Raadsvoorstel Dagactiviteiten voor mensen met dementie

Zaaknummer

:

1506534

Documentnummer

:

1506538

Datum B&W vergadering

:

31 januari 2023

Raadsvoorstel Onderwerp: Dagactiviteiten voor mensen met dementie Beslispunten 1. Het ‘Plan van Aanpak: Zinvolle dagactiviteiten voor mensen met dementie’ (verder Uitvoeringsplan) vast te stellen 2. Voor een pilot in de jaren 2023 en 2024 een budget van €160.000,= beschikbaar te stellen voor de borging van dagactiviteiten voor mensen met dementie. 3. Dit budget te dekken vanuit de reserve Sociaal Domein. Inleiding De rapportage ‘Toekomstbestendig beleid Putten’ (Berenschot, 2021) stelt dat Putten de verschuiving van geïndiceerde voorzieningen naar algemene voorzieningen nog niet gemaakt heeft. Algemene voorzieningen maken een belangrijk onderdeel uit van een goede sociale basis, preventie en dragen bij aan een meer inclusieve samenleving. Ze zijn laagdrempelig, toegankelijk en voor iedereen beschikbaar. In de vastgestelde startnotitie Meerjarenplan 2023 – 2027 is beschreven dat de algemene voorzieningen beter kunnen worden neergezet. Eén van de voorzieningen waarvan we al weten dat deze gemist wordt is een voorziening voor mensen met dementie en hun mantelzorgers. Dementie is hard op weg om volksziekte nummer 1 te worden. Eén op de vijf personen krijgt dementie. In de Inclusieagenda Putten Voor Iedereen werd in 2020 al aangegeven dat Putten een dementievriendelijke gemeente wil zijn. Dat vraagt dat de doelgroep, mensen met (beginnende) dementie en hun behoeften in beeld zijn.

In april 2022 kreeg de gemeente de kans via Zonmw (Nederlandse organisatie voor gezondheidsonderzoek en zorginnovatie) om onderzoek te doen naar het lokale beeld van mensen met (beginnende) dementie en de behoefte aan zinvolle dagactiviteiten. Beide onderwerpen gericht op zowel nu als de toekomst. Samen met inwoners (veelal mantelzorgers van mensen met dementie), Putten voor Elkaar, Stichting Gelukkig Ouder Worden, het Inclusiepanel, Participatieraad, afgevaardigden van Alzheimer Nederland en zorgpartijen uit Putten, heeft het onderzoek vorm gekregen.

De resultaten van het onderzoek zijn de basis van het Uitvoeringsplan. In dit plan staat beschreven welke behoefte er is voor mensen met dementie, maar ook hoe die behoefte ingevuld kan worden. Het plan bestaat uit meerdere concrete acties die door de gemeente uitgevoerd kunnen worden of bij een maatschappelijke partner kunnen worden belegd. Geconstateerd is dat vooral voor thuiswonende mensen met beginnende dementie nog weinig voorzieningen aanwezig zijn die aansluiten op de behoefte van de doelgroep. Zodoende creëren we in deze pilot een ontmoetingscentrum voor mensen met (beginnende) dementie, hun mantelzorgers en andere naasten/ inwoners. In dit ontmoetingscentrum worden activiteiten georganiseerd voor mensen met dementie en hun mantelzorgers. Daarnaast is het een informatiepunt voor alle vragen over dementie. En worden er trainingen voor iedere inwoner van Putten verzorgd. Op die manier wordt Putten dementievriendelijk. Beoogd effect Het creëren van een ontmoetingscentrum waar thuiswonende mensen met (beginnende) dementie, hun mantelzorgers en alle andere inwoners van Putten terecht kunnen voor informatie, activiteiten en ondersteuning. Daardoor kunnen mensen met (beginnende) dementie zo lang mogelijk zelfredzaam, veilig en met een goede kwaliteit van leven meedoen in onze samenleving.

Argumenten 1.1 We verhogen hiermee de kwaliteit van leven voor inwoners met dementie en hun naasten. Uit het onderzoek blijkt dat mensen met dementie behoefte hebben aan toegankelijke activiteiten die ze helpen gezond te blijven, in contact te blijven met anderen en waarmee ze leren omgaan met (de gevolgen van) dementie. Voor mantelzorgers is er behoefte aan ondersteuning die de last van het mantelzorgen verlicht. Voor beiden geldt dat voorlichting van belang is en dat ondersteuning vanuit de sociale omgeving (denk aan familie maar ook de winkel op de hoek) essentieel is. Door het plan uit te werken creëren we een ontmoetingscentrum waar activiteiten en voorlichting voor mensen met dementie, hun mantelzorgers en de sociale omgeving vorm krijgen. 1.2 Het Uitvoeringsplan sluit aan op de doelstellingen van de Wmo. De Wmo faciliteert dat mensen met dementie zo lang mogelijk thuis kunnen blijven wonen. De wet regelt ondersteuning voor de persoon met dementie en hun naasten. Het gaat dan bijvoorbeeld over maatwerk zoals huishoudelijke hulp, begeleiding en dagbesteding. Maar deze ondersteuning kan ook met behulp van een algemeen toegankelijke voorziening als een ontmoetingscentrum worden geregeld. Het opzetten van zo’n ontmoetingscentrum maakt onderdeel uit van het Uitvoeringsplan. 1.3 De uitwerking van dit Plan sluit aan bij eerder beleid rondom Inclusie.

In de Inclusieagenda werd in 2020 al genoemd dat de gemeente dementievriendelijk wil zijn. In een dementievriendelijke gemeente weten inwoners dementie te

2 van 5

herkennen en ernaar te handelen. Zo kunnen mensen met dementie langer zelfstandig wonen. De gemeente stimuleert en faciliteert inwoners, bedrijven, verenigingen en organisaties om zich actief in te zetten. Zo wordt de gemeenschap inclusief voor mensen met dementie en kunnen zij langer mee blijven doen. Een dementievriendelijke gemeente heeft een aantal kenmerken. Het Uitvoeringsplan borgt de concrete uitwerking van deze kenmerken. 1.4 We bereiden ons met de uitvoering van het plan voor op de veranderende samenleving. De aankomende jaren wordt er een verdubbeling verwacht van het aantal 75plussers tot 2041 tot zo’n 28% van de bevolking. Vooral mensen boven de 65 jaar krijgen te maken met deze ziekte. Als mantelzorger of als patiënt. Landelijk is 45% van de 65 plussers mantelzorger, in de regio is dit percentage zelfs hoger. Daarmee verandert de samenleving naar één waar mensen met dementie ook in het dagelijkse leven mee moeten kunnen blijven doen. Met de uitvoering van dit plan creëren we hiervoor de basis. 1.5 Het ontbreekt in Putten aan voorzieningen voor mensen met dementie die (nog) geen indicatie hebben. In de gemeente Putten worden voorzieningen voor inwoners met een Wmo-indicatie aangeboden bij verschillende zorgboerderijen, verzorgings- en ontmoetingshuizen.

Putten voor elkaar, Alzheimer Nederland en Stichting Gelukkig Ouder worden organiseren daarnaast ook activiteiten waar zonder indicatie aan deelgenomen kan worden. Deze zijn echter niet specifiek bedoeld voor mensen met dementie. Daardoor hebben veel mensen met beginnende dementie die nog niet zijn geïndiceerd, geen voorziening waarvan zij gebruik kunnen of willen maken. Dit wordt zoals uit het onderzoek blijkt als een gemis ervaren. 2.1 De uitwerking van het Plan wordt (deels) uitgevoerd door geschoolde professionals Uitwerking en uitvoering van dit Plan vraagt specifieke kennis over (omgang van) mensen met dementie en de vraagstukken die mantelzorgers en verdere omgeving tegen komen. Naast geschoolde professionals zullen ook vrijwilligers meewerken binnen onder andere het ontmoetingscentrum. 2.2 Voor het creëren van een ontmoetingscentrum voor zowel mensen met dementie als hun naasten moet een fysieke ruimte beschikbaar worden gesteld. Voor mensen met dementie is het belangrijk mee te kunnen blijven doen in de samenleving. Zinvolle dagactiviteiten zijn een belangrijke manier om structuur in het leven te behouden en met anderen in contact te blijven. Het ontmoetingscentrum is een fysieke ruimte. Streven is om in diverse buurthuizen dagdelen ontmoeting te creëren.

3 van 5

2.3 Kennis over dementie doorgeven en bestendigen bij alle inwoners van Putten kost tijd en geld. Voor mensen met dementie is het belangrijk dat anderen kennis hebben over dementie. Het kan dan gaan over de inwoners die lid zijn van een vereniging, de kerk, maar ook de ondernemers. We willen ervoor zorgen dat iedere inwoner kennis heeft van dementie en hoe hiermee om te gaan. Daarvoor worden trainingen ingezet, maar ook toneel kan daarin een rol spelen. Kanttekeningen 1.1 Geïndiceerd maatwerk in Putten is goed geregeld In Putten zijn meerdere aanbieders actief op het gebied van geïndiceerde dagbesteding voor mensen met dementie. Tussen deze aanbieders wordt samengewerkt. Deze dagbesteding is echter alleen beschikbaar voor mensen met dementie met een indicatie. Uitvoering In het Uitvoeringsplan staan een aantal zeer gerichte acties. Een gedeelte hiervan wordt door of in samenspraak met de gemeente opgepakt. Maar een groot deel wordt belegd bij verschillende maatschappelijke partners. De uitvoering is in te delen in een implementatie en borgingsfase. Tijdens de implementatiefase wordt o.a. het ontmoetingscentrum gecreëerd en de eerste activiteiten en trainingen geboden. In de borgingsfase wordt het aanbod vergroot en bestendigd.

We leggen zowel implementatie als borging bij partners die nu ook al een rol hebben in sommige onderdelen zoals Putten voor Elkaar en Stichting Gelukkig Ouder Worden. Financiële gevolgen Het benodigde budget in deze pilot, voor het opzetten en borgen van het ontmoetingscentrum bedraagt €160.000,= voor 2023 en 2024. Hiervan wordt inzet professionals, huur ruimte, inhuur trainingen en de uitvoering van communicatie bekostigd. Inzet Professionals Huur ruimtes Trainingen / Activiteitenkosten / Communicatie

Begroot € 110.000 € 30.000 € 20.000

Voorgesteld wordt dit budget ten laste van de reserve sociaal domein te verwerken. Aan de hand van een evaluatie bepalen we of de aanpak uit het uitvoeringsplan wordt gecontinueerd. Indien uit de evaluatie blijkt dat voortzetting van het ontmoetingscentrum gewenst is, komt ook de structurele financiering aan de orde. Hiervoor komen we terug bij uw Raad.

4 van 5

Bijlagen 1. Onderzoek: Zinvolle dagactiviteiten voor mensen met dementie 2. Plan van aanpak: Zinvolle dagactiviteiten voor mensen met dementie Commissiebehandeling De commissievergadering is terug te luisteren op https://putten.raadsinformatie.nl/.

Burgemeester en wethouders van Putten, de secretaris

de burgemeester

mr. F.E. Contant

H. A. Lambooij

Portefeuillehouder

J. van den Hoorn

Afdeling

Samenleving Beleid en Advies

Behandelend ambtenaar

M.T. Kevelam - de Vries

Telefoonnummer

+31341359603

5 van 5