Bijlage 4. Onderzoek Berenschot, Naar een historisch museum van Putten
Tekst van het document
Naar een historisch museum voor Putten Een toekomstverkenning
16 MEI 2023
Intern vertrouwelijk
Inhoud
1.
Aanleiding en vraag
2.
Het huidige museum
3.
Scenario’s en beleidsvarianten
4.
Uitwerking van de varianten
5.
Recapitulerend
6.
Vervolg
Intern vertrouwelijk
2
1. AANLEIDING EN VRAAG
Uw vraag
Aanpak
Vraagstelling In het Coalitieakkoord 2022-2026 is de wens opgenomen om samen met de historische verenigingen te onderzoeken wat de mogelijkheden zijn om te komen tot een museum over het heden en het verleden van Putten (het ‘verhaal van Putten’). Uw vraag aan ons is om nader te onderzoeken wat de mogelijkheden zijn om een dergelijk museum te realiseren,
Wij hebben ons in Museum De Tien Malen en de Puttense context verdiept. Er zijn gesprekken gevoerd met onder meer de wethouder, PHG, de betrokken gemeentelijke beleidsadviseur(s),
het bestuur van Museum De Tien Malen, een vertegenwoordiger van het archeologische belevingscentrum en enkele sleutelpersonen.
rekening houdend met het museum dat er al is (De Tien Malen). Daarbij ziet u graag enkele varianten geschetst.
Bureauonderzoek
Interviews
Opstellen toekomstvisie of schets met meerdere varianten
Advies
Uitwerking en toetsing voorkeursvariant
3
Scenario’s en beleidsvarianten Scenario’s: mogelijke werelden waarin het museum in de komende jaren terecht kan komen, maar waarop zij
Benadering 1.
scenario’s
zelf geen invloed heeft. (Beleids)varianten: alternatieve mogelijkheden
Welke factoren hebben invloed op de toekomst? =>
2.
Waar moet een toekomstbestendig museum aan
voldoen? => criteria
waarmee museum en gemeente kunnen reageren op een mogelijke toekomst.
•
vanuit de gemeente Putten.
•
vanuit het museum
•
Vanuit stakeholder zoals het Historisch genootschap Putten.
3.
Hoe ziet dat er dan precies uit in de toekomst? => uitwerking in varianten, waarna een voorkeurs-variant kan worden gekozen.
2. HET HUIDIGE MUSEUM
De Tien Malen: feiten en cijfers Feiten
Cijfers
•
Gestart in 1999, met zelfwerkzaamheid gerealiseerd.
•
Status van geregistreerd museum.
•
De ambitie is de hele geschiedenis van Putten te tonen.
•
Oppervlakte: ca. 320 m2 (beneden en bovenverdieping)
•
Deze geschiedenis wordt tot leven gebracht via objecten,
•
Daarnaast beschikt het museum over een opslag (een voormalige
•
Schovenhorst (loopt af in 2028, dan eindigt de overeenkomst).
afbeeldingen, tekeningen et cetera. Ze laten in hoofdzaak zien hoe het dagelijks leven in Putten er in vroeger tijden uit zag.
Het gebouw is eigendom, de grond wordt gepacht van Landgoed
werkschuur) van ca. 250m2. •
Voorts is er het inmaakhuisje (50 m2) dat toegevoegd wordt aan
•
De objecten zijn in eigendom van het PHG.
het museum en gebruikt zal worden voor vergaderen, groepen et
•
Landkaarten, foto’s, tekeningen, op schaal gemaakte kijkkasten
cetera.
e.d. •
Collectie archeologische vondsten uit de oertijd zoals vuurstenen klingen, mesjes, schrappers en stenen bijlen.
•
•
•
Vaste lasten: ca. € 15.000 p.j. (waarvan ca. € 1.200 aan erfpacht)
•
Het museum is onder de vlag van het Puttens Historisch
Vaste baten: ca. € 10.000 aan revenuen uit boekverkoop (winkel
in het centrum).
Genootschap tot wasdom gekomen (net zoals Museumboerderij
•
Aantal vrijwilligers: ca. 35
“Mariahoeve”), maar is recent een zelfstandige stichting
•
Betaalde krachten: geen
geworden. De statuten zijn daartoe aangepast.
•
Aantal bezoekers: ca. 3.000 p.j.
Parkeergelegenheid: minimaal, er is een parkeerplaats op een
•
Soort bezoekers: leerlingen uit de nabijheid (met name uit het
afstand van ca. 400m. Er is de mogelijkheid om tussen
primair onderwijs); in de zomer gezinnen die op vakantie zijn;
parkeerplaats en museum gebruik te maken van een reguliere
buiten het seizoen vooral ouderen (60-80 jaar).
busverbinding.
5
2. HET HUIDIGE MUSEUM
intern
Sterkte/zwakte-analyse huidige museum Sterktes
Zwaktes
•
Betrokken vrijwilligers
•
Weinig m2 in relatie tot omvang en opstelling van de collectie.
•
Mooi historisch pand, in eigen bezit
•
•
Aansprekende presentatie archeologische collectie
Weinig inkomsten van betalende bezoekers, geen eigen verdienmogelijkheden, want geen museumwinkel, geen verhuuropties en geen eigen horecafaciliteit.
•
Duidelijke doelgroepen:
•
Geen gemeentesubsidie.
•
Geen betaalde (lees professionele) krachten (bv een conservator).
•
Parkeergelegenheid op (te) grote afstand i.r.t. de doelgroepen.
•
Geen ontvangstruimte (belangrijk bij groepen zoals schoolklassen).
•
Bij bezoekers uit Putten en omstreken heeft het museum een oubollig imago.
•
o
kinderen in de basisschoolleeftijd
o
gezinnen op vakantie (80% van de bezoekers)
o
65+-ers.
Bezoekers ‘van buiten’ ervaren het museum als nostalgisch en knus.
extern
Kansen •
Kans om het verhaal van Putten (en daarmee identiteit) in chronologische volgorde toegankelijk te maken.
•
Raakvlakken met toerisme en recreatie, maar ook met bibliotheekwerk en informatie- ontsluiting.
•
Digitaal ontsluiten van de geschiedenis van Putten i.r.t. website www.verhaalvanputten.nl
•
Inspelen op de groeiende vraag die in de maatschappij aanwezig is naar biologische en streekproducten.
•
In algemene zin is er in de samenleving sprake van een hang naar historie, ambachtelijkheid en authenticiteit.
•
Verruimen van de openingstijden (oa open op zondagmiddag)
Bedreigingen • Onvoldoende nieuwe aanwas van vrijwilligers (de gemiddelde leeftijd van de vrijwilligers is ruim 70 jaar. Ieder jaar neemt het aantal vrijwilligers af). • Onvoldoende steun vanuit gemeente en gemeenschap. • Eventuele sluiting van de boekwinkel in het centrum waardoor de vaste geldstroom richting museum opdroogt.
6
2. HET HUIDIGE MUSEUM
Een historisch museum in perspectief Bron: Museumcijfers 2019 •
Nederland telt ca. 440 musea
•
60% daarvan (ca. 260) zijn historische musea.
•
Daarmee heeft 2/3e van de Nederlandse gemeenten een
12%
Gemeenten
57%
namen in 2019 42% van het museumbezoek, 37% van het
Provincies
8%
Museumkaartbezoek en 37% van de museale omzet voor hun
Privaat geld
23%
Totaal
100%
In termen van omzet en bezoeken zijn het kleinere musea. Ze
rekening. •
Historische musea
Rijk
historisch museum. •
Hoofdfinancier
Ruim de helft van de Nederlandse musea heeft in 2019 gemeenten als belangrijkste subsidiegever (zie tabel).
•
De bijdrage van gemeenten aan de totale omzet is beduidend kleiner: 19%
Intern vertrouwelijk
7
3. SCENARIO’S EN BELEIDSOPTIES
Scenario’s
Een scenariostudie helpt om te bedenken wat er past bij Putten. Wij zien twee belangrijke ontwikkelingen die van invloed zijn op een toekomstig museum in Putten. Horizontale as: historische musea ontwikkelen zich verschillende kanten op: richting integratie met andere (culturele en maatschappelijke) voorzieningen en richting een meer marktgericht Groei bevolking/ ruime gemeentefinanciën
benadering (commercieel). Verticale as: de ontwikkeling van de gemeentefinanciën is ongewis. Deze hangt onder meer af van de ontwikkeling van de economie, het rijksbeleid t.a.v. van het Gemeentefonds en van de groei van de gemeentelijke bevolking.
Cultureel/ Maatschappelijk
Marktgericht
Op de volgende pagina’s schetsen we de beleidsopties die een mogelijke reactie kunnen zijn op deze ontwikkelingen. Stagnatie bevolking/ beperkte gemeentefinanciën Intern vertrouwelijk
8
3. SCENARIO’S EN BELEIDSOPTIES
Beleidsopties Nb: de opties relateren niet aan de omvang van een gemeente. Groei bevolking/ ruime gemeentefinanciën
4. Cultuurhistorisch informatiecentrum
1. Publiekstrekker
Cultureel/ maatschappelijk
Marktgericht 3. Stand alone historisch museum
2. Toeristischrecreatieve uitspanning
Stagnatie bevolking/ beperkte gemeentefinanciën
9
3. SCENARIO’S EN BELEIDSOPTIES
Voorbeelden
van mogelijke beleidsreacties op de ontwikkelingen Voorbeelden van centra met meerdere functies: • het Liemers museum in Zevenaar, • het Historisch-Cultureel Info Centrum Vechtdal (Gramsbergen) • het Historisch Informatiecentrum Noordoost in Dokkum.
Groei bevolking/ ruime gemeentefinanciën
4. Cultuurhistorisch informatiecentrum
1. Publiekstrekker
(multifunctioneel)
Cultureel/ maatschappelijk
Marktgericht
3. Stand alone historisch museum
2. Toeristischrecreatieve uitspanning
Bestaande situatie De Tien Malen
Intern vertrouwelijk
Voorbeelden: • preHistorisch dorp Eindhoven • Zuiderzeemuseum • Openluchtmuseum • Historisch museum Den Briel
Stagnatie bevolking/ beperkte gemeentefinanciën
Verondersteld een verblijfs- en horecafaciliteit. Voorbeelden: • Museumboerderij Mariahoeve • Gevangenismuseum Veenhuizen • Kasteel Egeskov (Funen, Dk) 10
3. SCENARIO’S EN BELEIDSOPTIES
De scenario’s en beleidsopties als toetsingskader De scenario’s en de beleidsopties hebben we benut om te
bedenken wat wel en niet reëel is in de context van Putten. Daarnaast kunnen ze worden gebruikt om uit de varianten die in het volgende hoofdstuk worden geschetst een keuze te maken. Wij zijn van mening dat voor De Tien Malen niet de randvoorwaarden aanwezig zijn om een marktgericht museum te realiseren. Daarmee vallen de beleidsopties 1 en 2 naar ons oordeel af. De focus moet naar onze mening liggen op de beleidsopties 3 en
4. Een doorontwikkeling van De Tien Malen richting een historisch museum voor Putten heeft alleen kans van slagen als de cultureel-maatschappelijke oriëntatie centraal staat. 11
4. UITWERKING VAN DE VARIANTEN
Varianten voor een historisch museum Een meer marktgericht benadering (beleidsopties 1 en 2) achten wij in de gegeven context niet reëel. We richten ons daarom op de opties 3 en 4. En onderzoeken wat er binnen die opties aan varianten zijn.
S
M
Variant B. stand alone-situatie DTM versterken middels een uitbouw + enige professionele inzet.
L
Variant C. Geheel (of gedeeltelijk) verplaatsen van De Tien Malen: realiseren van een historisch informatiecentrum in de dorpskern.
XL Intern vertrouwelijk
Variant A. Organisatie DTM versterken met enige professionele inzet
Variant D. Historisch informatiecentrum combineren met de openbare bibliotheek 12
4. UITWERKING VAN DE VARIANTEN
Variant A. De Tien Malen versterken Wat wordt beoogd?
Wat is hiervoor nodig? Meerjarige zekerheid dat de vaste lasten kunnen worden gedragen (solide
Verhogen van het aantal bezoekers van 3000 naar 5000 per jaar.
•
•
Vergroten van het aantal educatieve bijeenkomsten.
•
Meer professionele deskundigheid (een belangrijk punt).
•
Vergroten van het aantal samenwerkingspartners en/of bestaande samenwerkingsrelaties verstevigen.
•
Participatie in het Platform Cultuurhistorisch Erfgoed Putten.
•
Intensiveren van de contacten met de gemeente Putten.
•
•
Groter aanbod aan activiteiten voor de toeristen.
•
Het ontwikkelen van een cultuurhistorisch programma voor nieuwe inwoners.
•
Een betere aansluiting bij activiteiten in het dorp.
•
Het ondersteunen van statushouders bij de integratie in onze gemeente.
•
Programma’s in verpleeghuizen om eenzaamheid tegen te gaan.
•
Tijdelijke expo’s, bv over het Puttense bedrijfsleven.
‘pizzabodem’).
Wat zijn de nadelen/risico’s? •
Het tekort aan expositieruimte wordt niet opgelost
•
De bottleneck van het tekort aan parkeermogelijkheden wordt niet opgelost.
•
Er vindt geen synergie plaats met andere cultuurhistorische initiatieven in Putten.
Prijskaartje Dit vraagt om een garantstelling danwel een jaarlijkse subsidie van ca. € 15.000,= voor de vaste kosten.
Intern vertrouwelijk
En daarnaast een jaarlijks bedrag (ca. € 20.000,=) voor het inschakelen van diverse experts (conservator, educatiedeskundige, presentatiedeskundige et cetera) op zzp-basis. NB: met Erfgoed Gelderland is dit al verkend.
13
4. UITWERKING VAN DE VARIANTEN
Variant B. De Tien Malen versterken en uitbreiden Wat wordt beoogd? Hetzelfde wordt beoogd als bij optie A: meer bezoekers, meer educatie, meer culturele en maatschappelijke activiteiten, meer samenwerking, meer tijdelijke tentoonstellingen.
Wat is hiervoor nodig? Het museum is eigendom van de stichting, maar de grond wordt gepacht van landgoed Schovenhorst. Er is derhalve medewerking nodig van de landgoedeigenaar. Daarnaast is een architectonisch ontwerp nodig, moet een bouwvergunning worden verkregen en is
Bij deze variant wordt het museum echter uitgebreid met ca.
een investeringsbudget noodzakelijk.
200m2 (2 verdiepingen). Dit gebeurt via een aanbouw aan de
NB: ook nodig is een betere bewegwijzering, een betere zichtbaarheid
noordoostzijde van het pand. De extra vierkante meters worden
vanaf de weg.
gebruikt voor educatie, groepsontvangst en tijdelijke exposities (o.a. over het verhaal van Schovenhorst, periode 1950 – 2020).
Wat zijn de nadelen/risico’s? • Dezelfde nadelen/risico’s als bij variant A. • Voorts is onzeker of er een vergunning voor de uitbreiding zal worden afgegeven.
Prijskaartje Dit vraagt bovenop de financiële impuls die is genoemd bij variant A ook om een investeringsbudget. Er is thans nog geen investeringsraming beschikbaar, mede niet omdat nog onbekend is wat de component van zelfwerkzaamheid is het project zal zijn.
14
4. UITWERKING VAN DE VARIANTEN
Variant C. Historisch informatiecentrum over ‘het verhaal van Putten Wat wordt beoogd?
Wat is hiervoor nodig?
Museum De Tien Malen wordt geheel of gedeeltelijk
Dit vereist een plek in het centrum van Putten. Voor dit concept kan het
verplaatst naar het centrum. Hieraan worden elementen
nodig zijn dat de huidige collectie van De Tien Malen worden gesplitst.
toegevoegd, te weten expositieruimte voor:
Dit is aan de orde als in het centrum geen pand kan worden gevonden
•
Gemeentearchief
dat groot genoeg is om elle beoogde functies in onder te brengen. Dan
•
PHG
kan ervoor worden gekozen om bijvoorbeeld de archeologische collectie
•
stichting Oktober ’44
wel over te brengen naar het historisch informatiecentrum, maar de
De ruimte wordt deels benut voor een vaste opstelling (a.h.v.
historische werktuigen en ambachtelijke en agrarische gereedschappen
de canon van Putten), deels voor wisseltentoonstellingen.
op Schovenhorst te laten.
Het ‘verhaal van Putten’ moet centraal staan. Daarnaast zijn
Deze variant vraagt om een plek in het centrum van Putten. Evt.
er diverse andere nuttige ruimten:
verbonden met wandel- en fietsroutes. Voor de functies ramen we de
•
Educatieruimten (voor schoolklassen, maar ook voor
volgende vierkante meters:
lezingen en cursussen. Leuk voor nieuwe inwoners: een
Functie
cursus ‘Putten-kunde’)
tentoonstellingsruimte
400-500
•
Een ruimte voor vertoning van historische films.
2 educatie- en cursusruimten
200-250
•
Een vergaderruimte (o.a. voor PHG, voor de redactie van
filmzaal
150
de Graver en voor werkgroepen)
vergaderruimte
50
Plek voor documentatie (boeken en documenten over
evt een winkel voor streekproducten
25
Putten).
opslag
75
Archiefruimte (opslag).
totaal
800 à 1.100
• •
m2
15
4. UITWERKING VAN DE VARIANTEN
Variant C. vervolg: het informatiecentrum is ‘spin in het web’ Korenmol en 't Hert Museumboerderij Maria hoeve
Gemeent earchief
Putter Stoomgemaal
Historisch informatie -centrum
VVV
Intern vertrouwelijk
Gedachte nis ruimte Oktober ’44
Museum De Tien Malen
Landgoed Schovenhorst
16
4. UITWERKING VAN DE VARIANTEN
Variant C. vervolg Nadere toelichting
Wat is hiervoor financieel nodig?
Het historisch informatiecentrum bestaat in de hier geschetste
Deze variant vergt dat in het centrum van Putten een geschikte
opzet uit meerdere constituerende delen. Het centrum kan
locatie wordt gevonden. Het aantal benodigde vierkante meters is
variabel worden vormgegeven, afhankelijk van het soort pand
hiervoor aangegeven: 800 à 1.100.
dat beschikbaar is, het aantal vierkante meters en de wensen
Het benutten van een (voormalig) winkelpand ligt het meest voor de
van de betrokkenen organisaties. Rode draad voor het verhaal
hand, al is nieuwbouw natuurlijk ook een optie. Bij benutting van een
dat wordt verteld kunnen de centrale vensters zijn in de Canon
bestaand gebouw dient rekening te worden gehouden met huursom.
van Putten. Voor de hand liggende ‘bouwstenen’ zijn:
Hieronder geven we indicatief aan waaraan moet worden gedacht.
Prijskaartje Dit vraagt om het op structurele basis huren van een pand in het centrum. En ook om een professionele kracht (evt. in deeltijd) die het geheel kan coördineren. En (eenmalig) om een investering in nieuwe inventaris en ter dekking van de verhuiskosten. . Alleen de gemeente kan deze kosten voor zijn rekening te nemen. Deze variant vergt ca. 17 €150.000 à 200.000,- op jaarbasis.
4. UITWERKING VAN DE VARIANTEN
Variant C. vervolg De eventuele relatie met het Archeologisch
Hieruit bleek dat er behoefte is aan het tonen van meerdere
belevingscentrum
archeologische verhalen, in plaats van alleen het verhaal van de
De wethouders van vijf Veluwegemeenten hebben enige tijd geleden van gedachten gewisseld over het realiseren van een
Archeologisch Belevingscentrum Veluwe. Doel was het archeologische verhaal over vijf tijdsperioden, langs vijf
grafheuvels. Het concept met de verhaallijnen wordt genoemd: Archeologisch Belevingscentrum Veluwe. De uitwerking van het ABC Veluwe wordt vormgegeven in samenspraak met Veluwe op 1
verhaallijnen en in de 5 gemeenten te vertellen. In Putten zal de
Wat zijn de nadelen/risico’s?
verhaallijn over het ontstaan van landgoederen centraal staan.
• Het vinden en verwerven van een geschikt bestaand pand kan
Het ligt voor de hand om dit in eerste aanleg te koppelen aan
lastig zijn.
landgoed Schovenhorst. In Ermelo bij het Pakhuis zal naar
• Nieuwbouw als alternatief kent een lange doorlooptijd.
verwachting de centrale tentoonstellingsplek voor de regio
• Dit initiatief vergt structureel financieel commitment van de
worden gerealiseerd. Een en ander betekent dat goed moet
gemeente.
worden bekeken waar de archeologische collectie van De Tien Malen het beste gesitueerd kan worden. Nader onderzoek is hiervoor t.z.t. nodig. NB: het idee voor de archeologische verhaallijnen komt voort uit de haalbaarheidsstudie (2019) naar een grafheuvelcentrum. Intern vertrouwelijk
18
Inspirerende voorbeelden
Dokkum: Historisch Informatiecentrum Noordoost Fryslân: bibliotheek en (streek)archief
Rhenen: stadsmuseum
Cuijk: Foto Archief Dienst annex archief en historisch museum
Gramsbergen: Historisch Cultureel Info Centrum Vechtdal
Museum sjoel Elburg
19
4. UITWERKING VAN DE VARIANTEN
Variant D. Historisch centrum annex openbare bibliotheek Wat wordt beoogd?
Wat is hiervoor nodig?
Het historisch informatiecentrum wordt gecombineerd met
Gegeven de ruimtelijke situatie (en de gebiedsvisie die wordt
nieuwbouw voor de openbare bibliotheek. Er vindt een integratie
gemaakt) vraagt deze variant om nieuwbouw waarbij het beoogde
plaats van het historisch centrum (variant C) in de openbare
historisch centrum direct wordt geïncorporeerd. Dit kan
bibliotheek, wel met een eigen ingang voor het historisch centrum
waarschijnlijk alleen worden gerealiseerd binnen de context van
(om de toegang te kunnen reguleren).
een groter ruimtelijk herontwikkelingstraject. De ‘winst’ op de
Bibliotheken vervullen tegenwoordig diverse nieuwe functies:
commerciële gebiedsontwikkeling (huizen, kantoren en/of winkels)
Taalhuis, Informatiepunt digitale overheid, aanbieder van cursussen
kan dan worden benut om een aansprekende publieke voorziening
basisvaardigheden, etc. Bovendien doen bibliotheken steeds meer
mogelijk te maken. Diverse gemeenten zijn Putten hierin al
dienst als ontmoetings- en werkplek en is daarom een
voorgegaan (zie volgende pagina).
horecafunctie vaak een waardevolle toevoeging. Het huidige bibliotheekgebouw voldoet niet meer (want gedateerd en te klein
Prijskaartje
en niet in het centrum). Als wordt gezocht naar mogelijkheden tot
Dit vraagt om een investering in nieuwbouw teneinde een gebouw te realiseren van ca. 1.000m2 voor de bibliotheek plus ca. 1.100m2 voor het informatiecentrum, waarbij dubbelgebruik nog tot besparing kan leiden (diverse ruimten zullen meervoudig kunnen worden gebruikt). Een ruwe schatting van de totale kosten voor nieuwbouw komt uit op ca. €3,5 à 4,5 mln. ex btw. Daar komt de inventaris bij. De kapitaalslasten moeten door de gemeente worden vertaald in een marktconforme huur (Wet Markt & Overheid)
herhuisvesting is een combinatie met een historisch centrum interessant. Een belangrijk voordeel is dat een vrijwilligersorganisatie zoals PHG/Tien Malen dan wordt ingebed in de structuur van een professionele werkomgeving (i.e. de bibliotheek).
20
4. UITWERKING VAN DE VARIANTEN
variant D. vervolg: voor- en nadelen Berenschot heeft in de afgelopen jaren aan veel projecten gewerkt waarbij culturele functies op één locatie werden geclusterd. Het ruimtelijk samenbrengen van culturele functies heeft voor- en nadelen. Wat succesvol is gebleken, is het accommoderen van diverse uitingen van dezelfde soort culturele functies (museum, tentoonstellingsruimte, archief, bibliotheek, erfgoedcentrum) in één gebouw: het concept van ‘soortgenoten’.
Voordelen van clustering
Nadelen van clustering
•
Een hoger publieksbereik.
•
Een vrijwilligersorganisatie kan worden ingebed in de
voortdurende bron van zorg, zelfs irritatie zijn tussen de gebruikers
structuur van een professionele werkomgeving (zoals de
(geluidsoverlast, openstaande deuren, ventilatie/verwarming etc).
bibliotheek biedt). •
•
Mogelijkheid van samenwerkingsprojecten (geïntegreerd aanbod, elkaars deskundigheid benutten).
•
•
•
De mogelijkheid het geheel goed in te passen in het
Het gezamenlijke gebruik van ruimtes kan de programmeringsmogelijkheden beperken.
•
schoonmaak, parkeerplaatsen, publiciteit, etc). •
De eigen identiteit van werksoorten krijgt minder accent: juist culturele voorzieningen ervaren dit nog wel eens als een bezwaar.
Efficiencywinst door gezamenlijk gebruik van centrale en gezamenlijke ruimten en faciliteiten (administratie,
Het gemeenschappelijke gebruik van installaties en ruimtes kan een
Het voorbereidingsproces van de bouw duurt langer en is dus duurder omdat het programma van eisen complexer is.
•
ruimtelijke concept van een stadscentrum.
Het bevorderen van gemeenschappelijke activiteiten vraagt meer
menskracht dan doorgaans wordt aangenomen. •
Het gebouwbeheer (denk aan beveiliging) is ingewikkelder dan verondersteld en vraagt aan de voorkant voldoende afstemming.
21
Inspirerende voorbeelden Veenendaal: De Cultuurfabriek: bibliotheek en historisch museum
Cultuurcluster ‘t Brewinc in Doetinchem: bibliotheek en erfgoedcentrum Achterhoek & Liemers
Zevenaar: Bibliotheek, Liemers Museum en Volksuniversiteit
22
5. RECAPITULEREND
Samenvattend Museum De Tien Malen staat, zoals het zelf zegt, op een kantelmoment. Het museum kent een aantal zwaktes (weinig m2, weinig middelen, geen professionele basis, parkeergelegenheid op (te) grote afstand, geen ontvangstruimte, geen verdienmogelijkheden) en wordt bedreigd door onvoldoende nieuwe aanwas van vrijwilligers. De situatie laten zoals ze is, is op de langere termijn niet houdbaar. Maar wat dan wel? Er zijn vier varianten denkbaar (zie afbeelding). Ze houden alle vier in dat het museum wordt versterkt. En drie van de vier varianten betekenen een fysieke uitbreiding van het museum: één op de huidige locatie (variant B) en twee door het realiseren van een nieuwe locatie – in het centrum van Putten - waar
D. Historisch centrum annex openbare bibliotheek C. Historisch informatiecentrum B. Uitbreiden op locatie
de verschillende cultuurhistorische componenten al dan niet in combinatie met de openbare bibliotheek een centrale plek krijgen. Aan elk van de varianten hangt een prijskaartje en dat wordt groter naarmate de ambitie groter wordt. Echter, goede voorbeelden van elders laten zien dat ook een kleine gemeente veel plezier kan hebben van een mooi
A. DTM versterken met betaalde inzet
historisch centrum. De kernvraag is: wat is ‘het verhaal van Putten’ de gemeente (en de gemeenschap) waard? 23
5. RECAPITULEREND
Indicatie van financiële effecten en tijdsduur tot realisatie Varianten
Investering in gebouw
Investering in inventaris
Bijkomende kosten
Benodigde exploitatiesubsidie
Hoe snel te realiseren?
Geen
Geen
Geen
€35.000 (15k vaste kosten + 20k professionele inzet)
Begrotingsjaar 2024
Variant B. Stand alonesituatie DTM versterken middels een uitbouw + enige professionele inzet.
Nog te ramen
Nog te ramen
Plankosten
Idem: €35.000
Realisatie kan zomaar ca. 5 à 7 jaar vergen.
Variant C. Geheel (of gedeeltelijk) verplaatsen van DTM: historisch informatiecentrum in de dorpskern
Nog te ramen (verbouwingskosten)
Nog te ramen
Verhuiskosten
ca. €150.000 à 200.000 (huur + bijkomende huisvestingslasten + 20k voor professionele inzet)
Afhankelijk van beschikbaarheid geschikt huurpand, maar kan binnen 1 à 2 jaar jaar.
Variant D. Historisch informatiecentrum combineren met de openbare bibliotheek
ca. €3,5 à 4,5 mln. ex btw
Nog te ramen
Plankosten en verhuiskosten
De kapitaalslasten moeten door de gemeente worden vertaald in een marktconforme huur (Wet Markt & Overheid). Deze huur (en bijkomende huisvestingskosten) moeent vervolgens met subsidie worden gedekt. Naast het dekken van de huisvestingslasten is er een subsidie voor een parttime betaalde kracht nodig: ca. €20.000
Een nieuwbouwtraject vergt – met alle noodzakelijke planvorming – in Ndl. al snel 7 tot 10 jaar.
Variant A. Organisatie DTM versterken met enige professionele inzet.
Intern vertrouwelijk
24
6. VERVOLG
Suggesties voor vervolgstappen 1.
Raadplegen college en raad
2.
Raadplegen bestuur De Tien Malen, PHG en andere organisaties.
3.
Eén of twee voorkeursvarianten een slag verder uitwerken aan de hand van kenmerken: •
Missie
•
Doelgroepen
•
Samenwerkingspartners
•
Activiteiten
•
Bemensing
•
Collectie
•
Locatie/gebouw
•
Inspirerend voorbeeld
•
Raming benodigde investering
4.
Beoordelingscriteria afspreken
5.
De variant(en) beoordelen en vervolgstappen bepalen.
Intern vertrouwelijk
25