Opiniërende notitie rotonde Garderenseweg - Calcariaweg
Tekst van het document
OPINIËRENDE NOTITIE ROTONDE GARDERENSEWEG Inleiding In de raadsvergadering van 4 oktober 2018 is met de Motie Mini-Maxi gevraagd om een drietal technische knelpunten in het concept-Voorlopig Ontwerp (VO) van de rotonde Garderenseweg – Calcariaweg nader te onderzoeken. Ook is gevraagd om de uitkomsten van het onderzoek met de Commissie EBOR te delen voordat verdere uitwerkingen ter hand worden genomen. Het college heeft eind 2018 een extern adviesbureau gevraagd om advies ten aanzien van deze knelpunten. Begin 2019 is het concept-VO aangepast op basis van het onafhankelijke verkeerskundige advies. Voordat dit ontwerp ter consultatie aan de Commissie zou worden voorgelegd, is de haalbaarheid nagegaan van de uitvoering van dit concept-VO. Dit vanwege de aanspraak op Natura2000-gebied en de stikstofproblematiek; dit laatste op basis van de uitspraak van de Raad van State (mei 2019) over het Programma Aanpak Stikstof (PAS). Deze uitspraak had en heeft nog steeds grote gevolgen voor de uitvoering van infrastructurele projecten. Het college wil(de) voorkomen dat een ontwerp aan de commissie EBOR zou worden voorgelegd dat (uiteindelijk) niet uitvoerbaar is. Helaas is er tot op heden geen duidelijkheid over de vergunbaarheid van het aangepaste VO. Hierdoor is een impasse ontstaan.
In de Commissie EBOR van 1 maart 2021 is door wethouder Roelof Koekkoek toegezegd om vóór de zomer een opiniërende notitie voor te leggen. Deze notitie bestaat uit drie onderdelen: 1. Antwoord op de drie (technische) knelpunten in het concept Voorlopig Ontwerp (VO) van de Parkrotonde, die in de Mini-Maxi-motie zijn benoemd. 2. Informatie over de stand van zaken rond de problemen en mogelijke oplossingen ten aanzien van Natura2000 en stikstof. 3. Een mogelijk alternatief voor het verbeteren van de huidige verkeerssituatie met het oog op de impasse die is ontstaan. Op basis van deze notitie consulteren wij uw Commissie over de twee (overgebleven) opties ten aanzien van de rotonde Garderenseweg – Calcariaweg: ➢
een duurzaam veilige oplossing door de aanleg van het aangepaste concept-VO, met als consequentie dat de aanleg pas kan worden gestart als er duidelijkheid is over de vergunbaarheid (15/6 is hierover bestuurlijk overleg met GS, informatie volgt per brief);
➢
een facelift van de huidige minirotonde, met als consequentie dat door de aanleg slechts kleine verbeteringen worden gerealiseerd ten aanzien van de verkeersveiligheid en de kwaliteit van de openbare ruimte.
Bespreken Wij verzoek uw Commissie om deze opiniërende notitie te bespreken. Welke opmerkingen, wensen en/of bedenkingen heeft u ten aanzien van de twee (overgebleven) opties ten aanzien van de rotonde Garderenseweg – Calcariaweg? Op basis van uw richtinggevende uitspraken kunnen wij de noodzakelijke vervolgstappen zetten. De huidige staat van de rotonde vraagt hier ook om, er is al noodonderhoud gepleegd.
DEEL 1 – ANTWOORD OP DE MOTIE MINI-MAXI: AANPASSINGEN PARKROTONDE
Inleiding Op 4 oktober 2018 heeft de gemeenteraad gesproken over het voorstel om een aanvullend voorbereidingskrediet vast te stellen voor de rotonde Garderenseweg – Calcariaweg. Hierbij is niet alleen de gevraagde € 70.000,- beschikbaar gesteld, maar is er ook een ingediende motie aangenomen. In deze Mini-Maxi-Motie wordt het college verzocht om bij de omvorming van het concept-Voorlopig Ontwerp (VO) naar een (definitief) VO bij voorrang de verkeersknelpunten op te pakken en deze separaat aan de commissie EBOR ter consultatie voor te leggen alvorens de verdere uitwerking ter hand te nemen. De geconstateerde knelpunten zijn: 1. De aansluiting van de Bosrand op de Garderenseweg. 2. De aansluiting van de Da Costastraat op de Calcariaweg. 3. De afsluiting van een deel van de Calcariaweg. Op basis van de motie is aan adviesbureau Sweco gevraagd om onderzoek te doen naar de drie bovenstaande verkeersveiligheidsrisico’s. In de bijlage (1) vindt u de rapportage en het advies. Op basis van de conclusies en aanbevelingen is het concept-VO aangepast tot een VO dat eveneens als bijlage (2) is bijgevoegd. Tot slot zijn er ook detailtekeningen bijgevoegd als bijlage (3) die laten zien op welke wijze de onderzochte verkeersknelpunten zijn verbeterd.
2 van 11
Argumenten 1. De verkeerssituatie ter hoogte van de Bosrand is in het nieuwe VO sterk verbeterd Ter hoogte van de Bosrand is in het midden van de Garderenseweg een midden-geleider ontworpen. Deze past bij de rijbaanscheidingen die bij de reconstructie van de Garderenseweg op meerdere plekken zijn gerealiseerd. De fietsers van en naar de Bosrand krijgen hierdoor de mogelijkheid om de Garderenseweg in twee fasen over te steken. Daarmee is de verkeersveiligheid (van met name fietsers) sterk verbeterd. De optie om een particuliere tuin bij de plannen te betrekken is niet zinvol gebleken. Het is vanuit de verkeersstructuur en wegencategorisering niet wenselijk om de Bosrand rechtstreeks op de rotonde aan te sluiten. Ook de aanleg van een fietsdoorsteek vanaf de Bosrand naar de rotonde is naar onze mening niet verstandig, vanwege het ontstaan van fietsverkeer in twee richtingen. Zie bijlage (3). 2. De verkeerssituatie ter hoogte van de Da Costastraat is in het nieuwe VO sterk verbeterd De aansluiting van de Da Costastraat (30 km/uur) op de Calcariaweg (50 km/uur) vindt plaats met behulp van een standaard uitritconstructie. Ten opzichte van voorgaande ontwerpen is de uitritconstructie nu smaller geworden, omdat het afgesloten deel van de Calcariaweg met een afzonderlijke uitritconstructie op de Calcariaweg wordt aangesloten. Hiermee wordt de situatie sterk vereenvoudigd.
Door de scheiding tussen de aansluitingen van de zijweg Da Costastraat en het doodlopende gedeelte van de Calcariaweg ontstaat niet één maar ontstaan twee inritten. Tussen beide inritten is voldoende ruimte voor een groenvak dat (mede) voorkomt dat fietsers een “doorsteek” maken. Trottoirs worden consequent aangelegd langs doorgaande wegen, dus ook hier. Er wordt ter hoogte van de Da Costastraat geen midden-geleider geplaatst. In de gehele Calcariaweg ontbreken deze geleiders, in tegenstelling tot de Garderenseweg. Bij het onlangs uitgevoerde groot onderhoud van de Calcariaweg ontbrak de ruimte hiervoor. Die ruimte is er binnen dit ontwerp in principe wel, maar er wordt niet voor gekozen om zo de weginrichting logisch en herkenbaar te houden. Zie bijlage (3). 3. De afsluiting van een deel van de Calcariaweg is in het nieuwe VO sterk verbeterd Voor de vier woningen langs het eerste deel van de Calcariaweg (huisnummers 4, 6, 8 en 10) wordt de weg afgesloten. Hierdoor ontstaat er een parallelweg met een eigen uitritconstructie. Het parallelweggetje wordt voor alle verkeer een doodlopende weg. Ook voor voetgangers en fietsers. Op de kop van de woningen (nr. 2 en 4), langs het voetpad van de Garderenseweg, wordt een systeemhekwerk geplaatst met aan weerszijden haagbegroeiing. Direct binnendoor fietsen behoort daarmee niet meer tot de mogelijkheden.
De parallelweg blijft, met behoud van straatnaam en huisnummering, duidelijk herkenbaar en bereikbaar als onderdeel van de Calcariaweg. De parallelweg wordt voorzien van vier parkeervakken. De parallelweg wordt verkeersluw en behoort bij een verblijfsgebied van 30 km/uur. Zie bijlage (3). 4. Het concept-VO is aangepast op basis van de uitkomsten van het onafhankelijke onderzoek Adviesbureau Sweco heeft nadrukkelijk gekeken naar de geconstateerde verkeersveiligheidsrisico’s in het concept-VO. Uitgangspunt hierbij was/is dat er een verkeersveilig kruispunt wordt gerealiseerd dat voldoet aan de inrichtingseisen van een verblijfsgebied van 50 km/uur en waarbij de fietsveiligheid de hoogste prioriteit heeft. We willen dat bereiken door zo veel als mogelijk de landelijke richtlijnen toe te passen en daarbij de bewoners te informeren en te raadplegen.
3 van 11
Op basis van de uitkomsten van het onderzoek (het advies en de aanbevelingen) is het concept-VO aangepast tot een definitief VO. Met deze (nadere) technische uitwerking is de impact van de keuzes ten aanzien van de verkeersveiligheidsrisico’s inzichtelijk en concreet gemaakt. Kanttekeningen 1. Toegankelijkheid Bosrand is voor een deel van het zwaar verkeer wat beperkt Voor een deel van het zwaar verkeer, namelijk voor een truck met oplegger, is het in de nieuwe situatie niet meer mogelijk om vanaf de Garderenseweg (komend vanaf het centrum) rechtstreeks de Bosrand in te rijden. Een kleinere vrachtauto, dus ook de gemeentelijke vuilnisauto, kan dit wel. Een truck met oplegger moet, om de Bosrand in te kunnen rijden, straks eerst gebruik maken van de rotonde. Er zijn meerdere wegen in Putten die niet zondermeer in alle richtingen voor zwaar verkeer toegankelijk zijn. Indien noodzakelijk kan de situatie met verkeersborden worden verduidelijkt. 2. Door de bochtverbreding is dit deel van de Calcariaweg wat afwijkend In het nieuwe ontwerp van de rotonde is er sprake van een verbrede bocht in de Calcariaweg richting de nieuwe rotonde. Met deze verbreding wordt de herkenbaarheid van de Calcariaweg enigszins geweld aangedaan.
Dit wordt echter verzacht door in het midden van de Calcariaweg een circa halve meter brede, overrijdbare rijbaanscheiding (van beton met klinkerprint) aan te brengen. 3. Afsluiting deel Calcariaweg heeft gevolgen voor het ophalen van huisafval Het ophalen van huisafval op het doodlopende deel van de Calcariaweg is in de nieuwe situatie niet meer mogelijk. Het is namelijk onwenselijk dat vuilniswagens achteruit een weg inrijden. Met kleine bedrijfswagens enkele vuilniszakken ophalen geeft (te) veel rompslomp. Binnen de huidige beleidskaders is er daarom geen mogelijkheid om voor vuilniszakken een aanbiedplaats aan te wijzen. In de praktijk gebeurt dit echter wel meer, ook op andere plaatsen in Putten, en werkt het ook. Voor de vier woningen met huisnummers 2, 4, 6 en 8, mag dat in de praktijk dus geen probleem opleveren. 4. Verkeersonveilig gedrag kan ook in het nieuwe ontwerp niet worden uitgesloten In de huidige situatie (minirotonde) wordt soms over het trottoir gefietst. Ook in de nieuwe situatie, met vrijliggende fietspaden, blijft dit mogelijk en dus niet uit te sluiten. De winst van het scheiden van fietsers en zwaar vrachtverkeer is echter vele malen groter dan het risico op dit onveilige (fiets)gedrag. Verkeersonveilig gedrag (door een klein deel van de weggebruikers) is geen steekhoudend argument bij de realisatie van verkeersveilige voorzieningen. 5.
Uitwerking concept-VO vóór consultatie commissie EBOR is noodzakelijk gebleken In de Mini-Maxi-Motie is aangegeven dat de commissie EBOR separaat wordt geconsulteerd over de uitkomsten van het onderzoek naar de verkeersveiligheidsrisico’s in het concept-VO. Dit moet gebeuren vóórdat verdere uitwerkingen ter hand worden genomen. Om de impact van de gemaakte keuzes inzichtelijk en concreet te maken, is het concept-VO technisch uitgewerkt tot een definitief VO.
4 van 11
Uitvoering Indien de commissie EBOR de voorkeur uitspreekt voor het aangepaste ontwerp van de Parkrotonde, zal het definitieve VO ter inzage worden gelegd. Nadat het Definitief Ontwerp (DO) door het college is vastgesteld, wordt het benodigde uitvoeringskrediet met een raadsvoorstel aangevraagd. De termijn waarop het DO kan worden gerealiseerd is voornamelijk afhankelijk van de procedures (grondaankopen, ecologieonderzoeken in het kader van Natura2000 en bestemmingsplanprocedures) en met name van de ontwikkelingen rond de stikstofproblematiek. Op dit moment is sprake van een impasse. Een realistische planning is daarom niet te maken. De komende 3 jaar zal de rotonde in verband met alle procedures zeker niet worden aangelegd. Financiën Van het voorbereidingskrediet (2016) en de aanvulling daarop (2018), in totaal een bedrag van € 130.000,- is in de periode 2016 t/m 2020 een bedrag van € 132.338,24 uitgegeven. Daarmee is een tekort ontstaan van € 2.338,24. De volgende uitgaven zijn gedaan: ➢
Onderzoeksvraag naar een optimaal ontwerp voor een duurzaam verkeersveilig kruispunt – ontwerpkosten t.b.v. concept-Voorlopig Ontwerp;
➢
Landschapsvisie → groenplan;
➢
Geluidsonderzoek;
➢
Burgerparticipatie;
➢
Onderzoeksvraag naar mogelijkheden om de natuur te versterken: dit heeft geleid tot een passende beoordeling;
➢
Onderzoeksvraag naar oplossingen voor de stikstofproblematiek → (nog) niet afgerond.
Technisch gezien ligt er (op basis van de Mini-Maxi-motie) een aangepast Voorlopig Ontwerp dat voorziet in een duurzaam verkeersveilig wegontwerp. Daarnaast is er duidelijkheid over de mogelijkheden voor natuurcompensatie en over de grootte van de stikstofopgave. Indien de raad akkoord gaat met het aangepaste VO, dan kan dit ontwerp als Definitief Ontwerp (DO) worden vastgesteld. Daarmee is het ontwerpproces grotendeels afgerond. Doorgaans wordt t.b.v. Voorbereiding, Advies en Toezicht (VAT) gerekend op 15% van de geraamde uitvoeringskosten. In het Coalitieakkoord 2018-2022 is voor de reconstructie van de rotonde uitgegaan van een bedrag van € 950.000,-. Op dit moment is hiervan 13,7% uitgegeven. Door de uitgebreide participatie en door alle onderzoeken (incl. de niet voorziene stikstofcrisis) zal het uiteindelijke percentage hoger uitvallen. Er zullen namelijk ook nog kosten gemaakt worden in het kader van het bestek, de aanbesteding, de grondverwerving, bestemmingsplanwijziging, toezicht, etc. Complexe infraprojecten gaan echter uit van 20-25% VAT-kosten. De tot nu toe gemaakte kosten zijn daarom niet alleen verklaarbaar, maar ook te verantwoorden. N.B. Bij de aanvraag van het uitvoeringskrediet zal de raming voor de aanlegkosten moeten worden geactualiseerd. Na een periode van ruim 3 jaar is actualisering (indexering) noodzakelijk. Bijlagen 1.
Advies van Sweco - notitie second opinion 2. Definitief Voorlopig Ontwerp (VO) Rotonde Garderenseweg-Bosrand-Calcariaweg 3. Detailtekeningen onderzochte verkeersknelpunten
5 van 11
DEEL 2 – INFORMATIE OVER DE STAND VAN ZAKEN ROND NATURA2000 EN STIKSTOF Compensatie en mitigatie in het kader van Natura2000 en Gelders Natuurnetwerk Het bosgebied aan de (zuid)oostzijde van de rotonde wordt beheerd door Landgoed Schovenhorst. Binnen het bosbeheer wordt gestreefd naar versterking van de natuur in combinatie met het realiseren van een duurzame houtproductie. Het bosgebied ten oosten van Putten maakt onderdeel uit van de Veluwe, dat de status heeft van Natura2000-gebied. Het maakt ook deel uit van het Gelders Natuurnetwerk. Natura2000 is de benaming voor een Europees netwerk van natuurgebieden waarin belangrijke flora en fauna voorkomen. Het doel van Natura2000 is om de biodiversiteit (soortenrijkdom) aan flora en fauna duurzaam te beschermen. In juridische zin komt Natura2000 voort uit de Europese Vogel- en Habitatrichtlijnen; in Nederland vertaald in de Natuurbeschermingswet. Natuur in Nederland is schaars en dient beschermd te worden. Aantasting van het bosgebied (i.c. het leefgebied van Zwarte Specht en Wespendief) vraagt om zogenaamde “mitigerende maatregelen” die de negatieve effecten verminderen of wegnemen. Dit betekent dat er elders (binnen hetzelfde Natura2000-gebied) maatregelen moeten worden getroffen om daarmee het leefgebied van genoemde soorten te versterken. Bijvoorbeeld door het afsluiten van wandelpaden en/of het versterken van natuurwaarden.
Omdat het bos onderdeel uitmaakt van het Gelders Natuurnetwerk moet het verlies aan bosareaal daarnaast ook nog eens worden gecompenseerd met een factor 1,67. Door deze natuurcompensatie ontstaat er per saldo (op termijn) een groter natuurgebied. Deze natuur- en boscompensatie wordt door de provincie Gelderland gefaciliteerd, onder andere door het aanbieden van compensatiepools. Dit zijn vooraf ingerichte natuurlocaties waar een initiatiefnemer (zoals de gemeente Putten) door een financiële bijdrage aan de (opgelegde) compensatieverplichting kan voldoen. Naar verwachting kunnen wij voldoen aan alle noodzakelijke compenserende en mitigerende maatregelen. Stikstofproblematiek De Raad van State heeft in mei 2019 een uitspraak gedaan over het Programma Aanpak Stikstof (PAS). Deze uitspraak had en heeft nog steeds grote gevolgen voor de uitvoering van infrastructurele projecten. Voor stikstofuitstoot in de aanlegfase is inmiddels in de Tweede en Eerste Kamer een besluit aangenomen voor vrijstelling/ontheffing. Het wachten is op een Koninklijk Besluit. Voor compensatie van stikstofuitstoot gedurende de gebruiksfase zal, om de rotonde te kunnen realiseren in de vorm van het aangepaste concept Voorlopig Ontwerp (Parkrotonde), extern gesaldeerd moeten worden. Dit lijkt mogelijk, maar zal wel gepaard gaan met een zoektocht naar een geschikt bedrijf dat kan én wil salderen.
Daarnaast zal hier mogelijk een flinke financiële compensatie voor nodig zijn. Door de stikstofproblematiek is heel Nederland in een uitvoeringsvacuüm terecht gekomen. Dit is technisch te omschrijven als overmacht. Op korte termijn is er geen stikstofinstrumentarium (stikstofbank o.i.d.) te verwachten. Vanwege deze impasse, is het wellicht (alsnog) te overwegen om te kiezen voor een ontwerp dat uitsluitend binnen de “bestemming verkeer” is te realiseren en daarmee buiten het Natura2000-gebied blijft. Dit levert geen duurzaam veilige oplossing, maar door enkele aanpassingen wordt de huidige situatie wel verbeterd.
6 van 11
DEEL 3 – AANPASSINGEN AAN DE HUIDIGE MINI-ROTONDE (FACELIFT)
Inleiding De huidige verkeerssituatie op de rotonde Garderenseweg – Calcariaweg is onwenselijk. Aangezien de aanleg van de Parkrotonde op korte termijn niet mogelijk lijkt, is het uitvoeren van een aantal aanpassingen aan de minirotonde (en de directe omgeving) te overwegen. Deze “facelift” zou kunnen bestaan uit de volgende verbeteringen: ➢
Het attentieniveau van de minirotonde kan worden verhoogd door het toepassen van kleurverschillen: een fietsstrook van 2,50 meter in rood, daarna de rijloper in zwart en vervolgens de iets oplopende rabatstrook in de kleur trottoirtegel-grijs met daarachter een zware oplopende zwarte betonnen ‘blokband’, als vervanger van het huidige kapotgereden voethekwerk.
➢
Tussen de bushalte en de komgrens kan de weg worden voorzien van betonbanden om het effect van de bebouwde kom te benadrukken. Om de circa 10,00 meter wordt een verlaagde band aangebracht voor de afvoer van hemelwater naar de berm. Deze band maakt de weg visueel smaller en heeft daarmee een gunstig effect op de rijsnelheid.
➢
Tussen de bushalte en de komgrens wordt het midden van de weg voorzien van een dubbele markering. Dit om het onderscheid te benadrukken tussen binnen en buiten de bebouwde kom. Inhalen over een doorgetrokken streep is niet toegestaan.
➢
Tevens wordt tussen de komgrens en de rotonde een busvriendelijk plateau aangelegd. Dat wil zeggen opritten met een lengte van 2,40 meter en een tussenstuk van circa 15,00 meter. De pianostrepen geven een markerend effect op de komgrens.
In de bijlage (4) vindt u een visuele weergave van dit ontwerp, incl. referentiebeeld.
7 van 11
Argumenten 1. Een facelift van de minirotonde kan de verkeerssituatie op korte termijn (licht) verbeteren De aangegeven aanpassingen kunnen op korte termijn worden gerealiseerd. Door binnen de grenzen van de “bestemming verkeer” te blijven en ook het kappen van bomen te voorkomen, kunnen uitgebreide procedures worden vermeden. 2. De kosten van een facelift van de minirotonde zijn beduidend lager dan de Parkrotonde Uiteraard zijn de kosten van een facelift beduidend lager dan de aanleg van de Parkrotonde. In de paragraaf “financiën” vindt u een indicatie van de kosten. Kanttekeningen 1. Het instandhouden van de minirotonde is niet conform de CROW-richtlijnen Op basis van functie (verkeersader) en gebruik (aantal voertuigen, vrachtverkeer in combinatie met kwetsbare fietsers) voldoet de huidige minirotonde niet aan de CROW-richtlijnen. Er mag weliswaar worden afgeweken van deze richtlijnen, maar dit moet wel worden beargumenteerd. De gedachte achter de CROW-richtlijnen is het uniformeren van de weginrichting. Dit levert voor de weggebruiker een herkenbaar wegbeeld op. Het verkeersgedrag is daardoor voorspelbaar. Voorspelbaarheid van het gedrag van medeweggebruikers verhoogt de verkeersveiligheid. 2. Het instandhouden van de minirotonde is niet conform de beoogde uniformering Binnen de gemeente Putten zijn de afgelopen decennia bijna 20 rotondes aangelegd.
Dit zijn allemaal rotondes aangelegd volgens de richtlijnen van de CROW, met vrij liggende fietspaden. Hierop zijn drie uitzonderingen (i.c. rotondes met aanliggende fietsstroken): ➢
De midirotonde bij de Praxis Dit is een grotere ‘open’ rotonde met aanliggende fietsstroken. Er is veel ‘licht’ en overzicht. De oversteekvoorzieningen voor voetgangers zijn, in verband met het vele vrachtverkeer van en naar bedrijventerrein Keizerswoerd, niet van zebrapaden voorzien. De vluchtheuvels zijn voor exceptionele transporten overrijdbaar. De rotonde is onderdeel van een belangrijke fietsverbinding naar het NS-station. Nu de bypass gaat verdwijnen, wordt de situatie overzichtelijker. Veel schade aan voetpaden door vrachtverkeer. Rotonde blijft aandacht vragen.
➢
De ovale rotonde in de Voorthuizerstraat – Harderwijkerstraat Dit is een iets grotere rotonde met gedeeltelijk aanliggende fietsstroken. Op essentiële punten is er een fysieke afscheiding aangebracht tussen de fietsstroken en de rijbaan. Ontwerp is afgedwongen door de beperkte beschikbare ruimte. Door de hoge verkeersintensiteiten en mix van gemotoriseerd en fietsverkeer wordt min of meer automatisch een hoge mate van attentie bij verkeersdeelnemers afgedwongen. Attentie verhogende zaken, zoals bijvoorbeeld portalen met verlichte verkeersborden boven de zebrapaden, dragen hiertoe bij.
➢
De minirotonde Garderenseweg – Calcariaweg Deze minirotonde is meer dan dertig jaar geleden aangelegd met minimale middelen om een gevaarlijk kruispunt te verbeteren. De twee rotondes met vergelijkbare (minimale) afmetingen in de Van Geenstraat zijn inmiddels vervangen door reguliere rotondes. Voor onbekenden ligt de minirotonde deels verborgen in de rand van het bos. Komend vanuit het bos is daar plotsklaps de minirotonde. Door de coulissen-werking van de bomenrijen kan de
8 van 11
bromfiets en de speed pedelec (= elektrische fiets 45 km/uur) niet veilig vóór de minirotonde op de rijbaan worden geleid. Dit levert op en nabij de minirotonde gevaarlijke situaties op. Bij alle reguliere rotondes (dus ook rotondes die voldoen aan de CROW-richtlijnen) doen zich valpartijen met fietsers voor. Deze worden waargenomen, maar niet geregistreerd. De valpartijen ontstaan niet in de laatste plaats door de opkomst van de elektrische fiets en de nog snellere speed pedelec. Echter, bij een rotonde met aanliggende fietsstroken is, bij een valpartij, de kans groot om op de rijloper van het gemotoriseerde verkeer terecht te komen. De kwetsbare fietsers zijn dus minder beschermd dan bij rotondes met vrij liggende fietspaden. Hierdoor blijven rotondes met aanliggende fietsstroken ‘zorgenkindjes’. Hierbij dient de zorgelijke trend van een toename van verkeersongevallen met vooral oudere fietsers in ogenschouw genomen te worden. 3. Het instandhouden van de minirotonde biedt minimale verkeersveiligheidswinst Naar het oordeel van de geraadpleegde verkeerskundigen, bieden de aanpassingen (“facelift”) van de huidige minirotonde minimale verkeersveiligheidswinst. Met name de kwetsbare verkeersdeelnemers, ouderen maar ook schoolgaande kinderen, zijn hiervan de dupe.
Enkele verkeerskundige knelpunten en overwegingen die bij een minirotonde blijven bestaan en welke we aan u willen voorleggen: ➢
Geen mogelijkheid om het midden-eiland te vergroten, waardoor een lagere rijsnelheid op de minirotonde niet kan worden afgedwongen;
➢
Geen verbeteringen mogelijk voor wat betreft de dode hoek, in relatie met fietsers;
➢
De oversteekvoorzieningen voor voetgangers kunnen niet zoals gewenst van een verkeersdruppel (midden-opstelplaats) worden voorzien. In verband met de (tijdelijke) bushaltes zijn (tijdelijk) zebrapaden aangelegd. N.B. De vraag is of, in relatie met de bushalte, uiteindelijk moet worden gekozen voor zebrapad markering of kanalisatiestrepen bij de voetgangersoversteekplaatsen. Wellicht zelfs de vraag stellen of er voldoende reizigers zijn om de bushaltehavens te handhaven?
➢
Is, in verband met de naastgelegen woningen, een attentie-verhogend portaal boven een eventueel zebrapad gewenst/mogelijk?
➢
In verband met de aanwezigheid van bomen is er tussen de komgrens en de bushalteplaats onvoldoende ruimte voor de aanleg van een “chicane” (als extra snelheidsremmer). De eventueel beschikbare ruimte ligt aan de verkeerde zijde van de weg (namelijk het dorp uit). Hierdoor kan geen effectief ontwerp worden gemaakt. Het effect van een “chicane” is groter dan dat van een eventueel busvriendelijk plateau.
4. Het instandhouden van de minirotonde is geen verbetering van de openbare ruimte Met het handhaven van de huidige situatie, ontstaat er geen ruimte voor een substantiële verbetering van de kwaliteit van de openbare ruimte. Ook in het kader van het ideeën-document “Putterpoorten” wordt gevraagd om een kwaliteitsimpuls. De aanleg van een grote Parkrotonde is een toekomstgerichte investering waarmee niet alleen de verkeersveiligheid wordt verbeterd, maar tevens de kwaliteit van de openbare ruimte.
9 van 11
Uitvoering Indien de commissie EBOR opteert voor een facelift van de huidige minirotonde, kan hiervoor op korte termijn een uitgewerkt ontwerp worden gemaakt. Omdat de aanpassingen binnen de “bestemming verkeer” worden uitgevoerd, zijn uitgebreide procedures niet nodig. Feitelijk is er sprake van groot onderhoud. Uitvoering kan daarmee waarschijnlijk binnen afzienbare tijd (maar zeker niet vóór 2022) plaatsvinden. Op 15 juni volgt nog een bestuurlijk overleg met Gedeputeerde Staten over dit onderwerp. De uitkomst van dit overleg wordt vóór commissiebehandeling aan u meegedeeld, zodat dit bij de bespreking in de Commissie EBOR kan worden betrokken. Mocht de provincie medewerking willen verlenen aan de parkrotonde, dan heeft deze oplossing de voorkeur van het college. Financiën In de notitie kapitaalgoederen is de vervanging/reconstructie van de rotonde Garderenseweg / Calcariaweg / Bosrand opgenomen. Het opknappen van de huidige minirotonde was voor 2020 geraamd op € 200.000,-. Dat was op basis van de bestaande inrichting. Met de nu voorgestelde en toegelichte verbeteringen/aanpassingen is dit bedrag waarschijnlijk niet toereikend. In de aangepaste raming wordt voorlopig uitgegaan van een bedrag van circa € 300.000,-.
De totale kosten voor een facelift van de minirotonde komen daarmee – inclusief de gemaakte kosten van circa € 130.000,- voor de Parkrotonde – op een bedrag van circa € 430.000,-. Kort samengevat: De twee (overgebleven) opties uit de bijgevoegde opiniërende notitie hebben de volgende financiële consequenties: ➢
Parkrotonde – oorspronkelijke ramingen o.b.v. de Notitie Kapitaalgoederen: totale kosten geraamd op € 950.000,Dit bedrag is als volgt opgebouwd:
➢
- raming “vervanging o.b.v. IBOR”
€ 200.000,-
- aanvullende raming “vervanging + reconstructie”
€ 750.000,-
Facelift Minirotonde – raming o.b.v. ontstane situatie van eerder gemaakte kosten: totale kosten geraamd op € 430.000,Dit bedrag is als volgt opgebouwd: - raming “vervanging o.b.v. IBOR”
€ 200.000,-
- meerkosten “facelift”
€ 100.000,-
- uitgaven t.b.v. Voorlopig Ontwerp Parkrotonde
€ 130.000,-
Op basis van de Notitie Kapitaalgoederen is er vanuit de begroting dekking voor € 950.000,-. Bijlage: 4. Schetsontwerp Aanpassingen aan de huidige minirotonde Garderenseweg – Calcariaweg (incl. referentiebeeld)
10 van 11
Bijlagen 1. Advies van Sweco - notitie second opinion 2. Definitief Voorlopig Ontwerp (VO) Rotonde Garderenseweg-Bosrand-Calcariaweg 3. Detailtekeningen onderzochte verkeersknelpunten 4. Schetsontwerp Aanpassingen aan de huidige minirotonde Garderenseweg – Calcariaweg (incl. referentiebeeld)
11 van 11