Basispresentatie Nationaal Park Sallandse Heuvelrug & Twents Reggedal

Basispresentatie Verkenning

Nationaal Park Nieuwe Stijl Sallandse Heuvelrug & Twents Reggedal

Streefbeeld Nationale Parken Nieuwe Stijl 2014: Landelijk streefbeeld voor een Nationaal Park Nieuwe Stijl is:

• In 2030 zijn Nationale Parken iconen met natuurkernen met een (inter)nationale uitstraling en een (inter)nationale aantrekkingskracht. • Ze zijn herkenbaar en vertellen een verhaal dat past bij het karakter van het gebied. • Natuurkernen liggen in een groter landschappelijk, cultuurhistorisch en ruimtelijk landschap met een grote diversiteit.

2019: Ministerie LNV maakt leidraad met belangrijke thema’s voor Nationale Parken Nieuwe Stijl 2022: Ministerie LNV werkt aan criteria (beleidskader) waar een Nationaal Park Nieuwe Stijl aan moet voldoen.

Idee achter Nationaal Park Nieuwe Stijl • In een groter gebied zowel het landschap, de landbouw, de natuur als de economie versterken. • Oorspronkelijk Nationaal Park ligt als een ‘eiland’ in dat grotere gebied. • Met veel partijen samenwerken in een groter gebied, zijn oplossingen makkelijker te vinden, zoals voor bijvoorbeeld droogtebestrijding. • Bezoekers verspreiden zich over een groter gebied, waardoor de natuurgebieden meer rust krijgen en de biodiversiteit kan toenemen.

Wat gebeurt er nu • Bestuurders van 18 organisaties verkennen of en zo ja, hoe: Het huidige Nationaal Park Sallandse Heuvelrug uitgebouwd kan worden tot een versterkt Nationaal Park Nieuwe Stijl. Het gaat om het gebied tussen Ommen en Diepenheim en Raalte en Almelo. • Voor de verkenning is een ambitieplan gemaakt met projecten. • Die projecten worden nu uitgevoerd in samenspraak met belanghebbenden. Met die projecten en initiatieven bouwen we kennis op. Over bijvoorbeeld concreet maken aanvullende verdienmodellen voor boeren, over duurzaam toerisme of het verbeteren van de waterbeschikbaarheid in het gebied. • In de jaarevaluatie 2021 staan projecten, resultaten en vervolgstappen • Verkenning eindigt eind 2023. Dan besluiten de 18 partijen gezamenlijk (op basis van ‘samen uit en samen thuis’ en noaberschap) of en hoe we willen samenwerken in het gebied.

18 betrokken partners in hart van Overijssel • • • • • • • • •

Gemeente Hof van Twente Gemeente Wierden Gemeente Twenterand Gemeente Hellendoorn Gemeente Raalte Gemeente Ommen Gemeente Rijssen-Holten Gemeentelijke toeristische bureaus Overijssels Particulier Grondbezit

• • • • • • • • •

IVN Natuureducatie Landschap Overijssel LTO Noord: Salland en West-Twente MarketingOost Natuurmonumenten Staatsbosbeheer Vitens Waterschap Vechtstromen Waterschap Drents-Overijsselse Delta

Ambitieplan 2020

Foto: Nico Kloek

1

Kwaliteit ruimte, natuur en beleving verhogen

Verhogen van de beleving

Versterken kwaliteit natuur en ruimte

Foto: Martijn Horst

2

Transities voor landbouw, energie & klimaat zichtbaar maken

Klimaatadaptatie: goed functionerend watersysteem

Grondgebonden veehouderij

Beloning maatschappelijke diensten door landbouw

Foto’s: Gonny Sleurink, Studio Pothoff

3

Aantrekkingskracht verhogen

Bereikbaar met OV – combi trein en wandelen/ (deel)fietsen

Levendige centra: lokale economie & spreiden bezoekers

Verbinden met Stadsbeweging Overijssel

Foto’s: Gemeente Raalte, Gemeente Hellendoorn

4

Verbinding natuur – samenleving versterken Wetenschappelijk onderzoek duurzaam landschap

Educatie voor de jeugd

Voorstellen voor natuur/landschap-inclusieve landbouw en landbouwinclusieve natuur

Foto: Bertus Webbink

5

Een sterkere merk- en marktpositie in Nederland Spreiden bezoekers over het gebied

Actie “Er op uit” in het ruimere gebied

Foto: Gonny Sleurink

Investeren in start-, info- en rustpunten

Belang voor inwoners en bezoekers

• Meer te beleven in nieuwe delen van het gebied • Nieuwe routes, activiteiten en belevenissen • Nieuwe (educatieve) onderwerpen

Belang voor ondernemers

• Ontwikkelen nieuw aanbod: producten en diensten • Profiteren van gezamenlijke marketing • Versterking van de lokale economie door projecten

Belang voor boeren

• Blijven drager van het landschap • Projecten om • Droogte aan te pakken: schoon en voldoende water • Bedrijfsvoering te verduurzamen • Perspectief voor jonge boeren te bieden: stimuleren kringloop-landbouw, kavelruil, kenniskringen en natuur-inclusieve landbouw • Een eerlijke prijs voor het geleverde product te krijgen: verdienmodellen

Belang voor Flora & Fauna

• Herstel van de natuurkernen die onderling verbonden zijn • Klimaat adaptief systeem met verbeterde waterhuishouding • Verbinding met landbouw, cultuurhistorie en toerisme

Bijzonder gebied: landschap vol karakter • Er is veel meer samenhang dan je verwacht • 150.000 jaar geleden ontstaan toen een ijsmassa de grond wegduwde en 16 heuvels achterliet • Beschreven in de Landschapsbiografie Een bijzonder en gevarieerd gebied met bomenrijen, beken, akkers, houtwallen, heide, heuvels, dorpen en wegen. Ze behoren allemaal tot het landschap dat door de natuur en vooral door de mens is gevormd.

Greep uit projecten

Beleefkaart

Netwerk van informatie-, bezoeken inspiratiepunten Ecosysteemdiensten

Beheer akkerranden en wegbermen

Greep uit projecten

‘Proeftuin’ Waterbeschikbaarheid

Heide boerderij Nieuwe belevingsplekken

Foto: Martijn Horst

Recreatieve zonering

Besluit eind 2023 Eind 2023 beslissen de 18 partners gezamenlijk - op basis van samen uit en samen thuis’ en noaberschap - of zij een Nationaal Park Nieuwe Stijl kunnen en willen worden. Zij doen dat aan de hand van: • de criteria die LNV in haar NP beleidskader opneemt i.r.t. uitgangssituatie. • de resultaten uit de pilot-projecten en proeftuinen. • het draagvlak bij de 18 partijen → afweging meerwaarde ‘label’ Nationaal Park-nieuwe-stijl t.o.v. de samenwerking in het gebied. Op dat moment kiezen we voor één van de volgende scenario’s: • Geen label Nationaal Park-nieuwe-stijl en stoppen met de samenwerking. • Geen label Nationaal Park-nieuwe-stijl, maar wél door met de samenwerking. • Inzet om label Nationaal Park-nieuwe-stijl te verwerven en continueren samenwerking.