Eindversie Economische Visie gemeente Putten
Tekst van het document
ook via veilige fietsroutes, door lokale deelmobiliteit of OV); • betere economische benutting van de stationsomgeving van Putten, als relatief goed met het OV bereikbare locatie (zie ook paragraaf 3.4); • goede en voldoende parkeervoorzieningen (en evt. een parkeerfonds); • passende oplossingen voor fietsbereikbaarheid en fietsparkeren in en rondom het dorpshart.
28
3.3.3
Bescherming en benutting natuur en landschap (groen en blauw)
Putten wil een aantrekkelijke en leefbare gemeente blijven, met prachtige natuur en landschappen, waardoor bewoners en bezoekers graag in Putten zijn en blijven. Dit heeft intrinsieke waarde, maar levert economisch gezien ook veel op. Het leidt tot veel toeristen en recreanten, die bestedingen doen in onze gemeente, hetgeen bijdraagt aan behoud van voorzieningen. Ook trekt het nieuwe mensen naar Putten, die hier niet alleen komen wonen, maar ook werken en consumeren. Vanuit economie wordt niet direct inzet gepleegd op natuur en landschap (dit is immers deels bij andere afdelingen en deels bij organisaties als Staatsbosbeheer en de provincie Gelderland belegd). Wel hanteren we als uitgangspunt dat economische groei alleen mogelijk is in balans met behoud van natuur en landschappelijke kwaliteiten en lokale leefbaarheid. In het bijzonder is van belang: • de natuurinclusieve inrichting van bedrijventerreinen, zowel de bestaande bedrijventerreinen (toevoegen van groen, wateropslag, etc.) als van het nieuw te ontwikkelen terrein Henslare; • het stimuleren van natuurinclusieve vormen van bedrijfsvoering, onder meer in de industrie en de agrarische sector (zie ook paragraaf 3.2.2) 3.3.4
Afstemming economie met onderwijs en arbeidsmarkt
Een actueel knelpunt is de krapte op de arbeidsmarkt. Dit is een landelijk fenomeen, dat zich ook lokaal in Putten uit. Onderwijs- en arbeidsmarktbeleid bevindt zich in Putten op het snijvlak tussen de beleidsterreinen sociaal domein en economie. Regionaal wordt in het kader van de arbeidsmarktregio Stedendriehoek en Noord-West Veluwe samengewerkt. Vanuit economie is de inzet: • Afstemming binnen de arbeidsmarktregio, met name met de NoordVeluwse gemeenten van de arbeidsmarktregio. Voor Putten is daarbij in het bijzonder het verminderen van de krapte op de arbeidsmarkt en het verbeteren van de aansluiting onderwijs-arbeidsmarkt voor agrarisch, logistiek en zorgpersoneel van belang.
• Mensen met afstand tot de arbeidsmarkt verbinden aan het lokale bedrijfsleven (vanuit het sociaal domein, de bedrijfscontactfunctionaris kan kansen hiertoe signaleren). • Arbeidsmigratie. In de gemeentelijke woonvisie en de Beleidsregels Huisvesting Arbeidsmigranten gemeente Putten is beleid voor arbeidsmigranten uiteengezet. Er is behoefte aan actueel inzicht in de aantallen arbeidsmigranten, en in regionale afstemming en samenwerking tussen overheden en bedrijfsleven om de aanwezigheid van arbeidsmigranten goed te regelen (kijkend naar woningbouw, voorzieningen, zorg). Voor de vrijetijdseconomie in Putten is het niet wenselijk om arbeidsmigranten te huisvesten op de verblijfsaccommodaties en parken, of in de directe nabijheid ervan.
3.4 Spoor 3: Ruimte voor werken Subdoel: Lokale ondernemers binnen de Puttense speerpuntsectoren beschikken over voldoende en kwalitatief geschikte ruimte voor werken, zowel op bedrijventerreinen als op andere plekken in de gemeente. Ieder bedrijf op de juiste plek is daarbij het uitgangspunt. 3.4.1
Voldoende ruimte voor werken
Voldoende ruimte voor werken voor Puttense ondernemers De regionale en lokale markt voor bedrijfsruimte is krap. Ondernemers ervaren dit ook en signaleren dit al langer. De gemeente Putten wil lokale MKB-ondernemers, op bedrijventerreinen, maar ook in het dorpshart 29
(retail) en in het landelijk gebied ondersteunen en voldoende ruimte voor werken bieden. Tegelijkertijd is er regionaal en lokaal een grote druk op de beschikbare ruimte en er zijn ook ruimteclaims vanuit woningbouw, bereikbaarheid, de energietransitie (conform afspraken gemaakt in de RES Noord-Veluwe), natuur en meer. Het is aan de gemeente om hier een integrale afweging te maken. Daarbij vormt de economische visie input. De inzet op ‘voldoende ruimte voor werken’ loopt langs de volgende lijnen: I. Intensievere benutting van bestaande ruimte op bedrijventerreinen: • Tegengaan/benutten van leegstand op bedrijventerreinen. Er is weliswaar beperkte leegstand op de bestaande terreinen (zie H. 2). Maar waar nu of in de toekomst sprake is van leegstand, is de inzet om in gesprek met eigenaren op zoek te gaan naar oplossingen. • Intensiever gebruik van bedrijventerreinen. Er is op de bedrijventerreinen behoorlijk wat verouderd vastgoed (dit geldt zowel voor Hoge Eng als Keizerswoert; Ambachtstraat ook, maar is al transformatielocatie). Waar mogelijk werken we mee met herstructurering van kavels, gecombineerd ruimtegebruik, en meerlaags bouwen om zo bestaande terreinen beter te benutten. • Ruimte voor economie en werken in woonwijken. Nu valt 60% van de werkgelegenheid in de gemeente Putten buiten het centrum en de bedrijventerreinen.
Denk bijvoorbeeld aan retail, ZZP-ers die thuiswerken, kleinschalige flexwerk-/kantoorruimte, een praktijk aan huis, of maatschappelijke functies als sportscholen of zorgfuncties. Een deel van de toekomstige groei van de werkgelegenheid zal hier ook landen. We blijven aan kleinschalige bedrijvigheid aan huis meewerken, waar passend binnen geldende ruimtelijke kaders. In het bijzonder onderzoeken we de behoefte aan kleinschalige flexwerk/kantoorplekken voor ZZP-ers. • Verdichting rondom station en in dorpshart. In het bijzonder zijn de stationsomgeving van Putten (nu nog zeer extensief benut) en het dorpshart (dat enige leegstand kent) interessante locaties voor het toevoegen van economische functies. De kansen hiertoe onderzoeken we nader in het kader van de Omgevingsvisie.
• Ruimte voor werken behouden op transformatielocaties. Er zijn ook bestaande bedrijventerreinen (het Sligroterrein en Ambachtstraat) die getransformeerd worden naar wonen en/of andere functies. In de transformatieplannen wordt meegenomen hoe ‘Ruimte voor werken’ hierin een plaats kan krijgen. II. Selectief uitgiftebeleid: niet elk bedrijf past in Putten Putten moet selectief zijn. Niet elk bedrijf past, gezien de schaal van Putten, de bereikbaarheid, en het beperkte aanbod aan werklocaties. Bedrijven die wél op nieuwe Puttense werklocaties een plek kunnen vinden, zijn: • Lokale bedrijven binnen Puttense speerpuntsectoren, met voorrang voor toekomstbestendige bedrijven die werk maken van innovatie en verduurzaming, en die het economisch profiel van Putten versterken. In het verlengde hiervan: partijen moeten kavels duurzaam ontwikkelen (qua materiaalgebruik, biodiversiteit, energiegebruik). • Bedrijven met een hoge banenintensiteit. We willen dat werklocaties bijdragen aan de brede welvaart en het lokale ondernemersklimaat. We willen daarom sturen op efficiënt ruimtegebruik, en sturen op voldoende werkgelegenheid per hectare. Sectoren met doorgaans een relatief hoge banenintensiteit, zijn o.a. de zakelijke en overige diensten, bouw en in mindere mate de maak- en voedselindustrie. De benutting van bv. grootschalige logistiek is betrekkelijk laag.
• Bedrijven met een kleinschalige ruimtebehoefte. Henslare en evt. toekomstige locaties moeten ruimte bieden aan meerdere ondernemers; de maximale afneembare omvang van kavels moet daarom relatief klein zijn (indicatief 0,5 à 1 ha max.). Voor grote ruimtevragers is in Putten geen plek. • Bedrijven in milieucategorieën t/m 3.2 (indicatief; behoeft nadere uitwerking); bedrijvigheid in hogere categorieën zetten de lokale leefbaarheid te zeer onder druk. Bedrijven waarvoor op nieuwe Puttense werklocaties géén geschikte ruimte kan worden geboden, zijn onder meer: • Bedrijvigheid die veel milieuruimte (>3.2) nodig heeft en/of onevenredig overlast gevend is voor de omgeving; 30
• Grootschalige bedrijvigheid, waarbij het bijzonder grootschalige distributiecentra (5 ha of groter). • Bedrijvigheid met een zeer lage baandichtheid, waaronder grootschalige datacenters. • (Kantoorhoudende) bedrijven die vragen om goede multimodale bereikbaarheid. Dergelijke milieus biedt Putten niet, al is er wel ruimte voor kleinschalige ontwikkelingen in de stationsomgeving. Dergelijke bedrijven kunnen deels elders in de Noord-Veluwe een plek vinden, en deels buiten de regio (bv. in Flevoland en de regio Amersfoort).
III. Benutting Henslare voor lokaal MKB. We zetten het nieuw te ontwikkelen bedrijventerrein Henslare in voor lokaal MKB, in lijn met de gebiedsvisie Henslare. Het gaat hierbij zowel om bedrijven die verplaatsen vanaf de transformatielocatie Ambachtstraat (ca. 3,5 ha), als om bedrijven elders uit Putten en omgeving. In het bijzonder kan Henslare ruimte bieden aan lokale bedrijven die op de huidige locatie klem zitten of hinder veroorzaken. In het bestemmings- of omgevingsplan voor Henslare worden ruimtelijke kaders uitgewerkt; onder punt II (Selectief uitgiftebeleid) is hier vanuit de economische visie input op gegeven. IV. Ontwikkeling van bedrijventerreinen ná Henslare onderzoeken. Henslare lost naar verwachting de lokale krapte op de werklocatiemarkt naar verwachting niet geheel op. We onderzoeken daarom de mogelijkheden om ná de ontwikkeling van Henslare aanvullende ruimte voor bedrijventerreinen te ontwikkelen:
• Er wordt binnen de RPW-regio Noord-Veluwe een actuele regionale behoefteraming voor bedrijventerreinen opgesteld in 2023. • Op de nieuwe regionale RPW-raming volgt een lokale Puttense verdieping: een doorvertaling naar de lokale vraag op het niveau van de gemeente Putten, afgezet tegen het lokale aanbod. Hiermee wordt de Puttense uitbreidingsbehoefte kwantitatief in beeld gebracht. • Verschillende Puttense zoeklocaties voor bedrijventerreinen worden onderzocht. • Indien de behoefte voldoende is aangetoond en er geschikte locaties zijn voor ontwikkeling of uitbreiding van bedrijventerreinen, vindt de selectie van een of meerdere voorkeurslocaties plaats. Hiertoe worden locaties getoetst op zaken als landschappelijke inpassing, verkeerskundige afhandeling, en haalbaarheid (bv. kijkend naar grondposities). • Tegelijkertijd wordt er regionaal (RPW Noord-Veluwe) en provinciaal afgestemd over uitbreiding van bedrijventerreinen in Putten. Hierbij wordt ook regio-breed afgestemd voor welke bedrijven/ruimtevragers géén ruimte in Putten is, zodat deze elders in de regio of daarbuiten geaccommodeerd moeten worden (zie II. Selectief uitgiftebeleid). • Een belangrijke randvoorwaarde voor toekomstige bedrijventerreinen is duurzaamheid en de balans met leefbaarheid. De Puttense kernkwaliteiten moeten behouden blijven.
Putten moet aantrekkelijk zijn en blijven als woongemeente en als recreatiebestemming. Een goede ruimtelijke scheiding (of inpassing indien mogelijk!) tussen economische functies, woon- en recreatiefuncties is noodzakelijk. Daarbij merken we op dat een extra bedrijventerrein geen doel op zich is, maar een mogelijk middel om de doelen uit de visie te behalen. 3.4.2
Kwaliteit bestaande bedrijventerreinen behouden en verbeteren
Aandacht voor de kwaliteit van bestaande bedrijventerreinen Naast voldoende ruimte voor werken schenken we ook aandacht aan de kwaliteit van de huidige bedrijventerreinen. De bedrijventerreinen zijn functioneel, maar er liggen ook de nodige opgaven, zoals klimaatopgaven 31
(vergroening, hittestress, water) en uitstraling van de openbare ruimte, energietransitie en opgaven op vlak van de circulaire economie.
is er nu weinig aanbod aan geschikte ruimte voor bedrijven op bedrijventerreinen.
De stand van de bestaande bedrijventerreinen (Ambachtsstraat, Hoge Eng en Keizerswoert)is in paragraaf 2.4 uiteengezet. Als het gaat om toekomstbestendigheid scoren de Puttense terreinen Keizerswoert, Hoge Eng en Ambachtstraat allemaal onder het Gelderse gemiddelde. Alleen Hoge Eng scoort op het thema ‘duurzaam en gezond’ en ‘fysiek en ruimtelijk’ iets boven of rond het gemiddelde van de Gelderse terreinen.
De ontwikkeling van bedrijventerrein Henslare zal op korte termijn de ‘schuifruimte’ op de markt vergroten, en kan uitplaatsing van bedrijven uit het buitengebied naar een bedrijventerrein mogelijk maken.
Er moet daarom geïnvesteerd worden in de kwaliteit van bestaande werklocaties om ervoor te zorgen dat ondernemers hier graag blijven ondernemen, en werknemers graag op deze bedrijventerreinen werken. Met andere woorden: dat de bedrijventerreinen van Putten toekomstbestendig zijn. Dat is ook nodig voor ondernemers om personeel aan te kunnen trekken binnen een krappe arbeidsmarkt. Dit gebeurt door: • Stimuleren van samenwerking tussen ondernemers op bedrijventerreinen (bv. door gezamenlijk parkmanagement te onderzoeken, of evt. een BIZ op te richten). • Begeleiding van bedrijven op maat (zie 3.4.3) die willen uitbreiden maar lokaal klem zitten, of die een negatieve invloed op het bedrijventerrein hebben. • Stimuleren van verduurzaming van bedrijven op bedrijventerreinen (individueel of gezamenlijk, zie 3.5.3). • Gerichte ruimtelijke ingrepen in de openbare ruimte. 3.4.3
Op de lange termijn lost dit echter niet alles op. De markt voor bedrijventerreinen is ook regionaal krap, zodat een deel van de marktvraag kan verschuiven naar het landelijk gebied. Hier is bovendien ook groeiend aanbod aan ruimte, in de vorm van vrijkomende agrarische bebouwing (VAB’s). Het is van belang om een balans te vinden tussen enerzijds het faciliteren van nieuwe economische ontwikkelingen in het landelijk gebied (zie 3.2.2) en anderzijds behoud van landschappelijke waarden. Om tot deze balans te komen, werkt Putten een Pilot Vitaal Platteland uit, die beschrijft binnen welke kaders economische ontwikkeling in het landelijk gebied mogelijk is. ‘Elk bedrijf op de juiste plek’ vraagt om maatwerk. We zetten daarom een bedrijvenmanagementteam op, dat vanuit verschillende ambtelijk beleidsvelden (grondzaken, economie) en met expertise van buitenaf op zoek gaat naar maatwerkoplossingen voor complexe cases.
Elk bedrijf op de juiste plek
Niet alle bedrijvigheid in Putten zit nu op de juiste plek. Enerzijds zijn er bedrijven in het landelijk gebied, die nu niet op een gewenste locatie zitten (bv. om verkeers- of milieutechnische redenen, of gezien een gebrek aan uitbreidingsmogelijkheden). Ook kan bedrijvigheid buiten formele bedrijventerreinen soms onevenredig beslag leggen op voorzieningen (elektriciteit, water). Anderzijds is de ‘schuifruimte’ in de lokale werklocatiemarkt in Putten nu zeer beperkt; in Putten en omgeving 32
3.5 Spoor 4: Noodzakelijke voorwaarden, ‘de basis op orde’ Subdoel: Putten heeft de basis voor een sterke lokale economie als gemeente op orde. Hiertoe behoren de dienstverlening voor ondernemers, de lokale zichtbaarheid van de gemeente en de samenwerking met ondernemers, stimulering van verduurzaming van bedrijven, en regionale samenwerking. 3.5.1
Dienstverlening aan ondernemers: bedrijfscontact en informatievoorziening
Bedrijfscontact op orde Putten investeert in de dienstverlening voor ondernemers. We vinden het van belang dat ons centrale bedrijfscontactpunt goed geborgd wordt en blijft in de gemeentelijke organisatie, en dat ondernemers deze weten te vinden. Er is een bedrijfscontactfunctionaris aangetrokken bij de gemeente Putten. Dit is een goede aanleiding om het bedrijfscontactpunt breder bekend te maken en te professionaliseren, in samenspraak met lokale ondernemers. Ook wordt de ambtelijke capaciteit op het thema economie onder de loep genomen. Informatievoorziening op orde (online & loket) Daarnaast willen we de informatievoorziening voor ondernemers verbeteren. Ook hierover gaan we met ondernemers in gesprek, om suggesties voor verbetering te ontvangen. 3.5.2
Lokale zichtbaarheid gemeente en samenwerking met ondernemers
Zichtbare gemeente, goede lokale samenwerking De gemeente Putten wil zichtbaar zijn voor haar ondernemers. We willen weten wat er speelt onder ondernemers, samenwerken aan een sterke Puttense economie, en goed zichtbaar en vindbaar zijn voor ondernemers die tegen problemen aanlopen.
Daarom investeren we de komende jaren meer in deze samenwerkingsrelaties, op ambtelijk en bestuurlijk niveau. Het Puttense ondernemerswezen is goed georganiseerd, met bedrijvenkring BKP, winkeliersvereniging WCP, Jonge Ondernemersvereniging Putten (JOOP), Puttense Recreatie Ondernemersvereniging (PROV) en agrariërs (in LTO). We continueren het structurele overleg met deze partijen, en brengen daarbij helder onderscheid aan tussen wat ambtelijk wordt opgepakt en wat aan de bestuurlijke tafel wordt behandeld. Ook zorgen we voor een beter intern proces, met onderscheid tussen beleidstaken en uitvoerende taken en goede afstemming daartussen. Voor het verbeteren van samenwerkingsrelaties krijgen ondernemers op de bedrijventerreinen en ondernemers in het dorpshart extra aandacht, onder andere vanuit de thema’s ruimte voor werken (zie spoor 3) en voor het behoud van de vitaliteit van het dorpshart (spoor 4). We investeren zowel de samenwerking tussen ondernemers onderling (met o.a. voortzetting of intensivering van het bestaande ondernemersfonds voor het centrum van Putten, parkmanagement op bedrijventerreinen, en een BIZ (bedrijveninvesteringszone) als mogelijke instrumenten). Tot slot ondersteunen we informele netwerkbijeenkomsten voor ondernemers, die vanuit de verschillende ondernemersverenigingen worden geïnitieerd. 3.5.3
Stimulering van verduurzaming lokaal bedrijfsleven
In het verlengde van de algemene dienstverlening en informatievoorziening ligt er in het bijzonder een opgave op het gebied van verduurzaming. De gemeente zet daarom specifiek in op het stimuleren van de verduurzaming van bedrijven. De gemeente heeft hierbij verschillende rollen: deels gaat het om wettelijke basistaken (in de sfeer van infrastructuur, handhaving) en deels gaat het om een stimulerende rol. De basistaken op het vlak van verduurzaming betreffen het organiseren en implementeren van de aanleg van elektrische (laad)infrastructuur, 33
verduurzamen van de inkoop (circulair), handhaving en samenwerking binnen de Regionale Energie Strategie (RES). De gemeente werkt zelf ook aan haar eigen verduurzaming, onder andere op vlak van vastgoed en mobiliteit. • Daarbovenop zet de gemeente in op actieve stimulering van verduurzaming, middels voorlichting aan ondernemers (wijzen op regionale en nationale subsidies), het stellen van ruimtelijke eisen rondom duurzaamheid en milieu (waaronder bij de ontwikkeling van bedrijventerrein Henslare) en het stimuleren van samenwerking (bv. gezamenlijke inkoop of opwek van groene stroom op bedrijventerreinen).
•
De gemeente heeft voor het thema verduurzaming beleidsadviseurs in dienst. Waar relevant (als het raakt aan economische thema’s, dan wel ondernemers) wordt met Economische Zaken samengewerkt. 3.5.4
Regionale samenwerking aan economie en arbeidsmarkt
Beter benutten van onze ligging in diverse regio’s We zijn in Putten onderdeel van verschillende regio’s. We werken op het vlak van economie en arbeidsmarkt nauw samen om onze doelen te bereiken. We willen onze positie op het snijvlak van diverse economische regio’s beter benutten. We zetten in op het onderhouden van nauwe(re) banden met buurgemeenten en samenwerkingsverbanden: • Dat doen we voor werklocatiebeleid, ruimte voor werken en verduurzaming van bedrijventerreinen met de Regionaal Programma Werklocaties Regio Noord-Veluwe. Puttens speerpunt voor deze samenwerking is a) afspraken maken over voldoende ruimte voor werken in Putten en b) afstemming over het regionaal vestigen van bedrijven die niet in Putten zelf passen (bv. gezien de aard, schaal of milieu-impact, zie spoor 3); • Met de Noord-Veluwegemeenten werken we ook samen aan een sterke vrijetijdseconomie. Speerpunten voor deze samenwerking zijn spreiding van toeristen en recreanten, doorontwikkeling van het recreatieve routenetwerk, verduurzaming en vitalisering van de verblijfsaccommodatie, het regionaal verknopen van het aanbod en
•
•
communicatie en gebiedsmarketing (Visit Veluwe). Ook op het vlak van andere thema’s (bijvoorbeeld watermanagement; Samenwerken aan Water) wordt veelvuldig met andere Veluwegemeenten samengewerkt); Met de Economic Board Noord-Veluwe werken we in triple helix verband samen aan economische structuurversterking in de regio, met sterke focus op duurzaamheid en circulair gebruik van grondstoffen. De Puttense (maak)industrie, groothandel & logistiek en de agrifood hebben hier een belangrijke rol in; Met Foodvalley voor de agrifood sector. De gemeente Putten grenst aan de regio Foodvalley en is er (nog) geen onderdeel van. We willen de samenwerking en het contact met de Foodvalleygemeenten (Barneveld, Ede, Nijkerk, Rhenen, Renswoude, Scherpenzeel, Veenendaal en Wageningen) wel versterken, met name om aangehaakt te zijn op ontwikkelingen op het gebied van regionaal beleid, innovatie en verduurzaming van de agrifoodsector. Op arbeidsmarktgebied werken we met de Arbeidsmarktregio Stedendriehoek Noord-West Veluwe aan arbeidsmarktvraagstukken. Het speerpunt van deze samenwerking is om vraag en aanbod op de arbeidsmarkt bij elkaar te brengen, werkloosheid te verkleinen en mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt aan werk te helpen, door middel van triple helix samenwerking.
Voor Putten is daarbij in het bijzonder het verminderen van de krapte op de markt voor agrarisch, technisch, logistiek en zorgpersoneel een speerpunt, evenals de regionale afstemming over (voorzieningen voor) arbeidsmigranten. Regionale samenwerking is belangrijk voor thema’s als verduurzaming, kennisdeling en innovatie, regionale profilering, regionale bereikbaarheid en arbeidsmarktvraagstukken. We willen bijdragen aan goede triple-helix samenwerking (overheid, onderwijs en ondernemers) in regionaal verband. Putten is in deze gremia een kleinere, landelijke gemeente. Om zaken gedaan te krijgen, moeten we in regionaal verband optrekken.
34
4 Uitvoeringsagenda In dit hoofdstuk beschrijven we hoe de doelen uit de Economische Visie kunnen worden behaald. Paragraaf 4.1 gaat in op de leidende principes in de uitvoering. Paragraaf 4.2 bevat de uitvoeringsagenda zelf. Dat is een ‘levend document’, dat periodiek wordt herzien.
horeca) en andere thema’s vergen afstemming op een hoger schaalniveau (zoals werklocatiebeleid, regionale bereikbaarheid en onderwijs & arbeidsmarkt). Figuur 4.1 laat zien op welke thema’s verschillende beleidsvelden voornamelijk spelen. Figuur 4.1: Thema’s voor effectief beleid op het juiste schaalniveau
4.1 Leidende principes in de uitvoering Gedeeld eigenaarschap en samenwerking op diverse schaalniveaus Deze economische visie kent gedeeld eigenaarschap. Op bijna alle thema’s geldt dat de gemeente Putten de samenwerking met andere partijen moet opzoeken. Het gaat hierbij om stakeholders op verschillende schaalniveaus. Lokaal zijn dat ondernemersverenigingen WCP, BKP, VVPP, de lokale afdeling van LTO, de PROV en JOOP, individuele ondernemers, maatschappelijke instellingen en overige belangenverenigingen. Regionaal zijn dat onder andere buur- en regiogemeenten, de provincie Gelderland en regionale samenwerkingsverbanden. Het gaat zowel om verbanden waar Putten zelf in zit – regio Noord-Veluwe, met samenwerking aan recreatie en toerisme, werklocaties (Regionaal Programma Werklocaties) en de Economic Board Noord-Veluwe, Arbeidsmarktregio Stedendriehoek – als om andere regionale verbanden waarmee kan samengewerkt, waaronder de regio Foodvalley. Ook directe samenwerking met buurgemeenten, de provincie Gelderland en aangrenzende regio’s (Flevoland, regio Amersfoort) is van belang. We kunnen de economie van Putten alleen versterken als we per thema en per ingreep (zoals acties en/of projecten) het juiste schaalniveau kiezen. Sommige thema’s zijn namelijk meer van een lokale aard (zoals ruimtelijke keuzes t.a.v. de woon- en leefomgeving en detailhandel en
Ondernemers in de lead; gemeente faciliteert en heeft de randvoorwaarden op orde Ondernemers maken de economie van Putten. Het is primair aan ondernemers om te bepalen hoe zij willen ondernemen, innoveren en verduurzamen (binnen Europese, landelijke en gemeentelijke wettelijke 35
kaders). De gemeente speelt in de basis een faciliterende rol bij de uitvoering van het economisch beleid. Dat wil zeggen dat we (ruimtelijk en anderszins) meewerken aan marktinitiatieven die bijdragen aan en passen binnen deze economische visie. Hiertoe werkt de gemeente aan de randvoorwaarden voor lokale economische ontwikkeling: informatievoorziening, zichtbaarheid, samenwerking met ondernemers, voldoende ruimte voor werken, ruimtelijke kwaliteit en lokale bereikbaarheid en meer. Bij sommige acties speelt de gemeente een actievere rol (aanjagen, stimuleren en soms ook mee-investeren). De gemeente kiest voor een actieve rol bij acties en initiatieven die een duidelijke directe meerwaarde voor de Puttense economie of samenleving hebben, een vliegwiel zijn voor de lokale economie of niet direct door de markt (kunnen) worden opgepakt, bijvoorbeeld voor arbeidsmarktsamenwerking. Integrale blik, met gerichte acties vanuit beleidsveld economie In veel beleidsvraagstukken komt expertise uit allerlei beleidsvelden bij elkaar. Economisch beleid is nauw verbonden met vraagstukken op het gebied van wonen, voorzieningen, bereikbaarheid, duurzaamheid, ruimtelijke ordening (omgevingsvisie), onderwijs en arbeidsmarkt en meer. We hanteren als gemeente een integrale blik, en werken vanuit economie nauw samen met andere beleidsvelden om onze beleidsdoelen te bereiken.
Dat doen we in de geest van de omgevingsvisie.1 De focus van deze uitvoeringsagenda ligt primair op acties die vanuit het beleidsveld en team economie worden opgepakt. Daarnaast hebben ook keuzes die op andere beleidsvelden gemaakt worden, en acties die worden uitgevoerd, gevolgen voor de Puttense economie. Dat gaat van het toevoegen van woningen voor mensen die in Putten werken tot het verbeteren van de lokale bereikbaarheid, en van duurzaamheidsmaatregelen op bedrijventerreinen tot werken aan een
betere aansluiting van onderwijs en arbeidsmarkt. Vanuit economie wordt, langs de lijnen van deze visie, input geleverd op deze en andere beleidsvelden. Uitvoeringsagenda: concreet, ambitieus, realistisch en adaptief In de uitvoeringsagenda zijn die acties benoemd die de gemeente de komende 4 jaar gaat uitvoeren. Hierbij is kritisch gekeken naar haalbaarheid (in termen van ambtelijke capaciteit, budget, doorlooptijd en expertise). Wat kunnen we waarmaken in de komende 4 jaar? Er zijn daarbij ook elementen in de visie benoemd, die niet direct tot actie leiden. Immers heeft de visie een veel langere tijdshorizon (tot 2040) dan de uitvoeringsagenda (tot 2026). We beschouwen tot slot de uitvoeringsagenda als een levend document dat periodiek (minimaal jaarlijks) ambtelijk tegen het licht wordt gehouden. Nieuwe inzichten die tot nieuwe acties leiden, of die bepaalde acties juist overbodig maken, worden daarin meegenomen.
4.2 Uitvoeringsagenda De uitvoeringsagenda bevat 13 acties en/of projecten, die onderverdeeld zijn naar de vier sporen van de economische visie. De uitvoeringsagenda bevat acties voor de komende collegeperiode (2022-2026) en voor acties daarna. We actualiseren de uitvoeringsagenda jaarlijks. De uitvoeringsagenda begint op de volgende pagina.
1
Bij het opstellen van de economische visie is meermaals afgestemd met de trekkers van de omgevingsvisie van Putten. Ruimtelijke implicaties van de Economische Visie krijgen ook een plaats in de omgevingsvisie.
36
Spoor 1: Toekomstbestendige vrijetijdseconomie, agrifood en breed MKB Project/Actie
Doel(en)
Initiatiefnemer
Medeverantwoordelijk ’23-24
1.1 Visie opstellen op de toekomst van het landelijk gebied in relatie tot het functieveranderingsbeleid 2 dat binnenkort herzien wordt. Hierbij aandacht hebbende voor natuur en biodiversiteit, landschap, functieverandering, rol recreatie toerisme en economie, en verdienmodellen van agrariërs (initiëren nadat er meer duidelijkheid is over het stikstofdossier en specifieke implicaties voor de betrokkenen). 1.2 Continueren programma Vitale Vakantieparken om verduurzaming en modernisering van verblijfsaccommodaties te stimuleren en zo ook ondermijning tegen te gaan. 1.3 Aandacht voor vitaliteit en bekendheid dagrecreatie: faciliteren groeimogelijkheden, verduurzaming en gezamenlijk met toeristische partners de dagrecreatieve mogelijkheden uitdragen. Deze elementen staan vertaald in acties opgenomen in de Toeristische Investeringsagenda 2023-25; deze agenda geeft blijk van bestedingen van gelden verkregen uit toeristenbelasting.
Duidelijkheid bieden aan agrariërs en andere betrokkenen Mooi landelijk gebied waarin ruimteclaims afgewogen worden.
Gemeente Putten
Verduurzaming en modernisering verblijfsaccommodaties Tegengaan ondermijning Faciliteren groeimogelijkheden
Gemeente Putten
R&T ondernemers
Gemeente Putten
PROV en VVV
Planning ’25Na ‘27 ‘27
Provincie Gelderland LTO BKP X
X
(X)
Doorlopend
X
X
2
Het gaat ondermeer om mogelijkheden voor andere functies en de sloopeisen, het tegengaan van verrommeling en industriële activiteiten in het buitengebied. Nieuwe woningen en bedrijven die met functieveranderingsbeleid mogelijk worden, zoveel mogelijk concentreren bij de bebouwde kom en/of nabij buurtschappen. Niet bedrijfsgerelateerde woningen in agrarisch buitengebied mogen geen belemmering vormen voor agrarische activiteiten. 37
Spoor 2: Vitaal dorpshart en leefbare gemeente Project/Actie
Doel(en)
Initiatiefnemer
Medeverantwoordelijk
2.1 Aanpak vitaal dorpshart Putten: definiëren van doelgroepen, toevoegen van beleving (events, horeca, winkelaanbod), aanpak voor leegstand, voorwaarden voor herstructurering/transformatie. Ook aandacht hebben voor centralisatie van het winkelgebied: verplaatsing ondernemers in winkels buiten het centrum (B-locaties) naar kernwinkelgebied (A-locaties). Om B-locaties te laten verdwijnen, zullen panden getransformeerd moeten worden. Ondernemers hebben in het kader van de Economische Visie aangedrongen op de noodzaak van een parkeerfonds hiervoor. 2.2 (Multimodale) Bereikbaarheid Putten: vanuit het thema economie input leveren op lokale bereikbaarheid (bereikbaarheid dorpshart en bedrijventerreinen, betere benutting stationsomgeving en OV verbindingen) en regionale bereikbaarheid (N-wegen).
Oplossen leegstand Vergroten beleving Meer bezoekers Meer omzet voor ondernemers Verbeteren toekomstbestendigheid dorpshart
WCP
Gemeente Putten VVPP
Verbeteren bereikbaarheid
Gemeente Putten
Planning ’23-24 ’25Na ‘27 ‘27
X
Provincie Gelderland, Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat
Doorlopend
Spoor 3: Ruimte voor werken Project/Actie
Doel(en)
Initiatiefnemer
Medeverantwoordelijk ’23-24
3.1 Bedrijvenmanagementteam opzetten, coördinatie van beter benutten leegstaande panden en verduurzaming op bedrijventerreinen 3.2 Strategie ‘Ruimte voor Werken’ opstellen; • Onderzoeken behoefte en mogelijkheden voor uitbreiding bedrijventerreinen en regionale afstemming hierover (met de EV Putten als kader). Ondernemers ervaren een achterstand en benadrukken het tekort van 7 ha bedrijventerreinen wat geraamd is in het Stec Rapport (Laddertoets, 2019) en het RPW (2019), waarin al rekening
Beter benutten bestaande ruimte op bedrijventerreinen Voldoende ruimte bedrijventerreinen
Gemeente Putten
BKP, overige ondernemers
Gemeente Putten
RPW-regio, provincie Gelderland, BKP, overige ondernemers
Planning ’25‘27
Na ‘27
X
X
38
Spoor 3: Ruimte voor werken Project/Actie
Doel(en)
Initiatiefnemer
Medeverantwoordelijk ’23-24
gehouden is met de vervangingsvraag door transformatie van Ambachtstraat en ontwikkeling Henslare. • Onderdeel hiervan moet ook een Plan van Aanpak voor het landelijk gebied zijn ‘Juiste bedrijf op de juiste plek’): definiëren welke bedrijvigheid er in Putten gevestigd is die kijkend naar de EV-kaders niet meer passend zijn in de toekomst & hoe daarmee om te gaan. 3.3 Ontwikkelen Henslare, inclusief opstellen bestemmings- of omgevingsplan. De geschetste lijnen over passende en niet passende bedrijven in Putten (3.3) zijn hierbij leidend)
3.4 Kwaliteitsslag realiseren op bestaande bedrijventerreinen (ruimtelijke kwaliteit, duurzaamheid en klimaat, bereikbaarheid); maak revitaliseringsstrategie of strategie openbare ruimte voor bedrijventerreinen. Keizerswoert is als eerste aan de beurt. Ook stimuleren van parkmanagement op bestaande bedrijventerreinen, al dan niet via een ondernemersfonds of BIZ.
Voldoende ruimte bedrijventerreinen
Kwalitatief geschikte werklocaties
Gemeente Putten
Gemeente Putten
RPW-regio, provincie Gelderland, BKP, overige ondernemers, ontwikkelaar
Planning ’25‘27
Na ‘27
X
BKP, overige ondernemers (cofinanciering noodzakelijk)
Doorlopend
Spoor 4: Noodzakelijke voorwaarden, ‘de basis op orde’ Project/Actie
Doel(en)
Initiatiefnemer
Medeverantwoordelijk ’23-24
4.1 Plan van aanpak & uitvoering bedrijfscontact & MKB dienstverlening, online & loket, behandeling capaciteitsvraagstuk economie 4.2 Structureel periodiek overleg gemeente (ambtelijk en bestuurlijk) en ondernemers. We stellen aparte overlegstructuren voor met: • Ondernemers op bedrijventerreinen (via BKP) • Ondernemers in het winkelcentrum (via WCP en VVPP)
Verbetering service ondernemers, online en fysiek Verbeteren contact, samenwerking en zichtbaarheid
Gemeente Putten
WCP en BKP (input geven)
Gemeente Putten
WCP en BKP
Planning ’25Na ‘27 ‘27 X
Doorlopend
39
Spoor 4: Noodzakelijke voorwaarden, ‘de basis op orde’ Project/Actie
Doel(en)
Initiatiefnemer
Medeverantwoordelijk ’23-24
Planning ’25Na ‘27 ‘27
• Toeristische ondernemers (via PROV) • Agrarische ondernemers (via LTO) • … Indien gewenst overkoepelend 4.3 Aanjagen organisatiegraad: • Versterken organisatie op bedrijventerreinen (parkmanagement, evt. BIZ) • Continueren steun aan ondernemersfonds in het dorpshart Benadruk de meerwaarde van samen investeren in toekomstbestendigheid. Organiseer dit via WCP en BKP, reserveer bij voorkeur een aanjaagbudget (als dat haalbaar is in de raad).
Verbeteren organisatiegraad van ondernemers zodat er gezamenlijk geïnvesteerd wordt in toekomstbestendigheid
Gemeente Putten
4.4 Continueren en intensiveren bestaande regionale samenwerking langs de geschetste lijnen in 3.5 (RPW-regio, Veluwegemeenten, Arbeidsmarktregio, Provincie Gelderland, EHZP-regio) en verkennen samenwerking met de regio Foodvalley. Plan indien nodig eerst kennismakingsgesprekken, bespreek verwachtingen/belangen en intenties en richt waar mogelijk op de in §3.2.4 genoemde speerpuntthema’s.
Verbeteren en intensiveren regionale samenwerkingsstructuur
Gemeente Putten
WCP en BKP
Doorlopend
Buurgemeenten, provincie, Foodvalley, Arbeidsmarktregio, RPW-regio, EHZP-regio.
X
X
(X)
40
Bijlage 1: Economische Analyse gemeente Putten3 In deze bijlage vindt u de cijfermatige onderbouwing van de Economische Visie terug, waarop de belangrijkste conclusies (hoofdstuk 2) gebaseerd zijn.
3
https://bureaubuiten.nl/wp-content/uploads/2022/11/Economische-Analyse-gemeente-Putten.pdf
41