuis Vos Wezel Wild Zwijn Woelrat Legenda Vrijgestelde soort 1 = Vrijgesteld jul - sep 2 = Vrijgesteld 15 aug - 15 okt 3 = Vrijgesteld mrt - apr en jul - nov 4 = Vrijgesteld 15 aug - feb Geldig per: 25 April 2022 Bronnen: Regelink Habitus Natuurinclusief TOETSING WNB EN NNN - Dorpsstraat ongenummerd, Heeten Definitief BJZ.nu Ruimtelijke Plannen en Advies 28 Bijlage 4 Natuurkalender Jan Feb Mrt Apr M e i Jun Jul A u g Sep Okt N o v Dec Houtopstanden Afzetten/hakhoutbeheer Algemeen Heg afzetten Dunnen Algemeen Verw.
opslag/exoot Algemeen Knotten Algemeen Snoeien Opsnoeien/opkronen Hoogstam wintersnoei Hoogstam zomersnoei Vleermuisbomen zomerverblijf Vleermuisbomen paarplaats Terugzetten Bomen met winterslaapvogels Hazelmuis struweel hakhoutbeheer Boomkikker struweel Zuiveren Das Grondgebonden kleine zoogdieren Vellen Sleedoornstruwelen voor sleedoornpage Pionier, grazige en ruigte vegetaties Maaien Algemeen Vochtig/nat grasland Droog schraalgrasland Afgraven Ruigte vegetatie met amfibieën Ophogen Ruigte vegetatie met reptielen Heide Maaien Algemeen Plaggen Heide met reptielen Branden Algemeen Afgraven Algemeen Ophogen Algemeen Wateren (poel, moeras, watergang en beek) Graven Algemeen Aanbrengen Kunstwerken nieuwe wateren Kunstwerken bestaande wateren Opschonen Algemeen Poel Baggeren Algemeen Dempen Algemeen Oever-, water- en moerasvegetatie Maaien Algemeen Afgraven Algemeen Ophogen Algemeen Bebouwing en muren Verbouwen Algemeen Renoveren Zomerverblijf vleermuizen Winterverblijf vleermuizen Slopen Gebouwen met uilen Gebouwen met zwaluwen TOETSING WNB EN NNN - Dorpsstraat ongenummerd, Heeten Definitief BJZ.nu Ruimtelijke Plannen en Advies 29 Legenda Optimale perioden voor werkzaamheden. In deze perioden zijn de minste kans op verstoringen van planten en dieren. Acceptabele perioden voor werkzaamheden, mits er geen verstoring van planten en dieren plaatsvindt.
De werkzaamheden verrichten onder begeleiding van een ter zake kundige. Geen werkzaamheden in deze perioden. Wanneer andere zwaarwegende belangen gelden dan de werkzaamheden verrichten onder de voorwaarden. Bijvoorbeeld voorwaarden in de ontheffing Wet natuurbescherming. Bronnen: Natuurbank Overijssel Natuurkalender Arnhem