Raadsvoorstel - Centrumplan fase 2

Zaaknummer

1460724

Documentnummer

1573676

Datum B en W-vergadering

16 mei 2023

Raadsvoorstel Onderwerp Centrumplan Putten fase 2 herinrichting kernwinkelgebied Beslispunten 1.

De planuitgangspunten voor het plan Centrumplan fase 2, herinrichting kernwinkelgebied, vast te stellen.

2.

Een totaal uitvoeringskrediet beschikbaar te stellen voor fase 2 van het Centrumplan Putten, de herinrichting kernwinkelgebied ter grootte van € 5.845.000 en dit te dekken voor: a.

Raming investering n.a.v. second opinion (coalitieakkoord 2022-2026): i.

€ 2.265.000 uit het beschikbaar gestelde krediet in 2019;

ii.

€ 292.000 uit het afkoppelingsbudget;

iii.

€ 330.000 uit het budget voor vrijvervalriolering vanuit het ZAP;

iv. € 40.000 uit een bijdrage vanuit openbare verlichting; v.

€ 1.600.000 af te schrijven in 40 jaar en de kapitaallast à € 40.000 te dekken uit de in het coalitieakkoord 2022-2026 opgenomen kapitaallasten.

b.

Raming aanvullende ontwerpen: i.

€ 318.000 uit de in de algemene reserve gelabelde duurzaamheidsgelden;

ii.

€ 392.000 uit de in de algemene reserve gelabelde restant reserve precariobelasting;

iii.

€ 608.000 af te schrijven in 40 jaar en de kapitaallast à € 15.200 te dekken uit de in het coalitieakkoord 2022-2026 opgenomen kapitaallasten en het resterende deel à € 24.800 vrij te laten vallen ten gunste van het begrotingssaldo.

Inleiding Het integrale Centrumplan Putten is al in april 2017 door de gemeenteraad vastgesteld. Dit besluit werd gevolgd door een raadsbesluit op 11 juli 2019, waarin het uitgewerkte plan werd vastgesteld voor de herinrichting van het Fontanusplein en het Kerkplein (fase 1) en de winkelstraten in het kernwinkelgebied (fase 2). Nu de pleinen zijn aangelegd en deze fase is afgerond, gaan wij door met de herinrichting van de winkelstraten, zoals ook vastgelegd in het Coalitieakkoord. Nadat het plan voor het kernwinkelgebied in 2019 is vastgesteld zijn er diverse ontwikkelingen geweest die van invloed waren op het centrum en de wijze waarop het functioneert. Zo heeft de corona-periode geleid tot een andere beleving van het centrum en een veranderende wijze van winkelen. De nadruk is meer komen te liggen op de verblijfsfunctie van het centrum en om

elkaar te ontmoeten. Ook het klimaat-adaptief maken van het kernwinkelgebied, vergroenen om hittestress meer tegen te gaan en het afkoppelen van hemelwater voor infiltratie in de bodem, vraagt een andere benadering. Het college heeft dan ook besloten om eind 2022 de bestaande ontwerpen te actualiseren. U bent hierover geïnformeerd met een raadsinformatiebrief in november 2022. Dit actualiseren hebben wij op een participatieve manier ingestoken. We hebben participatiebijeenkomsten georganiseerd met inwoners, ondernemers en organisaties wat tot een grote betrokkenheid bij de uitwerking van de plannen heeft geleid. Dit proces heeft geleid tot een bijgesteld planvoorstel. De planuitgangspunten van het bijgestelde plan en de financiële consequenties lichten we toe in dit voorstel. Beoogd effect Met de herinrichting van het kernwinkelgebied het centrum van Putten weer een hedendaags aantrekkelijk beeld geven en voorbereid op de toekomst, zowel economisch als klimaatadaptief. Het aanvullend uitvoeringskrediet maakt het mogelijk om deze 2e fase van het Centrumplan Putten te realiseren. Argumenten 1.1 Met de herinrichting geven we het kernwinkelgebied een flinke kwaliteitsimpuls. Bij het herinrichtingen van het kernwinkelgebied gaat het om de volgende 3 winkelstraten en de pleintjes: -

De Verlengde Dorpsstraat vanaf het kruispunt met de Bakkerstraat tot aan het kruispunt met de Kerkstraat.

-

De Dorpsstraat vanaf kruispunt met de Kerkstraat tot aan het kruispunt met de Achterstraat

-

De Kerkstraat vanaf het kruispunt met de Dorpsstraat tot en met het plein De Pol/Het Oranjeplein.

De openbare ruimte van deze straten is verouderd en voldoet niet meer aan hedendaagse normen ten aanzien van kwaliteit, toegankelijkheid en uitstraling. Met een herinrichting van het kernwinkelgebied zorgen we voor een aantrekkelijk, toegankelijk en groener winkelcentrum, waar het prettig is om te komen winkelen, te verblijven en elkaar te ontmoeten. 1.2 Het geactualiseerde plan heeft breed draagvlak Er is gekozen om het kernwinkelgebied samen met ondernemers, bewoners en belanghebbenden vorm te geven. Dit was een uitdaging, met een beperkte ruimte binnen het plangebied en veel verschillende belangen. De afgelopen periode zijn 2 inloopavonden georganiseerd. De eerste avond was in 30 november 2022. Op deze avond zijn de eerder opgestelde ontwerpen getoond. Dit om ideeën op te halen en te verkennen waar ruimte was voor verbeteringen. Er is deze avond veel input ontvangen, gevolgd door een ter inzage legging waar ook veel reacties kwamen. Belangrijke items waren onder meer verkeer, parkeren en groen. Alle opmerkingen zijn in een integraal overzicht opgenomen, dat als basis is gebruikt voor de nieuwe schetsontwerpen. Door het stedenbouwkundig bureau zijn, voor de Verlengde

2 van 8

Dorpsstraat, het pleintje bij Foppen en De Pol/Het Oranjeplein, steeds 2 varianten uitgewerkt. Deze schetsontwerpen zijn toegelicht in een tweede bijeenkomst op 16 maart van dit jaar, gevolgd door een ter inzage legging van 14 dagen. Dit leidde maar liefst tot bijna 400 reacties. Een managementsamenvatting van deze reacties hiervan treft u aan in bijlage 1. Op basis van deze reacties hebben we de planuitgangspunten voor het kernwinkelgebied verder aan kunnen scherpen. 1.3 Door de ontwikkelingen de afgelopen jaren en de participatie zijn we gekomen tot een andere invulling en actualisering van de planuitgangspunten. Gelet op de ontwikkelingen de afgelopen jaren hebben we voor elk van de pleintjes in het kernwinkelgebied 2 geactualiseerde ontwerpen gemaakt als basis voor de participatie. In de smallere gedeelten van de Kerkstraat en Dorpsstraat zijn de keuzes zeer beperkt, gelet op de beschikbare ruimte in het straatprofiel. Voor de inrichting van de pleinen was meer ontwerpvrijheid mogelijk. Voor de ontwerpen hebben we de volgende uitgangspunten gebruikt: -

Meer groen op de pleinen en waar mogelijk versterken van de bestaande groenstructuren.

-

Meer focus op de winkelstraten en pleintjes als verblijfsgebied, ruimte voor ontmoeting en terrassen. Door het toepassen van onder meer ‘’groeneilanden’’ in combinatie met zitranden, wordt de verblijfs- en ontmoetingsfunctie versterkt.

-

Verder autoluw maken van het kernwinkelgebied om de verblijfsfunctie, het aangenaam kunnen winkelen, het ontmoeten en de mogelijkheid voor terrassen meer tot uitdrukking te laten komen. Alleen het gemotoriseerd verkeer toelaten, daar waar noodzakelijk (bevoorrading, bereikbaarheid particuliere woningen).

Vanuit de brede participatie ontvangen reacties hebben op de verschillende varianten inzicht gegeven welke planuitgangspunten het meeste draagvlak hebben voor de inrichting van de openbare ruimte. De lijst met planuitgangspunten zijn opgenomen in bijlage 2. De hierna beschreven varianten zijn opgenomen in bijlage 3. Het plein bij Foppen Tijdens de participatie zijn 2 inrichtingsvarianten gepresenteerd voor het plein bij Foppen. Deze varianten onderscheiden zich onderling door de wijze waarop het fietsparkeren was vormgegeven en de hoeveelheid groen. Hier was de voorkeur voor de variant ’’groen-terras’’, met ruimte voor terrassen en het fietsparkeren centraal nabij de Achterstraat. Vanuit de direct omwonenden kwam het verzoek om de Weverstraat af te sluiten, om daarmee het doorgaande verkeer op de Dorpsstraat te beperken en de verblijfsfunctie te versterken. De Verlengde Dorpsstraat Hiervoor zijn 2 varianten gepresenteerd. Een traditionele inrichting rondom de Kerk met hagen en duidelijke structuren ‘’groen-terras’’ en een variant in het verlengde van de vormen op het plein Foppen ‘’water-groen’’. Daarnaast is een sub variant getoond waarbij het huidige parkeren aan de Verlengde Dorpsstraat te laten vervallen. In de reacties was een lichte voorkeur voor de variant ‘’groen-terras’’.

Uit de toelichting op de keuzes bleek dat er een duidelijke voorkeur is om het parkeren te laten vervallen.

3 van 8

Met het vervallen van de parkeervakken wordt enerzijds een duidelijkere afbakening van het winkelgebied gemarkeerd bij de ingang Bakkerstraat, wat inrijdend verkeer (dat vervolgens doorrijd naar de Kerkstraat/Dorpsstraat) ontmoedigt. Het zoekend en draaiend verkeer en het in- en uitrijden van en naar de parkeerplaatsen in de Verlengde Dorpsstraat wordt voorkomen, wat de verkeersveiligheid verbetert. Anderzijds wordt de verblijfsfunctie versterk. Er komt aan de noordzijde van de weg meer ruimte voor horeca en meer ruimte voor de aanplant van bomen. Wel willen we 3 parkeerplaatsen behouden voor minder-validen en een mogelijkheid om kort te parkeren bij de geldmaat. Naast het versterken van de groenstructuur biedt de groene variant ruimte voor terrassen, met name aan de noordzijde van de Verlengde Dorpsstraat. Voor het pleintje bij Van Ganswijk wordt nog een nader ontwerp uitgewerkt. De Pol/het Oranjeplein Voor De Pol/het Oranjeplein verschilden de beide varianten sterk. De eerste variant, ‘’verkeergroen’’ was vooral gebaseerd op de huidige verkeersfunctie, waarbij in de resterende oppervlak ruimte was voor groen en terrassen. De variant ‘’plein-horeca’’ beperkt het verkeer op het plein .

Door afsluiting van de Achterstraat, Kerkstraat (zuidkant plein) en de Bakkerstraat op het plein, blijft alleen de route vanuit de Kerkstraat vanuit noordelijke richting de Garderenseweg open (onder meer de bevoorrading van de winkels). Zie bijlage 2. Met deze ingreep ontstaat meer ruimte voor de verblijfsfunctie. Zo kan het plein meer ruimte voor terrassen en evenementen bieden en biedt het tegelijkertijd meer ruimte voor meer groen. Voor de variant was een duidelijke voorkeur op basis van de reacties. 1.4 Het kernwinkelgebied wordt klimaat-adaptief ingericht Het klimaat-adaptief inrichten is een breed begrip, terwijl we in de smalle profielen in de openbare ruimte van het kernwinkelgebied hebben. Getracht is om op de pleinen meer bomen met een brede kroon toe te voegen tegen hitte. En in het geheel risico’s van regenwateroverlast te beperken en maximaal infiltratie tegen verdroging door de extra waterberging te realiseren. Door het afkoppelen van het hemelwater van de straten en het afkoppelen van 50 % van de in het gebied aanwezige daken leggen wij een basis voor het realiseren van onze duurzaamheidsambities. De volgende maatregelen zijn voorzien: -

Het toepassen van een infiltratie-transport-riool met een 2 bergingsvoorziening (Hema en oude showroom Achterstraat) voor de afvoer van het regenwater (gescheiden systeem). Daarmee realiseren we een klimaatrobuuste oplossing met een berging van 70 mm (de nieuwe norm). Het bergingsvolume biedt de mogelijkheid om 50% van het dakoppervlak binnen het plangebied af te koppelen en te infiltreren.

-

Het vuilwaterriool in de Dorpsstraat vervangen we tussen het kruispunt met de Kerkstraat tot en met het kruispunt met de Weverstraat.

Kanttekeningen 1.1 Het planvoorstel houdt in dat we het vastgestelde verkeerscirculatieplan op 3 punten aanpassen. In de raadsvergadering van april 2017 is het verkeerscirculatieplan vastgesteld. Bij de vaststelling van het centrumplan in 2019 is heeft een actualisatie plaatsgevonden.

4 van 8

Op basis van het huidige plan stellen we voor om: -

het doorgaand verkeer op het plein De Pol/Het Oranjeplein te laten vervallen door de wegen Bakkerstraat, Kerkstraat en Achterstraat ter hoogte van het plein af te sluiten;

-

het punt waar de Weverstraat aansluit op de Dorpsstraat af te sluiten voor gemotoriseerd verkeer. Waar mogelijk voorzien we op deze locaties bij de afsluitingen in een keervoorziening.

-

Tevens stellen we voor om de reguliere parkeerplaatsen in de Verlengde Dorpsstraat weg te halen en de straat als kernwinkelgebied in te richten (uitbreiden voetgangerszone). De parkeerplaatsen voor minder-validen blijven wel beschikbaar in de Verlengde Dorpsstraat. Uit de eerder uitgevoerde parkeerdrukmeting bleek dat Gervenhof redelijk vol is, maar dat elders meer ruimte is. Er zijn voldoende parkeerplaatsen beschikbaar op het Kerkplein en achter het gemeentehuis.

Deze aanpassingen zijn in de planuitgangspunten opgenomen. Met het vaststellen van de planuitgangspunten vindt daarmee een 2e actualisatie van het verkeerscirculatieplan plaats. Daarnaast worden voor deze aanpassingen nog verkeersbesluiten genomen door het college van B&W. 1.3 De bouwkosten kunnen mogelijk verder stijgen. In de voorliggende raming is rekening gehouden met een indexatie over de looptijd van fase 2. De afgelopen periode zijn we echter geconfronteerd met forse prijsstijgingen. Het is niet uit te sluiten dat we in de komende periode te maken krijgen met verdere prijsstijgingen, die hoger zijn dan de nu voorziene indexaties. Als dit het geval is, melden we dit tussentijds. 1.4 Het reguleren van toegang buiten de laad & lostijden maakt geen deel uit van dit voorstel Het centrum maken we autoluw door de pleinen zo in te richten dat het doorgaand verkeer wordt beperkt. Met portalen in de Puttense kleuren geven we de laad & los tijden aan. Bewoners in het centrum kunnen gebruik blijven maken van hun ontheffing. We willen de toegang buiten de laad & lostijden ook verder reguleren. Deze doelstelling werken we verder uit in een aanpak, maar maakt nog geen deel uit van dit voorstel. 2.1 De in het coalitieakkoord 2022-2026 opgenomen kapitaallasten zijn voldoende om een investering van € 3,2 miljoen te dekken.

In het coalitieakkoord zijn kapitaallasten à € 80.000 per jaar opgenomen o.b.v. een afschrijving van 20 jaar. Inmiddels is met de ‘Nota waardering en afschrijving vaste activa 2023’ de afschrijftermijn van 20 naar 40 jaar verhoogd. Dat maakt dat de kapitaallasten à € 80.000 per jaar een investering van € 3,2 miljoen kunnen dekken. De bijdrage vanuit riolering, openbare verlichting en duurzaamheid zou dus ook verlaagd kunnen worden. Uitvoering De volgende stap is dat op basis van de schetsen, samen met de planuitgangspunten, uitgewerkt worden tot een definitief ontwerp. Vervolgens kan de technische voorbereiding plaatsvinden, gevolgd door de aanbesteding. De werkzaamheden in het kernwinkelgebied voeren we zoveel als mogelijk uit buiten het winkel en horeca-seizoen. Het project wordt in drie fasen uitgevoerd. Doelstelling van de fasering is

5 van 8

het zoveel mogelijk beperken van de overlast. We starten met de Kerkstraat in januari 2024, vervolgens de Dorpsstraat en daarna de Verlengde Dorpsstraat. Met de WCP is besproken om de straten aansluitend aan te pakken. Dus een keuze voor de overlast zo kort mogelijk te houden in plaats van een gefaseerde uitvoering. Deze exacte planning dient nog afgestemd te worden met de WCP en de belanghebbenden binnen het centrumgebied. De einddatum is afhankelijk van dit overleg over de exacte planning. Financiële gevolgen Kostenraming Om het recent, mede met participatie mogelijk gemaakte plan, voor de herinrichting te bekostigen is in totaal € 5.845.000 nodig. Dit bedrag is als volgt opgebouwd: Kosten 1. Herinrichting winkelstraten eerdere raming 2019 2. Herinrichting winkelstraten (aanvullend nodig vanuit second opinion 2022)

€ 2.265.000 € 2.300.000

3. Aanleggen groene ‘eilanden’ op de pleinen

€

245.000

4. Afkoppelen 50% dakoppervlakte hemelwaterinfiltratie

€

150.000

5. Aanleggen lijngoten

€

710.000

6. Overig

€

185.000

Totaal benodigd budget

€ 5.845.000

Ad 1. In 2019 is de raming gemaakt voor een totaal benodigd budget voor herinrichting van het Kerkplein/Fontanusplein en het kernwinkelgebied. Het budget dat daarvoor geraamd was voor het kernwinkelgebied bedroeg € 2.265.000. Ad 2. In 2022 is de raming voor het kernwinkelgebied geactualiseerd en getoetst door middel van een second opinion. Uit de second opinion is gebleken dat er € 2.300.000 aanvullend nodig is om het eerdere plan voor de herinrichting uit 2019 mogelijk te maken. -

In de oorspronkelijke raming ontbraken diverse posten, deze zijn toegevoegd.

-

De kosten van voorbereiding, toezicht en uitvoering zijn op een reëel niveau gebracht.

-

Er is een indexatie van de oorspronkelijke kosten plaatsgevonden.

-

Er is een post onvoorzien opgenomen, omdat deze nog ontbrak.

Ad 3, 4 en 5. Vanuit de actualisering van de ontwerpen, die we de afgelopen periode participatief hebben vormgegeven, zijn enkele plussen toegevoegd. -

De pleinen krijgen een groenere invulling met ‘groene eilanden’, in combinatie met zitelementen.

-

In plaats van zogenaamde molgoten, worden lijngoten van cortenstaal toegepast voor een zo vlak mogelijk straatprofiel en kwalitatieve uitstraling.

-

Van de daken in het kernwinkelgebied wordt 50 % van de dakoppervlakken aangesloten op de infiltratieriolering. Hiermee leveren we een belangrijke bijdrage aan klimaatadaptatie.

Ad 6. Tevens is een indexering van de prijzen ingevoerd voor de periode van start van de werkzaamheden tot en met het beoogde einde van de werkzaamheden in 2025. En is een aanpassing van de post onvoorzien doorgevoerd.

6 van 8

Dekkingsvoorstel De dekking voor de totale kosten à € 5.845.000 is als volgt opgebouwd: Dekking 1. Beschikbaar uitvoeringskrediet 2019

€ 2.265.000

2. Coalitieakkoord begroting 2022-2026

€ 1.600.000

3. Krediet riolering en openbare verlichting Begroting 2022-2026

€

662.000

4. Bijdrage duurzaamheidsgelden

€

318.000

5. Bijdrage restant reserve precariobelasting

€

392.000

6. Restant coalitieakkoord begroting 2022-2026 Totaal

€ 608.000 € 5.845.000

Ad 1. In 2019 is een oorspronkelijk krediet beschikbaar gesteld van € 2.265.000. Ad 2 en 3. Op basis van de eerder genoemde actualisering en de second opinion in 2022 is vanuit het coalitieakkoord en de Begroting 2022-2026 een aanvullend krediet gereserveerd van € 2.262.000. Dit bedrag was opgebouwd vanuit beschikbare budgetten voor vrijvervalriolering, afkoppelingsbudget en openbare verlichting en voor € 1.600.000 dekking d.m.v. kapitaallasten à € 40.000 per jaar (zie toelichting onder aanpassing afschrijvingstermijn). Ad 4. Vanuit duurzaamheidsgelden wordt een bijdrage van € 318.000 gedaan. Deze duurzaamheidsgelden zijn in de Jaarrekening 2022 gestort in de algemene reserve en gelabeld om beschikbaar te blijven voor duurzaamheidsdoeleinden. Middels dit voorstel wordt € 318.000 hiervan ingezet voor klimaatadaptieve en duurzaamheidselementen. Ad 5. Bij de behandeling van de Nota reserves en voorzieningen (cie EBOR 16 mei 2023) is aangegeven dat het restant van de reserve precariobelasting à € 392.000 ten gunste komt van het Centrumplan. In dit voorstel worden deze middelen ingezet als dekking. Ad 6. Vanaf ad 1. t/m ad 5. is een bedrag van € 5.237.000 als dekking beschikbaar. Voorgesteld wordt het verschil van € 608.000, met de daaruit voortvloeiende kapitaallast van € 12.500, te dekken uit het restant van de in het coalitieakkoord 2022-2026 opgenomen kapitaallasten.

Aanpassing afschrijvingstermijn In het coalitieakkoord is € 80.000 beschikbaar gesteld o.b.v. een afschrijvingstermijn van 20 jaar. Inmiddels is met de ‘Nota waardering en afschrijving vaste activa 2023’ de afschrijftermijn van 20 naar 40 jaar verhoogd. De investering à € 1.600.000 (zie ad 2) zorgt met een afschrijvingstermijn van 40 jaar voor € 40.000 kapitaallasten. Voorgesteld wordt om het restant van de in het coalitieakkoord opgenomen kapitaallasten voor € 15.200 in te zetten ter dekking van het resterend budget van € 608.000 en daarmee € 24.800 vrij te laten vallen ten gunste van het begrotingssaldo.

7 van 8

Bijlagen 1.

Samenvatting reacties

2.

Planuitgangspunten Centrumplan fase 2 Herinrichting winkelstraten

3.

Schetsvoorstellen entrees kernwinkelgebied

Burgemeester en wethouders van Putten, mr. F.E. Contant,

H.A. Lambooij,

secretaris

Burgemeester

Portefeuillehouder

P.A. van Nieuwenhuizen

Datum

15 mei 2023

Afdeling

Opgaven, Programma’s & Projecten

Adviseur

S. Dom

Telefoonnummer

06 10292670

8 van 8