Evaluatie Inclusieagenda 2020-2022
Tekst van het document
Zaaknummer: 1590213 Documentnummer: 1590215
Evaluatie Inclusieagenda 2020-2022 1.
Inleiding
In juli 2016 heeft Nederland het VN-Verdrag rechten voor mensen met een handicap (verder: VN-Verdrag) geratificeerd. Met de ratificatie van dit VN-Verdrag is aan de Jeugdwet, Wmo en Participatiewet de verplichting toegevoegd om in het periodiek plan op te nemen hoe de gemeenteraad uitvoering geeft aan het verdrag. Het verdient de voorkeur dat deze periodieke plannen worden samengevoegd tot één integraal plan voor het hele sociaal domein. In Putten leidde dit tot de Inclusieagenda Putten Voor Iedereen 2020-2022, welke op 4 december 2019 door de gemeenteraad werd vastgesteld. Corona De start van de uitvoering van de Inclusieagenda liep vrijwel synchroon met de coronapandemie. Om de uitvoering van de agenda enige tijd extra te geven, is gekozen om de agenda in 2023 te evalueren. Inclusieagenda In de inclusieagenda wordt uitgegaan van vijf thema’s. Binnen deze thema’s zijn 15 actiepunten opgesteld. De vijf thema’s zijn: -
Toegankelijkheid;
-
Meedoen;
-
Wonen;
-
Vervoer;
-
Gezondheid en zorg.
Inclusiepanel In de agenda is het inclusiepanel geïntroduceerd. Het panel kreeg de volgende taken:
2.
-
Het bewaken van de inclusieagenda;
-
Het signaleren van letterlijke en figuurlijke drempels in de Puttense samenleving en
-
Het adviseren over aanvragen voor het Inclusiefonds.
Wijze van evalueren
De agenda is geëvalueerd tegelijk met het opstellen van beleid Meedoen in Gelijkwaardigheid. Tijdens de vier dialoogsessies werd met inwoners over inclusie en discriminatie gesproken. Het Inclusiepanel is in juni 2023 specifiek bevraagd over de inclusieagenda. Daarnaast werden ervaringen van inwoners met behulp van een enquête opgehaald. Als laatste zijn ook eerdere evaluaties van zowel de gemeente (2020) en Zorgbelang (2021), als de jaarplannen van het Inclusiepanel (2021, 2022 en 2023) in deze eindevaluatie meegenomen.
3.
Er is veel bereikt!
Veel van de actiepunten uit de inclusieagenda zijn aangepakt. o
Begin 2020 is er een symposium gehouden over inclusie, met een hoge opkomst (70 mensen).
o
In 2020 werden enkele gastlessen rondom niet-zichtbare beperkingen gegeven bij Groevenbeek. Door corona bleek structurele voortzetting van deze gastlessen niet mogelijk.
o
Het panel heeft ieder jaar winkels en bedrijven voorzien van een Keurmerk Putten voor Iedereen.
o
Er zijn in Putten meerdere plaatsen waar mensen voor ontmoeting terecht kunnen. Onder andere bij Stroud en Hart van Putten. In 2023 is gestart met het creëren van een ontmoetingsplaats voor jonge LHBTIQ+’ers.
o
Leden van het panel spraken met de gemeente over de bereikbaarheid van speeltuinen voor kinderen met een beperking. In het Beleidsplan Speelruimte is inclusie meegenomen.
o
In 2022 is onderzoek gedaan naar zinvolle dagactiviteiten voor mensen (en hun mantelzorgers) met dementie. Naar aanleiding van dit onderzoek heeft de Raad tijdens de raadsvergadering van 13 april 2023 gelden vrijgemaakt om o.a. ontmoetingscentra voor mensen met dementie en hun mantelzorgers op te zetten.
o
Voor de medewerkers van de service-balie is een training dementie georganiseerd, een niet zichtbare beperking.
o
Het inclusiepanel heeft voor de gemeenteverkiezingen van 2022 stevig aan de weg getimmerd om inclusie op de kaart te zetten. Dit is terug te zien in het coalitieakkoord.
Een aantal zaken zijn niet of niet volledig uitgevoerd Een aantal actiepunten zijn nog niet uitgevoerd. In sommige gevallen zijn ze wel uitgezocht maar is besloten niet door te gaan met het actiepunt. In andere gevallen werd er door tijdsgebrek en corona geen uitvoering aan het actiepunt gegeven. o
Het inclusiepanel heeft contact gehad met de winkeliersvereniging over onder andere prikkelarme uren in winkels. Winkeliers kiezen zelf hoe zij hun winkel inrichten en er zijn geen prikkelarme uren.
o
In 2020 is onderzocht of AutoMaatje ingevoerd kon worden. In verband met kosten is dit toen niet gedaan. Op dit ogenblik wordt nogmaals onderzocht of een collectieve vervoersvoorziening in Putten kan worden gecreëerd.
o
Er hebben geen gesprekken plaatsgevonden met particuliere verhuurders.
o
Inclusie binnen de gemeente. Het plan van aanpak in het gemeentehuis is niet gemaakt. Wel wordt er op de verschillende afdelingen aandacht gegeven aan inclusie. In veel gevallen is er wettelijk al bepaald dat inclusie van belang is en meegenomen dient te worden in de besluitvorming. Ook wordt inclusie meegenomen binnen verschillende nieuwe beleidsplannen.
o
Aanvragen bij het Inclusiefonds bleven achter, slechts twee maal werd een aanvraag gedaan.
2 van 4
Het inclusiepanel heeft haar ervaringsdeskundigheid gebruikt Voor 2021, 2022 en 2023 heeft het inclusiepanel zelf een jaarplan gemaakt. In dit plan werden de onderwerpen die het inclusiepanel aan wilde pakken voor het betreffende jaar op papier gezet. Daar stonden soms ook zaken in die niet in de inclusieagenda staan. Het inclusiepanel heeft haar ervaringsdeskundigheid ingezet bij o.a. de scootmobielbaan, de doortraproute en de minirotonde kruispunt Calcariaweg – Bosrand. Daarnaast hebben zij een aantal zaken gesignaleerd en opgenomen in hun eigen jaarplan:
4.
-
Gehandicaptenparkeerplaatsen op het Fontanusplein;
-
Gebruik stemapparaat voor blinde en slechtziende stemmers;
-
De LHBTIQ+ gemeenschap.
Leerpunten voor een volgende agenda
De Inclusieagenda Putten Voor Iedereen was de eerste inclusieagenda. En al doende leert men. Kaders Op de agenda staan punten door elkaar die door de gemeente, het panel en inwoners of winkeliers opgepakt dienen te worden. Als gemeente hebben we geen uiteindelijke zeggenschap over een aantal van de onderwerpen. Een volgende agenda dient duidelijk te maken wie verantwoordelijk is. Inclusiepanel Het inclusiepanel kreeg meerdere taken in de agenda. Dit leverde eigenlijk vanaf begin 2021 onduidelijkheid op over de positionering van het panel. Inwonerparticipatie op beleid is in Putten via de participatieraad geregeld. De participatieraad geeft gevraagd en ongevraagd advies aan het college. In de eerste evaluatie van de agenda, is reeds aangegeven dat aanbevelingen van het inclusiepanel altijd via de Participatieraad dienen te lopen. Financiering Voor de uitvoering van de inclusieagenda is geen financiering opgenomen. Wel voor het Inclusiefonds. Van de mogelijkheid om aanvragen te doen via het Inclusiefonds is slechts twee maal gebruik gemaakt. Het gebrek van een activiteitenbudget maakt dat een aantal onderdelen niet opgepakt konden worden. Dit werd door het panel als zeer belemmerend ervaren. Ondersteuning van het panel Zorgbelang ondersteunde in 2019 en 2020 het thema Inclusie vanuit provinciale gelden. Samen met de gemeente schreef Zorgbelang de Inclusieagenda.
Het daaropvolgende jaar heeft Zorgbelang in opdracht van de gemeente toegewerkt naar een zelfstandig functionerend inclusiepanel. In 2022 bleek dat het panel nog niet zelfstandig kon opereren. Er werd een vrij groot beroep op ambtelijke ondersteuning gedaan. In 2023 is de ambtelijke ondersteuning
3 van 4
werkelijk afgebouwd. Dit is voor het inclusiepanel een lastige situatie. Het betreft hier een groep vrijwilligers. Zij willen zich als ervaringsdeskundigen inzetten. 5.
Inclusie vanaf 2024
Inclusie is breder dan alleen de inclusieagenda of het inclusiepanel. Veel maatschappelijke organisaties in Putten werken hard aan een inclusief Putten. De volgende inclusieagenda is onderdeel van het beleid Meedoen in Gelijkwaardigheid waar anti-discriminatie en inclusie worden beschreven. Onderwerpen voor de volgende agenda Vanuit de enquête Antidiscriminatie en Inclusie en de dialoogsessies werd een aantal onderwerpen aangedragen voor de nieuwe inclusieagenda: -
Diversiteit in culturen
-
Inclusief sporten
-
Openbare toiletten
-
Lhbtiq+
-
Rolstoeltoegankelijke recreatie / speeltuinen / gebouwen
-
Toegankelijkheid, bereikbaarheid, mobiliteit
-
Psychische problematiek
Inclusiepanel krachtig positioneren In de nu geëvalueerde inclusieagenda van Putten heeft het Inclusiepanel een prominente plaats gekregen en genomen. Het panel heeft veel gedaan en bereikt. Een aantal onderwerpen die zij aandroegen zijn in het coalitieakkoord opgenomen. Toch loopt het inclusiepanel tegen veel zaken aan: financiering, ondersteuning, vrijwilligers binnen het panel, gezondheid van deze vrijwilligers en positionering. Het panel kan als achterban van de participatieraad gevraagd en ongevraagd advies geven over onderwerpen rondom inclusie. De participatieraad kan vervolgens een gevraagd of ongevraagd advies aan het college uitbrengen. Een advies betekent niet dat dit per definitie wordt uitgevoerd of opgepakt. Daarnaast kan het inclusiepanel haar rol als ervaringsdeskundige invullen door subsidie aan te vragen om mee te werken aan uitvoering van de onderwerpen in de uitvoeringsagenda. Op deze wijze heeft het inclusiepanel een duidelijke positie met heldere kaders en financiële ruimte indien benodigd.
4 van 4