15 A 60500 Ambtelijke reactie Provincie Overijssel op Ontwerp Programma Groei
Tekst van het document
Docnrl 1
Ambtelijke reactie Provincie Overijssel op Ontwerp Programma Groei, wonen en werken (van de gemeente Raalte) Zwolle, 5 oktober 2025
Geachte heer/mevrouw,
De afgelopen jaren hebben we als provincie adviezen meegegeven voor de Groei van Raalte en Heino en de zeven buurtdorpen van uw gemeente. Wij waarderen daarbij uw transparante werkwijze en de invulling om aan de voorkant hierover in gesprek te zijn met elkaar. Wij hebben op hoofdlijnen gekeken naar uw Ontwerp Programma Groei, wonen en werken. Goed om te zien dat zowel een prioritering is doorontwikkeld voor de realisatie van woningbouw en werklocaties binnen de kernen Raalte en Heino als een prioriteringskader is ontwikkeld voor de woningbouw in de buurtdorpen. Naast Raalte en Heino besteedt de gemeente veel aandacht aan de groei van de kleine kernen. Zoals wij ook in onze omgevingsvisie hebben staan, is groei in kleine kernen goed mogelijk mits onderbouwd. Hier werkt de gemeente goed aan.
In een eerdere reactie hebben wij als advies meegegeven om meer de focus van groei op Raalte en Heino te leggen qua woningbouw, zeker daar waar het gaat om de invulling van woningbouw ten behoeve van Regio Zwolle. Wij zien dat dit is meegenomen in dit programma. Raalte en Heino groeien (verhoudingsgewijs) met ruimere aantallen dan de overige kernen. Desondanks hebben wij nog enkele aandachtspunten/vragen bij dit programma.
Woningbouw 1. In paragraaf 3.1.3 zien we dat in sommige buurtdorpen relatief hoge potentiële woningbouwaantallen worden genoemd, zelfs bij de minimale marges. Voor dorpen als Lierderholthuis, Broekland en Laag Zuthem overstijgen die aantallen de verwachte autonome groei (ca. 1% per jaar), op basis van het huidige woningbestand. Dit zou verkeerde verwachtingen kunnen wekken. Zou het niet goed zijn om naast de potentiële woningbouwaantallen ook de verwachte groei van een buurtdorp tot en met 2033 met een kleine bandbreedte aan te geven? Met daarbij de kanttekening dat er dan wel locaties voor deze groei moeten worden gevonden.
2. We willen gemeenten uitdagen om duidelijke keuzes te maken: waar groeit een kern, en waar juist minder? Niet alle kernen zullen even hard groeien. Bouw je voor lokale behoefte of ook bovenlokaal? Nu zien we dat de gemeente locaties aanwijst zonder die afweging expliciet te maken. Neem Luttenberg als voorbeeld. Daar kunnen bij maximale invulling 440 woningen worden toegevoegd, met uitbreidingslocaties aan vrijwel alle kanten: noord, west, zuidwest, oost. Dat geldt ook voor andere kernen. We begrijpen dat de gemeente opties open wil houden, maar dit kan leiden tot onduidelijkheid. Is het voor de gemeenten haalbaar om aan te geven waar woningbouw niet passend is? Zo ontstaat een scherper ruimtelijk beeld en kunnen verwachtingen beter worden gemanaged, zowel richting inwoners als richting partners in de woonketen. 3. De locaties die nu in het ontwerpprogramma zijn aangewezen, zijn niet bij ons al gecheckt op ruimtelijk beleid. Wij gaan ervan uit dat de gemeente toekomstige woningbouwplannen voortkomend uit dit programma via de voorkantsamenwerking bespreekt op haalbaarheid van realisatie.
4. Verder zijn wij benieuwd hoe dit document samenhangt met andere beleidsstukken zoals bijvoorbeeld huidige provinciale omgevingsvisie, het provinciale volkshuisvestingsprogramma en de verstedelijkingstrategie Regio Zwolle? 5. Tellen de woningen die in het kader van rood voor rood worden ontwikkeld ook mee bij de totale ambitie van 3.000 woningen of komen deze er nog bovenop?
Wateren bodemsturend en Klimaatadaptatie
Het programma bevat een snelle eerste analyse van het aantal woningen per potentiële uitbreidingslocatie, vaak met brede marges. Vanuit het principe ‘water en bodem sturend’ is locatiekeuze cruciaal om extra investeringen in klimaatadaptatie te voorkomen, zoals bij wateroverlast. Rond kernen als Broekland en Laag Zuthem vraagt dit mogelijk om lagere dichtheden of andere bouwvormen (bijv, meer woonlagen), wat kan leiden tot een minder rendabele GREX. Bij locatiekeuzes in lagergelegen gebieden is het water- en bodemsysteem dus een bepalende factor. Niet voor niets staat dit hoog in onze redeneerlijn. Het voorkomt dat klimaatmaatregelen achteraf tot hoge kosten leiden. Hoe denkt de gemeente rekening te houden met het principe ‘water en bodem sturend’? Tegelijkertijd bieden minder kansrijke gebieden voor woningbouw vanuit water en bodem soms wél kansen voor regionale watergerichte maatregelen. Bijvoorbeeld via de Regionale Sponsstrategie van NOVEX Regio Zwolle, waar ook Raalte deel van uitmaakt. Werklocaties Vanuit werken zien wij als grootste locaties voor groei bedrijventerreinen:
1
2
3
Raalte, uitleg bedrijventerrein De Zegge naar oostzijde. Samen met verdichten bestaande bedrijventerreinen Raalte goed voor 17-20 ha. Onze vragen hierbij: Hoe wordt rekening gehouden met de ligging binnen landbouwgebied met specifieke opgaven en kansen voor water klimaat en natuur? Met daarbij de aantekening dat deze locatie deels gelegen is in ‘essenlandschap’ vanuit de gebiedskenmerken. Graag bieden wij aan om in gezamenlijk overleg in te zoomen wat dit betekent voor de ontwikkelingsmogelijkheden op deze plek. Vanuit uw ambtelijke organisatie hebben wij meekregen dat wordt onderzocht hoe deze ontwikkelingen zich verhouden tot het nabijgelegen N2000 Boetelerveld met het oog op mogelijke effecten van een nieuw bedrijventerrein op dit gebied. Goed dat dit wordt uitgezocht. Heino, verdere uitleg bedrijventerrein Blankenfoort. Samen met Herontwikkeling bestaand bedrijventerrein ’t Zeegsveld en Herontwikkeling locatie Van der Capellenweg (‘Braakman’) goed voor 12 ha. In hoeverre wordt hier rekening gehouden met het principe ‘ water en bodemsturend’, aangezien het gebied deels ligt in ‘beekdalen en natte laagtes’ cf.
Gebiedskenmerken? Hoe verhouden bovenstaande ontwikkelingen zich tot de programmeringsafspraken waarin een ‘zoekgebied’ is opgenomen voor nieuw bedrijfsterrein in de gemeente Raalte van 27 ha? Deze staat op oranje: regionale instemming is nog nodig over omvang en beoogde profiel van de ontwikkeling.
Afwegingen tussen locaties Binnen het programma wordt uitgebreid ingegaan op welke wijze locaties tegen elkaar afgewogen worden. Compliment van onze kant hiervoor. Concluderend Al met al heeft de gemeente Raalte in dit programma op vele vlakken goed nagedacht over groei van woon- en werkgelegenheid binnen haar gemeentegrens. Als provincie helpen wij graag aan de voorkant mee in de vervolgstappen die de komende periode volgen.