2024-057.2 Concept Programmabegroting 2025 GGD Noord- en Oost-Gelderland
Tekst van het document
Programmabegroting 2025
GGD Noord- en Oost-Gelderland
Concept d.d. 15 maart 2024
Programmabegroting 2025 – GGD Noord- en Oost-Gelderland - concept
1
Inhoudsopgave 1.
Voorwoord............................................................................................................................ 4
2.
Zienswijzen op de Uitgangspuntennota 2025 ...................................................................... 5 2.1.
Zienswijzen............................................................................................................................ 5
2.2.
Reactie dagelijks bestuur op zienswijzen gemeenten .......................................................... 5
3.
Tijdsplanning......................................................................................................................... 7
4.
Kerngegevens begroting 2025 .............................................................................................. 8
5.
Bestuurlijke en beleidsmatige kaders................................................................................. 12 5.1.
Gemeentelijke organisatie voor publieke gezondheid ....................................................... 12
5.2.
Indeling GGD-taken............................................................................................................. 12
5.3.
Beleidsmatige ontwikkelingen ............................................................................................ 13
5.4.
De organisatie van de GGD ................................................................................................. 15
6.
Begrotingsaanpassingen 2025 ............................................................................................ 16 6.1.
Beleidsindicatoren .............................................................................................................. 16
6.2.
Invoering functiewaarderingssysteem HR21 ...................................................................... 16
7.
Programma Jeugdgezondheid ............................................................................................ 18 7.1.
Wat willen we bereiken? .................................................................................................... 18
7.2.
Wat gaan we ervoor doen? ................................................................................................ 18
7.3.
Wat mag het kosten? .......................................................................................................... 19
8.
Programma Algemene gezondheidszorg............................................................................ 20 8.1.
Wat willen we bereiken? .................................................................................................... 20
8.2.
Wat gaan we ervoor doen? ................................................................................................ 20
8.3.
Wat mag het kosten? .......................................................................................................... 21
9.
Programma Kennis- en Expertise ....................................................................................... 22 9.1.
Wat willen we bereiken? .................................................................................................... 22
9.2.
Wat gaan we ervoor doen? ................................................................................................ 22
9.3.
Wat mag het kosten? .......................................................................................................... 22
10.
Inwonerbijdrage en organisatieprojecten .......................................................................... 23
10.1.
Wat willen we bereiken? .................................................................................................... 23
10.2.
Wat gaan we ervoor doen? ................................................................................................ 23
10.3.
Wat mag het kosten? .......................................................................................................... 23
11.
Overhead ............................................................................................................................ 24
11.1.
Wat willen we bereiken? .................................................................................................... 24
11.2.
Wat gaan we ervoor doen? ................................................................................................ 24
Programmabegroting 2025 – GGD Noord- en Oost-Gelderland - concept
2
Speerpunten 2025 ............................................................................................................................ 24 11.3. 12.
Wat mag het kosten? .......................................................................................................... 24 Paragrafen .......................................................................................................................... 25
12.1.
Weerstandsvermogen en risicobeheersing ........................................................................ 25
12.2.
Financiering......................................................................................................................... 27
12.3.
Openbaarheidsparagraaf .................................................................................................... 27
12.4.
Bedrijfsvoering .................................................................................................................... 28
13.
Financiële uitgangspunten ................................................................................................. 29
13.1.
Uitgangspuntennota 2025 .................................................................................................. 29
13.2.
Indexering ........................................................................................................................... 29
13.3.
Overzicht baten en lasten 2022-2027 en toelichting ......................................................... 32
13.4.
Uitzetting van de financiële positie en toelichting ............................................................. 34
13.5.
Meerjarenraming en toelichting ......................................................................................... 37
13.6.
Staat van activa ................................................................................................................... 39
14.
BIJLAGEN............................................................................................................................. 40
14.1.
Bijlage A: Inwonerbijdragen 2025 per deelnemende gemeente........................................ 40
14.2.
Bijlage B: Overzicht zienswijzen raden op de Uitgangspuntennota 2025 en reactie dagelijks bestuur GGD ........................................................................................................ 43
Programmabegroting 2025 – GGD Noord- en Oost-Gelderland - concept
3
ALGEMEEN DEEL 1. Voorwoord Programmabegroting 2025 U ontvangt hierbij de ontwerpbegroting voor het jaar 2025 van GGD Noord- en Oost-Gelderland. De uitgangspunten voor deze Programmabegroting zijn verwoord in de Uitgangspuntennota 2025. De gemeenteraden konden een zienswijze op deze Uitgangspuntennota indienen. Deze zienswijzen hebben wij meegenomen bij het opstellen van deze begroting. Een samenvatting van de beleidsmatige kaders uit die Uitgangspuntennota staat in hoofdstuk 5 van deze begroting. De financiële kaders staan in hoofdstuk 13. Zienswijzen op de ontwerpbegroting indienen uiterlijk 2 juli 2024 Op grond van de Wet gemeenschappelijke regelingen hebben de raden van de gemeenten een termijn van 12 weken om een zienswijze op de ontwerpbegroting in te dienen. De zienswijzetermijn voor deze ontwerpbegroting loopt tot 2 juli 2024. De raden kunnen in hun afweging over de begroting 2025 ook de informatie in de Jaarrekening 2023 betrekken. Deze ontvangen de gemeenten vóór 30 april 2024. Ook met voorlopige reacties of standpunten kunnen de raden ons helpen bij de voorbereiding van de besluitvorming in het algemeen bestuur. Wij informeren de raden voorafgaand aan het vaststellen van de begroting schriftelijk en gemotiveerd over ons oordeel over de zienswijzen en de conclusies die wij daaraan verbinden.
Het algemeen bestuur van de GGD beslist op 12 september 2024 over de Programmabegroting 2025. Toelichting door GGD De GGD is van harte bereid om aan de raden van de gemeenten een toelichting te geven op deze Programmabegroting. De GGD laat zich door de raad of een raadscommissie graag hiervoor uitnodigen. Nadere informatie Als u vragen heeft, kunt u contact opnemen met: R. Schwebke, controller, 088 443 35 25, r.schwebke@ggdnog.nl. M. de Vries, beleidsadviseur, 088 443 34 01, m.devries@ggdnog.nl.
Warnsveld, 4 april 2024 Het dagelijks bestuur,
drs. J.J. Baardman, directeur publieke gezondheid
A.J. Prins, voorzitter
Programmabegroting 2025 – GGD Noord- en Oost-Gelderland - concept
4
2. Zienswijzen op de Uitgangspuntennota 2025 Op 30 november 2023 zijn de beleidsmatige en financiële kaders voor de Programmabegroting 2025 aan de raden van de gemeenten gezonden. Zij konden tot 1 maart 2024 hun zienswijze op deze Uitgangspuntennota indienen. Wij hebben diverse zienswijzen ontvangen. Deze zienswijzen zijn betrokken bij het opstellen van deze Programmabegroting. Ook later ontvangen zienswijzen hebben wij voor zover mogelijk hierin meegenomen. In dit hoofdstuk staan de hoofdlijnen van de ontvangen zienswijzen de reactie van ons dagelijks bestuur daarop. Een uitgebreid overzicht van alle zienswijzen en ons oordeel over deze zienswijzen en eventuele conclusies die wij daaraan verbinden staan in bijlage B van deze Programmabegroting. 2.1.
Zienswijzen
Een aantal gemeenten stemt in met de Uitgangspuntennota of dient geen zienswijze in. Een enkele gemeente geeft hierbij wel enkele opmerkingen mee. Geen zienswijze of een instemmende zienswijze is ontvangen van de gemeenten Berkelland, Bronckhorst, Brummen, Doetinchem, Hattem, Lochem, Montferland, Oost Gelre, Oude IJsselstreek, Voorst en Zutphen. De raden van Elburg en Ermelo dienen geen nieuwe zienswijze in, maar verwijzen naar de eerder toegezonden zienswijzen op de Programmabegroting 2024 en de Bestuursagenda GGD NOG 20232027. De raad van Aalten benadrukt het belang van toegankelijke en laagdrempelige vaccinatiecentra. De raden van Apeldoorn, Epe, Harderwijk, Heerde, Nunspeet, Oldebroek en Putten stemmen in met de Uitgangspuntennota of dienen geen zienswijze in, maar geven enkele aandachtspunten mee. De raad van Winterswijk geeft als zienswijze de opdracht mee om te zoeken naar bezuinigingsmogelijkheden. Op de zienswijzen gaan wij in de volgende paragraaf in.
2.2.
Reactie dagelijks bestuur op zienswijzen gemeenten
Vaccinatie-organisatie De raad van Aalten benadrukt het belang van een stevige vaccinatie-organisatie en van de toegankelijkheid en de laagdrempeligheid van de vaccinatiecentra en het gesprek met ouders en hun kinderen over vaccinatie. Aangezien de GGD niet de Jeugdgezondheidszorg voor 0 – 4-jarigen uitvoert, beschikt de GGD momenteel niet over kleinschalige uitvoeringslocaties. Het belang van bovenstaande onderschrijven wij wel en wij trachten zoveel mogelijk onze werkwijze daarop aan te passen. Dit doen wij in samenspraak met de gemeenten.
Programmabegroting 2024 – GGD Noord- en Oost-Gelderland - vastgesteld
5
Doelen en indicatoren Bestuursagenda Een aantal gemeenten (Apeldoorn, Elburg, Ermelo, Nunspeet en Oldebroek) benoemt het belang van het stellen van doelen c.q. indicatoren naar aanleiding van de Bestuursagenda GGD NOG 2023-2027. Wij streven nadrukkelijk naar het opnemen van indicatoren in de Programmabegroting. In januari 2024 is online de Producten- en dienstencatalogus van de GGD gepubliceerd. Hierin staat welke producten en diensten wij leveren. Het voornemen is deze online-catalogus door te ontwikkelen en wordt bezien of daar indicatoren aan toegevoegd kunnen worden. Een selectie hiervan kan terugkomen in de bestuursrapportage, programmabegroting en jaarverslag. Wanneer de werkagenda’s in het kader van IZA klaar zijn, inventariseren wij welke thema’s uit de Bestuursagenda zijn blijven liggen. In de herfst van 2024 ronden wij dit af. Overigens krijgt een belangrijk deel van de Bestuursagenda vorm via de andere beleidsdomeinen van gemeenten. Daarom wil de GGD graag de gemeenten betrekken bij het ontwikkelen van indicatoren. Financiële ruimte bij gemeenten Verschillende gemeenten (Apeldoorn, Elburg, Ermelo, Harderwijk, Nunspeet en Winterswijk) hebben in hun zienswijze opmerkingen die verband houden met de financiële ruimte van gemeenten. Ons dagelijks bestuur heeft begrip voor de financiële ontwikkelingen bij de gemeenten.
Als GGD streven wij nadrukkelijk doelmatigheid en kosten-efficiëntie na. Uit de enkele jaren geleden gevoerde takendiscussie blijkt dat het kostenniveau van GGD NOG op tal van taakgebieden (beneden-)gemiddeld is vergeleken met andere GGD’en. Door samenwerking in Hét Service Centrum beperken wij op ons afkomende meerkosten op het terrein van de bedrijfsvoering. Aansluiting bij wensen van de gemeenten De gemeenteraden van Ermelo, Harderwijk, Nunspeet, Oldebroek en Putten benoemen het belang van subregionale samenwerking en het inspelen door de GGD op de vraag en behoeften van de gemeenten. Het inspelen op de vraag van gemeenten is een van de doelstellingen van GGD NOG Robuust. In de afgelopen periode heeft dit geleid tot een intensieve samenwerking rondom IZA en GALA. De GGD kan hierin diverse rollen vervullen voor gemeenten, afhankelijk van de behoefte van de gemeenten. De GGD sluit verder aan bij relevante ambtelijk en bestuurlijke overlegstructuren in de subregio.
Programmabegroting 2025 – GGD Noord- en Oost-Gelderland - concept
6
3. Tijdsplanning
Jaarrekening 2023
Uitgangspunten-nota 2025
Wanneer
Wie
30 november 2023
Uitgangspuntennota 2025 bespreken.
Algemeen bestuur GGD1
30 november 2023
Uitgangspuntennota 2025 naar raden zenden met verzoek om een zienswijze.
Dagelijks bestuur GGD
1 december 2023 – 1 maart 2024
Zienswijzen op Uitgangspuntennota 2025 indienen
Gemeenten
4 april 2024
Vaststellen Jaarrekening 2023 en ter informatie aan de raden zenden.
DB GGD
4 april 2024 9 april 2024 tot 2 juli 2024 Programmabegroting 2025
Wat
Vóór 12 september 2024 12 september 2024
Februari 2025
Concept-Programmabegroting 2025 bespreken. Concept-Programmabegroting 2025 aan de raden toezenden.
AB GGD DB GGD
Zienswijzen op conceptGemeenten Programmabegroting 2025 indienen. Raden informeren over oordeel dagelijks bestuur over de zienswijzen. Beslissen over vaststelling Programmabegroting 2025. Beslissen over: - actualisering van inhoudelijke speerpunten 2025 - actualisering van financiële cijfers (op basis productenraming) en Staat van activa (voorgenomen investeringen), beide zonder gevolg voor inwonerbijdragen.
DB GGD AB GGD
AB GGD
1 Het algemeen bestuur (AB) van GGD NOG bestaat uit de wethouders volksgezondheid van de 22
deelnemende gemeenten. Het AB kiest uit zijn midden een dagelijks bestuur (DB). Hierin hebben zes wethouders zitting en één burgemeester (namens het DB van Veiligheidsregio NOG, met in beide besturen de portefeuille geneeskundige hulpverleningsorganisatie in de regio - GHOR). Programmabegroting 2025 – GGD Noord- en Oost-Gelderland - concept
7
4. Kerngegevens begroting 2025 Werkgebied GGD Noord- en Oost-Gelderland
Deelnemende gemeenten en inwoneraantallen 31-12-2023 Aantal deelnemende gemeenten
22
Totaal aantal inwoners
844.849
Midden-IJssel / Oost-Veluwe
Noord-Veluwe
Achterhoek
Elburg Ermelo Harderwijk Nunspeet Oldebroek Putten
23.906 27.859 49.378 29.074 24.276 24.975
Apeldoorn Brummen Epe Hattem Heerde Lochem Voorst Zutphen
168.212 21.282 33.168 12.623 19.227 34.292 25.383 48.746
Aalten Berkelland Bronckhorst Doetinchem Montferland Oost Gelre Oude IJsselstreek Winterswijk
27.308 43.928 36.118 59.613 36.879 29.971 39.396 29.235
totaal aantal gemeenten
179.468 6
totaal aantal gemeenten
362.933 8
totaal aantal gemeenten
302.448 8
Programmabegroting 2024 – GGD Noord- en Oost-Gelderland - vastgesteld
8
Personeelsbestand per 31-12-2023 in vaste dienst
in tijdelijke dienst
Uitzendkrachten
239 166
71 51
26 n.v.t
Aantal medewerkers Aantal fte’s
totaal 336 217
Totaal lasten en baten begroting 2025 Lasten
€ 29.698.000
Baten
€ 29.726.000
Verdeling totale lasten over programma’s 2025 (x 1.000) € 6.741 € 9.180
Jeugd gezondheid zorg Algemene Gezondheid zorg Kennis en Expertise Inwoner-bijdrage en organisatie projecten Overhead
€ 698 € 2.302
€ 10.777
Verdeling totale lasten 2025 (x 1.000) € 3.578
€ 1.929
Indirecte Kosten Personeelslasten Overige lasten
€ 24.192
Programmabegroting 2025 – GGD Noord- en Oost-Gelderland - concept
9
Verdeling baten 2025 (x 1.000)
€ 12.781
Overige baten Inwonerbijdrage
€ 16.945
Verplichte beleidsindicatoren Beleidsindicatoren taakveld Bestuur en ondersteuning Indicator Formatie per 1000 inwoners Bezetting per 1000 inwoners Apparaatkosten per inwoner Externe inhuur als % van de loonsom en kosten inhuur Overhead in % van de totale kosten
Programmabegroting 2025 – GGD Noord- en Oost-Gelderland - concept
kengetal 0,26 0,26 4,75 2,28% 31,0%
10
BESLUIT
Het algemeen bestuur van GGD Noord- en Oost-Gelderland;
BESLUIT:
de Programmabegroting 2025 van GGD Noord- en Oost-Gelderland vast te stellen.
Aldus besloten in de openbare vergadering van 12 september 2024
drs. J.J. Baardman, directeur publieke gezondheid
A.J. Prins, voorzitter
Programmabegroting 2025 – GGD Noord- en Oost-Gelderland - concept
11
BELEIDSBEGROTING 5. Bestuurlijke en beleidsmatige kaders In dit hoofdstuk beschrijven wij de taken van de GGD en gaan wij in op de belangrijkste inhoudelijke ontwikkelingen, die wij ook noemden in de Uitgangspuntennota 2025. 5.1. Gemeentelijke organisatie voor publieke gezondheid De taken van de gemeenten en de GGD op het terrein van de publieke gezondheidszorg staan in de Wet publieke gezondheid (Wpg). Ook laten gemeenten andere taken door de GGD uitvoeren. Dit zijn taken die aansluiten bij de kerntaken en de deskundigheid van de GGD. De 22 colleges van B en W hebben hun samenwerkingsafspraken vastgelegd in een gemeenschappelijke regeling. 5.2. Indeling GGD-taken Gemeenten willen weten welke invloed zij hebben op GGD-taken en hoe zij hierop kunnen sturen. GGD NOG onderscheidt daarom zijn taken volgens het ABCD-model:
A. wettelijke GGD-taken Taken van gemeenten die zij wettelijk verplicht laten uitvoeren door de GGD.
B. wettelijke gemeentelijke taken Taken die de gemeenten op basis van een wet moeten uitvoeren en die de GGD in hun opdracht kan uitvoeren. Daarbij is er een onderscheid in: - B1-taken: taken die vastliggen in de gemeenschappelijke regeling (zoals de Jeugdgezondheidszorg), en - B2-taken: taken die de GGD uitvoert op basis van subsidiëring en/of een dienstverleningsovereenkomst (bijvoorbeeld activiteiten voor maatschappelijke zorg, toezicht Wmo of lijkschouw).
C. autonome gemeentelijke taken Zelfstandige taken van gemeenten die de GGD kan uitvoeren in hun opdracht.
D. externe taken Taken die de GGD uitvoert in opdracht van derden, zoals rijksoverheid, politie en burgers, in aansluiting op de kerntaken van de GGD. In de programma’s onderscheiden wij steeds deze vier soorten taken. Meer informatie hierover en de mate van (beleids)invloed van gemeenten op de dienstverlening vindt u in onderstaand schema.
Programmabegroting 2025 – GGD Noord- en Oost-Gelderland - concept
12
5.3.
Beleidsmatige ontwikkelingen
In de Uitgangspuntennota 2025, die wij op 30 november 2023 naar de raden zonden, staan de voor 2025 meest relevante inhoudelijke ontwikkelingen genoemd. Voor een uitgebreidere beschrijving van deze ontwikkelingen verwijzen wij naar de Uitgangspuntennota 2025. De financiële ontwikkelingen staan in hoofdstuk 13. Gezamenlijke opgaven gemeenten en GGD De GGD voert als dienst van de gemeenten met name taken uit op het terrein van de publieke gezondheidszorg. Voor een goede uitvoering van die taken is samenwerking noodzakelijk. De gezamenlijke opgaven zijn beschreven in de nieuwe Bestuursagenda 2023-2027. Belangrijke uitdagingen liggen in de samenwerking rondom de gezondheidsakkoorden IZA en GALA. Bestuursagenda De koers van gemeenten en GGD en gemeenten in deze bestuursperiode ligt vast in de Bestuursagenda 2023-2027. De inhoudelijke speerpunten in deze bestuursagenda zijn: Vergroten van gelijke kansen op gezondheid voor iedereen; Mentale gezondheid; Gezonde leefstijl; Gezonde fysieke en sociale leefomgeving. In 2025 evalueert het algemeen bestuur tussentijds de bestuursagenda. Bezien wordt of deze thema’s nog steeds relevant zijn of dat nieuwe inzichten en gebeurtenissen tot andere inhoudelijke speerpunten leiden binnen de publieke gezondheid.
IZA/GALA Voortvloeiend uit de thema’s in deze Bestuursagenda en met het oog op het IZA (Integraal Zorgakkoord) en GALA (Gezond en Actief Leven Akkoord) bespreken gemeenten en GGD de inzet van de GGD hierop. De GGD ondersteunt gemeenten en kan diverse rollen op zich nemen, afhankelijk van de vraag van de gemeenten, zoals de levering en duiding van data, advisering rondom
Programmabegroting 2025 – GGD Noord- en Oost-Gelderland - concept
13
gezondheidsvraagstukken, projectleiderschap op subregionale gezondheidsthema’s of de uitvoering van collectieve en selectieve interventies. Versterking infectieziektebestrijding en pandemische paraatheid Eén van de lessen uit de coronapandemie is het belang van versterking van infectieziektebestrijding en pandemische paraatheid (VIP). Het doel is een slagvaardig, wendbaar en opschaalbaar stelsel van infectieziektebestrijding dat is toegerust op een grootschalige uitbraak van een infectieziekte met landelijke impact. Deze versterking kent verschillende aspecten, waaronder: • Versterken van de infectieziektebestrijding door GGD’en; • Oprichting van een Landelijke Functie opschaling Infectieziektebestrijding (LFI); • Versterking van de informatievoorziening en ICT infectieziektebestrijding. Een specifiek onderdeel van het VIP-programma is dat de GGD voorbereid blijft op eventuele nieuwe uitbraken van COVID-19 en op het periodiek vaccineren van grote groepen inwoners hiertegen. De rijksoverheid investeert vanaf 2025 structureel in de versterking van de infectieziektebestrijding en pandemische paraatheid bij GGD’en. Dit betreft een aanvullende financiering via een specifieke uitkering aan GGD’en naast de financiering van de algemene infectieziektebestrijding via het gemeentefonds. In dit kader is ook een onderzoek van Berenschot relevant.
Dit onderzoek leidt tot een kwantitatieve norm van het benodigde aantal professionals voor de uitvoering van de reguliere infectieziektebestrijding bij GGD’en. Voor de GGD zijn vorenstaande ontwikkelingen ook in 2025 van groot belang. In de Uitgangspuntennota 2025 beschrijven wij ook het voornemen van het ministerie om te komen tot een vaccinatievoorziening voor volwassenen. Inmiddels is duidelijk dat dit niet vóór 2026 gerealiseerd zal worden en in 2025 minder inzet van de GGD zal vragen dan aanvankelijk verwacht. Wijzigingen Rijksvaccinatieprogramma De rijksoverheid past met ingang van 2025 het Rijksvaccinatieprogramma (RVP) aan. De GGD moet de werkwijze aan dit nieuwe schema aanpassen. Dit brengt hogere kosten met zich mee, waarvoor wij vanuit het rijk een compensatie richting gemeentefonds verwachten. Zodra hier meer duidelijkheid over is, doen wij een voorstel om dit op te nemen in de inwonerbijdrage. Het ministerie vindt daarnaast grootschalige groepsvaccinaties niet geschikt voor kinderen van 5 jaar. Daarom gaat de voorkeur uit naar individuele momenten van contact (ook om een gesprek met ouders te kunnen voeren) of naar zo kleinschalig mogelijk ingerichte groepsvaccinaties.
Voor GGD NOG is dit een grotere uitdaging dan voor de gemiddelde GGD, aangezien GGD NOG geen Jeugdgezondheidszorg voor 0 – 4-jarigen uitvoert en daarmee niet beschikt over een groot aantal kleinschalige, decentrale uitvoeringslocaties. De GGD gaat met gemeenten het gesprek aan over de wensen en mogelijkheden voor het realiseren van meer kleinschalige vaccinatielocaties en de gevolgen hiervan. Nieuwkomers Onder het begrip ‘nieuwkomers’ vallen vluchtelingen, asielzoekers, statushouders, kennismigranten, Oekraïners en hun kinderen. De verwachting is dat de instroom van deze groepen de komende jaren onverminderd hoog blijft. De GGD geeft voorlichting aan deze nieuwkomers en aan de professionals
Programmabegroting 2025 – GGD Noord- en Oost-Gelderland - concept
14
die met hen werken. De kinderen uit deze doelgroepen ontvangen jeugdgezondheidszorg van de GGD. Bij de uitvoering van deze taken heeft de GGD te maken met verschillende opdrachtgevers en financieringsstromen. Ook is de problematiek bij nieuwkomers over het algemeen intensiever dan bij mensen die al langer in Nederland wonen. De GGD werkt eraan om het geheel rondom de zorg voor nieuwkomers inzichtelijk te maken en te zorgen voor een adequate inrichting en invulling van de zorg voor deze groepen.
5.4. De organisatie van de GGD De afgelopen jaren hebben gemeenten geïnvesteerd in versterking van de GGD. Dit staat bekend onder de naam GGD NOG Robuust. Een van de doelen hiervan is om beter in te spelen op de vraag van gemeenten. Hiertoe is een impuls gegeven aan relatiemanagement en projectmanagement binnen de GGD. De contacten met gemeenten zijn mede hierdoor verder aangehaald. Vanuit partnerschap zijn afspraken tussen gemeenten en GGD gemaakt. Ook dit was een van de pijlers van GGD NOG Robuust. Daarnaast is het informatiebeveiligingsbeleid van de GGD verstevigd. De komende jaren blijft dit echter nadrukkelijk aandacht vragen. De GGD participeert vanaf 1 januari 2024 volledig in Hét Service Centrum. Dit is een samenwerkingsverband op het terrein van de bedrijfsvoering van GGD Hart voor Brabant, GGD West Brabant en de Regionale Ambulancevoorziening Brabant Midden-West-Noord. Hiermee wordt de GGD minder kwetsbaar en kan hogere kwaliteit geleverd worden. Arbeidsmarkt De krapte op de arbeidsmarkt, in het bijzonder voor medische functies, baart de GGD zorgen. Op verschillende manieren, onder meer door samenwerking met andere GGD’en, probeert de GGD hiervoor een oplossing te vinden. De GGD wil een aantrekkelijke werkgever zijn. Mede hierom wordt functiewaarderingssystematiek HR21 geïmplementeerd.
Nieuwe uitdagingen In het kader van GGD NOG Robuust zijn stappen gezet om te komen tot de benodigde versteviging van de organisatie. Tegelijkertijd zien we uitdagingen op ons afkomen die maken dat een verdere ontwikkeling van de organisatie nodig is. De omgeving verandert; er wordt van de GGD gevraagd om mee te ontwikkelen, te innoveren en te ondersteunen. Zie ook de beleidsmatige ontwikkelingen, zoals eerder in dit hoofdstuk beschreven. Deze ontwikkelingen gaan veel vragen van de GGD. De organisatie moet voor wat betreft formatie, deskundigheid, inrichting en aansturing toegerust zijn op deze nieuwe uitdagingen. Dit is onderdeel van het organisatieontwikkelingstraject dat in aanvulling op GGD NOG Robuust gaande is binnen de GGD.
Programmabegroting 2025 – GGD Noord- en Oost-Gelderland - concept
15
6. Begrotingsaanpassingen 2025 6.1. Beleidsindicatoren Een aantal raden heeft in hun zienswijze op de Bestuursagenda gevraagd om concrete doelstellingen en indicatoren rondom de thema’s die in de Bestuursagenda staan. Hier willen wij in de loop van 2024 nader invulling aan geven, in overleg met de gemeenten, want ook wij hechten aan het opnemen van indicatoren in de Programmabegroting. Een van de opties is om dit te koppelen aan de nieuwe Producten- en Dienstencatalogus die de GGD in januari 2024 online heeft gepubliceerd. Deze catalogus wordt doorontwikkeld; daarbij wordt bezien of prestatie-indicatoren hieraan toegevoegd kunnen worden. In de programmabegroting, het jaarverslag en de bestuursrapportages kan dan een selectie van die indicatoren meegegeven worden, bijvoorbeeld om de inzet van de GGD rond IZA/GALA en de Bestuursagenda weer te geven. Wanneer de werkagenda’s in het kader van IZA klaar zijn, inventariseren wij welke thema’s uit de Bestuursagenda zijn blijven liggen. In de herfst van 2024 ronden wij dit af. Wij betrekken graag de gemeenten bij het ontwikkelen van indicatoren. De afgelopen jaren kende de Programmabegroting een hoofdstuk met beleidsindicatoren. Deze indicatoren waren gekoppeld aan de Bestuursagenda 2019-2023. In de Programmabegroting 2025 zijn deze beleidsindicatoren niet opgenomen.
De reden hiervoor is onder meer dat er een nieuwe Bestuursagenda voor de periode 2023-2027 is vastgesteld. Daarnaast is de ervaring dat de tot nu toe gehanteerde indicatoren niet geschikt zijn om te sturen op de hoofdlijnen van het GGD-beleid. Ten slotte komt nieuwe informatie over de betreffende beleidsindicatoren te weinig frequent beschikbaar (veelal maar een keer per vier jaar via de monitors) en zegt feitelijk ook weinig over de prestaties van de GGD. In deze programmabegroting staan wel de verplichte beleidsindicatoren voor het taakveld ‘Bestuur en ondersteuning’ uit de Regeling beleidsindicatoren gemeenten. Voor de overige taakvelden van deze regeling heeft de GGD geen gegevens beschikbaar. Deze beleidsindicatoren staan in hoofdstuk 4 van deze Programmabegroting.
6.2.
Invoering functiewaarderingssysteem HR21
Zoals in de Uitgangspuntennota 2025 is vermeld, implementeert de GGD functiewaarderingssysteem HR 21. De GGD heeft in vergelijking met andere GGD’en een achterstand op het terrein van de waardering van functies. Mede met het oog op de krapte op de arbeidsmarkt wil de GGD een aantrekkelijke werkgever zijn en blijven. De actualisering van het functiewaarderingssysteem draagt hieraan bij. Eerder al is de functie van verpleegkundige geherwaardeerd en hoger ingeschaald. Hiervoor zijn in de vorige begroting incidenteel middelen beschikbaar gesteld. Aan de herwaardering van functies zijn kosten verbonden. De structurele meerkosten voor de verpleegkundigen bedragen in 2025 € 43.635. Voor de overige functies bedragen de kosten voor 2025 in totaal € 192.342. Dit leidt tot een verhoging van de inwonerbijdrage. De verhoging van de kosten voor functies die niet uit de inwonerbijdrage worden betaald, komen Programmabegroting 2025 – GGD Noord- en Oost-Gelderland - concept
16
niet ten laste van de inwonerbijdrage. Deze worden gedekt uit een verhoging van de voor de betreffende (plus)taken geldende tarieven. In de Uitgangspuntennota 2025 maakten wij, om geen onnodige verhoging van de inwonerbijdrage te vragen, een behoudende inschatting van € 40.000 van de meerkosten voor de overige functies. In maart 2024 is de concept-indeling van HR21 bekend geworden. Met deze informatie is een berekening gemaakt voor de kosten van de herwaardering van de functies. De totale meerkosten van de implementatie van HR21 bedragen € 373.000. Dit blijft ruim binnen de in de Uitgangspuntennota genoemde inschatting van, oplopend naar 2026, € 450.000. Wij gaan ervan uit dat voor 2026 geen aanvullende meerkosten voor HR21 gemaakt worden.
Programmabegroting 2025 – GGD Noord- en Oost-Gelderland - concept
17
PROGRAMMAPLAN 7. Programma Jeugdgezondheid 7.1.
Wat willen we bereiken?
De jeugdgezondheid heeft als collectieve opdracht het bewaken, beschermen en bevorderen van de gezondheid van de jeugd in de gemeenten. Daarnaast monitort de jeugdgezondheid kinderen op individueel niveau. Hierdoor is het mogelijk om kinderen in een kwetsbare situatie te signaleren en samen met de jeugdige/de ouders af te stemmen welke vervolgstappen gezet worden. Daarbij werkt de GGD samen met (lokale) netwerken. De jeugdgezondheid gaat uit van de eigen kracht van gezinnen (ouders en kinderen) en hun omgeving op basis van het concept van positieve gezondheid. 7.2.
Wat gaan we ervoor doen?
A. Wettelijke GGD-taken Gemeenten laten de beleidsadvisering vanuit de jeugdgezondheidszorg uitvoeren door de GGD, in samenhang met de algemene taken van de GGD bij monitoring, signalering en advisering (Wet publieke gezondheid). B. Wettelijke gemeentelijke taken die de GGD uitvoert Gemeenten zijn verantwoordelijk voor het actief aanbieden van jeugdgezondheidszorg aan alle kinderen en jongeren tot 18 jaar (Wet publieke gezondheid - Wpg). Het Basispakket Jeugdgezondheidzorg geeft aan welke activiteiten beschikbaar moeten zijn (zie het Besluit publieke gezondheid). Dit is uitgewerkt in het landelijk professioneel kader JGZ en landelijke professionele richtlijnen. De uitvoering van de jeugdgezondheidszorg sluit aan op de ontwikkelingen in het sociaal domein. In de regio NOG hebben 21 gemeenten de uitvoering van de jeugdgezondheidszorg voor 4-18-jarigen opgedragen aan de GGD. Voor de kinderen binnen de doelgroep nieuwkomers is bij de uitvoering van de reguliere jeugdgezondheidszorg een extra inspanning van de GGD nodig. De jeugdgezondheidszorg draagt bij aan preventie en jeugdhulp op grond van de Jeugdwet. Op verzoek van gemeenten voert de GGD deze preventieve activiteiten uit. De GGD voert het rijksvaccinatieprogramma (RVP) uit voor de 4-18-jarigen. De uitvoering van het RVP is gekoppeld aan de uitvoering van de jeugdgezondheidszorg. D.
Taken die de GGD in opdracht van derden uitvoert De GGD voert de jeugdgezondheidszorg voor asielzoekers uit op basis van een landelijke overeenkomst met het Centraal orgaan Opvang Asielzoekers (COA). Speerpunten 2025 Wij gaan graag met gemeenten in gesprek over de uitvoering van ons pakket Jeugdgezondheid en nemen daarin de landelijke ontwikkelingen, inclusief het Landelijk professioneel kader, mee.
Programmabegroting 2025 – GGD Noord- en Oost-Gelderland - concept
18
Wij stemmen de werkwijze en organisatie rondom het Rijksvaccinatieprogramma af op de wijzigingen in het RVP en de nieuwe richtlijnen. Wij zorgen voor een duidelijke invulling en inrichting van de zorg voor ‘nieuwkomers’ . Dit betreft de inhoud van de zorg, maar ook de financiering, organisatie en de afstemming met ketenpartners. 7.3.
Wat mag het kosten?
Rekening van baten en lasten per programma Jeugdgezondheid Baten Lasten Gerealiseerd saldo baten en lasten Dotatie reserve Onttrekking reserve Gerealiseerd resultaat
1e Realisatie Programma Meerjaren Meerjaren Meerjaren begrotings 2023 begroting raming raming raming wijziging (concept) 2025 2026 2027 2028 2024 2.126 6.751 -4.625 21 0 -4.646
848 6.212 -5.364 0 0 -5.364
Programmabegroting 2025 – GGD Noord- en Oost-Gelderland - concept
911 6.741 -5.830 0 0 -5.830
911 6.741 -5.830 0 0 -5.830
911 6.741 -5.830 0 0 -5.830
911 6.741 -5.830 0 0 -5.830
19
8. Programma Algemene gezondheidszorg 8.1.
Wat willen we bereiken?
Het programma Algemene gezondheidszorg bestaat uit een groot aantal verschillende producten. Gemeenschappelijk doel is het bevorderen, bewaken en beschermen van de gezondheid van de bevolking in de regio, met speciale aandacht voor risicogroepen. 8.2.
Wat gaan we ervoor doen?
A. Wettelijke GGD-taken De wettelijke taken in dit programma betreffen de infectieziektebestrijding (waaronder de coronabestrijding), medisch milieukundige zorg, algemene technische hygiënezorg en psychosociale hulp bij rampen (Wet publieke gezondheid). De GGD draagt bij aan de geneeskundige hulpverlening in de regio (GHOR, Wet veiligheidsregio’s). De gemeenten zien toe op de naleving van de kwaliteitseisen voor kinderopvang. Zij wijzen de GGD aan als toezichthouder (Wet Kinderopvang). Voor de doelgroep statushouders (vluchtelingen die in de gemeenten zijn gehuisvest) is bij de uitvoering van reguliere taken een extra inspanning van de GGD nodig. Daarbij gaat het vooral om infectieziektebestrijding, seksuele gezondheid en gezondheidsbevordering (Wet publieke gezondheid). B. Wettelijke gemeentelijke taken die de GGD uitvoert De GGD voert de lijkschouw uit voor de gemeenten, als onderdeel van de forensische geneeskunde (Wet op de lijkbezorging). De GGD is belast met het kwaliteitstoezicht op de uitvoering van de maatschappelijke ondersteuning (Wmo 2015), op basis van een overeenkomst. In opdracht van een aantal gemeenten voert de GGD taken uit voor bemoeizorg, toegang beschermd wonen en maatschappelijke zorg (Wet maatschappelijke ondersteuning 2015). D.
Taken die de GGD in opdracht van derden uitvoert De GGD verzorgt reizigersadvisering en -vaccinaties voor burgers. Het ministerie van VWS heeft de GGD belast met de inspectie en vergunningverlening voor het aanbrengen van tatoeages en piercings (op basis van de Warenwet). De GGD ontvangt van VWS een subsidie voor de uitvoering van aanvullende seksuele gezondheidszorg. De GGD ontvangt via de subsidieregeling PrEP een subsidie voor de medische begeleiding bij het gebruik van PrEP door een specifieke doelgroep met een verhoogd risico op hiv. De GGD voert de arrestantenzorg en forensisch medisch onderzoek uit voor politie en justitie, als onderdeel van de forensische geneeskunde. In opdracht van het RIVM voert GGD NOG de Doetinchemstudie uit, een langlopende cohortstudie (bevolkingsonderzoek). De GGD voert de publieke gezondheidszorg asielzoekers uit op basis van een landelijke overeenkomst met het Centraal orgaan Opvang Asielzoekers (COA).
Programmabegroting 2025 – GGD Noord- en Oost-Gelderland - concept
20
Speerpunten 2025 Wij versterken in 2025 de infectieziektebestrijding in het kader van het landelijke programma gericht op versterking van de infectieziektebestrijding en pandemische paraatheid. Voor de uitvoering van de forensische geneeskunde is samenwerking met andere GGD’en vereist voor de kwaliteit en continuïteit van de dienstverlening. GGD NOG is bereid hierin een voortrekkersrol te vervullen. In 2024 worden hier nadere afspraken over gemaakt. In 2025 vindt verdere uitwerking van die samenwerking plaats.
8.3.
Wat mag het kosten?
Rekening van baten en lasten per programma Algemene Gezondheid Baten Lasten Gerealiseerd saldo baten en lasten Dotatie reserve Onttrekking reserve Gerealiseerd resultaat
1e Realisatie Programma Meerjaren Meerjaren Meerjaren begrotings 2023 begroting raming raming raming wijziging (concept) 2025 2026 2027 2028 2024 25.122 21.227 3.895 9 0 3.886
9.223 9.928 -705 0 0 -705
Programmabegroting 2025 – GGD Noord- en Oost-Gelderland - concept
9.962 10.777 -815 0 0 -815
9.962 10.777 -815 0 0 -815
9.962 10.777 -815 0 0 -815
9.962 10.777 -815 0 0 -815
21
9. Programma Kennis- en Expertise 9.1. Wat willen we bereiken? De GGD biedt gemeenten inzicht in de gezondheidssituatie van de inwoners van de gemeenten, geeft integraal beleidsadvies en advies over gebruik van effectief gebleken interventies die leiden tot verbetering van leefstijl en gezonder gedrag van de bevolking. 9.2.
Wat gaan we ervoor doen?
A. Wettelijke GGD-taken De gemeenten laten een aantal taken voor de publieke gezondheid (het onderzoek van de gezondheidssituatie van de bevolking, beleidsadvisering, bijdragen aan preventieprogramma’s en gezondheidsbevordering en preventieve ouderengezondheidszorg) uitvoeren door de GGD (Wet publieke gezondheid). C. Autonome gemeentelijke taken die de GGD in opdracht van de gemeenten uitvoert Academische werkplaats AGORA, een samenwerkingsverband met Wageningen University & Research, voert onderzoeken uit voor gemeenten, die deels boven de afgesproken basistaken uitgaan en afzonderlijk worden bekostigd. Dit geldt ook voor het Evaluatiebureau publieke gezondheid, dat voortkomt uit AGORA. Speerpunt 2025 De GGD ondersteunt gemeenten bij de uitvoering van IZA en GALA. Gemeenten en GGD bespreken de inzet van de GGD. Inzet van de GGD is mogelijk op het gebied van onderzoek, advisering, projectleiding en/of uitvoering van preventieactiviteiten.
9.3.
Wat mag het kosten?
Rekening van baten en lasten per programma Kennis & Expertise Baten Lasten Gerealiseerd saldo baten en lasten Dotatie reserve Onttrekking reserve Gerealiseerd resultaat
1e Realisatie Programma Meerjaren Meerjaren Meerjaren begrotings 2023 begroting raming raming raming wijziging (concept) 2025 2026 2027 2028 2024 1.383 2.371 -988 34 0 -1.022
1.038 2.178 -1.140 28 112 -1.056
Programmabegroting 2025 – GGD Noord- en Oost-Gelderland - concept
1.115 2.302 -1.187 28 0 -1.215
1.115 2.302 -1.187 28 0 -1.215
1.115 2.302 -1.187 28 0 -1.215
1.115 2.414 -1.299 28 112 -1.215
22
10. Inwonerbijdrage en organisatieprojecten 10.1.
Wat willen we bereiken?
In dit programma staan de kosten en opbrengsten van: organisatie-ontwikkelingstrajecten binnen de GGD nog te realiseren, niet gespecificeerde omzet van plusopdrachten de inwonerbijdrage van gemeenten voor de uitvoering van de basistaken van de GGD. 10.2.
Wat gaan we ervoor doen?
A. Wettelijke GGD-taken De colleges van burgemeester en wethouders van gemeenten in een veiligheidsregio, treffen een gemeenschappelijke regeling voor de instelling en instandhouding van een regionale gezondheidsdienst in die regio (Wet publieke gezondheid). De wet schrijft voor dat de gemeenten een aantal taken voor de publieke gezondheid laten uitvoeren door de GGD. Speerpunt 2025 De GGD faciliteert gemeenten via het programma informatiegestuurd werken met data over de resultaten van de GGD. Deze data worden beschikbaar gesteld via afzonderlijke rapportages en de Producten- en Dienstencatalogus.
10.3.
Wat mag het kosten?
Rekening van baten en lasten per programma Inwonerbijdrage en projecten Baten Lasten Gerealiseerd saldo baten en lasten Dotatie reserve Onttrekking reserve Gerealiseerd resultaat
1e Realisatie Programma Meerjaren Meerjaren Meerjaren begrotings 2023 begroting raming raming raming wijziging (concept) 2025 2026 2027 2028 2024 14.814 6 14.808 0 657 15.465
17.224 1.504 15.720 0 0 15.720
Programmabegroting 2025 – GGD Noord- en Oost-Gelderland - concept
17.587 698 16.889 0 0 16.889
17.345 698 16.647 0 0 16.647
17.345 698 16.647 0 0 16.647
17.345 698 16.647 0 0 16.647
23
11. Overhead 11.1.
Wat willen we bereiken?
Een onderdeel van het programma Overhead is bestuursondersteuning. Het doel van de bestuursondersteuning is om het GGD-bestuur en de gemeenten in positie te brengen voor het besturen van de GGD. Dit betreft: 1. advisering en ondersteuning voor de bestuurlijke besluitvorming, en 2. het agenderen en oppakken van maatschappelijke en bestuurlijke vraagstukken op het gebied van de publieke gezondheid. 11.2.
Wat gaan we ervoor doen?
Speerpunten 2025 De GGD voert in 2025 samen met gemeenten een tussentijdse evaluatie uit van de Bestuursagenda 2023-2027. Wij geven invulling aan de actieve informatieplicht naar aanleiding van de wijziging van de Gemeenschappelijke Regeling, waaronder de publicatie van de besluitenlijsten van het dagelijks bestuur.
11.3.
Wat mag het kosten?
Rekening van baten en lasten per programma Overhead Baten Lasten Gerealiseerd saldo baten en lasten Dotatie reserve Onttrekking reserve Gerealiseerd resultaat
1e Realisatie Programma Meerjaren Meerjaren Meerjaren begrotings 2023 begroting raming raming raming wijziging (concept) 2025 2026 2027 2028 2024 831 13.396 -12.565 208 0 -12.773
187 8.782 -8.595 0 0 -8.595
Programmabegroting 2025 – GGD Noord- en Oost-Gelderland - concept
151 9.180 -9.029 0 0 -9.029
151 8.938 -8.787 0 0 -8.787
56 8.843 -8.787 0 0 -8.787
56 8.843 -8.787 0 0 -8.787
24
PARAGRAFEN 12. Paragrafen Op basis van artikel 9 van het Besluit begroting en verantwoording provincies en gemeenten (BBV) bevat deze begroting drie paragrafen met betrekking tot relevante beheersmatige aspecten: weerstandsvermogen en risicobeheersing (inventarisatie weerstandcapaciteit, inventarisatie risico’s en beleid); financiering (treasurybeleid); bedrijfsvoering (bedrijfsprocessen om de beleidsdoelstellingen te realiseren en de sturing en beheersing daarvan). De andere paragrafen uit artikel 9 zijn niet van toepassing voor GGD Noord- en Oost-Gelderland. Dit geldt ook voor de paragraaf verbonden partijen. De GGD kent ook geen verbonden partijen in de zin van de wet, d.w.z. waar de GGD bestuurlijke invloed en financieel belang heeft. 12.1.
Weerstandsvermogen en risicobeheersing
Inleiding In deze paragraaf geven wij weer hoe robuust de financiële positie is. Het weerstandsvermogen is het vermogen van GGD NOG om financiële tegenvallers op te vangen, zonder dat de continuïteit van de GGD in gevaar komt. Het weerstandsvermogen wordt bepaald op basis van de relatie tussen: de weerstandscapaciteit, d.w.z. de middelen en mogelijkheden om niet begrote kosten te dekken, en alle risico’s waarvoor geen specifieke maatregelen zijn getroffen en die van materiële betekenis kunnen zijn voor de financiële positie. In het kader van de vernieuwing van de BBV is een uniforme basisset financiële kengetallen in de paragraaf weerstandsvermogen en risicobeheersing voorgeschreven. Voor GGD NOG zijn de onderstaande kengetallen van toepassing: Netto Schuldquote: de netto schuld gedeeld door de totale inkomsten; Solvabiliteit: eigen vermogen gedeeld door het totale vermogen; Structurele exploitatieruimte: het structurele exploitatiesaldo in percentage van de totale baten. Kengetal Netto schuld quote Solvabiliteit Structurele exploitatieruimte
realisatie 2023
begroot 2024
begroot 2025
-4,2% 19,3% 0,0%
-3,3% 41,1% 0,0%
-2,9% 42,0% 0,0%
Programmabegroting 2025 – GGD Noord- en Oost-Gelderland - concept
25
Weerstandscapaciteit en risico’s Het algemeen bestuur heeft op 22 november 2018 de onderstaande risico’s als belangrijkste risico’s voor de GGD in het kader van het risicomanagement vastgesteld. 1.
2.
3.
inhoudelijke risico’s en risico’s met betrekking tot opbrengsten: a. wijziging wetgeving b. uitbraak infectieziekte/tbc c. gemeenten laten taken niet door de GGD uitvoeren d. omzetdaling/minder opdrachten e. morele verplichting voor uitvoering van taken die niet kostendekkend zijn risico’s vanwege personele omstandigheden: a. ziekteverzuim boven 4% b. WW-verplichting c. arbeidsmarktkrapte/leeftijdsopbouw risico’s vanuit de bedrijfsvoering: a. begrotingsoverschrijding b. technologische ontwikkeling
Deze risico’s zijn gekwantificeerd voor de bepaling van het weerstandsvermogen. Voor de inwonerbijdrage Jeugdgezondheid worden de gemeenten geacht zelf een reserve aan te houden. Bij eventueel uittreden komt er een frictiebijdrage die de kosten voor de andere gemeenten dekt. Risico’s Om het benodigde weerstandsvermogen te bepalen hanteren wij als definitie van een risico: een gebeurtenis of omstandigheid met mogelijk nadelige financiële gevolgen voor de organisatie. Beleid weerstandscapaciteit en de risico’s Percentage weerstandscapaciteit Berekening percentage weerstandscapaciteit Weerstandscapaciteit (materieel gezien) Voorstel tot storting bij jaarrekening 2023 Stand weerstandsvermogen bij GGD na stortingsvoorstel Weerstandsvermogen aan te houden bij de GGD per 31-12-2023 Percentage weerstandscapaciteit
31-12-2023 1.131.000 19.000 1.150.000 1.150.000 98%
Benodigd weerstandsvermogen structurele exploitatierisico’s Omschrijving risico 1 Inhoudelijke risico's en risico's met betrekking tot opbrengsten 2 Risico's vanwege personele omstandigheden 3 Risico's uit bedrijfsvoering Totaal risico kans dat risico's zich gelijk voordoen Totaal risico GGD NOG af post onvoorzien in exploitatie aan te houden weerstandsvermogen Programmabegroting 2025 – GGD Noord- en Oost-Gelderland - concept
in € 1.995.000 1.938.000 967.000 4.900.000 50% 2.450.000 1.300.000 1.150.000 26
Bij de opstelling van de jaarstukken 2023 is het weerstandsvermogen geactualiseerd. De berekening is gemaakt op basis van de begroting voor het jaar 2024. Doordat het bedrag onvoorzien in de begroting 2024 is verhoogd, is het benodigde weerstandsvermogen lager geworden. Het percentage weerstandscapaciteit is 98%. In euro’s is het weerstandsvermogen € 19.000 te laag. Bij de jaarrekening 2023 is een voorstel gedaan om € 19.000 te doteren aan de algemene reserve zodat de weerstandscapaciteit 100% wordt. 12.2.
Financiering
Inleiding Deze paragraaf omvat de beleidsvoornemens voor het risicobeheer van de financieringsportefeuille. De financieringsparagraaf geeft kaders voor het transparant maken en daarmee voor het sturen, beheersen en controleren van de financieringsfunctie. Het algemeen bestuur van de GGD heeft een Treasurystatuut vastgesteld waarin de volgende uitgangspunten zijn vastgelegd. zoveel mogelijke interne financiering; een risicomijdende gedragslijn; rekening houdend met deze randvoorwaarden, het optimaliseren van de renteresultaten. Schatkistbankieren en financiering De Wet schatkistbankieren schrijft voor dat de decentrale overheden, waaronder de GGD, al hun overtollige liquide middelen en beleggingen aanhouden bij het ministerie van Financiën. Daarmee zijn de mogelijkheden om de renteresultaten te optimaliseren uitgeput. Wij verwachten dat het ook in 2024 niet nodig is externe financieringsmiddelen aan te trekken. De GGD kan volledig gebruik maken van interne financiering. Kapitaalgoederen De kapitaalgoederen van de GGD betreffen medische apparatuur, kantoorinventaris, ICT- en telefoniemiddelen. De rekening 2023 heeft per 31-12-2023 een boekwaarde van kapitaalgoederen van afgerond € 1,2 miljoen. Op 20 november 2024 bieden wij bij een wijziging op de Programmabegroting 2025 het algemeen bestuur een geactualiseerde Staat van activa aan. 12.3.
Openbaarheidsparagraaf
De Wet open overheid (Woo), die op 1 mei 2023 gedeeltelijk in werking is getreden, heeft tot doel een transparante overheid te bevorderen en de informatiehuishouding op orde te brengen. De Woo geldt ook voor gemeenschappelijke regelingen zoals GGD NOG. Het is verplicht om in de begrotingsstukken in een openbaarheidsparagraaf aan te geven hoe het staat met de uitvoering van de Woo. Dit biedt een basis voor het algemeen bestuur om de uitvoering van de Woo te controleren. Programma ‘Informatiehuishouding in control’ GGD NOG heeft de eerste (verplichte) stappen voor de invoering van de Woo gezet. Samen met Hét Servicecentrum (HSC, de samenwerking voor bedrijfsvoering) heeft de GGD het programma ‘Informatiehuishouding in control’ uitgevoerd. Onderdeel hiervan is inrichting van een archiveringsoplossing die een veilig en goed georganiseerd archief tot doel heeft. De gekozen oplossing sluit aan bij de M365-applicaties die GGD NOG in gebruik heeft.
Programmabegroting 2025 – GGD Noord- en Oost-Gelderland - concept
27
Woo-contactpersoon GGD NOG heeft team Communicatie aangewezen als Woo-contactpersoon. Ook is informatie ingevoerd voor de Woo-index, een soort verwijsindex die in de plaats is gekomen van het oorspronkelijk beoogde publicatiesysteem van het rijk (PLOOI). Dit moet nog worden uitgewerkt. Plan van aanpak verdere invoering Woo Voor de verdere invoering van de Woo is een plan van aanpak opgesteld. Dit betreft ook de actieve openbaarmaking van de bestuursinformatie (de wettelijke verplichting hiertoe wordt gefaseerd ingevoerd) en het stroomlijnen van de afhandeling van Woo-verzoeken. 12.4.
Bedrijfsvoering
In de Uitgangspuntenbrief 2025 en elders in deze programmabegroting zijn onderwerpen aan bod gekomen die relevant zijn voor de Bedrijfsvoering in 2025. Speerpunten 2025 Blijvende inzet is nodig om de organisatie ook op het terrein van de bedrijfsvoering toegerust te houden op de vele uitdagingen die op de GGD afkomen (zoals versterking infectieziektebestrijding en pandemische paraatheid, IZA/GALA en informatieveiligheid). De GGD neemt maatregelen om een aantrekkelijke werkgever te zijn om medewerkers aan te trekken en te binden en het ziekteverzuim te beperken. De Wet open overheid (Woo) regelt de actieve en passieve openbaarmaking van overheidsinformatie. De GGD voldoet aan de Woo een heeft een proces ingericht om dit efficiënt te realiseren.
Programmabegroting 2025 – GGD Noord- en Oost-Gelderland - concept
28
FINANCIËLE BEGROTING 13. Financiële uitgangspunten 13.1.
Uitgangspuntennota 2025
In november 2023 hebben wij een brief met de uitgangspunten voor de begroting 2025 toegezonden aan de raden van de gemeenten. 13.2.
Indexering
Methodiek Ons uitgangspunt bij indexeren is dat de index in relatie staat tot de werkelijke ontwikkeling van de kosten. Dat houdt in dat wij de kosten voor het komende jaar begroten mét indexering. Het algemeen bestuur heeft in zijn vergadering van 21 november 2019 de aangepaste indexeringssytematiek vastgesteld. Deze systematiek gaat uit van:
het basisjaar is het jaar van de begroting minus twee jaar; de indexcijfers uit de CPB kortetermijnraming van december; de verdeling van de kosten in 70% loonkosten (loonvoet sector overheid) en 30% materiële kosten (prijs overheidsconsumptie, netto materieel).
Als de vergelijking met de ontwikkeling van de inkomsten uit het Gemeentefonds daartoe naar oordeel van het algemeen bestuur aanleiding geeft, dan kan het AB besluiten een bezuinigingsopdracht te geven. Het uitgangspunt is dat een eventuele bezuinigingsopdracht gebaseerd is op een discussie over de inhoud en omvang van het takenpakket van de GGD. Wij handhaven de inspanningsverplichting van de afgelopen jaren tot het “inverdienen” van de indexering. Index 2025 In de Uitgangspuntennota 2025 zijn wij uitgegaan van een gewogen index van 7,25%. We maken gebruik van de indexcijfers van de septembercirculaire 2023. We zijn in de Uitgangspuntennota echter van de verkeerde tabel in de septembercirculaire uitgegaan. We rekenen in de programmabegroting met de juiste tabel. De gewogen index is 7,48%. Dat is 0,23% hoger dan in de Uitgangspuntennota stond. De gebruikte indexcijfers voor 2025 zijn: Loonkosten: 5,8% (loonvoet sector overheid CPB 2023 en septembercirculaire 2023) Materiële kosten: 1,6% (prijs overheid consumptie netto materiaal CPB 2023 en septembercirculaire 2023)
Programmabegroting 2025 – GGD Noord- en Oost-Gelderland - concept
29
Indexcijfers 2025 (gebaseerd op septembercirculaire 2022) Omschrijving Loonkostenindex Materiële kostenindex Gewogen Index
Ontwikkelingen 2024 4,20% 0,00% 2,94%
Indexcijfer 2025
Indexering begroting 2025
5,80% 1,60% 4,54%
10,00% 1,60% 7,48%
De kosten van de GGD bestaan voor 70% uit loonkosten en 30% uit materiële kosten. De bovenstaande berekening leidt tot het volgende indexeringsvoorstel voor inwonerbijdrage deelnemende gemeenten:
Gewogen index loonkosten 0,7 * 10,00% + materiële kosten 0,3 * 1,60% = 7,48%.
Inwonerbijdrage Als gevolg van de geactualiseerde indexcijfers wijzigt de inwonerbijdrage van de deelnemende gemeenten. Wij gaan in deze programmabegroting 2025 uit van de inwonertallen per 31 december 2023. Bij de inwonerbijdrage maken wij onderscheid tussen: de bijdrage voor de A-taken voor publieke gezondheidszorg die worden bekostigd uit de inwonerbijdrage van alle gemeenten, en de B-taak Jeugdgezondheidszorg 4 - 18-jarigen die wordt bekostigd uit een inwonerbijdrage van 21 gemeenten (Apeldoorn laat vanaf 2017 de jeugdgezondheidszorg uitvoeren door het Centrum voor Jeugd en Gezin Apeldoorn).
Programmabegroting 2025 – GGD Noord- en Oost-Gelderland - concept
30
Voor 2025 leidt dit tot de volgende inwonerbijdragen voor de gemeenten: Omschrijving Totaal Per inwoner Inwoner Aantal in € inwoners bijdrage in € Inwoneraantal 31-12-2022 Toename inwoners Inwoneraantal 31-12-2023
842.134 2.715 844.849
Programma begroting 2024
842.134 8.156.559
Toename inwoners
2.715
Totaal Per inwoner Inwoner Aantal in € inwoners bijdrage in € 674.909 1.728 676.637
9,686
26.296
674.909
7.316.251
1.728
18.732
HR21 HR 21 verpleegkundige
161.953 13.486
30.389 30.149
Actualisering prijspeil 2024 2,94%
245.734
217.428
CPB Index 2025 4,54%
390.623
345.628
Inwonerbijdrage deelnemende gemeente 2025
844.849 8.994.651
Korting logopedie Voorst Inwonerbijdrage deelnemende gemeenten 2025 na correctie korting logopedie
10,646
676.637
7.958.577
0
8.059
8.994.651
7.950.518
10,840
11,762
De totale inwonerbijdrage van een deelnemende gemeente is het bedrag per inwoner vermenigvuldigd met het aantal inwoners van die gemeente (zie 14.1 Bijlage A op pag. 40 voor een overzicht). De gemeente Voorst maken van oudsher geen gebruik van het onderdeel Spraak- en taalscreening (logopedie) van de jeugdgezondheid. Hiervoor krijgen zij een korting op de inwonerbijdrage. De totale inwonerbijdrage aan de GGD voor 2025 is begroot op € 16.953.228. Voor de berekening per inwoner is de korting hierbij opgeteld. Dit resulteert in een inwonerbijdrage Publieke Gezondheid van € 10,646 en een inwonerbijdrage Jeugdgezondheid van € 11,762. Als het aantal inwoners van een gemeente lager wordt, dan neemt de totale inwonerbijdrage van deze gemeente ook relatief af. De definitieve inwonerbijdrage van de deelnemende gemeenten wordt bepaald aan de hand van de werkelijke inwonertallen op 1 januari van het jaar waarop de kosten betrekking hebben (zie Gemeenschappelijke regeling GGD NOG).
Programmabegroting 2025 – GGD Noord- en Oost-Gelderland - concept
31
13.3.
Overzicht baten en lasten 2022-2027 en toelichting
in € 1.000 per programma Rekening van baten en lasten per programma
1e Realisatie Programma Meerjaren Meerjaren Meerjaren begrotings 2023 begroting raming raming raming wijziging (concept) 2025 2026 2027 2028 2024
Jeugdgezondheid Baten Lasten Gerealiseerd saldo baten en lasten Dotatie reserve Onttrekking reserve Gerealiseerd resultaat
2.126 6.751 -4.625 21 0 -4.646
848 6.212 -5.364 0 0 -5.364
911 6.741 -5.830 0 0 -5.830
911 6.741 -5.830 0 0 -5.830
911 6.741 -5.830 0 0 -5.830
911 6.741 -5.830 0 0 -5.830
Algemene Gezondheid Baten Lasten Gerealiseerd saldo baten en lasten Dotatie reserve Onttrekking reserve Gerealiseerd resultaat
25.122 21.227 3.895 9 0 3.886
9.223 9.928 -705 0 0 -705
9.962 10.777 -815 0 0 -815
9.962 10.777 -815 0 0 -815
9.962 10.777 -815 0 0 -815
9.962 10.777 -815 0 0 -815
Kennis & Expertise Baten Lasten Gerealiseerd saldo baten en lasten Dotatie reserve Onttrekking reserve Gerealiseerd resultaat
1.383 2.371 -988 34 0 -1.022
1.038 2.178 -1.140 28 112 -1.056
1.115 2.302 -1.187 28 0 -1.215
1.115 2.302 -1.187 28 0 -1.215
1.115 2.302 -1.187 28 0 -1.215
1.115 2.414 -1.299 28 112 -1.215
Overhead Baten Lasten Gerealiseerd saldo baten en lasten Dotatie reserve Onttrekking reserve Gerealiseerd resultaat
831 13.396 -12.565 208 0 -12.773
187 8.782 -8.595 0 0 -8.595
151 9.180 -9.029 0 0 -9.029
151 8.938 -8.787 0 0 -8.787
56 8.843 -8.787 0 0 -8.787
56 8.843 -8.787 0 0 -8.787
Inwonerbijdrage en projecten Baten Lasten Gerealiseerd saldo baten en lasten Dotatie reserve Onttrekking reserve Gerealiseerd resultaat
14.814 6 14.808 0 657 15.465
17.224 1.504 15.720 0 0 15.720
17.587 698 16.889 0 0 16.889
17.345 698 16.647 0 0 16.647
17.345 698 16.647 0 0 16.647
17.345 698 16.647 0 0 16.647
Programmabegroting 2025 – GGD Noord- en Oost-Gelderland - concept
32
in € 1.000 Totaal GGD NOG Staat van baten en lasten
1e Realisatie Programma- Meerjaren- Meerjaren- Meerjaren begrotings 2023 begroting raming raming raming wijziging (concept) 2025 2026 2027 2028 2024
GGD Noord- en Oost Gelderland Baten Lasten Gerealiseerd saldo baten en lasten Dotatie reserve Onttrekking reserve Gerealiseerd resultaat
44.276 43.751 525 272 657 910
28.520 28.604 -84 28 112 0
29.726 29.698 28 28 0 0
29.484 29.456 28 28 0 0
29.389 29.361 28 28 0 0
29.389 29.473 -84 28 112 0
In de programmabegroting 2025 en de meerjarenraming 2026-2028 hebben we geen rekening gehouden met COVID-19 financiering door het ministerie van VWS is. Wanneer hier duidelijkheid van VWS over is komen wij met een begrotingswijzing. Uitgangspunt is dat dit kostendekkend is. De incidentele baten en lasten opgenomen in de programmabegroting 2025 zijn nul. In de lasten van het programma Overhead is € 390.000 onvoorzien begroot. Dit is 1% van de totale begroting plus een extra bedrag van € 100.000. De meerjarenraming 2026-2028 wordt opgenomen tegen prijspeil 2024. De hardheid van meerjarenprijsindexering is beperkt en deze meenemen geeft niet een reëler beeld.
Programmabegroting 2025 – GGD Noord- en Oost-Gelderland - concept
33
13.4.
Uitzetting van de financiële positie en toelichting
Balans 2023- 2025 in € 1.000 ACTIVA
Balans per 31 december 2023 2024 2025
PASSIVA
VASTE ACTIVA
Balans per 31 december 2023 2024 2025
VASTE PASSIVA
Materiële vaste activa
1.206
1.250
1.300
Eigen vermogen
3.182
2.130
2.158
Financiële vaste activa
34
35
35
Voorzieningen
373
150
100
Totaal vaste activa
1.240
1.285
1.335
3.555
2.280
2.258
Crediteuren
1.697
500
500
Overlopende passiva
11.196
2.405
2.377
VLOTTENDE ACTIVA Voorraden
Totaal vaste passiva VLOTTENDE PASSIVA
50
50
50
Uitzettingen met een rentetypische looptijd korter dan één jaar
12.162
3.000
3.000
Liquide middelen
1.048
250
250
Overlopende activa
1.948
600
500
Totaal vlottende activa
15.208
3.900
3.800
Totaal vlottende passiva
12.893
2.905
2.877
TOTAAL GENERAAL
16.448
5.185
5.135
TOTAAL GENERAAL
16.448
5.185
5.135
Programmabegroting 2024 – GGD Noord- en Oost-Gelderland - vastgesteld