Voorlopige Jaarstukken VNOG 2021 v 07apr22a

Voorlopige jaarstukken 2021

7 april 2022

Inhoudsopgave Voorwoord 1. Inleiding 2. Het resultaat 2021

3 4 7

I. Jaarverslag 3. Programmaverantwoording Programma 1. Risico- en Crisisbeheersing Programma 2. Brandweerzorg Programma 3. GHOR Programma 4. Meldkamer Oost Nederland Programma 5. Directie, Control en Staf Programma 6. Bedrijfsvoering Programma 7. Algemene Dekkingsmiddelen Programma 8. Brandweerkazernes in eigendom, etc. 4. Paragrafen 4.1. Weerstandsvermogen en risicobeheersing 4.2. Onderhoud kapitaalgoederen 4.3. Financiering 4.4. COVID-19 paragraaf 4.5. Bedrijfsvoering 4.6. Verbonden partijen 4.7. Toekomstparagraaf

10

29

II. Jaarrekening 5. Balans per 31 december 2021 6. Overzicht van baten en lasten 6.1. Verklaring resultaat 2021 op hoofdlijnen 6.2. Specificatie per programma 7. Waarderingsgrondslagen 8. Toelichting op de balans 9. Incidentele baten en lasten 10. Single Information Single Audit (SISA) 2021 11. Wet Normering Topinkomens (WNT) 12. Overzicht taakvelden en beleidsindicatoren 13. Overzicht af te sluiten en over te hevelen kredieten

53 55

Bijlagen – niet behorende tot de gecontroleerde jaarrekening Bijlage 1. Kerngegevens Bijlage 2. Stand Toekomstvisie-Opdrachten Bijlage 3. Prestatiekaart 2021

90

Pagina 2 van 96

70 72 80 82 83 85 86

Voorwoord Voor u liggen de jaarstukken 2021 van de Veiligheidsregio Noord- en Oost-Gelderland (VNOG). Het jaar 2021 stond wederom in het teken van covid-19. De crisis had een grillig verloop. De eerste maanden van het jaar was er weinig mogelijk. Toen volgden er versoepelingen, maar een nieuwe opleving van het virus beperkte de mogelijkheden steeds verder naarmate het einde van het jaar naderde. Het effect van de crisis op de uitvoering van de reguliere taken van de VNOG was groot: thuiswerken was de norm, er waren momenten waarop het niet mogelijk was om fysiek bijeen te komen en er geen oefeningen en geen opleidingen mogelijk waren. Daarnaast had de wereldwijde grondstoffencrisis een groot effect op de mogelijkheden om nieuw materieel en materiaal aan te schaffen. Prijzen bewogen zich opwaarts en aanbestedingen verliepen niet altijd soepel. Hierdoor ontstonden over de hele linie vertragingen. Daarom moesten plannen worden bijgesteld. Niet alle beschikbare middelen konden worden besteed zoals in de begroting 2021 was voorzien. Dit was een belangrijke oorzaak van de lagere uitgaven, die leidden tot een overschot over het jaar 2021. Hierop leest u in deze jaarstukken een toelichting. Desondanks zijn, binnen de grenzen van de coronamaatregelen, taken uit de Toekomstvisie van de VNOG 2020 wel uitgevoerd.

Vanuit de programma’s Zelfredzaam en risicobewust en Sterke informatiepositie, zijn grote stappen gezet. Pilots zijn succesvol gestart en er wordt intensief samengewerkt met partners uit de publieke- en private sector. De organische organisatieontwikkeling, inclusief een cultuurveranderingstraject, loopt op schema. Het hele jaar door is de hulpverlening en alle daarvoor ondersteunende werkzaamheden altijd doorgegaan. Het bestuur heeft veel waardering voor alle medewerkers die hiervoor, ondanks dikwijls moeilijke (persoonlijke) omstandigheden, hebben gezorgd. In het najaar 2021 volgde een belangrijke mijlpaal. Toen werd het traject van de gemeentelijke commissie afgerond. Deze commissie had eind 2018, na het zichtbaar worden van de financiële en inhoudelijke problemen bij de VNOG, diverse aanbevelingen in haar rapport gedaan. Al deze aanbevelingen zijn opgevolgd. De nieuwe accountant constateerde dat de VNOG in control is en zaken op orde heeft. Er is erkenning voor de inspanningen die de VNOG sinds 2018 hiervoor heeft geleverd. In het licht van de aanpassing van de Wet gemeenschappelijk regelingen zijn plannen gemaakt om op nieuwe manieren de banden met de raden verder te versterken. In 2022 worden deze plannen uitgevoerd. Namens het dagelijks bestuur VNOG

H.J. van Schaik portefeuillehouder Middelen

Pagina 3 van 96

1. Inleiding De VNOG heeft in 2021 haar Opgaven uitgevoerd, zoals die begin 2020 in de Toekomstvisie van de VNOG zijn vastgesteld. Deze Opgaven vormden de basis van de oorspronkelijke begroting 2021: 0. Het voorkomen, beperken en bestrijden van incidenten, rampen en crises (maatschappelijke opdracht) 1. Zelfredzaam en risicobewust 2. Vakbekwaam en deskundig 3. Sterke informatiepositie 4. Een gezonde financiële basis en betrokken medewerkers (randvoorwaarde) Covid-19 is echter, net zoals in 2020, van grote invloed geweest op de uitvoering van de Opgaven. Zowel doordat de VNOG veel energie moest stoppen in de bestrijding van de crisis (wat ten koste ging van andere Opgaven), alsook het effect van de crisis op de mogelijkheid om reguliere taken van de Opgaven uit te kunnen voeren. De inzet van de VNOG bij de bestrijding van covid-19 was anders dan in 2020. De gemeenten kwamen meer aan zet in de uitvoering, waarbij de VNOG ondersteuning bood. Het aantal interne crisis overleggen bij de VNOG werd afgeschaald, maar de crisisteams bleven beschikbaar en monitorden de ontwikkelingen nauwgezet. Met name de GHOR en Crisisbeheersing bleven onverminderd druk met de bestrijding van de crisis. De extra vergaderingen van het AB rondom covid-19 bleven ook doorgaan, om zo te borgen dat alle 22 gemeenten zoveel mogelijk op één lijn optraden.

Het verloop van covid-19 heeft in 2021 voor de VNOG een groot effect gehad op de mogelijkheden om de reguliere taken uit te voeren. Vlak voor de zomer waren er versoepelingen in de maatregelen. Gelukkig konden daardoor bijvoorbeeld de oefeningen op de posten weer worden opgestart. De repressieve medewerkers raakten verminderd vakbekwaam. Zij konden hun taken uitvoeren, maar doordat er lange tijd niet geoefend kon worden, had dit zijn weerslag op de vakbekwaamheid. Het was dan ook noodzakelijk dat het oefenen op de posten weer kon starten en achterstanden in het oefenen konden worden ingelopen. Het nog langer uitstellen van oefeningen zou tot risico’s hebben geleid bij het operationeel optreden. In het najaar leefde het virus echter weer sterk op en kwam er een verscherping in de maatregelen. Medewerkers moesten weer voornamelijk thuis werken en bijeenkomsten en vergaderingen vonden in de regel weer digitaal plaats. Het oefenen op de posten kon wel worden doorgezet, maar de externe oefencentra konden nog steeds niet bezocht worden. Lopende het jaar werd zowel bij de Eerste als Tweede Financiële Verkenning duidelijk dat er in 2021 aanzienlijk minder zou worden uitgegeven dan begroot. De door covid-19 ontstane vertragingen en uitstel van activiteiten deden zich vooral voor bij de vrijwilligers en de exploitatie.

Circa 50% van het positieve resultaat kan worden toegewezen aan corona. De rest ontstaat onder andere omdat, gedurende het traject dat de VNOG doorloopt van organische organisatieontwikkeling (genaamd ‘De Expeditie’), vacatures niet dan wel later worden ingevuld. Zo blijft er flexibiliteit voor interne doorstroming om de juiste persoon op de juiste plek te krijgen. Ondanks alle beperkingen zijn de werkzaamheden voor ‘De Expeditie’ doorgezet, al dan niet op alternatieve (digitale) wijze ingestoken. De organisatieontwikkeling wordt naar verwachting (en conform planning) in de loop van 2022 afgerond. Naast de inspanningen voor ‘De Expeditie’ zijn, ondanks de beperkingen door covid-19, ook veel werkzaamheden wel uitgevoerd. Zo stond de VNOG altijd paraat als er bij incidenten een beroep werd gedaan op de VNOG. Er is ook verder gewerkt aan de Opdrachten uit de Toekomstvisie, die eind 2026 moeten zijn afgerond. De achterstanden uit 2020 op de Opdrachten werden ingelopen, zodat inmiddels alle Opdrachten in uitvoering zijn. Diverse Opdrachten kennen wel een vertraging als

Pagina 4 van 96

gevolg van covid-19. Het is op dit moment nog haalbaar om de vertragingen de komende jaren in te lopen, zodat de einddatum van de Opdrachten gehaald wordt. De basis dienstverlening komt voor de korte en middellange termijn door de vertragingen grosso modo niet in gevaar. De VNOG is op dit moment en in de nabije toekomst in staat om haar taken uit te voeren en de vertragingen verstoren die dienstverlening op korte termijn niet. Innovatie is een belangrijk onderwerp voor de VNOG. Ook hier heeft corona ervoor gezorgd dat in 2021 maar beperkt stappen konden worden gezet en soms zaken moesten worden uitgesteld, maar er zijn wel degelijk ook vorderingen gemaakt, zoals projecten voor langer veilig thuis wonen, brandbarometer, onderzoek naar de inzet van drones bij de natuurbrandbestrijding, etc. Bij de programma’s in hoofdstuk 3 wordt hier nader op ingegaan. Er zijn in 2021 verdere stappen gezet naar aanleiding van de computerhack waar de VNOG in 2020 mee werd geconfronteerd. Er is een extra monitoring op de beveiliging ingevoerd (‘versterkte dijkbewaking’) en voor het personeel is een bewustwordingsprogramma uitgevoerd. Een versnellingsprogramma om op een hoger niveau te komen voor de Baseline Informatievoorziening Overheden (BIO) en de AVG (privacywetgeving), dat landelijk door alle veiligheidsregio’s is omarmd, is voorbereid en inmiddels in uitvoering.

In 2021 hadden ook andere externe ontwikkelingen effect op de uitvoering. De krapte op de arbeidsmarkt maakt het lastig om vacatures in te vullen. Dit probleem wordt betrokken bij de risicoparagraaf en er zal worden beoordeeld of op termijn voor de komende jaren dit als risico gekwantificeerd moet worden. Naast discontinuïteit kan dit leiden tot hogere inhuur van derden. Daarnaast zorgt het wereldwijde tekort aan grondstoffen en computerchips voor vertraging in de uitlevering van materieel/materialen c.q. de nog lopende aanbestedingstrajecten. Medio 2021 heeft het algemeen bestuur hier kennis van genomen en bijsturingsmaatregelen onderzocht; eind oktober en begin december heeft het AB hierover vervolgbesluiten genomen om de beoogde einddatum alsnog te halen en de tussentijd te overbruggen. Het materieel en de materialen zijn voor dit moment acceptabel; de VNOG beschikt nu over voldoende materieel en materiaal om haar taken te kunnen uitvoeren. Op de middellange termijn dreigt uitval door de hoge leeftijd van bepaald materieel; door de AB besluiten en getroffen maatregelen is dit risico nu verkleind. Er zijn stappen gezet op de Opgave ‘Zelfredzaam & risicobewust’. Diverse pilots werden begin 2021, binnen de mogelijkheden van de coronamaatregelen, uitgevoerd en in juni stelde het AB het programmaplan voor deze pijler vast.

De resultaten van de pilots kwamen in december beschikbaar en het programma wordt nu uitgerold over de gemeenten. Tenslotte is er ook belangrijke mijlpaal bereikt op het dossier ‘demarcatie kazernes’. De demarcatie legt vast welke partij (gemeente of VNOG) welke facilitaire en onderhoudstaken uitvoert in de kazernes, die in eigendom zijn (en blijven) van de gemeenten. Dit dossier loopt al geruime tijd. Begin 2021 zijn op alle kazernes nul- en conditiemetingen uitgevoerd. De demarcatie afspraken zijn vervolgens samen met de gemeentelijke gebouwbeheerders en financieel ambtenaren tot stand gekomen. De betrokkenheid van de gemeenten was groot. In december heeft het AB deze afspraken in de vorm van een ‘Regeling demarcatie’ vastgesteld. Deze Regeling is vervolgens ter instemming aan de colleges voorgelegd. Na die instemming volgen in 2022 de voorbereidingen gericht op inwerkingtreding per 1 januari 2023. Sinds 2018 hebben de jaren voor de VNOG een inhoudelijk en financieel bijzonder verloop. De VNOG heeft sindsdien nog geen gewoon exploitatiejaar gekend, zoals het grote effect van covid-19 in 2020 en 2021. Er is bovendien een groeiende onzekerheid in de wereld op allerlei vlakken, zoals grondstofprijzen, stijgende energiekosten, klimaatverandering, cybercriminaliteit, (geopolitieke) instabili-

Pagina 5 van 96

teit, rente & inflatiestijging, etc. Dit heeft in potentie grote effecten op de voorbereiding van crisisbeheersing en op de realisatie van de begroting. De VNOG zelf is rustig, maar moet opereren in een onrustige wereld. Het financieel-technische resultaat van de jaarrekening 2021 is dat de VNOG voor € 5,27 miljoen minder kon uitgeven dan begroot. Dat is in lijn met de prognose uit de tweede financiële verkenning. Een zuivere analyse van begrotings- versus rekeningcijfers, die aanleiding zou kunnen geven tot het overwegen van structurele aanpassingen van de begroting en de gemeentelijke bijdragen, kan nu niet worden opgesteld. Het ligt in de rede om in de komende jaren de begroting de begroting te laten. Dit bevordert de begrotingsstabiliteit, waarbij verder aan de Toekomstvisie gestalte kan worden gegeven. Het Algemeen Bestuur kan bij de bestemming van het resultaat 2021, bij de halfjaarrapportage 2022 en bij de begroting 2023 e.v. besluiten nemen hoe hiermee om te gaan. Voor de eventuele overschotten na het samenstellen van de jaarrekening volgt een afzonderlijke en zuivere afweging bij het bestemmen van het resultaat van de jaarrekening. Leeswijzer Hoofdstuk 2 bevat een samenvattend overzicht van het resultaat 2021. De nadere onderbouwing van het resultaat, alsook de bereikte doelstellingen ten opzichte van de begroting 2021 vindt u terug in hoofdstuk 3.

Daar wordt per programma ingegaan op de bereikte doelstellingen en met welk resultaat het programma is afgesloten. Daarna volgen de verplichte paragrafen in hoofdstuk 4. Het tweede deel van de jaarstukken bevat de jaarrekening 2021. Dit deel is vooral financieel van aard. Eerst volgt de balans. In hoofdstuk 6 staat een totaaloverzicht met daarin het resultaat, gesplitst in ‘resultaat voor inzet reserves’ en ‘resultaat na inzet reserves’, zoals de wetgeving voorschrijft. Ook is hier een detailtoelichting op de resultaten per programma opgenomen. Tot slot volgen de waarderingsgrondslagen, een onderbouwing van de balans, diverse verantwoordingen en enkele bijlagen.

Pagina 6 van 96

2. Het resultaat 2021 Hieronder zijn de resultaten van de diverse programma’s opgenomen, na mutaties in de reserves. Een voorstel tot bestemming van het resultaat wordt, zoals gebruikelijk in een afzonderlijk voorstel, voorgelegd aan het algemeen bestuur. De jaarrekening 2021 toont een rustig beeld. De uitkomsten en het resultaat komen overeen met de verwachtingen op basis van de Tweede Financiële Verkenning 2021. Volstrekt helder is dat ook het jaar 2021 voor de VNOG een bijzonder verloop heeft gekend – en dat toont zich in het financieel technische resultaat van € 5.266.036. Programma 1. Risico- en crisisbeheersing 2. Brandweerzorg

Resultaat 275.689 3.097.675

3. GHOR

250.931

4. MON

68.865

5. Directie en control

375.550

6. Bedrijfsvoering

-207.759

7. Algemene dekkingsmiddelen en onvoorzien

1.405.085

8. Kazernes in eigendom en overgangsrecht Totaal

0 5.266.036

Het resultaat is nader toegelicht bij de betreffende programma’s (in hoofdstuk 3 op hoofdlijnen inhoudelijk; hoofdstuk 6 bevat een verschillenanalyse). Van de minder uitgaven-dan begroot is circa € 2,3 miljoen direct toe te schrijven aan COVID-19. De onderschrijding valt uiteen in twee grote brokken: het vrijwilligersbudget oefenen & opleiden etc. voor ruim € 1.000.000 en de exploitatiekosten voor de brandweer (vakbekwaam worden & blijven, materieel & logistiek) voor € 1.300.000. Bij de andere afdelingen zijn er wat kleinere effecten. In tegenstelling tot 2020 heeft de COVID-19 crisis in 2021 nauwelijks tot directe meer-uitgaven geleid. De kosten voor de crisisorganisatie (€ 134.976) en voor de aanpassingen van onze normale bedrijfsvoering aan de 1,5-meter samenleving (€ 115.811), tezamen € 250.787 moet de VNOG zelf dragen. Dit was grotendeels begroot. Deze jaarrekening bevat een (incidenteel) voordeel van € 6 ton als gevolg van een lagere (en vooral een latere) indexatie van de CAO lonen dan begroot. Gecorrigeerd voor dit incidentele voordeel zou een resultaat van € 4,67 miljoen zijn geboekt. Hiervan valt dus ongeveer 50% (€ 2,3 miljoen) in direct verband te brengen met de COVID-19 pandemie. In 2020 kwam dit nog op 70% uit. Overigens is belangrijk te onderkennen dat de financiën van VNOG als crisisorganisatie ook op een andere, indirecte manier door COVID-19 zijn beïnvloed.

“Als je een crisis bestrijdt, heb je geen tijd voor andere projecten.” Dit verdringingseffect was wel wat minder sterk dan in 2020. Merkbaar bleef wel dat de crisis bij onze netwerkpartners en bij leveranciers tot vertraging leidde. “Je kan wel iets bestellen, maar je krijgt het niet geleverd.” Het reële rekeningresultaat komt overeen met 3,9% van de begroting (excl. programma 8). Dit komt nagenoeg overeen met 2020 (3,8%). Pagina 7 van 96

In de uitgaven op de projectkredieten is zichtbaar dat de projectuitvoering opschuift. Aanbestedingen vinden later plaats (2022 of later) dan was voorzien. In 2021 heeft het AB besluiten genomen over de prijsstijgingen en de fasering van het materieel dekkings- en spreidingsplan, die inhoudelijk in lijn met de Toekomstvisie blijft. Hierdoor wordt een aantal kredieten verder in de tijd gepland. Wat heeft de VNOG niet kunnen leveren? De inhoudelijke gevolgen... De veiligheid is niet in het geding gekomen; de VNOG was operationeel en paraat. Uiteraard is het wel zo dat minder-uitgaven van € 5,27 miljoen samenhangen met minder activiteiten en/of uitgestelde activiteiten. In de verschillenanalyse wordt dit gedetailleerd toegelicht. De belangrijkste punten: • De uitgaven voor bewustwording/educatie/zelf- en samenredzaamheid voor risicobeheersing en preventie bleven in 2021 nog achter bij de raming; wel ligt er inmiddels een concreet (uitgaven)plan. • Er is significant minder geoefend; grootschalig oefenen is uitgesteld. • Vakbekwaam worden: opleidingen uitgesteld. • Uitstel Innovaties, brandonderzoek en opleidingen operationele voorbereiding. • Onderhoud materieel is uitgesteld. • Opleidingen; ARBO; RI&E, Tweede loopbaanbeleid; zorg voor personeel: de activiteiten blijven nog achter bij de plannen.

De vergelijking met de Tweede Financiële Verkenning 2021 (TFV 2021) In de TFV 2021 (opgemaakt in augustus 2021) is een overschot van circa € 6,15 miljoen voorspeld. Het resultaat van deze jaarrekening is € 9 ton lager: € 5,27 miljoen. De verklaring ligt vooral in het overhevelen van € 608.000 van budgetten naar 2022, waartoe het AB op 9 december 2021 besloot.

Pagina 8 van 96

I. Jaarverslag

Pagina 9 van 96

3. Programmaverantwoording Programma:

1. Risico- en Crisisbeheersing

Programmahouder:

mevr. A.H. Bronsvoort

Welke Opgaven voert Risico- en Crisisbeheersing primair uit? 0. Het voorkomen, beperken en bestrijden van incidenten, rampen en crises 1. Zelfredzaam en risicobewust 2. Vakbekwaam en deskundig 3. Sterke informatiepositie Wat hebben we bereikt? 0. Het voorkomen, beperken en bestrijden van incidenten, rampen en crises − De crisisorganisatie heeft flexibel, slagvaardig en outputgericht opgetreden. 1.

Zelfredzaam en risicobewust − Vergroting van risicobewustzijn en zelfredzaamheid van inwoners, bedrijven / instellingen en crisispartners, zodat zij goed zijn voorbereid op incidenten, rampen en crises. − De ontvangers van onze risicogerichte adviezen zijn meer genegen om maatregelen te treffen, omdat zij risicobewuster zijn en handelen vanuit eigen verantwoordelijkheid.

2.

Vakbekwaam en deskundig − De VNOG is toegerust om integrale veiligheidsadvisering cf Omgevingswet te verlenen aan gemeenten, zodat ze vroeg ondersteund worden bij ontwikkelingen in het fysieke domein. − De multidisciplinaire operationele functionarissen zijn adequaat opgeleid, getraind en geoefend, waarbij de risico’s uit het regionaal risicoprofiel leidend zijn.

3.

Sterke informatiepositie − Inzicht te krijgen in daar waar de meeste veiligheidswinst te behalen valt door gegevens te verzamelen, te koppelen en te analyseren. − De VNOG heeft geadviseerd en geacteerd op basis van een actueel informatiebeeld, zowel bij risicoadvisering, voorbereiding op inzetten als gedurende inzetten.

Wat hebben we ervoor gedaan? 0. Het voorkomen, beperken en bestrijden van incidenten, rampen en crises. − Er is uitvoering gegeven aan het regionaal crisisplan dat in 2019 is vastgesteld; − De afsprakenlijsten bij de convenanten met crisispartners zijn beheerd en er is zorg gedragen voor verbinding met een tussen de crisispartners; − De gemeenten zijn ondersteund bij de processen van bevolkingszorg (oranje kolom). − RCB heeft de crisisorganisatie covid-19 gefaciliteerd en ondersteund en in het bijzonder de processen bevolkingszorg door het loket gemeenten; − De gefaseerde invoering van regionale expertteams voor bevolkingszorg is in gang gezet. Expertteams zorgen voor een professionele organisatie waarbij er tijdens een crisis een gegarandeerde bereikbaarheid en beschikbaarheid van de crisisfunctionarissen bevolkingszorg is. 1. Zelfredzaam en risicobewust − Vergroten van het risicobewustzijn en zelfredzaamheid. o Het programmaplan Zelfredzaam en Risicobewust is bestuurlijk vastgesteld; uitvoering in samenwerking met partners is gestart (voortgangsrapportage in bestuur in december 2021). Pagina 10 van 96

o

−

RCB heeft risico- en doelgroepen geanalyseerd en (publieks)campagnes o.b.v. gedragsstrategieën ontwikkeld en gepilot. Met het regionale gedragsonderzoek is een regionaal beeld gevormd van de mensaspecten/risicobewustzijn & gedrag m.b.t. brandveiligheid. Aan iedere gemeente is een basis risicoanalyse en campagneplanning overlegd. o RCB faciliteert/regisseert een breed platform waar kennis op specifieke risicoterreinen wordt samengebracht en crisispartners bijeenkomen ter bevordering van handelingsvermogen. o Innovatieve projecten voor langer veilig thuis wonen zijn gefaciliteerd zoals slimme sensoren op de Veluwe e.o. en de pilot Brandbarometer i.s.m. Interpolis en Hogeschool Utrecht. Risicogericht adviseren. RCB heeft: o gewerkt vanuit een activiteitenjaarplan en implementeert hiermee de taakopvatting binnen de gemeenten van de VNOG; o gevraagd/ongevraagd advies uitgebracht o.b.v.

risico’s uit periodiek herijkte risicoprofielen; o de Risico Analyse Monitor (RAM) en scenario’s als hulpmiddel gebruikt bij de advisering en het risicogesprek met burgers, instellingen en bedrijven; o een start gemaakt met het samenstellen en doorlopen van een routekaart voor het versterken van risicogerichte advisering in de komende jaren; o binnen het project “Gebiedsgerichte aanpak natuurbeheersing” functiehouders aangesproken op hun verantwoordelijkheid en hen een handelingsperspectief aangereikt. Mede door covid-19 zijn er nog weinig fysieke schouwingen geweest en daarop gemaakte adviezen gemaakt. Wel is het nodige voorbereid en zijn diverse adviezen gegeven over provinciale wegen en het natuurbrandpreventieplan voor Nunspeet; o het risicobewustzijn van stakeholders in de natuur een impuls gegeven door de pilot Firewise en levert een bijdrage aan het IFV onderzoek “Brandveilige recreatieparken”; o per natuurgebied een gebiedsgericht advies uitgebracht; o een eenduidig regionaal uitvoeringsplan met bijbehorende regionale procesbeschrijving opgesteld in het kader van het terugdringen van onnodige en onechte meldingen; o verder gebouwd aan goede samenwerkingsrelaties met onze 22 gemeenten, de omgevingsdiensten, GGD en Oost-5. RCB werkt aan nieuwe allianties om daarmee een basis te leggen voor integrale veiligheidsadvisering (o.a.

gezondheid, water, milieu, evenementen); o ingezet op samenwerking en belangen zichtbaar gemaakt tussen beheersen en bestrijden, door ontwikkelingen in de fysieke leefomgeving (o.a. klimaatverandering en energietransitie) te vertalen naar (on)mogelijkheden in het tactisch operationeel optreden.

2. Vakbekwaam en deskundig − Voorbereiding Omgevingswet. Implementatie Toekomstvisie - RCB: o heeft gewerkt aan een strategisch opleidingsplan “Vakbekwaam worden/blijven i.r.t. Omgevingswet” (onderdeel geworden van integrale project Implementatie Omgevingswet); o zoekt doorlopend hoe het werk efficiënter, effectiever, klantvriendelijker kan worden. − De gefaseerde invoering van regionale expertteams voor bevolkingszorg is in gang gezet. Met de invoering van expertteams wordt de organisatie teruggebracht naar minder mensen. Zo wordt een kleine groep functionarissen specifiek opgeleid, getraind en gespecialiseerd in het werken in een crisissituatie. Dit zorgt voor een kwalitatieve impuls. −

Vakbekwaamheid multi. RCB: o onderhoudt de netcentrische werkwijze in de crisisorganisatie door middel van multidisciplinaire opleidingen, trainingen en oefeningen; o heeft waar mogelijk binnen de covid-19 maatregelen uitvoering gegeven aan het jaarprogramma multidisciplinair opleiden, trainen, oefenen; o heeft onderzoek uitgevoerd naar kwaliteitscriteria vakbekwaam worden/blijven van Oranje kolom en gezorgd voor bijbehorende doorontwikkeling d.m.v. invoeringsplan expertteams.

Pagina 11 van 96

3. Sterke informatiepositie − Inzicht in regionaal risicobeeld. RCB heeft: o gegevens t.b.v. brandweer- & regionaal risicoprofiel verzameld, gekoppeld, geanalyseerd en gebruikt, om verder te werken aan (en met) een dynamisch, periodiek herijkt profiel; o de risico’s uit de in 2020 vastgestelde risicoprofielen uitgewerkt in een uitvoeringsplan met activiteiten die bijdragen aan het voorkomen dan wel bestrijden van deze risico’s; o een kennisplatform op trends/ontwikkelingen (Veiligheidsinformatiecentrum) gefaciliteerd; o informatie uit brandonderzoek aangedragen voor risicobewustwording, ter bevordering van het lerend vermogen en verdere data-analyse. Het thema brandonderzoek is overgedragen aan de afdeling Brandweerzorg. o De implementatie van het nieuwe objectregistratiesysteem heeft vertraging opgelopen, gestreefd wordt naar een spoedige doelgerichte oplossing − Informatie gestuurd werken.

RCB heeft: o gerealiseerd dat object- en omgevingsinfo vanuit verschillende databronnen eenduidig en tijdig bij operationele eenheden gebruikt wordt en gebruikt dit ook in advisering; o gezorgd dat via het veiligheidsinformatiecentrum risico’s/dreigingen continu gemonitord en dynamisch beschikbaar gesteld werden (aan operationele organisatie en netwerkpartners); o de regionale poules voor operationele informatievoorziening (informatiemanagers, beleidsondersteuners, loggers en plotters) en benodigde faciliteiten onderhouden; o vastgestelde operationele info voor alle crisisfunctionarissen digitaal beschikbaar gesteld. Indicatoren: hoe hebben we dit gemeten? Tweemaal per jaar zijn de prestaties op de Opgaven / een aantal doelstellingen gemeten via indicatoren op de prestatiekaart. De prestatiekaart staat in bijlage 3 van deze jaarstukken. Wat heeft het gekost? Programma

L/B

1.0 Risico- en crisisbeheersing

Baten Lasten

Totaal saldo baten en lasten

Mutaties reserves 1.0 Risico- en crisisbeheersing Saldo reserves

Resultaat

Onttrekkingen Toevoegingen

Begroting 2021 75.526 6.575.500 -6.499.974 nadeel

Begroting na wijziging 2021 6.859.500 -6.859.500 nadeel

Realisatie 2021 179.080 6.639.989 -6.460.909 nadeel

Verschil 2021 179.080 219.511 -398.591 voordeel

152.000 152.000 voordeel

422.500 90.000 332.500 voordeel

335.893 126.294 209.599 voordeel

-86.607 -36.294 122.901 nadeel

-6.347.974 nadeel

-6.527.000 nadeel

-6.251.311 nadeel

-275.689 voordeel

Een specificatie is opgenomen in de jaarrekening.

Pagina 12 van 96

Programma:

2. Brandweerzorg

Programmahouder:

dhr. M. Boumans

Welke Opgaven voert Brandweerzorg primair uit? 0. Het voorkomen, beperken en bestrijden van incidenten, rampen en crises 2. Vakbekwaam en deskundig Wat hebben we bereikt? 0. Beperken en bestrijden − Ondanks covid-19 beperkingen en extra werkdruk hierdoor, was er grote saamhorigheid waardoor alle 56 posten paraat zijn gebleven. Brandweerzorg (BWZ) heeft: o tijdige en adequate hulp geboden, 24/7; o bijgedragen aan hoogwaterbestrijding Limburg; o ondersteund bij operationeel maken covid-19 testlocaties. − Het materieel / materiaal was steeds beschikbaar voor inzet. Er is nieuw materieel / materiaal aangeschaft, bestaand materieel afgevoerd of verplaatst en materieel / materiaal is onderhouden. BWZ heeft: o hoogwerker en divers materieel grootschalige watervoorziening aangeschaft; o ontsmettingseenheden verplaatst en vertraagd opnieuw operationeel gemaakt; o extra onderhoudsinspanning uitgevoerd op bestaand materieel vanwege uitblijven nieuwe voertuigen; o op basis van het Materieelspreidingsplan veel materieel afgevoerd of verplaatst; o nieuwe ademluchtapparatuur geïmplementeerd, werkplaatsen hiervoor teruggebracht naar zes en geoptimaliseerd. − We werden geconfronteerd met hogere kosten door schaarse onderdelen.

− Er is voorzien in adequate huisvesting: o bestuur gemeente Apeldoorn is succesvol betrokken bij 1-post gedachte Apeldoorn; o samen met het VNOG team Vastgoed, Services en Projecten (VSP) en gemeenten is onderzoek gedaan naar meest optimale locaties qua uitruktijden voor nieuwbouw posten Didam, Twello en Almen. 2. Vakbekwaam en deskundig − Het personeel is opgeleid en geoefend. BWZ heeft: o oefenmomenten teruggebracht vanwege covid-19. Per post is maatwerk toegepast. Hierdoor zijn besmettingen beperkt en was de uitruk geborgd; o goed contact gehouden met posten en onderzoek gedaan naar beter bereiken vrijwilligers; heeft geresulteerd in nieuwe “Weekbericht”. Andere vormen gaan volgen; o vanwege covid-19 voortdurend aanpassingen gedaan aan opleiden en oefenen; o door covid-19 kon regulier realistisch oefenen nog onvoldoende worden gerealiseerd; o regionaal planprogramma aangeschaft; hierdoor één overzicht van alle oefeningen en meer efficiëntie; o het wervingsproces nieuwe vrijwilligers geoptimaliseerd: niet onnodig wachten op opleidingsplaats; o de gewaardeerde oefencarrousel Veluwe (sinds 2016) weer opgestart; o voor de Regionaal Operationeel Functionarissen per 2022 weer een hoogwaardig oefenprogramma beschikbaar gemaakt; o een professionaliseringsslag doorgevoerd voor grootschalig brandweeroptreden, wat een effect heeft gehad bij de hoogwaterbestrijding in Limburg.

− Het leiderschapstraject heeft nieuwe inzichten en onderlinge verbinding gebracht. Pagina 13 van 96

−

−

−

De processen en procedures zijn op maat. BWZ heeft: o twee nieuwe handboeken (voor vrijwilligers en postcommandanten) met alle afspraken en regelingen gemaakt, die duidelijk gewaardeerd worden; o ten behoeve van de internationale samenwerking de Duitse post Suderwick opgenomen in kazerne volgordetabel Dinxperlo. De Jeugdbrandweer VNOG heeft gefunctioneerd binnen de beperkingen van de coronamaatregelen: er zijn diverse activiteiten geweest, zoals (digitale) bijeenkomsten, wedstrijden (toen de corona-maatregelen dat toestonden) en de Jeugdbrandweer heeft zich ingezet voor goede doelen (o.a. collecte voor Brandwondenstichting). Vanuit de Jeugdbrandweer zijn jongeren doorgestroomd naar de volwassen brandweer. BWZ heeft voorzien in adequate nazorg.

Wat hebben we ervoor gedaan? 0. Beperken en bestrijden − BWZ heeft veel tijd en energie gestoken in het organisch veranderen (traject ‘De Expeditie’): o teams en Districten zijn opnieuw opgebouwd en posten ingedeeld; o veel (sollicitatie)gesprekken zijn gevoerd en processen en middelen aangepast; o door de organische aanpak duurt het wel langer voordat teams weer compleet en volledig inzetbaar zijn. Zaken blijven daardoor soms liggen, ook richting posten. − Er is gewerkt aan het opnieuw positioneren van Team Brandonderzoek; dit vraagt tijd. − Door covid-19 leverde BWZ veel extra inspanningen om de paraatheid te borgen door het bijhouden van paraatheids-overzichten en het aanpassen van uitrukprocessen. − Voor natuurbrandbestrijding is gewerkt aan innovaties als drones, ontwikkeling meetstations en samenwerking met Veiligheidsregio VGGM. − BWZ heeft gewerkt aan nieuwe dashboards voor inzicht in loonkosten en 24/7 data van incidenten (Business Intelligence). 2. Vakbekwaam en deskundig. BWZ heeft: − aan de voorbereidingen van het Programma’s blusvoertuigen en specialismen een grote bijdrage geleverd; − vanwege covid-19 extra beschermings- en schoonmaakmiddelen georganiseerd.

De uitvoering is telkens aangepast aan geldende maatregelen; − de onderwerpen ‘Veilige Energietransitie’ en ‘Incidentbestrijding Gevaarlijke Stoffen (IBGS)’ beter gepositioneerd in oefeningen; − ervoor gezorgd dat postgericht oefenen samen met posten wordt voorbereid conform beleidsplan, afgestemd op risico’s. Indicatoren: hoe hebben we dit gemeten? Tweemaal per jaar zijn de prestaties op de Opgaven / een aantal doelstellingen gemeten via indicatoren op de prestatiekaart. De prestatiekaart staat in bijlage 3 van deze jaarstukken.

Pagina 14 van 96

Wat heeft het gekost? Programma

L/B

2.0 Brandweerzorg

Baten Lasten

Begroting na wijziging 2021 1.482.000

Verschil 2021 754.671

31.670.560

31.363.485

28.585.284

2.778.201

-29.881.485

-26.348.613

-3.532.872

nadeel

nadeel

nadeel

voordeel

Onttrekkingen

660.400

686.583

26.183

Toevoegingen

480.000

941.380

-461.380

Saldo reserves

Resultaat

Realisatie 2021 2.236.671

-30.438.560

Totaal saldo baten en lasten

Mutaties reserves 2.0 Brandweerzorg

Begroting 2021 1.232.000

180.400

-254.797

435.197

voordeel

nadeel

nadeel

-30.438.560

-29.701.085

-26.603.410

-3.097.675

nadeel

nadeel

nadeel

voordeel

Een specificatie is opgenomen in de jaarrekening.

Pagina 15 van 96

Programma:

3. Geneeskundige Hulpverlenings-Organisatie (GHOR)

Programmahouder:

mevr. M. Besselink

Welke Opgaven voert de GHOR primair uit? 0. Het voorkomen, beperken en bestrijden van incidenten, rampen en crises 1. Zelfredzaam en risicobewust 2. Vakbekwaam en deskundig 3. Sterke informatiepositie Wat hebben wij bereikt? 0. Het voorkomen, beperken en bestrijden van incidenten, rampen en crises − De GHOR heeft zoveel mogelijk slachtoffers voorkomen en indien er toch slachtoffers waren, hen geneeskundige en psychosociale zorg geboden; − De GHOR heeft voorzien in (structurele) advisering over veiligheid en gezondheid. 1. Zelfredzaam en risicobewust − De GHOR is gestart met het ontwikkelen en opstellen van een regionaal zorgrisicoprofiel. 2. Vakbekwaam en deskundig − De GHOR heeft een beperkte groep, goed opgeleide en geoefende, operationele functionarissen beschikbaar die samenwerken met de netwerkpartners. 3. Sterke informatiepositie − De GHOR heeft het informatiegestuurd werken in de witte kolom ingevuld; − De GHOR is gestart met de opbouw en inrichting van een voorziening waarmee permanente monitoring van het geneeskundig beeld en van de actuele beschikbaarheid van acute zorg mogelijk wordt. Wat hebben wij ervoor gedaan? 0. Voorkomen, beperken en bestrijden − Voorkomen slachtoffers/bieden van zorg.

De GHOR heeft: o voorzien in een flexibele operationele organisatie (24/7); o samengewerkt met zorgorganisaties en multidisciplinaire partners; o partijen in de coronacrisis met elkaar verbonden en ze accuraat geadviseerd; o haar netwerkpositie en kennis van de geneeskundige keten- en zorgpartners optimaal benut; o wekelijks aangesloten bij drie Regionaal Overleggen Acute Zorg en landelijke overlegvormen van GGD-GHOR-nl en de Corona Project Organisatie; o voor ondersteuning van de Taskforce zorgcontinuïteit VNOG gezorgd; o vijf subregionale zorgketen overleggen opgezet en gefaciliteerd; o vanaf medio 2021 alle werkzaamheden t.b.v. de COVID-crisis ingebed binnen de afdeling. − Advisering. De GHOR heeft geadviseerd: o bij (grote) evenementen over omgevingsveiligheid en zorgcontinuïteit met in achtneming van de geldende COVID richtlijnen; o bij vaccinatielocaties en tijdelijke zorglocaties over veiligheid en continuïteit. 1. Zelfredzaam en risicobewust − Er is gestart met het opstellen van het regionaal zorgrisicoprofiel. Hiervoor is een projectgroep ingericht en een projectplan is inmiddels gereed. Uiteindelijk doel is in beeld te brengen wat de belangrijkste regionale risico’s zijn voor de witte kolom.

Pagina 16 van 96

2. Vakbekwaam en deskundig − In verband met covid-19 kon een groot deel van het opleidings- en trainingsprogramma niet worden uitgevoerd. − De GHOR heeft in Multi setting met kolompartners deelgenomen aan opleidings- en trainingsactiviteiten. 3. Sterke informatiepositie − Informatiegestuurd werken witte kolom. o De GHOR volgt de positionering en inrichting van de witte meldkamer(s) in de Landelijke Meldkamer op de voet, vanwege de invloed daarvan op de aansturing, opschaling en informatievoorziening binnen de witte kolom. o De GHOR heeft een voorziening ingericht voor capaciteitsmonitoring in de cure en care. Daarnaast zijn de bestaande dashboarden doorontwikkeld. o Er heeft bij de ketenpartners een inventarisatie plaatsgevonden van de knelpunten die van invloed zijn op de doorontwikkeling van informatiegestuurd werken. − Starten met inrichting voorziening. o Implementatie Toekomstvisie: de GHOR heeft deelgenomen aan ontwikkeltrajecten binnen drie ROAZ-regio’s op het gebied van capaciteitsmonitoring. Indicatoren: hoe hebben we dit gemeten? Tweemaal per jaar zijn de prestaties op de Opgaven / een aantal doelstellingen gemeten via indicatoren op de prestatiekaart. De prestatiekaart staat in bijlage 3 van deze jaarstukken. Wat heeft het gekost? Programma

L/B

3.0 GHOR

Baten

48.000

Begroting na wijziging 2021 48.000

37.331

-10.669

Lasten

1.830.000

1.886.630

1.625.030

261.600

-1.782.000

-1.838.630

-1.587.699

-250.931

nadeel

nadeel

nadeel

voordeel

Onttrekkingen

33.630

33.630

Toevoegingen

21.000

21.000

-

12.630

12.630

-

voordeel

voordeel

-1.782.000

-1.826.000

-1.575.069

-250.931

nadeel

nadeel

nadeel

voordeel

Totaal saldo baten en lasten

Mutaties reserves 3.0 GHOR

Begroting 2021

Saldo reserves

Resultaat

Een specificatie is opgenomen in de jaarrekening.

Pagina 17 van 96

Realisatie 2021

Verschil 2021

-

Programma:

4. Meldkamer Oost-Nederland, kolom brandweer

Programmahouder:

dhr. J.N. Rozendaal

Welke Opgaven voert de MON primair uit? 0. Het voorkomen, beperken en bestrijden van incidenten, rampen en crises 2. Vakbekwaam en deskundig 3. Sterke informatiepositie Wat hebben we bereikt? 0. Voorkomen en beperken − De Meldkamer Oost-Nederland (MON) heeft een bijdrage geleverd aan de instandhouding van het regionaal brandmeldsysteem (RBS) en terugdringing van het aantal nodeloze automatische alarmeringen. 0. Bestrijden − De MON heeft meldingen efficiënt uitgevraagd en heeft zo snel mogelijk voorzien in de opstart van een adequaat optreden. 0. Bestrijden en 3. Sterke informatiepositie − De MON heeft gezorgd voor alarmering van de juiste personen en eenheden; voor informatievoorziening aan de eenheden; voor juiste opschaling en regie gevoerd over de verbindingen. 2. Vakbekwaam en deskundig − De MON heeft gewerkt aan het vergroten van de kennis en vaardigheden van de centralisten. •

Overig − De MON heeft een bijdrage geleverd aan de totstandkoming van de nieuwe meldkamer in Oost Nederland.

Wat hebben we ervoor gedaan? 0. Voorkomen en beperken − Bij een automatisch alarm heeft de MON (bij daarvoor van tevoren bepaalde abonnees) eerst de melding geverifieerd door middel van contrabellen. − De MON heeft nevenwerkzaamheden uitgevoerd voor het openbaar brandmeldsysteem (o.a. acteert de MON op storingen en behandelt verzoeken tot testen van een installatie). 0. Bestrijden − De MON heeft alle (acute) hulpvragen van burgers aangenomen (brandweerzorg en grootschalige incidenten) en de hulpvragen behandeld en gecoördineerd. − Op basis van uitvraag heeft de MON een hulpvraag effectief geclassificeerd en gezorgd voor een vakkundige, snelle en juiste alarmering van brandweereenheden. 0. Bestrijden en 3. Sterke informatiepositie − De brandweereenheden zijn door de centralist van de MON begeleid bij de inzet. − De centralist heeft gezorgd voor eerste beeldvorming op basis van de beschikbare informatie. − De MON heeft een faciliterende functie uitgevoerd voor de eenheden op straat. − De MON heeft daarbij een lifeline- en vraagbaakfunctie voor de hulpverleners, daarom is de MON altijd bereikbaar geweest en heeft mee- en vooruitgedacht.

Pagina 18 van 96

− − −

De MON heeft gefungeerd als knooppunt van informatiestromen. De centralist heeft bij opschaling gezorgd voor het alarmeren van grootschalig optreden, de hoofdstructuur en andere instanties. Een aantal van de centralisten van de MON heeft een extra taak als calamiteitencoördinator (CaCo) op de meldkamer. Bij grotere (GRIP) incidenten heeft de CaCO gecoördineerd tussen de drie disciplines en gezorgd voor het eerste meldkamerbeeld. Dit is aangeboden aan de sleutelfunctionarissen in de hoofdstructuur van crisisbeheersing en rampenbestrijding.

2. Vakbekwaam en deskundig − De MON heeft haar centralisten geoefend in hun vaardigheden als centralist. − De MON heeft samen met de ketenpartners geoefend, waarbij de samenwerking tussen de meldkamer en het veld is beoefend. ● Overig: Goede totstandkoming Landelijke Meldkamer − Er is gewerkt aan de vormgeving en inrichting van de nieuw te vormen meldkamer in OostNederland voor vijf veiligheidsregio’s, onderdeel van de Landelijke Meldkamer Samenwerking. Als één van de partners neemt de MON deel aan dit proces en brengt arbeidscapaciteit in. In de nieuwe meldkamer worden de huidige meldkamers in de provincies Gelderland en Overijssel samengevoegd tot één. Deze wordt gevestigd in Apeldoorn. De bouw van het nieuwe gebouw van de nieuwe meldkamer is gestart in 2021. − Het algemeen bestuur van de VNOG heeft besloten te voldoen aan het verzoek van de andere vier regio’s om, onder voorwaarden en op basis van de geformuleerde uitgangspunten, op termijn, na verdere uitwerking en formele vastlegging van de afspraken, het centrale werkgeverschap op zich te nemen voor het meldkamerpersoneel dat de gezamenlijke meldkamerfunctie voor brandweer en multidisciplinaire samenwerking invult en ondersteunt. De overgang van deze medewerkers naar de VNOG is verder voorbereid, waaronder overleg met de BOR en het BGO.

Indicatoren: hoe hebben we dit gemeten? Tweemaal per jaar zijn de prestaties op de Opgaven / een aantal doelstellingen gemeten via indicatoren op de prestatiekaart. De MON levert voor een paar indicatoren informatie aan. De prestatiekaart staat in bijlage 3 van deze jaarstukken. Wat heeft het gekost? Programma

L/B

4.0 MON

Baten

1.170.000

Begroting na wijziging 2021 705.000

708.298

3.298

Lasten

2.225.000

1.783.000

1.717.433

65.567

-1.055.000

-1.078.000

-1.009.135

-68.865

nadeel

nadeel

nadeel

voordeel

-1.055.000

-1.078.000

-1.009.135

-68.865

nadeel

nadeel

nadeel

voordeel

Totaal saldo baten en lasten

Mutaties reserves 4.0 MON

Begroting 2021

Realisatie 2021

Verschil 2021

Onttrekkingen Toevoegingen

Saldo reserves Resultaat

Pagina 19 van 96

Een specificatie is opgenomen in de jaarrekening.

Pagina 20 van 96

Programma:

5. Directie, Control en Staf

Programmahouder:

dhr. A.J.M. Heerts

Welke Opgaven voeren Directie, Control en Staf primair uit? Directie, Control en Staf zijn verantwoordelijk voor alle Opgaven van de VNOG en dragen zorg voor de ondersteuning van bestuur, directie en management. Dit betreft met name strategisch beleidsadvies, controle op het proces van planning en control, kwaliteit van besluitvorming en advisering over interne en externe communicatie. Wat hebben we bereikt? Opgaven 0. t/m 4. (alle opgaven) • Het behalen, behouden en monitoren van het in de Toekomstvisie-Opdrachten vastgestelde dienstverleningsniveau binnen de daarvoor beschikbaar gestelde middelen. − Ondanks de beperkingen door corona zijn in 2021 diverse Opdrachten voltooid of gevorderd. − Het organisch verandertraject (‘de Expeditie’) is ook vergevorderd. Er is veel aandacht voor de ontwikkeling van leidinggevenden, medewerkers, postcommandanten en vrijwilligers geweest. − Er is een robuuste groep teamleiders die zich op het gebied van leiderschap goed heeft ontwikkeld. Dit is van positieve invloed op de bedrijfscultuur. •

Het informeren van het bestuur, de directeur en het management over de mate van besturing en beheersing in de organisatie. − In 2021 is een eindrapportage opgesteld over het rapport van de gemeentelijke Commissie Van der Jagt/Van Arkel uit 2018. Deze eindrapportage behandelt de opvolging van alle aanbevelingen van de Commissie en is door het AB op 28 oktober 2021 vastgesteld. Het resultaat is dat het interne inzicht, de sturing en interne beheersing zijn versterkt; gedrag en de cultuur zijn ten goede veranderd. De accountant bevestigde dit. − Voorts vindt er bestuurlijk stabilisatie plaats, met name in de verhouding tussen de VNOG en de 22 gemeenten. Dit uit zich in vertrouwen van het bestuur in de VNOG. Voorbeelden hiervan zijn de crisisaanpak en -communicatie en de demarcatie rondom de kazernes.

•

In control zijn en blijven door te investeren in risicomanagement, in de administratieve organisatie en in de interne beheersing (AO/IC). Een belangrijke graadmeter was dat de accountant zowel bij de jaarrekening 2020 (medio 2021) als in zijn managementletter 2021 (najaar 2021) constateerde dat de VNOG belangrijke stappen heeft gezet, financieel gezond is en de interne beheersing van voldoende niveau is.

Wat hebben we ervoor gedaan? Directie: − heeft gestuurd op de realisatie van de Toekomstvisie-Opdrachten; In het kader hiervan is onder andere veel tijd geïnvesteerd in grensoverschrijdende samenwerking Duitsland-Nederland. Er zijn gesprekken gevoerd m.b.t. de internationale kazerne DinxperloSuderwick, zowel bestuurlijk als met de betrokken vrijwilligers. − heeft gestuurd op de ontwikkeling van de organisatie door middel van een organische veranderaanpak. In het organische verandertraject is onder meer het volgende gedaan: o Op basis van de ontwikkel- en functieverkenningsgesprekken hebben medewerkers kansen benut om andere functies te vervullen (‘juiste persoon op de juiste plaats’). In 2021 hebben veel personele verschuivingen plaatsgevonden; o Er zijn nieuwe leidinggevenden aangesteld, zowel in het MT als in de groep teamleiders;

Pagina 21 van 96

o

−

−

− −

Het organisatieplan en onderhavige organisatie- en mandaatregelingen zijn geüpdatet en gereed voor bestuurlijke vaststelling in 2022; o De Expeditieraad (bestaande uit OR-leden en medewerkers) is nauw betrokken bij de inrichting en uitvoering van het organisch verandertraject. De vrijwilligers en beroepsmedewerkers zijn tijdens webinars geïnformeerd over de voortgang. heeft gezorgd voor behoud van vertrouwen en afstemming van verwachtingen tussen de medewerkers, posten, het managementteam en het bestuur af, door: o zichtbaarheid van de directeur en het management; o tijdig informeren over ontwikkelingen; o een transparant besluitvormingsproces; o het inrichten van heldere werkprocessen; heeft de monitoring, de beheersing en (bij)sturing hierop verzorgd: o inhoudelijke beheersing door bewaking van het dienstverleningsniveau; o financiële beheersing door monitoring van de planning en control cyclus; o personele beheersing door het nemen van uitvoeringsbesluiten over de formatie en door monitoring van het personeelsbestand. bouwt en behoudt sterke relaties met de multidisciplinaire partners, buurregio’s en internationale samenwerkingsverbanden van de Veiligheidsregio. heeft ambtelijk, bestuurlijk en met veiligheidspartners samengewerkt om covid-19 te bestrijden.

Control: − heeft ervoor gezorgd dat risicomanagement beklijft in de organisatie; o In de aanloop naar de kadernota en de begroting zijn de risico’s doorgenomen, nieuwe risico’s geïdentificeerd en waar mogelijk gekwantificeerd met de leidinggevenden van de afdelingen; zo wordt de risico-inventarisatie actueel gehouden. o Bij de tussentijdse verslaglegging en jaarstukken is over de voortgang van de uitvoering van beheersmaatregelen gerapporteerd; − is, om risico’s te managen, gestart met het beschrijven, vastleggen en actualiseren van processen, het uitvoeren van interne controle- en beheersingsmaatregelen en auditing. Een voorbeeld is het P2P-proces (purchase to payment, van bestellen tot betalen); − heeft qua financieel beheer stappen gezet om interne controle- en beheersmaatregelen beter in te richten en uit te voeren. Dit wordt verder uitgerold naar de ondersteunende en lijnafdelingen. Indicatoren: hoe hebben we dit gemeten? Tweemaal per jaar zijn de prestaties op de Opgaven / een aantal doelstellingen gemeten via indicatoren op de prestatiekaart. De prestatiekaart staat in bijlage 3 van deze jaarstukken. Wat heeft het gekost? Programma

L/B

5.0 Directie en control

Baten

-

Lasten

816.000

1.328.540

1.135.880

192.660

-816.000

-1.295.000

-919.450

-375.550

nadeel

nadeel

nadeel

voordeel

-816.000

-1.295.000

-919.450

-375.550

nadeel

nadeel

nadeel

voordeel

Totaal saldo baten en lasten

Mutaties reserves 5.0 Directie en control

Begroting 2021

Begroting na wijziging 2021 33.540

Realisatie 2021 216.431

Verschil 2021 182.891

Onttrekkingen Toevoegingen

Saldo reserves Resultaat

Pagina 22 van 96

Een specificatie is opgenomen in de jaarrekening.

Pagina 23 van 96

Programma:

6. Bedrijfsvoering

Programmahouder:

dhr. H.J. van Schaik

Welke Opgaven voert Bedrijfsvoering primair uit? 3. Sterke informatiepositie 4. Een gezonde financiële basis en betrokken medewerkers Wat hebben we bereikt? 3. Sterke informatiepositie − Met het aanwijzen van een programma(manager) heeft de VNOG samenhang gebracht in de initiatieven op het gebied van informatiegestuurd werken en krijgen we een beter beeld hoe deze initiatieven bijdragen aan een sterke informatiepositie van de VNOG. We trekken hierbij op met andere veiligheidsregio’s. − In 2021 is flink ingezet op informatiebeveiliging en privacy. We zijn gestart met het versnellingsprogramma informatieveiligheid. Landelijk werken we samen in het netwerk informatieveiligheid. Naast de Functionaris Gegevensbescherming (FG) zijn ook een Chief Information & Security Officer (CISO) en een Privacy Officer (PO) benoemd en is de SecurityBoard gestart. − De interne communicatie richting medewerkers is verder versterkt. Het platform ‘MijnVNOG’ is verder vormgegeven en het gebruik van Office365, SharePoint en OneDrive is uitgerold. Ook de externe communicatie is versterkt, onder meer door webcare. − Gemeenten zijn intensief ondersteund in hun communicatie ten aanzien van covid-19. − Alle kazernes zijn gescreend aan de hand van de blauwdruk VNOG en dit is vastgelegd in een QuickScan. Daarnaast is van elke kazerne een nul- & conditiemeting gemaakt.

Deze informatie is vertaald in een MJOP per kazerne. Deze informatie is besproken en overgedragen aan de gebouwbeheerders van de gemeenten. 4. Een gezonde financiële basis en betrokken medewerkers − De VNOG werkt aan een plan om de bezetting van de werklocaties te optimaliseren, rekening houdend met de woonlocatie van medewerkers en de wens om meer thuis te werken. − De planvorming rond “1 post gedachte Apeldoorn” is in volle gang. − Er is een blauwdruk voor nieuwbouw van posten beschikbaar. In overleg met gemeenten wordt deze ingezet. Ook wordt deze gehanteerd als maatstaf voor bestaande posten. − Onze solide financiële positie is geconsolideerd. De control-functie is verder uitgebouwd om de rechtmatigheid en transparantie te versterken. De (nieuwe) accountant was positief; hij constateerde ruimte voor verbetering, maar heeft over het jaar 2020 een goedkeurende verklaring afgegeven, alsmede een positieve managementletter 2021 (interim). − Met het ‘Huis van werkvermogen’ is ingezet op de versterking van onze medewerkers. Onder andere leren en werken en vitaliteit vormen de verdiepingen van dit huis. Juist in de tijd van gedwongen thuiswerken is sterk ingezet op de vitaliteit. Wat hebben we ervoor gedaan? 3. Sterke informatiepositie − De VNOG heeft verder vormgegeven aan het programma informatiegestuurd werken.

− De VNOG neemt landelijk deel aan POI (landelijke Programmaoverleg Informatievoorziening), VR-ISAC (Veiligheidsregio’s Information Sharing and Analysis Center) en het netwerk Informatieveiligheid. − Er is hardware en software ingericht om informatiegestuurd te kunnen werken. − Het digitaal samenwerken is organisatie-breed uitgerold. − Er is een bestuurlijke rapportage opgesteld t.a.v. gegevensverwerking en informatieveiligheid.

Pagina 24 van 96

− −

We hebben een actieplan opgesteld voor het versnellingsprogramma informatiebeveiliging en werken dat uit in een bestuurlijk plan van aanpak. Controller, Jurist, FG en CISO werken op vaste basis samen in de in 2021 ingerichte SecurityBoard, zowel adviserend als toezichthoudend.

4. Een gezonde financiële basis en betrokken medewerkers − Afdeling Bedrijfsvoering (BV) heeft met alle gemeenten overlegd over de demarcatie; de uitkomsten en het voorstel voor een uniforme Regeling zijn bestuurlijk vastgesteld door het Algemeen Bestuur op 9 december 2021. − Er wordt gewerkt in goede samenwerking met de gemeente Apeldoorn aan het tot stand komen van de 1 post Apeldoorn, waarin uitruk en kantoorfunctie samengaan. − Ook in 2021 zijn er diverse nieuwbouw en verbouwingen geweest. De VNOG heeft daar samen met de gemeenten in opgetrokken. − −

− − − − −

Binnen ‘De Expeditie’ is zorggedragen voor de persoonlijke ontwikkeling van onze leidinggevenden en medewerkers. Er is veel gewerkt aan de vitaliteit van de medewerkers. Medewerkers hebben een Health Check kunnen doen, circa 120 medewerkers hebben dit gedaan. De uitkomsten van de Health Check zijn geëvalueerd. Daarop is een werkgroep VNOG Vitaal met ambassadeurs opgezet. Voor individuele medewerkers is er loopbaanadvies. In het GO FIT programma kunnen medewerkers aan de slag met de thema’s fysiek fit, in balans, in verbinding en wendbaar. Met het Good Habitz trainingsaanbod zijn 150 trainingen beschikbaar gesteld op het gebied van persoonlijke versterking, maar ook op digitale vaardigheden, privacy, veiligheid, leiderschap etc. BV heeft gezorgd voor de financiële-, contracten- en polis-administratie en heeft geadviseerd over financiën, verzekeringen, inkoop en een bijdrage geleverd aan het risicomanagement. De contracten worden sinds 2021 met behulp nieuwe software bewaakt. BV heeft de lijnorganisatie en projecten secretarieel en administratief ondersteund. Dit is geëvalueerd en in lijn gebracht met de vernieuwde organisatie van de brandweerzorg in vier districten. BV heeft dagelijks de organisatie ondersteund op veel gebieden, zowel adviserend als uitvoerend: juridisch, beleid, communicatie, privacy, personeel, Arbo, financiën, servicedesk, archief, werkadministraties etc.

Indicatoren: hoe hebben we dit gemeten? Tweemaal per jaar zijn de prestaties op de Opgaven / een aantal doelstellingen gemeten via indicatoren op de prestatiekaart. De prestatiekaart staat in bijlage 3 van deze jaarstukken. Wat heeft het gekost? Programma

L/B

6.0 Bedrijfsvoering

Baten

5.000

Begroting na wijziging 2021 5.000

48.688

43.688

Lasten

12.304.500

13.615.000

13.378.314

236.686

-12.299.500

-13.610.000

-13.329.626

-280.374

nadeel

nadeel

nadeel

voordeel

435.000

735.400

340.215

-395.185

67.000

159.948

-92.948

435.000

668.400

180.267

488.133

voordeel

voordeel

voordeel

nadeel

-11.864.500

-12.941.600

-13.149.359

207.759

nadeel

nadeel

nadeel

nadeel

Totaal saldo baten en lasten

Mutaties reserves 6.0 Bedrijfsvoering

Onttrekkingen

Begroting 2021

Toevoegingen Saldo reserves

Resultaat

Pagina 25 van 96

Realisatie 2021

Verschil 2021

Een specificatie is opgenomen in de jaarrekening.

Pagina 26 van 96

Programma:

7. Algemene dekkingsmiddelen

Programmahouder:

dhr. H.J. van Schaik

De algemene dekkingsmiddelen betreffen middelen die beschikbaar zijn ter dekking van de uitgaven op de andere programma’s. Dit programma kent niet een op zichzelf staand doel. Voor de VNOG bestaan de algemene dekkingsmiddelen voornamelijk uit de gemeentelijke bijdragen en uit de Brede Doeluitkering Rampenbestrijding (BDUR) middelen vanuit het Rijk. In dit programma zijn de inkomsten verantwoord van de gemeentelijke bijdragen die zijn bepaald bij de vaststelling van de VNOG begroting 2021 en de rijksbijdrage met betrekking tot de BDUR. Wat heeft het gekost? Programma

L/B

7.0 Algemene dekkingsmiddelen en onvoorzien

Baten

55.542.000

Begroting na wijziging 2021 57.968.656

Lasten

2.988.068

8.729.454

6.301.603

2.427.851

52.553.932

49.239.202

50.644.286

-1.405.084

voordeel

voordeel

voordeel

voordeel

Totaal saldo baten en lasten

Mutaties reserves 7.0 Algemene dekkingsmiddelen en onvoorzien Saldo reserves

Resultaat

Begroting 2021

Onttrekkingen Toevoegingen

Realisatie 2021 56.945.890

Verschil 2021 -1.022.766

4.379.381

4.379.381

249.898

249.898

249.898

-249.898

4.129.483

4.129.483

-0

nadeel

voordeel

voordeel

voordeel

52.304.034

53.368.685

54.773.770

-1.405.085

voordeel

voordeel

voordeel

voordeel

Een specificatie is opgenomen in de jaarrekening.

Pagina 27 van 96

0 -

Programma:

8. Brandweerkazernes in eigendom en overgangsrecht

Programmahouder:

dhr. H.J. van Schaik

Het programma 8 betreft de drie kazernes in eigendom van de VNOG (Apeldoorn-Saba, Doetinchem, Harderwijk), verrekening kazernes Epe en Apeldoorn en de afwikkeling van de financiële gevolgen van het FLO overgangsrecht met de gemeenten Apeldoorn en Doetinchem. Dit programma wordt één op één met alleen de desbetreffende gemeenten verrekend. Wat hebben we bereikt? 1. Kazernes: Goed uitgeruste en onderhouden kazernes, zodat de uitruk kan plaatsvinden en er werkzaamheden kunnen worden verricht. 2. Overgangsrecht: Een juiste uitvoering van het FLO overgangsrecht. Wat hebben we ervoor gedaan? 1. Kazernes − De VNOG heeft ervoor gezorgd / gecoördineerd dat het onderhoud en de facilitaire diensten plaats hebben gevonden. − Tevens is gezorgd voor een juiste verrekening van de kosten met de betreffende gemeenten. 2. Overgangsrecht − De VNOG heeft gezorgd voor een juiste uitvoering van het FLO overgangsrecht en voor verrekening van de kosten met de betreffende gemeenten. Wat heeft het gekost? Programma

L/B

Begroting 2021

8.0 Kazernes in eigendom en overgangsrecht

Baten

3.093.000

Begroting na wijziging 2021 3.291.000

Lasten

3.093.000

3.291.000

Totaal saldo baten en lasten Mutaties reserves 8.0 Kazernes in eigendom en overgangsrecht

Realisatie 2021

Verschil 2021

4.626.279

1.335.279

4.626.279

-1.335.279

-

-

-

-

-

-

-

-

Onttrekkingen Toevoegingen

Saldo reserves Resultaat

Bedragen in euro’s, een negatief bedrag betekent een voordeel.

Een specificatie is opgenomen in de jaarrekening. Pagina 28 van 96

4. Paragrafen 4.1. Paragraaf Weerstandsvermogen en risicobeheersing In de paragraaf ‘Weerstandsvermogen en risicobeheersing’ worden de risico’s in beeld gebracht en gerelateerd aan de weerstandscapaciteit. Vorig jaar is op deze plek aangegeven dat het beleid over de risico’s, reserves en het weerstandsvermogen was geactualiseerd. Dit was mede nodig om bestuurlijk voldoende zicht te geven op de benodigde reserves, voorzieningen en het vereiste weerstandsvermogen bij de resultaatsbestemmingen. In 2021 is het risicomanagement binnen de VNOG verder uitgewerkt en ingebed in de P&C cyclus, met als uitgangspunt de completering van de risico-inventarisatie in de Kadernota 2022-2025. In deze paragraaf wordt het beleid voor het risicomanagement en het benodigde weerstandsvermogen samengevat. Verder worden de bevindingen van het in 2021 uitgevoerde risicomanagement geduid ten opzichte van de eerder in de begroting 2021 genoemde risico’s. Risicomanagement De vastgestelde hoofdlijnen van het beleid t.a.v.

het risicomanagement zijn: • het wettelijk kader voor risicobeheersing uit artikel 9 en 13 van het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) betreffende de vereiste paragrafen in de begroting en rekening; • het treffen van beheersingsmaatregelen door de VNOG ter vermijding en vermindering van risico’s en het voorbereid zijn op de mogelijke (financiële) gevolgen van risico’s binnen de bedrijfsvoering, die het realiseren van de doelstellingen kunnen verstoren; • het uitvoeren van die maatregelen; het beheersen ervan en het rapporteren erover in de P&C stukken; • het kwantificeren van de risico’s in een 5-tal kans percentages t.w.: 10%, 30%, 50%, 70% en 90%; waarbij bij een kans van 90% dat het risico zich kan voordoen, wordt overwogen om de begroting daarop aan te passen; • het voor maximaal 3 jaar bepalen van de voor de maatregelen benodigde financiële middelen, zijnde de benodigde weerstandscapaciteit voor structurele risico’s, door vermenigvuldiging met de genoemde percentages die de kans op het risico weergeven. Het MT van de VNOG heeft begin 2021 verantwoordelijkheid genomen van de invulling en planning van het risicomanagement. De voorgestelde aanpak heeft als doel om de geïnventariseerde risico’s te volgen en te bewaken en ook om nieuwe risico’s te onderkennen en vast te stellen.

De getroffen maatregelen zijn gericht op het beperken, overdragen, vermijden en/of mogelijk accepteren van de gesignaleerde risico’s. De taken die in het kader van het risicomanagement, vanaf 2021, worden uitgevoerd volgen de P&Ccyclus. Deze taken hebben betrekking op: • in het begin van het jaar: voor de begroting een marginale toetsing op mogelijke gevolgen van voortschrijdende ontwikkelingen t.o.v. de bij de kadernota geïnventariseerde risico’s en maatregelen; voor de jaarrekening een beoordeling en verantwoording over de uitvoering van de maatregelen en een vergelijking met risico’s en beheermaatregelen opgenomen in de begroting van het betreffende jaar; • lopende het jaar: bewaking op de mogelijke uitvoering/herziening van genoemde maatregelen en de rapportage daaromtrent in de tussentijdse verslaglegging; Pagina 29 van 96