Omgevingsvisie Putten 2040 Vaststelling
Tekst van het document
De agrifood sector verandert
van het aantal boeren. Boeren hebben een duidelijk toekomstperspectief nodig. Wij
Daarnaast is er ruimte voor nevenactiviteiten
We zijn trots op het agrarische karakter van
vinden het belangrijk om dit aan boeren te
op het vlak van bijvoorbeeld recreatie en
Putten. De agrifoodsector – waarbij het zowel
kunnen geven, aangezien ze een belangrijk
toerisme, zoals mini-campings, overnachten,
gaat om primaire productie (akkerbouw,
onderdeel van ons karakter en onze identiteit
workshops en meekijken bij de boer. Voor
veeteelt) als om voedselverwerking – is een
vormen. Dit vindt ook de bevolking van Putten
bewoners en toeristen wordt ingezet op een
beeldbepalende sector in de gemeente.
bleek uit onze enquête onder Puttenaren van
verdere ontsluiting en toegankelijkheid van het
Deze sector zorgt voor werkgelegenheid,
november 2021. Onze gemeentelijke visie op dit
buitengebied. Ook op het vlak van (tijdelijk)
verdienvermogen, voedselvoorziening en
toekomstperspectief delen we in deze paragraaf.
wonen staan we open voor innovatieve ideeën.
Verdere uitwerking geven we graag vorm
Erfdelen, woning splitsen, Tiny Houses op erven
samen met onze partners in een programma
zijn zaken die een bijdrage kunnen leveren aan
‘Vitaal platteland Putten’.
de wooncrisis, en aan toekomstperspectief voor
Participatieresultaten online enquête onder Puttenaren van november 2021
boeren. Andere zaken waar we ruimte voor zien zijn zorgboerderijen of andere aan zorg gerelateerde activiteiten in het buitengebied.
63
AMBITIES EN OPGAVEN
Omgevingsvisie Putten 2040
3 Overzicht agrarische begrippen
Natuurlijke landbouw
Het produceren van voedsel op meer
Natuurinclusieve landbouw
hectare grond met minder input van
Natuurinclusieve landbouw Natuurinclusieve landbouw is een manier van boeren waarbij gewerkt wordt binnen de grenzen van de natuur. Boeren waardoor de biodiversiteit, de rijkdom aan planten en dieren, toeneemt. Een vorm van kringlooplandbouw met aandacht voor natuur en landschap
Biologische landbouw Landbouw, gecertificeerd door SKAL. Na een aantal jaren van omschakeling wordt op het bedrijf o.a. geen kunstmest en chemische gewasbeschermingsmiddelen toegepast. Daarnaast is het veevoer ook biologisch. De betiteling ‘Biologisch’ houdt in dat de grondstoffen soms van verder weg moeten komen, vanwege de benodigde certificering van voedsel en grondstoffen die aantonen dat het daadwerkelijk biologisch is.
64
Extensieve landbouw buiten zoals kunstmest, veevoer en
Circulaire landbouw
gewasbeschermingsmiddelen.
Hiermee wordt kringlooplandbouw bedoeld.
Intensieve landbouw Het produceren van voedsel op een zo’n
Verduurzamen landbouw
efficiënt mogelijke manier. Het gebruik
Het duurzamer maken van de landbouw
van input van buiten, zoals kunstmest,
door bijvoorbeeld het verhogen van
veevoer en gewasbeschermingsmiddelen
het dierenwelzijn, het versterken van
is onderdeel van deze werkwijze.
de biodiversiteit of voorbereiden op de klimaatverandering. Dit kan op
Kringlooplandbouw
verschillende manieren en moet passen
Kringlooplandbouw is een vorm van
bij de ondernemer.
duurzame landbouw waarbij de kringloop van stoffen gesloten is. Dit houdt in dat
Ecologische landbouw
alle stoffen die door de landbouw uit een
Boeren met aandacht voor biodiversiteit,
gebied verdwijnen ook weer teruggebracht
het zoveel mogelijk sluiten van de
worden in het gebied. Er wordt zuiniger
kringloop. Zorg voor de bodem is een
omgegaan met grondstoffen en energie.
belangrijk punt, net als het zoveel mogelijk gebruiken van de korte ketens met direct contact met de consument.
AMBITIES EN OPGAVEN
Omgevingsvisie Putten 2040
3
Figuur: Gebiedsafbakening van de regiogemeenten waarbinnen het regionale functieveranderingsbeleid van toepassing is
Ook op het vlak van energieopwekking bieden we ruimte aan boeren, mits dit past in de regels
regelingen zoals het Gemeenschappelijk
Hoe de gemeente Putten omgaat met
die voor de gehele gemeente gelden (zie
Landbouwbeleid faciliteren hierin. Vanuit
vrijkomende agrarische bebouwing
H 3.3.5 energieneutraal Putten). Op dit moment
de gemeente is er geld beschikbaar voor
staat beschreven in het regionale
heeft zon op land niet de voorkeur in Putten.
Bloemrijke akkerranden. Hierdoor is er ruimte
functieveranderingsbeleid. Het
Voordat dit een aantrekkelijke optie wordt, is het
voor de biodiversiteit langs de akkers waarin
functieveranderingsbeleid richt zich op
belangrijk dat de netbeheerder extra aandacht
vaak één gewas wordt geteeld. Zo wordt de
(voormalige) agrarische bedrijfsbebouwing. We
geeft aan het buitengebied zodat het plaatsen
balans gezocht.
bekijken steeds goed of de woningen vanuit
van zonnepanelen daar ook mogelijk is qua netbelasting.
‘Boer worden is een gunst, boer blijven een hele kunst’
65
functieverandering van agrarische bedrijven We blijven ontwikkelingen binnen de
aan de randen van het dorp gebouwd kunnen
stikstofcrisis goed in de gaten houden en
worden in plaats van op het boerenerf en
hebben geregeld overleg met de provincie.
in het reguliere buitengebied. Zo blijft het
Daarbij is de insteek om zoveel mogelijk
buitengebied zoveel mogelijk agrarisch. Voor
de agrarische sector te behouden en te
die situaties waar het functieveranderingsbeleid
We stimuleren lange termijn verdienmodellen
ondersteunen in Putten. Wij juichen de
niet op toeziet, kunnen gemeenten wel volgens
voor boeren op het vlak van natuurontwikkeling
toepassing van beschikbare technieken en
de gedachte van het functieveranderingsbeleid
en klimaatadaptatie. Het Coöperatief Agrarisch
innovaties om de stikstofbelasting vanuit
maatwerk mogelijk maken.
Natuur Collectief Veluwe en de landelijke
agrarische bedrijven te minimaliseren toe.
AMBITIES EN OPGAVEN
Omgevingsvisie Putten 2040
3
Vitaal dorpshart en leefbare gemeente
Om het dorpshart vitaal te houden, is ook
Bereikbaarheid is belangrijk voor het
het toevoegen van beleving en reuring
functioneren van de lokale economie in brede
Dankzij een vitaal en bruisend dorpshart,
van belang. Daar past een hoge ruimtelijke
zin. De gemeente Putten zet zich er in provinciaal
verbeterde bereikbaarheid, en behoud van
kwaliteit bij, evenementen die passen bij het
verband voor in om de bereikbaarheid op de
natuur en landschap, staat Putten in 2040 nog
karakter van Putten, een vitale weekmarkt,
N-wegen naar Putten te verbeteren (zie ook 3.3.9
steeds bekend als leefbare en aantrekkelijke
goede en aantrekkelijke (en geconcentreerde)
bereikbaar Putten). Tegelijkertijd vormen ook
woon-, werk, en recreatiegemeente.
horecavoorzieningen, en een sterke relatie
andere vormen van mobiliteit – fietsverkeer,
tussen het landelijk gebied en het dorpshart,
openbaar vervoer (OV), deelmobiliteit – delen
Tegengaan van leegstand in het dorpshart is
bijvoorbeeld door het aanbieden van
van de oplossing. Dit geldt ook voor de
een belangrijk aandachtspunt. Nu al is er enige
streekproducten. Een goede organisatiegraad
bereikbaarheid van economische plekken van
(langdurige) leegstand in het dorpshart. Dat
van ondernemers in het dorpshart is belangrijk
belang – de bedrijventerreinen van Putten en het
zorgt voor verminderde uitstraling en beleving
voor de vitaliteit van het centrum. De gemeente
dorpshart.
bij bezoekers, maar ook tot verminderde
ondersteunt WCP hierin. Het bestaande
omzet bij andere ondernemers, omdat het
ondernemersfonds (SOP) is actief en effectief en
winkelgebied meer verspreid is dan nodig.
wordt goed gewaardeerd.
Ook zijn er nog te veel winkels buiten het centrumgebied. Het centraliseren van winkels (van een B-locatie buiten het centrum naar een A-locatie in het centrum) is daarom een belangrijk thema in het dorpshart van Putten, ook om leegstand tegen te gaan in het kernwinkelgebied. Hiertoe is de gemeente Putten voornemens om mee te werken aan transformatie van winkelpanden als dat ervoor zorgt dat het winkelgebied beter geconcentreerd wordt. Daarbij is het belangrijk dat de plannen gesteund worden door de relevante stakeholders en dat er adequate oplossingen voor parkeren en behoud van groen zijn. Tevens is verduurzaming van winkelpanden op energetisch vlak essentieel bij transformatie.
66
AMBITIES EN OPGAVEN
Omgevingsvisie Putten 2040
3
Ruimte voor werken
Ambachtstraat wordt getransformeerd naar
De bedrijventerreinen zijn goed voor 60 tot
een woonfunctie, net als het voormalige Sligro/
70 procent van de werkgelegenheid. Daarom
In 2040 beschikken lokale ondernemers
Emtéterrein (project de Bosrande) aan de
zijn ze van belang voor de economische
binnen de Puttense speerpuntsectoren (de
Voorthuizerstraat. Om vervangende ruimte
en maatschappelijke toekomst van Putten.
vrijetijdseconomie, de agrifood en het MKB)
voor bedrijvigheid te creëren wordt een nieuw
Nieuwe bedrijvigheid komt op locaties die
over voldoende en kwalitatief geschikte ruimte
bedrijventerrein (Henslare) ontwikkeld. Dit
het best passend zijn in relatie tot wonen en
voor werken, zowel op bedrijventerreinen als op
nieuwe terrein voorziet slechts voor een deel in
natuur. In de regel is dat niet (meer) nabij het
andere plekken in de gemeente. Ieder bedrijf op
de vraag die via onderzoek aangetoond is (bron
dorp Putten maar juist langs of bij bestaande
de juiste plek is daarbij het uitgangspunt.
RPW Noord Veluwe en Ladderonderbouwing
verkeersstructuren.
Henslare (Stecgroep, 2019). Gezien de groei Clusters aan werkgelegenheid zijn met name te
van de (lokale) economie is de uitdaging om
Er is vooral behoefte aan ruimte
vinden in het centrum van Putten en daarnaast
ook in de toekomst voldoende ruimte voor
voor bedrijfsuitbreiding en daar mee
op de drie bedrijventerrein (Bedrijventerrein
ondernemers in de gemeente te behouden.
bedrijfsvoortzetting van gevestigde bedrijven.
Keizerswoert, Hoge Eng, Ambachtstraat) die de gemeente rijk is. De bedoeling is dat de
Figuur: Verbeelding uit gebiedsvisie Henslare vastgesteld op 22 maart 2022 1
Dat betekent dat grootschalige uitbreidingen van bedrijventerreinen niet nodig zijn. Henslare wordt ontwikkeld. Er wordt binnen de RPWregio Noord-Veluwe een actuele regionale behoefteraming voor bedrijventerreinen opgesteld in 2023. Op de nieuwe regionale RPW-raming volgt een lokale Puttense verdieping: een doorvertaling naar de lokale vraag op het niveau van de gemeente Putten, afgezet tegen het lokale aanbod. Hiermee wordt de Puttense uitbreidingsbehoefte kwantitatief in beeld gebracht. De uitkomsten van deze onderzoeken wachten we af om potentiële zoekgebieden te bepalen.
1 Meer gedetailleerde en concretere kaartbeelden worden opgesteld voor het bestemmingsplan
67
AMBITIES EN OPGAVEN
Omgevingsvisie Putten 2040
3
Bedrijven die niet verduurzamen in hun
bereikbaarheid en arbeidsmarktvraagstukken.
bedrijfsmodellen zullen door de markt straks
We willen bijdragen aan goede triple-helix
buiten spel worden gezet. Daarom helpt
samenwerking (overheid, onderwijs en
de gemeente sectoren in Putten zo goed
ondernemers) in regionaal verband. Putten is in
mogelijk hun werk om te zetten naar duurzame
deze gremia een kleinere, landelijke gemeente.
alternatieven. Hieronder vallen de overgang
Om zaken gedaan te krijgen, moeten we in
naar duurzame energiebronnen, verstandig
regionaal verband optrekken. We zetten in op
gebruik van grondstoffen, betrokkenheid
het onderhouden van nauwe(re) banden met
van de omgeving, behoud van de waarde
buurgemeenten en samenwerkingsverbanden.
van het landschap en goede economische Bedrijventerrein Keizerswoert
omstandigheden voor de ondernemers. De
Als gemeente zijn we een belangrijke partner
gemeente heeft hierbij verschillende rollen:
voor Puttense ondernemers. Om die rol zo
Binnengemeentelijke verplaatsing geeft
deels gaat het om wettelijke basistaken (in
goed mogelijk te kunnen vervullen zetten
ruimte voor slimmer en flexibeler gebruik
de sfeer van infrastructuur, handhaving)
we in op een sterk bedrijfscontactpunt voor
van de bestaande bedrijven en gebouwen. Bij
en deels gaat het om een stimulerende rol.
optimale dienstverlening voor ondernemers.
lichte bedrijvigheid en kantoren wordt zoveel
De basistaken betreffen het organiseren en
Daarnaast willen we de informatievoorziening
mogelijk ingezet op (her)gebruik van bestaande
implementeren van de aanleg van elektrische
voor ondernemers verbeteren. We evalueren
gebouwen binnen de bebouwde kom. Op de
(laad)infrastructuur, verduurzamen van de
de digitale en fysieke informatievoorziening,
bedrijventerreinen in Putten is geen ruimte voor
inkoop (circulair), handhaving en samenwerking
waaronder het ondernemerspunt, en waar
detailhandel en zelfstandige kantoren. Nieuwe
binnen de Regionale Energie Strategie (RES).
mogelijk verbeteren we deze. Om beter
bedrijventerreinen behoren wel duurzaam te
Daarbovenop zet de gemeente in op actieve
zichtbaar en vindbaar te zijn voor Puttense
zijn en voorzien van parkmanagement. Vitale
stimulering van verduurzaming, middels
ondernemers investeren we de komende
bedrijventerreinen zijn namelijk ook voorbereid
voorlichting aan ondernemers (wijzen op
jaren meer in deze samenwerkingsrelaties, op
op de toekomst.
regionale en nationale subsidies), het stellen
ambtelijk en bestuurlijk niveau. Het Puttense
van ruimtelijke eisen rondom duurzaamheid
ondernemerswezen is goed georganiseerd,
en milieu (waaronder bij de ontwikkeling van
met bedrijvenkring BKP, winkeliersvereniging
bedrijventerrein Henslare) en het stimuleren
WCP, Jonge ondernemersvereniging Putten
van samenwerking (bijvoorbeeld gezamenlijke
(JOOP), agrariërs (in LTO). We continueren
inkoop of opwek van groene stroom op
het structurele overleg met deze partijen, en
bedrijventerreinen).
brengen daarbij helder onderscheid aan tussen
De ‘basis op orde’ voor een duurzaam ontwikkelperspectief voor onze bedrijven Putten heeft in 2040 de basis voor een sterke lokale economie als gemeente op orde. Hiertoe
68
wat ambtelijk wordt opgepakt en wat aan de
behoren, (i) stimulering van verduurzaming
Regionale samenwerking is belangrijk voor
van bedrijven, (ii) regionale samenwerking, (iii)
thema’s als verduurzaming, kennisdeling en
gemeentelijke samenwerking met bedrijven.
innovatie, regionale profilering, regionale
bestuurlijke tafel wordt behandeld.
AMBITIES EN OPGAVEN
Omgevingsvisie Putten 2040
3
Overlast en negatieve milieubelasting In Putten wordt gewoond én gewerkt. In Putten mag (nieuwe en bestaande) bedrijvigheid niet leiden tot overmatige overlast of negatieve milieubelasting. Dit houdt bijvoorbeeld in dat we overlast van geur, geluid of het onttrekken van grondwater waar mogelijk tot een minimum willen beperken en bodemverontreiniging willen voorkomen. Uit de participatie bleek ook dat er goed gekeken moet worden naar problematiek van bedrijven met een hogere milieucategorie. Een deel van de bevolking vindt dat dit buiten de woonkern een plek moet krijgen. We werken aan een gebiedsgerichte uitwerking van het geluidsbeleid met variatie in toegestane geluidsbelasting en het aanwijzen van stiltegebieden. In de komende jaren gaan we aan de gang met het definiëren van de milieuambities voor de verschillende gebiedstype. Wonen en werken kunnen meer met elkaar verenigd worden zolang voldaan kan worden aan de milieudoelstellingen behorend bij het desbetreffende gebied. We gaan flexibel om met nieuwe startende ondernemers en blijven hiervoor kansen bieden. We streven naar het vergroenen van bedrijventerreinen. 1
1
69
Brochure Provincie Gelderland ‘Hoe vergroenen we bedrijventerreinen?’
Hoevelaken
Ondernemend Putten
0
500 1.000 meter
Ermelo
LEGENDA
GEMEENTEGRENS LEGENDA
VISIE OP KAART
Omgevingsvisie Putten 2040
4
¯
ONDERNEMEND PUTTEN
ONDERNEMEND PUTTEN VEEHOUDERIJEN
RECREATIEBEDRIJVEN BOOM- EN/OF FRUITTEELT BOUWLAND GRASLAND DETAILHANDEL EN HORECA BEDRIJVENTERREIN BEDRIJF INDICATIEVE ONTWIKKELRUIMTE BEDRIJVENTERREIN
Putten
Nijkerk
Nijkerkerveen
Voorthuizen
Hoevelaken
70
ONDERNEMEND PUTTEN
¯
0
500 1.000 meter
AMBITIES EN OPGAVEN
Omgevingsvisie Putten 2040
3
71
3.3.8 Recreatief Putten Putten heeft een vitale recreatiesector Kwalitatieve groei van de recreatiesector is mogelijk met behoud van de identiteit. In Putten is ruimte voor dag- en verblijfsrecreatie. We zetten ons in om het onderhoudsniveau van dag recreatieve voorzieningen op orde te houden en vitale recreatievoorzieningen te behouden. Recreatie en toerisme zijn en blijven belangrijke economische groeisectoren in Putten. De kwaliteit van de recreatie wordt op een hoger peil gebracht. Rust, ruimte en beleving zijn de kracht van het bosgebied en de landgoederen. Langs de Randmeerkust is meer ruimte voor dynamiek en (ont)spanning, uiteraard rekening houdend met de nabij gelegen kwetsbare
waaronder recreatieve activiteiten. De
maar waar mogelijk worden ook de kansen
natuur.
recreatiesector blijft ook in de toekomst een
benut om beide gebieden tot elkaar te brengen,
belangrijke sector in Putten. Ingezet wordt op de
zodat zij elkaar kunnen versterken.
De opgave is om een meer samenhangend
kwaliteitsverbetering van de verblijfsrecreatie
recreatief gebied van Putten te maken.
en de versterking en waar mogelijk uitbreiding
Het zijn nu vooral aparte locaties, veel
van de dagrecreatie. Er mag meer nadruk
weginfrastructuur, weinig groen, gedateerde
komen op innovatieve initiatieven en nieuwe
Putten zet zich in voor een aantrekkelijk
groeninrichting uit de jaren ’80. Een
ontwikkelingen die passen bij de Puttense
recreatielandschap door onder andere te
aantrekkelijkere toegang tot het Puttense stuk
kernkwaliteiten. Zeker als dit een meerwaarde
werken aan Vitale Vakantieparken. Via een
van Veluwe aan Zee en de verbinding met het
voor de omgeving oplevert; natuurwaarden
handhavingsspoor voorkomen we misstanden
dorp Putten is een grote wens en onderdeel van
versterkt, landschap versterkt of landschappelijk
in de fysieke leefruimte en via een innovatief
het ‘Inspiratiedocument Dorpsentrees’, met als
kan worden ingepast, nieuwe doelgroepen
(economisch) spoor stimuleren en inspireren
doel groenere, gastvrije ontvangstlocaties.
aantrekt, een meerwaarde heeft voor het
we vakantieparken zich om te vormen
Vitale Vakantieparken
recreatief product en duurzaam is. De
tot duurzame, toekomstbestendige vitale
In het poldergebied is ruimte voor een
verschillen in toeristische beleving tussen de
recreatieparken. We stimuleren ondernemers
verbreding van agrarische activiteiten,
Veluwe en de Randmeerkust worden aangezet,
de kwaliteit van hun terrein en gebouwen te
AMBITIES EN OPGAVEN
Omgevingsvisie Putten 2040
3
verbeteren. De vakantieparken ondervinden
Over het algemeen willen we overlast van
komt men samen. Dit is het hart van toeristisch
soms druk vanuit de immense woningbehoefte
mobiliteit en parkeren in natuurgebieden zoveel
Putten. Gesteund wordt op historie, kwaliteit,
in Nederland (en ook in Putten), en het
mogelijk beperken.
gastvrijheid en een breed aanbod aan
huisvesten van arbeidsmigranten en (mogelijke) vluchtelingen. We staan voor de ambitie ‘recreatie blijft recreatie’. Permanente bewoning
Toeristisch Putten
zetten in op het behoud van een aantrekkelijk centrum en winkelgebied. We hebben een
van recreatieverblijven wordt in de toekomst
Er is aandacht voor het verknopen van het
Toeristisch Samenwerkingsverband en vanuit
ook niet toegestaan. Waar nodig wordt ruimte
toeristische aanbod in Putten en de regio. In
het platform Dromenlab behouden we het
geboden aan tijdelijk ander gebruik. Er wordt
Putten kun je van alles doen. In het centrum
toeristisch aanbod en ontwikkelen deze door.
verder ingezet op ‘recreatief ondernemerschap’ en innovatieve initiatieven omarmen we. Hierin trekken we samen op met ondernemers, vakantieparken en de gehele recreatiesector. Dit doen we op zowel parkniveau als op recreatief landschapsniveau. Dit samenspel zorgt voor een optimale Veluwebeleving.
Recreatiezonering; de balans tussen rust en reuring We realiseren ons goed dat de belangen vanuit natuur en recreatie soms van elkaar verschillen of sterker nog: met elkaar botsen. Dit leidt soms tot beperkingen van recreatieve ontwikkelingen. Een nieuwe recreatiezonering moet meer inzicht geven welk belang in welk gebied de voorrang krijgt. Hierbij hoort een indeling in functies en gebieden. Op een aantal plekken zetten we in op gastvrije Veluwse ontvangstlocaties door middel van het Project Putterpoorten. Op andere plekken willen we juist rust en ruimte behouden, en zijn stiltegebieden aangewezen. Concept - Recreatiezonering Veluwe Gebiedsproces: lopend/voorzien – Provincie Gelderland (2021)
72
activiteiten en bezienswaardigheden. We
AMBITIES EN OPGAVEN
Omgevingsvisie Putten 2040
3
De toeristische sector kan elkaar lokaal blijven versterken door samenwerking, gezamenlijke productontwikkeling en ambassadeurschap. Dit gaat al ontzettend goed in Putten.
Recreatieve netwerken en entrees Putten heeft een prachtig en hooggewaardeerd recreatienetwerk. De routenetwerken voor wandelaars, fietsers, ruiters en mountainbikers willen we blijven ontwikkelen. Ook willen we het netwerk van klompenpaden verder uitbreiden tot een samenhangend geheel. Het recreatieve netwerk in Putten wordt daarbij vervolmaakt, waarbij met name de verbindingen tussen het bosgebied en de Randmeerkust, via het dorpscentrum, worden versterkt. Ook een goede aansluiting op het bestaande OV-netwerk is een belangrijke opgave. Door het aanleggen en onderhouden van gastvrije, groene dorpsentrees verwelkomen we onze gasten nog gastvrijer. Aan de rand van het Veluwe bosgebied ontwikkelen we drie Putterpoorten. Gastvrije ontvangstlocaties, met recreatieve functies, natuurverbeteringen en informatievoorziening, waar belevingsthema Veluws Verleden een rode draad vormt. De Putterpoorten dienen als hoogwaardige startlocaties voor wandelingen en fietstochten met goede aansluiting op de Veluwse routenetwerken.
73
AMBITIES EN OPGAVEN
Omgevingsvisie Putten 2040
3
3.3.9 Bereikbaar Putten Putten blijft bereikbaar voor alle modaliteiten, met speciale aandacht voor langzaam verkeer We bevorderen een duurzame, vlotte, veilige verkeersafwikkeling voor alle verkeersdeelnemers. We blijven werken aan een toegankelijk en hoogwaardig wandel- en fietsnetwerk, OV-netwerk en autonetwerk. De kwaliteit van de aanwezige fietsvoorzieningen in Putten wordt relatief goed beoordeeld. Er is echter nog geen helder fietsnetwerk. We verbeteren daarom de fietsverbindingen van het hoofdfietsnetwerk. We realiseren aantrekkelijke fiets- en wandelroutes die lichaamsbeweging
de A28. Negatieve effecten van het verkeer
voertuigen in de woongebieden. Een groei in
stimuleren en autoverkeer in de woonwijken
op de leefbaarheid in woonomgevingen
het aantal oplaadpunten voor de elektrische fiets
(o.a. rond scholen) beperken. Het fietsverkeer
willen we waar mogelijk aanpakken (o.a.
zou een stimulans kunnen zijn voor fietsgebruik
door bewoners en toeristen wordt verder
effecten van doorgaande N-wegen). We
in de gemeente. Stimuleren van fietsgebruik
gestimuleerd. Verder verkennen we een
ontmoedigen sluipverkeer/doorgaand verkeer
door uitnodigende en efficiënte infrastructuur
mogelijk nieuwe snelfietsroute in de regio. We
om verkeersoverlast te verminderen. We
waarbij we oplaadpunten voor elektrische
behouden de huidige kwaliteit van het openbaar
optimaliseren de routering naar parkeerplaatsen
fietsen faciliteren waar dit mogelijk is. Er is in
vervoer en zetten ons in voor verbetering. De
en monitoren de parkeerdruk in heel Putten.
Putten verder nog relatief weinig draagvlak
verbindingen naar het NS-station en tussen
In het Verkeerscirculatieplan zetten we deels
voor duurzame (deel)mobiliteitsconcepten. Wel
het bosgebied en de Randmeerkust worden
in op het autovrij maken van het centrum met
faciliteren we dus actief openbare oplaadpunten
verbeterd voor het langzaam verkeer. De
afgesproken tijden voor de bevoorrading van
voor elektrische auto’s. Het stimuleren van
bebouwde kom in de Nijkerkerstraat wordt
winkels. Mobiliteit en bereikbaarheid nemen we
duurzame brandstoffen (biogas, waterstof)
uitgebreid, met als doel de verschillende delen
te allen tijde mee in nieuwe ontwikkelingen.
gebeurt nu vooral nog vanuit het Rijk.We
van Putten beter met elkaar te verbinden. Verder zetten we in op het bereikbaar houden van de
We werken aan een duurzaam mobiliteitsnetwerk
Ingezet wordt op het verbeteren van de
een goede ontsluiting van nieuwe woonwijken.
We zetten in op duurzaam vervoer en transport.
met name op de doorgaande wegen in het
We waarborgen ook een goede ontsluiting op
We faciliteren het opladen van elektrische
dorp en in het landelijk gebied. We maken een
kleine kernen en het afsluiten van zandwegen zonder doorgaande functie. We waarborgen
74
werken aan een veilig mobiliteitsnetwerk
verkeersveiligheid op de bestaande wegen,
AMBITIES EN OPGAVEN
Omgevingsvisie Putten 2040
3
75
duidelijkere verkeersstructuur en geven meer
dit beleidsstuk is onder andere geregeld dat
het aanleggen van een nieuwe zuidelijke
prioriteit aan fietsen en wandelen. Fietspaden
per woning minstens één aangename zijde
ontsluitingsweg, ten zuiden van de nieuwe
leggen we zoveel mogelijk vrijliggend aan.
(geen overlast) aanwezig is. Kwetsbare groepen
woonwijk en tussen de N303 en N798. Niet
Bij de verkeersveilige fietsstructuur hebben
worden gemeden in de nabijheid van wegen.
alleen vanwege de verkeersstromen, maar ook
we speciale aandacht voor de routes naar
Geluid reducerend asfalt passen we toe bij
om de leefbaarheid in het dorp te verbeteren.
scholen en sportparken. Binnen en buiten de
gebiedsontsluitingswegen in de bebouwde
De verkeersveiligheid van de scholen Hoef en
kern zijn of worden de doorgaande routes
kom, waar een 50 km/uur regime geldt. Bij de
Diermen die aan de N798 liggen is belangrijk.
van veilige oversteekplaatsen voorzien om de
plaatsing van verkeersdrempels letten we op
Voor de bereikbaarheid van Putten is bovendien
verkeersveiligheid te verbeteren. Altijd worden
de locatie op voorkoming van trillinghinder.
een goede verbinding naar de A28 belangrijk.
de kruispunten individueel beoordeeld. De
Een beweegvriendelijke leefomgeving daagt
Daarom zetten we in op het verbeteren van de
oplossing van de verkeersdrukte en onveiligheid
inwoners uit om zich per fiets of wandelen door
route via de N798 en N301 naar afslag Nijkerk.
die het gemotoriseerd verkeer op gezette tijden
de omgeving te verplaatsen. Bij ontwikkelingen
Samen met de gemeente Nijkerk gaan we bij de
veroorzaakt moet hoofdzakelijk in regionaal
langs de spoorlijn is naast geluid en fysieke
provincie aandringen op een grondige aanpak
verband worden gevonden.
veiligheid ook aandacht voor trillingshinder.
van de N798, voor een betere doorstroming
Bij het beoordelen van trillingshinder wordt
en verkeersveiligheid. Specifiek letten we op
de Handreiking Nieuwbouw en Spoortrillingen
de rotonde Putterweg – Berencamperweg –
betrokken.
Vetkampstraat. De capaciteit van deze rotonde
We werken aan een gastvrij en gezond Putten We zetten in op ‘Veluwse ontvangstlocaties’. Dit zijn een beperkt aantal, goed herkenbare
is onvoldoende om (in de ochtendspits)
Veranderingen in de wegenstructuur
het verkeer vlot te kunnen afwikkelen. Daarnaast vormt de spoorwegovergang op
parkeerplaatsen en openbaar vervoerhaltes
De wegenstructuur is maar beperkt
de Nijkerkerstraat (N798) steeds meer een
waar bezoekers gastvrij worden ontvangen. We
meegegroeid met Putten zelf, en de
belemmering voor de doorstroming. Mogelijk is
realiseren geen nieuwe woningen binnen 300m
bereikbaarheid staat onder druk. De
een ongelijkvloerse kruising gewenst als zowel
van een snelweg. Voor zones langs 80km/u en
bestaande wegenstructuur is leidend voor
het treinverkeer als autoverkeer blijft toenemen.
50 km/u wegen moet een basisgeluidskaart
de afwikkeling van het toekomstige verkeer.
De Engweg wordt afgewaardeerd van een 50
gemaakt worden en monitoring plaatsvinden.
Het verbeteren van de verbindingen tussen
km/u regime naar een 30 km/u regime en krijgt
Bij realisatie van nieuwe woningen binnen
dorp, station en Strand Nulde / Veluwe aan
een hierbij passende inrichting. Reconstructie
de invloedsfeer van deze wegen worden de
Zee voor het langzaam verkeer heeft prioriteit.
van bestaande wegen wordt integraal
maatregelen betrokken zoals vastgelegd in
We voorzien toenemende verkeersstromen
ingestoken. Uiteraard zijn verkeersveiligheid en
het beleidsstuk ‘Geluidbeleid bij ruimtelijke
door de ontwikkeling van Halvinkhuizen in
goede verkeersafwikkeling belangrijk, maar er
ontwikkelingen’. Dit beleidsstuk is nog opgesteld
Putten-Zuid. In het kader van de ontwikkeling
liggen ook koppelkansen voor verbetering van
onder de oude wetgeving. Zodra nieuw beleid
Halvinkhuizen is daarom onderzoek uitgevoerd
de leefomgeving en klimaatadaptief ontwerpen.
onder de Omgevingswet is opgesteld voor dit
naar ontsluitingsmogelijkheden voor de
punt, komt dit beleid hiervoor in de plaats. In
nieuwe woonwijk. Hierbij zetten we in op
AMBITIES EN OPGAVEN
Omgevingsvisie Putten 2040
3
Gewenste wegcategorisering autonetwerk en fietsbasisnetwerk (GVVP, juni 2023)
76
AMBITIES EN OPGAVEN
Omgevingsvisie Putten 2040
3
Gewenste wegcategorisering autonetwerk en fietsbasisnetwerk (GVVP, juni 2023)
77
VISIE OP KAART
Omgevingsvisie Putten 2040
4
78
WE ZETTEN HET LIEFST IN OP INITIATIEVEN WAAR ER OOG IS voor onze medemens, ons bijzondere buitengebied en onze vitale economie
VISIE OP KAART
Omgevingsvisie Putten 2040
4
HOOFDSTUK 4 VISIE OP KAART; HIER GAAN WE VOOR In dit hoofdstuk laten we zien hoe we de ambities en opgaven beschreven in hoofdstuk 3 ruimtelijk uitwerken op de integrale visiekaart (H4.1). In H4.2 wordt de visie per deelgebied uitgewerkt (de gebiedsgerichte uitwerking).
4.1 De Puttense koers op kaart; het integrale visiebeeld Putten 2040
belangrijkste ontwikkelingen en opgaven voor de periode tot 2040 staan beschreven in H 4.2 en zijn ook gedeeltelijk verbeeld op de integrale omgevingsvisiekaart.
We hebben op basis van het huidige karakter
De integrale omgevingsvisiekaart is gebaseerd
een indeling gemaakt in verschillende
op bestaande kwaliteiten, vigerend beleid
deelgebieden. De kaart met de deelgebieden
en lopende plannen en voegt daaraan
vormt de basis (de onderlegger) voor de
enkele nieuwe keuzes toe (symbolen, pijlen
omgevingsvisiekaart, omdat het uitgangspunt
en arceringen). Het is belangrijk vast te
steeds is dat we het huidige karakter in de
stellen dat de omgevingsvisiekaart geen
toekomst willen behouden en waar mogelijk
bestemmingsplan-/ omgevingsplankaart is en
versterken. Voor elk deelgebied hebben we
dat deze kaart geen ontwikkelingen onwrikbaar
een koers geformuleerd, aan de hand waarvan
vastlegt. Het gaat om de hoofdlijnen van
we richting hebben gegeven aan toekomstige
beleid, die verder worden uitwerkt in het
ruimtelijke ontwikkelingen, die passen bij
omgevingsplan en programma’s. De raad kan
het karakter van het deelgebied. De koersen
periodiek (bijvoorbeeld ieder jaar) de plannen
voor de verschillende deelgebieden met de
bijstellen. Dit kan mede op basis van monitoring en ontwikkelingen in de uitvoering. Zie voor het toekomstbeeld van de gebieden binnen Putten 2040 de integrale omgevingsvisiekaart op de volgende pagina.
79
Integrale visiekaart
VISIE OP KAART
LEGENDA
Omgevingsvisie Putten 2040
4
80
VISIE OP KAART
Omgevingsvisie Putten 2040
4
4.2 De koers per deelgebied
De onderbouwing van de negen deelgebieden van Putten is als volgt:
Een gebied dat overwegend in
4.2.1 Inleiding Voor de omgevingsvisie is het nodig om te beschikken over een gedegen gebiedsindeling. Er zijn meerdere redenen om goed na te denken over een dergelijke gebiedsindeling:
1.
Centrum
gebruik is als landgoed, natuur,
Dit is het gebied waar met name
of de bestemming ‘agrarisch
centrumfuncties gevestigd zijn. Dit
met landschapswaarden’ heeft.
is nadrukkelijk een groter gebied
De begrenzing is grotendeels
dan enkel het kernwinkelgebied van
gebaseerd op het bestemmingsplan
het dorp Putten.
‘Westelijk buitengebied’.
in beeld worden gebracht; (2) Het bevordert
Dit betreft het gebied van het dorp
Open landschap en randmeerzone
gebiedsgericht werken en; (3) Het is straks
Putten waarin overwegend gewoond
Een landschapsgebied met de
nodig om per gebied ambitie te bepalen, wat
wordt (bebouwde kom) inclusief
waarde grootschalig waardevol
ook weer doorwerking krijgt in het stellen van
‘wonen in het bos’.
open gebied en een zone van 500
(1) Gebiedseigen opgaven kunnen zo goed
planregels in het op te stellen omgevingsplan. Denk bijvoorbeeld aan regels op het gebied van geur. Voor agrarische gebieden gelden andere geurnormen dan voor woongebieden. De gebiedsindeling is gemaakt op basis van functies en activiteiten. Hierbij is goed gekeken naar de huidige bestemmingen. Er is op
2. Woongebied
3. Agrarisch buitengebied Een groot gebied met overwegend de enkelbestemming ‘agrarisch’. De begrenzing is grotendeels gebaseerd op het bestemmingsplan ‘Westelijk buitengebied’.
4. Bosmassief Veluwe
enkele onderdelen ook een eigen interpretatie
Een bosrijk onderdeel van de Veluwe.
losgelaten. Belangrijke opmerking is ook dat
De begrenzing volgt hier de zonering
de gebiedsindeling geen visiekaart is. Met het
van het Natura 2000 gebied en
maken van een gebiedsindeling is ook niet
het bestemmingsplan ‘Oostelijk
beoogd ander gebruik weg te bestemmen. De
buitengebied’.
indeling is enkel een middel om verschillende typen gebieden inzichtelijk te maken. De deelgebieden van de gemeente Putten zijn te zien op de volgende kaart;
5. Bedrijventerreinen De terreinen waar overwegend bedrijven gevestigd zijn; Hoge Eng, Keizerswoert en Ambachtstraat. We ontwikkelen Henslare (4.1 Integrale visiekaart).
81
6. Natuurlijke landschapsen landgoederenzone
7.
meter (aan de zuidoostzijde) buiten de A28 als randmeerzonering. In dit gebied zijn met name de bestemmingen ‘agrarisch met landschapswaarden’ en ‘verblijfsrecreatie’ van toepassing.
8. Recreatiezone Krachtighuizen en Veenhuizerveld Een zone waarbinnen overwegend recreatieve functies en bedrijven gevestigd zijn. De begrenzing volgt hier de N303 en de zonering van het naastliggende Natura 2000 gebied.
9. Enclave Koudhoorn Een voormalig agrarische enclave gelegen in het bosmassief Veluwe. Hier wordt gewoond, gerecreëerd en in kleinschalige vorm vinden hier agrarische activiteiten plaats.
Deelgebieden Putten
VISIE OP KAART
LEGENDA
Omgevingsvisie Putten 2040
4
82
VISIE OP KAART
Omgevingsvisie Putten 2040
4
Open landschap en randmeerzone,
Natuurlijke landschaps- en landgoederenzone
Bedrijventerreinen
Woongebied
Recreatiezone Krachtighuizen en Veenhuizerveld
Bosmassief Veluwe
Centrum
Enclave Koudhoorn
Op basis van deze gemeentebrede visie zijn
gebied is een koers uitgewerkt. De beschrijving
in Putten het liefst in op initiatieven waar er
verschillende ruimtelijke afwegingen gemaakt.
per deelgebied bevat een inspiratie- en
oog is voor onze medemens, ons bijzondere
Juist omdat de gemeente zo divers is, is het
afwegingskader en een onderbouwing met
buitengebied en onze vitale economie. Op
belangrijk om gebiedsgericht afwegingen te
specifieke milieurandvoorwaarden.
gemeentelijk niveau zijn de drie richtingen
maken. Per deelgebied is een gebiedsuitwerking gemaakt. Hierin zijn belangrijke opgaven, kansen, ontwikkelingen, dilemma’s, keuzes
83
Agrarisch buitengebied,
van het afwegingskader – oog voor onze
Het afwegingskader
medemens, rentmeesterschap van onze natuurlijke leefomgeving en fraaie buitengebied
of activiteiten per deelgebied beschreven.
In hoofdstuk 3 hebben we het integraal
met bijzondere landschappen en werken aan
Deze opgaven zijn te herleiden naar de negen
afwegingskader geïntroduceerd, dat richting
een vitale en veerkrachtige economie – in
hoofdopgaven, maar zijn concreter aangezien
geeft aan het beleid van de gemeente en
balans.
ze gebiedsspecifiek zijn. Per kenmerkend (deel)
helpt bij het wegen van initiatieven: we zetten
VISIE OP KAART
Omgevingsvisie Putten 2040
4
De ene opgave is niet belangrijker dan de andere. Ieder deelgebied heeft echter zijn eigen karakter, kwaliteiten en bijbehorende ontwikkelrichting. Binnen de deelgebieden zijn daarom in de visie accenten aangebracht, waarmee we kunnen laten zien waar we prioriteit aan willen geven. Zo weten mogelijke initiatiefnemers waar ze aan toe zijn. De gemeente Putten zal deze uitwerking van het afwegingskader gebruiken om nieuwe initiatieven te toetsen. In de omgevingsvisie geven we aan wat het gewenste karakter van de specifieke deelgebieden is in 2040. Dat doen we met een webdiagram. De opgaven die het belangrijkst voor de toekomst zijn van het deelgebied, scoren in het webdiagram het hoogst. Het webdiagram is daarmee een kwalitatieve weergave van de koers per deelgebied. Het afwegingskader bestaat uit negen assen, die corresponderen met de negen centrale opgaven van de omgevingsvisie. Iedere as bestaat uit vijf punten. Het middelste punt op de as is de situatie wanneer alles in balans zou zijn. Per deelgebied geeft het afwegingskader accenten aan. Hoe verder het symbool van de hoofdopgave van de kern af ligt hoe groter het belang voor die ambitie in het betreffende deelgebied. Ligt het symbool dicht bij de kern dan betekent dit een minder groot belang voor die ambitie. Het afwegingskader maakt zo in een oogopslag duidelijk wat voor soort ontwikkelingen wenselijk zijn.
Initiatiefnemers kunnen hierop inspelen.
84
Afwegingskader: 1 = behoud van, 2 = minimale inzet op, 3 = gemiddelde inzet op, 4 = aanzienlijke inzet op, 5 = maximale inzet op
VISIE OP KAART
Omgevingsvisie Putten 2040
4
4.2.2 Centrum Het centrum van Putten heeft relatief veel zelfstandige ondernemers binnen een compact gebied en een redelijk compleet aanbod van winkels en voorzieningen. Dit wordt ook door consumenten gewaardeerd, gelet op de mate van koopkrachttoevloeiing uit de regio. Het centrumgebied van Putten is goed met de auto bereikbaar en gratis parkeervoorzieningen zijn in voldoende mate in en nabij het centrum aanwezig. 85
Met de meeste supermarkten aan de randen van het kernwinkelgebied is de consument in staat om de dagelijkse boodschappen snel in te slaan en is combinatiebezoek met de voorzieningen in het kernwinkelgebied eveneens mogelijk. Binnen het kernwinkelgebied zijn de meer op recreatief winkelen gerichte voorzieningen binnen een compact gebied aanwezig.
De modische sector is relatief sterk aanwezig en trekt vanuit de regio koopkracht aan. Dit geldt eveneens voor de weekmarkt op woensdagochtend die sinds haar start in 1928 is uitgegroeid tot een begrip in de regio.
VISIE OP KAART
Omgevingsvisie Putten 2040
4
Prioritering van ambities per thema:
centrumfunctie met een levendig karakter staat
Ondernemend (4);
voorop in het centrum. Dit kan enige overlast
Het kernwinkelgebied is compact, kent een
Sociaal en Vitaal (5);
met zich brengen in de vorm van geluid,
aaneengesloten winkelfront en kent naast de
Het centrum is de huiskamer van de gemeente
hetgeen passend is bij wonen in het centrum.
functie van detailhandel ook (winkelonder-
waar men elkaar ontmoet en waar ieder zich
steunende) (dag) horeca en publieksgerichte
thuis voelt. We zetten in op een levendig
Natuurlijk en groen (4);
dienstverlening zoals kappers, uitzendbureaus,
centrum met menging van functies en
Klimaatbestendige openbare ruimte inrichten,
reisbureaus etc. Het kernwinkelgebied is primair
een breed aanbod van voorzieningen voor
onder andere door onnodige verharding te
gericht op recreatief winkelen. Lokale winkels
verschillende doelgroepen. Zowel recreatieve,
vervangen voor groen. Waar mogelijk creëren
met unieke producten geven een boost aan de
als economische, als maatschappelijke en
van ondergrondse groeiruimte voor bomen,
lokale omgeving, stimuleren sociale cohesie
zorgfuncties komen hier bijeen.
door kabels en leidingen bij werkzaamheden te
(ons kent ons), zorgen voor vernieuwing en
verleggen en bij elkaar te clusteren. Stimuleren
goede profilering van het dorp. We stimuleren
Veilig (5);
van geveltuinen. Afkoppelen hemelwater
de lokale verkoop van agrarische producten uit
Het centrum is de veilige huiskamer van de
(onderdeel Centrumplan).
het buitengebied van Putten hier extra. Dit door
gemeente. Goede handhaving op fysieke
bijvoorbeeld flexibeler te zijn met vergunnin-
veiligheid. Om het veiligheidsgevoel te
Cultureel en historisch (3);
gen. Ook versterken we het daghoreca aanbod,
stimuleren in de openbare ruimte wordt
We maken de historie van het dorp beter
en blijven we inzetten op de modische sector.
gebruik gemaakt van Crime Prevention Through
bekend. Dit doen wij door het vertellen
Langdurige leegstand wordt vermeden door
Environmental Design (CPTED).
van verhalen. Het niveau van culturele
flexibele functies toe te staan.
voorzieningen is vrij hoog. Er wordt bekeken Aangenaam wonen (3);
welke panden bescherming behoeven om het
Bereikbaar (2);
Inbreiden in het centrum en verdichten en
dorpse karakter te behouden.
In het verkeerscirculatieplan zetten we deels
herontwikkeling van bepaalde locaties met
86
in op het autovrij maken van het centrum met
transformatie naar wonen, mits passend bij het
Energieneutraal (4);
afgesproken tijden voor de bevoorrading van
karakter van Putten. Ruimte voor gestapelde
Veel inzet op de energietransitie, collectieve
winkels. Toewerken naar een autoluwe omge-
bouw van 3 lagen, met als doelgroepen
warmtevoorziening en energiebesparing
ving en een autovrij kernwinkelgebied is het
senioren en jongeren. Op specifieke plekken,
bij winkels, voorzieningen en woningen.
streven. Het huidige niveau is hoog met een
zoals knooppunten of zichtlijnen, is ook een
Grootschalig stimuleren van isolatie van
goede bereikbaarheid en voldoende parkeer-
accent in de hoogte mogelijk van in beginsel
gebouwen. Renovatie en verbouw momenten
plaatsen. Met gratis parkeren en enkele blauwe
maximaal vier lagen. Dit is altijd onderhevig aan
aangrijpen als moment voor verduurzaming.
zones is parkeren in Putten aantrekkelijk voor
een streng welstandsbeleid. De kwaliteit van de
Inzet op verduurzaming van het maatschappelijk
bezoekers. De Engweg wordt afgewaardeerd tot
openbare ruimte heeft blijvend aandacht nodig,
vastgoed in het centrum.
30 km/u weg. Het centrum is goed toegankelijk
het is van belang dat dit hoog is in het centrum
voor voetgangers en fietsers. Het fietsverkeer
zodat dit een prettig verblijfsgebied blijft. de
binnen het kernwinkelgebied wordt als gast en
VISIE OP KAART
Omgevingsvisie Putten 2040
4
op alle wegen in het centrum in twee richtingen, toegelaten. Recreatief (4); Graag willen we meer bezoekers naar het centrum trekken, door een hoge kwaliteit van de openbare ruimte te waarborgen evenals een aantrekkelijk winkelaanbod (zie centrum: ondernemend Putten). Ten aanzien van de toeristische fietsroutes in/ rond Putten wordt voorgesteld te bezien in hoeverre deze zo dicht mogelijk langs de centrumvoorzieningen geleid kunnen worden.
Figuur: afwegingskader centrum
87
Veilig (4); Veiligheid is een randvoorwaarde voor een fijne fysieke leefomgeving.
VISIE OP KAART
Omgevingsvisie Putten 2040
4
Aangenaam wonen (5); Bij het zoeken van extra plancapaciteit hebben nieuwe inbreidingslocaties prioriteit, maar wel met behoud van het groene karakter van ons dorp. We hebben uitleglocaties nodig omdat onze plancapaciteit niet toereikend is om in de behoefte te voorzien. Plannen iets verder buiten het centrum lenen zich voor de invulling van de woonbehoefte van starters (goedkope en betaalbare koop), of voor grondgebonden woningen voor vitale senioren. Zoveel mogelijk mixen van verschillende doelgroepen binnen wijken en waar mogelijk binnen gebouwen. Toestaan van vernieuwende bouwvormen, zoals modulair bouwen. Natuurlijk en groen (4); Natuurinclusief en klimaatadaptief maken van de woonwijken, Veluwe de wijken in trekken, kwalitatief (bio-divers) groen toevoegen. Inwoners stimuleren hun tuin of pand te
4.2.3 Woongebied
vergroenen door te wijzen op subsidies. Cultureel en historisch (2);
Prioritering van ambities per thema:
88
Verhalen vertellen door de geschiedenis
Sociaal en Vitaal (4);
Routing voor groene ommetjes,
van plekken tot leven te laten komen in
We zetten in op meedoen, beweging en
hardlooprondjes of andere manieren van
de inrichting van de buitenruimte of met
ontmoeting binnen een gezonde leefomgeving.
bewegen in de wijk is hier onderdeel van. Ook
informatievoorzieningen. Bijvoorbeeld over
Dit doen we door positieve gezondheid als
een goed toegankelijke openbare ruimte voor
archeologische vondsten die in het gebied zijn
uitgangspunt te gebruiken.
eenieder.
gedaan.
VISIE OP KAART
Omgevingsvisie Putten 2040
4
Energieneutraal (5); De energietransitie is een belangrijk maar uitdagend thema, omdat het voor de gemeente moeilijk is om duurzaamheidsmaatregelen af te dwingen. Daarom zetten we in op voorlichten, stimuleren en faciliteren. Er is ook voldoende aandacht nodig voor de potentieel negatieve neveneffecten van de energietransitie voor een aangenaam woonklimaat bijvoorbeeld warmtepompen die geluid maken. Cumulatieve effecten dienen geen overlast te veroorzaken. Ondernemend (1); Ondernemers aan huis blijven we toestaan. Bereikbaar (4); Energietransitie naar schone vormen van mobiliteit, een dekkend netwerk van laadpalen dat aansluit op de behoefte. Ook voldoende bereikbaarheid van voorzieningen garanderen met openbaar vervoer. Ruimte voor deelmobiliteit in de wijken, vaste parkeerplekken voor deelauto’s. Verkeersveiligheid garanderen we door waar nodig maatwerk te leveren op plekken waar dat nodig is gebaseerd op de verkeerssituatie. De bebouwde kom in de Nijkerkerstraat wordt uitgebreid, met als doel de verschillende delen van Putten beter met elkaar te verbinden. Recreatief (1); Het woongebied is geen recreatiekernzone. Wel wordt hier ingezet op het creëren van gastvrije entrees en het verder ontwikkelen van recreatieve routes die ook door de wijken lopen. Er zijn mogelijkheden voor B&B’s.
89
Figuur: afwegingskader woongebied
VISIE OP KAART
Omgevingsvisie Putten 2040
4
4.2.4 Agrarisch buitengebied Het agrarisch gebied van Putten ligt centraal binnen de gemeente. Het is gelegen tussen het dorp en het Veluwemassief en de Randmeerkust en de landgoederenzones. Binnen het agrarisch gebied liggen de meeste buurtschappen, zoals Diermen, Steenenkamer, Hoef, Huinen, Huinerbroek, Halvinkhuizen, Hell, Gerven en Veenhuizerveld. Het is een vrij vlak gebied met een afwisselend 90
open tot half-open landschap. Er komen diverse functies verspreid in het gebied voor, maar de agrarische bedrijvigheid is er beeldbepalend. Het gebied wordt doorsneden door tal van plattelandswegen waaraan de hoofdzakelijk agrarische bedrijven zijn gelegen. Verspreid door het gebied komen niet-agrarische functies voor, met name in en rondom de buurtschappen.
Als gevolg van het agrarisch gebruik en de ruilverkavelingen die hebben plaatsgevonden, is het historische landschap in dit gebied sterk veranderd. Het relatief wat lager gelegen gebied wordt verder ontwaterd door enkele hoofdwatergangen die afwateren richting het randmeer via de Schuitenbeek en de Volenbeek.
VISIE OP KAART
Omgevingsvisie Putten 2040
4
Prioritering van ambities per thema:
Energieneutraal (5);
Recreatief (3);
Energietransitie en koppelen aan de
Recreatief routenetwerking door het
Sociaal en Vitaal (3);
landbouwtransitie, mogelijkheden voor
buitengebied. Nevenfuncties voor boeren
Focus op sociale en vitale buurtschappen.
energieboeren. Bij voorkeur zon op
blijven we toestaan.
schuurdaken. We ondersteunen initiatieven Veilig (3);
voor de opwek van biogas via mestvergisting.
Focus op buurtschappen, veilige langzaamverkeerroutes, voorlichting
Ondernemend (5);
criminaliteit. Veiligheid is een belangrijk thema,
Nieuwe technieken en verdienmodellen voor
met name vanwege ondermijnende criminaliteit
boeren, circulair boeren, biologisch boeren,
(schuren die voor illegale doeleinden worden
korte ketens, waar mogelijk ruimte voor
gebruikt).
uitbreiding of nieuwvestiging van agrarische bedrijven. Ruimte voor het ontplooien van
Aangenaam wonen (3);
nevenactiviteiten op het gebied van recreatie,
Agrarische activiteiten staan voorop. In geval
toerisme, zorg en onderwijs. Stimuleren van
van vrijkomende agrarische bedrijvigheid
mogelijkheden voor het lokaal afzetten van
(functieverandering) houden we focus op
agrarische producten in winkels en horeca in
leefbaarheid buurtschappen. Optimaal gebruik
Putten en omgeving.
maken van bestaande erven, waar wenselijk woningsplitsen of erfdelen toestaan.
Bereikbaar (3); Bij een groot aantal wegen in het buitengebied
Natuurlijk en groen (5);
is de inrichting en/of constructie van wegen niet
Ecologisch boeren en het vergroten van
berekend op het huidige gebruik van de weg.
biodiversiteit met inheemse soorten en
Onder andere door grote/zware voertuigen t.b.v.
verbeteren van duurzaam bodem- en
agrarische bedrijven. Dit vraagt om aanpassing
watersysteem, vermindering uitstoot etc.
van wegen op het gebruik of aanpassing
Het toepassen van natuurlijke akkerranden.
van het gebruik op de wegen. De nieuwe
Kleinschaligheid terugbrengen in het landschap.
ontsluitingsweg ligt in dit gebied. Hoge score van ondernemend en recreatief Putten (B&B),
Cultureel en historisch (3); We blijven zoeken naar dragers in het landschap.
91
treft vervoersbewegingen, dus bereikbaarheid.
VISIE OP KAART
Omgevingsvisie Putten 2040
4
Figuur: afwegingskader agrarische buitengebied
92
VISIE OP KAART
Omgevingsvisie Putten 2040
4
met boeren. Grootschalige industrie is
(het stimuleren van) meer variatie aan
echter onwenselijk (ook in Henslare).
beplanting.
Bedrijventerrein verplaatsen nabij de A28
§ In het licht van de energietransitie zien bewoners het liefst zon op dak. Zonneparken op vruchtbare landbouwgrond zijn niet wenselijk. Ook zijn grote windmolens in de buurtschap zelf niet wenselijk, al ziet men wel mogelijkheden langs strand Nulde. § Uitbreiding van het recreatieve
wordt genoemd als alternatief. De pilot was ook bedoeld om te kijken op welke manier bewonersparticipatie het beste kan worden georganiseerd in het buitengebied van Putten. Er is gebleken dat gesprekken op locatie als positief worden ervaren. De open vraagstelling van de enquête vraagt nog om
Pilot Buurtschap Steenenkamer
routenetwerk, zoals het Klompenpad in
verdere aanscherping en toelichting. Bovendien
de buurtschap wordt als kansrijk gezien.
is er geconstateerd dat er een vertrouwensbreuk
Voor de Pilot Buurtschap Steenenkamer zijn
Het toevoegen van meer bankjes en
is ontstaan tussen de inwoners van Putten en
bewoners bevraagd om de belangrijkste
rustpunten en betere verbindingen richting
de gemeente Putten. Er is behoefte aan meer
opgaven van het gebied te benoemen. Dit
bijvoorbeeld strand Nulde draagt bij aan
aandacht vanuit de gemeente om de onderlinge
is gedaan met een online vragenlijst en met
aantrekkelijkheid. Men ziet mogelijkheden
communicatie te verbeteren.
gesprekken op locatie met inwoners van de
voor kleinschalige verblijfsrecreatie bij de
buurtschap. De bevindingen zijn samengebracht
boer.
in de Gebiedsagenda Buurtschap Steenenkamer. De Pilot is doorlopen in het voorjaar van 2022. De resultaten worden aangeboden aan het bestuur van de gemeente Putten en meegenomen in de Omgevingsvisie Putten 2040. De belangrijkste bevindingen zijn als volgt: § Vanuit inwoners bestaat de wens om het
§ Al is er veel onvrede over de huidige wegafsluitingen en de communicatie daarover, de bereikbaarheid wordt in algemene zin als voldoende ervaren. Men wil graag dat de fietsstraat behouden blijft. Wel is er een wens naar een rechtstreekse verbinding naar de A28. Bovendien zorgt sluipverkeer nu voor overlast en vraagt
woningaanbod op kleinschalige wijze uit te
verkeersveiligheid vooral voor fietsers nog
breiden op bestaande erven, onder andere
om de nodige aandacht.
om het wonen met meerdere generaties op één erf mogelijk te maken. § Men spreekt zich uit voor het behoud van het open landelijk karakter met ruimte
93
voor versterking van de biodiversiteit door
§ De meerderheid van de inwoners ziet kansen m.b.t. kleinschalige bedrijvigheid in Steenenkamer, met name door functieverandering in samenwerking
VISIE OP KAART
Omgevingsvisie Putten 2040
4
4.2.5 Bosmassief Veluwe Aan de oostzijde van de gemeente Putten ligt het Veluwemassief. Dit gebied bestaat hoofdzakelijk uit bosgebied met her en der verspreid enige woningbouw en agrarische gronden die hoofdzakelijk als grasland in gebruik zijn. Aan de grens met de gemeente Barneveld ligt het buurtschap Koudhoorn midden in het bosgebied. Het gebied maakt deel uit van het grootst aaneengesloten natuurgebied in Nederland: de Veluwe. 94
Enkel de doorgaande weg naar Garderen doorsnijdt dit gebied. Verder ligt er een fijnmazig netwerk van fiets- en wandelpaden van onverharde en halfverharde paden. Het Veluwemassief behoort tot één van de oudste gebieden binnen de gemeente en de regio waar mensen zich gevestigd hebben. Sporen van dit verleden zijn onder en boven de grond te vinden binnen het gebied.
Op 9 mei 2023 zijn de herstelprogramma’s Bossen, Beken, Heiden & Stuifzanden en Vennen & Venen door Gedeputeerde Staten van de provincie Gelderland vastgesteld. De herstelprogramma’s moeten bijdragen aan het herstellen en sterker maken van de stikstofgevoelige natuur op de Veluwe. Ze geven daarbij aan welke maatregelen (voor specifieke locaties) nodig zijn en voor welke activiteiten een vergunning (volgens de Wet Natuurbescherming) moet worden aangevraagd.
VISIE OP KAART
Omgevingsvisie Putten 2040
4
De programma’s zijn een uitwerking van het
Natuurlijk en groen (5);
Energieneutraal (1);
huidige Natura 2000-beheerplan Veluwe. De
In dit gebied moet een sterke binding zijn met
Geen energiemaatregelen. Eventueel
maatregelen in de herstelprogramma’s gaan
het beleid en beheer dat de provincie voor
multifunctioneel grondgebruik, zoals
dus niet over bronmaatregelen om stikstof te
de Veluwe heeft opgesteld (versterkingsplan,
zonnepanelen boven parkeerplaatsen.
verminderen of over gebieden buiten de N2000-
beheerplannen, recreatiezonering de
begrenzing.
Herstelprogramma’s voor de Veluwe, e.d.). De
Ondernemend (1);
gemeente Putten draagt waar mogelijk bij aan
Weinig ondernemingen aanwezig; begrijpelijk
de genoemde plannen en herstelprogramma’s.
waarom deze opgave laag uitvalt (demotiveren
Dat geldt in het bijzonder voor de
ondernemers om te vestigen), maar er komen
Sociaal en Vitaal (3);
Herstelprogramma’s Bossen en Heiden &
veel toeristen op af wat ook weer kansen biedt
Het bosmassief nodigt uit om te sporten en
Stuifzanden en het Puttense bos- en heideareaal
voor ondernemers. Goed om onderscheid
bewegen. Dit draagt bij aan een betere fysieke
dat onder ons beheer valt. We zetten hierbij in
te maken (binnen het deelgebied) tussen de
en mentale gezondheid. Frisse lucht is erg
op het herstel van biodiversiteit en veerkracht,
bosmassieve enclave en de randen (waar wel
belangrijk voor inwoners en (dag)recreanten.
goed duurzaam bosbeheer (samenstelling
meer ruimte is voor ondernemerschap), kansen
Om meer beweging te stimuleren zijn goede,
loof- versus naaldbos). Dit doen we ook in het
voor circulariteit en kleinschalige houtwinning
veilige, efficiënte en duidelijke routes vanuit
belang van klimaatadaptatie (verdamping,
voor houtbouw uit het Puttense bos.
woongebieden binnen de bebouwde kom
natuurbrandrisico’s). We stimuleren waar
het buitengebied in essentieel. Heldere
mogelijk houtwinning t.b.v. lokaal gebruik (bio-
Bereikbaar (3);
routenetwerken met duidelijke bebording zijn
based bouwen). Herstellen sprengen en beken
Langzaamverkeerverbindingen stimuleren,
nodig.
door overmatige grondwateronttrekkingen
Putterpoorten belangrijk maken, niet alle delen
te voorkomen en zorgen voor berging en
van het bos bereikbaar maken (zonering), maar
Veilig (2);
vertraagde afvoer van regenwater bij hevige
wel goede bewegwijzering van de toegankelijke
Extra aandacht voor het voorkomen van
buien.
gebieden. Rol van parkeren om bereikbaarheid
Prioritering van ambities per thema:
bosbranden, maar ook het omgaan met het Cultureel en historisch (4);
ongelukken).
Wij zoeken dragers voor culturele en recreatieve
verbindingsfunctie voor gemotoriseerd verkeer.
activiteiten. Het Archeologisch Bezoekers
Recreatief (4);
Aangenaam wonen (1);
Centrum (ABC) kan hierin drager zijn voor
Putterpoorten belangrijk maken, recreatieve
Weinig tot geen woningen hier aanwezig,
grafheuvels, partner musea en Erfgoed
verbindingen versterken, kleinschalige
ook niet stimuleren en niet uitbreiden van de
Gelderland!
recreatie aan de randen van het bosmassief.
woonfuncties. Verrommeling (door bijvoorbeeld opstalletjes, bouwsels, teveel paardenbakken, hekken en opslag) willen we zo veel mogelijk beperken.
95
te reguleren. Afsluiten zandwegen zonder
gebruik van elektrische fietsen (en bijbehorende
Recreatiezonering toepassen en handhaven.
VISIE OP KAART
Omgevingsvisie Putten 2040
4
Figuur: afwegingskader Bosmassief Veluwe
96
VISIE OP KAART
Omgevingsvisie Putten 2040
4
4.2.6 Bedrijventerreinen In de gemeente Putten bevindt zich een drietal bedrijventerreinen: Keizerswoert, De Hoge Eng en de Ambachtstraat. Op de bedrijventerreinen zijn met name bedrijven in de (groot)handel, de bouwnijverheid en de industrie gevestigd. Het gaat in totaal om circa 1.500 bedrijven, bijna de helft van het totale aantal bedrijven in Putten. Op Keizerswoert zijn vooral productiebedrijven gevestigd.
97
Op dit bedrijventerrein is ruimte voor relatief hinderlijke bedrijvigheid. Het bedrijventerrein Hoge Eng kent vooral wat lichte industrie en kleinere ambachtelijke bedrijven met kantoren. De bedrijventerreinen Keizerswoert en de Hoge Eng zijn gerevitaliseerd.
Ten aanzien van het bedrijventerrein aan de Ambachtstraat wordt ingezet op transformatie waarbij het terrein zal verkleuren naar een woongebied. Er lopen momenteel plannen om een nieuw bedrijventerrein te ontwikkelen: Henslare.
VISIE OP KAART
Omgevingsvisie Putten 2040
4
Prioritering van ambities per thema:
Natuurlijk en groen (3);
een hoogwaardige inrichting van de terreinen,
Vergroenen van de bedrijventerreinen
met o.a. veel groen en door het stimuleren van
Sociaal en Vitaal (2);
en bedrijfsdaken vermindert hittestress
ondernemerschap met een focus op circulaire
We stimuleren ondernemers om aandacht te
in de gebieden. Dit draagt ook bij aan
economie. We onderzoeken in het kader van
hebben voor een prettig en gezond werkklimaat.
klimaatadaptatie. De negatieve gevolgen
de Economische Visie de mogelijkheden voor
We stimuleren initiatieven om mensen met een
voor natuur dienen zoveel mogelijk beperkt te
uitbreiding van bedrijventerreinen.
afstand tot de arbeidsmarkt aan te nemen.
worden. Bedrijventerreinen nabij natuur hebben minder ontwikkelmogelijkheden.
Veilig (3);
Schone mobiliteit stimuleren op
Veiligheid garanderen. We werken samen met
Cultureel en historisch (1);
bedrijventerreinen, OV-bereikbaarheid
Securitas aan toekomstbestendige beveiliging.
Weinig verhalen te vertellen in dit deelgebied en
garanderen, langzaamverkeer aantrekkelijk
Door inzet van (slimme) camera’s en ander
weinig cultuurhistorie aanwezig.
maken, snelfietsroutes aanleggen en
soortige maatregelen is het de wens om de beveiliging minder arbeidsintensief te maken.
bedrijventerreinen hier op aansluiten. Energieneutraal (5); Energieneutrale bedrijvensector, groen en zon
Recreatief (1);
Aangenaam wonen (1);
op dak. Bedrijventerreinen als energiehubs voor
N.v.t.
Algemeen: gescheiden houden van wonen
gemeente Putten op het gebied van opwek,
en werken. bedrijfswoningen op de
warmtedelen en opslag van energie. Daken
bedrijventerreinen worden niet toegestaan.
optimaal benutten voor energieopwekking
Bestaande bedrijfswoningen worden waar
en waterberging. Afspraken maken over
mogelijk gesaneerd. Bij uitzondering kunnen
duurzaamheid en verduurzaming met eigenaren
op de Hoge Eng bedrijfswoningen worden
en verplicht stellen bij nieuwvestiging.
toegestaan, mits geen beperkingen ontstaan voor het functioneren van omliggende
Ondernemend (5);
bedrijven. Wel grote ambitie om de
De bedrijventerreinen zijn primair bestemd
Ambachtstraat te transformeren naar wonen.
voor industrie, handel en ambachtelijke
Voor de Ambachtstraat geldt dat we uitgaan van
bedrijvigheid. Bij uitbreiding van een bedrijf
een bedrijventerrein totdat functieverandering
en/of het bedrijventerrein worden negatieve
is doorgevoerd. Ook het voormalig Sligroterrein
gevolgen voor de omgeving zoveel mogelijk
wordt op termijn een woonlocatie (project de
beperkt en wordt gestreefd naar een zuinig
Bosrande).
gebruik van ruimte, energie, water en grondstoffen en een goed woon- en leefklimaat voor de omliggende woningen / woongebieden. Aantrekkelijk vestigingsklimaat stimuleren door
98
Bereikbaar (4);
VISIE OP KAART
Omgevingsvisie Putten 2040
4
Figuur: afwegingskader bedrijventerreinen
99
VISIE OP KAART
Omgevingsvisie Putten 2040
4
4.2.7 Natuurlijke landschaps- en landgoederenzone De natuurlijke landschaps- en landgoederenzone bestaat uit een zone in het noorden en in het zuiden van de gemeente. Beide gebieden liggen tegen de gemeentegrens aan. In het noorden is de zone gelegen rondom de Volenbeek, waar ook sprengen voorkomen. In het zuiden is de landgoederenzone breder en globaal gelegen rondom de Schuitenbeek en de Veldbeek. In beide zones liggen meerdere landgoederen. 100
De historische huizen, boerderijen en het lommerrijke landschap geven deze gebieden een geheel eigen en aantrekkelijke sfeer. Het is een coulissenlandschap waar de beken, natuur en agrarische activiteiten op een relatief kleinschalige manier samenkomen. In de gebieden liggen fijnmazige wandelen fietsnetwerken. In de noordelijke landgoederenzone is het Bosbad Putten gelegen, terwijl in de zuidelijke