16. Raadsinformatiebrief Beleidsregels Tijdelijke Ondersteuning Noodzakelijke Kosten (TONK)

Leden van de gemeenteraad van Putten

Behandelend ambtenaar

Alex Hagenbeek

Zaaknummer: 1264038

Doorkiesnummer

(0341) 359622

Documentnummer: 1264066

Afdeling

Samenleving Beleid en Advies Raadsinformatiebrief betreft Beleids-

Onderwerp

Verzonden: 10 maart 2021

regels Tijdelijke Ondersteuning Noodzakelijke Kosten (TONK)

Geachte leden van de raad,

Putten, 9 maart 2021

Kennisnemen Van de Beleidsregels Tijdelijke ondersteuning noodzakelijke kosten (TONK). Inleiding Het kabinet heeft half december 2020 aangekondigd een regeling op te stellen voor personen die vanwege de coronacrisis hun (privé) vaste lasten niet meer kunnen voldoen. Dit is de TONK-regeling, die wordt uitgevoerd door gemeenten. Eind januari 2021 werden de eerste contouren van deze regeling duidelijker. Half februari 2021 kwam een eerste handreiking hiervoor beschikbaar. Wij hebben nu hiervoor de beleidsregels TONK vastgesteld. Kernboodschappen 1. De Beleidsregels Tonk zijn vastgesteld Door de aanhoudende coronacrisis komt de bestaanszekerheid van steeds meer mensen onder druk te staan omdat zij hun noodzakelijke kosten niet kunnen betalen. Om deze groep tegemoet te komen heeft het kabinet de TONK-regeling opgesteld, die door gemeenten wordt uitgevoerd. Gemeenten krijgen beleidsvrijheid om de TONK-regeling verder in te richten, zodoende dient de TONK-regeling te worden vastgelegd in beleidsregels. Het kabinet roept gemeenten op om ruimhartig met de TONK-regeling om te gaan. De TONK is nadrukkelijk een tegemoetkoming, geen inkomensondersteuning.

Toelichting keuzes Wat kun je binnen de TONK lokaal regelen? Lokaal kun je als gemeente het volgende bepalen: • De hoogte van de tegemoetkoming en hoe je die berekent. Hierbij mag je een maximum bedrag per maand of per periode toepassen. • Of je vermogen (niet de overwaarde van de woning) wel of niet meetelt en de hoogte hiervan. • Of je draagkracht uit het inkomen toepast; • Of je een drempelbedrag hanteert (dus bijvoorbeeld alleen toekennen als het bedrag per maand hoger is dan een vast bedrag) • En of je in sommige gevallen de tegemoetkoming als een lening wilt verstrekken. Wat is er binnen de TONK landelijk bepaald? Landelijk is onder andere het volgende geregeld: • De aanvrager moet 18 jaar of ouder zijn; • Inkomen verlies moet veroorzaakt zijn door coronamaatregelen; • De aanvrager kan de woonkosten niet meer betalen uit het gezinsinkomen of uit het vermogen; • De waarde uit de woning of onderneming telt niet mee bij het vermogen. Oproep om de regeling ruimhartig toe te passen Verder hebben het kabinet en de Tweede Kamer de wens uitgesproken dat de TONK ruimhartig wordt toegepast, zeker voor groepen die geen aanspraak kunnen maken op andere regelingen en bij wie het inkomen fors terugvalt. Gemeenten wordt gevraagd de regeling zo in te richten dat de tegemoetkoming huishoudens ondersteunt in de betaling van hun vaste lasten en hen daarmee verder helpt.

Op 28 januari 2021 heeft de Tweede Kamer een motie aangenomen waarin gemeenten worden opgeroepen om af te zien van een vermogenstoets in de TONK-regeling. Hoogte tegemoetkoming De hoogte van de tegemoetkoming is zoals genoemd een gemeentelijke keuze. Het gaat om een tegemoetkoming dus niet alle kosten hoeven te worden vergoed. Er is gekozen voor een methode waarbij we knelpunten zo goed mogelijk willen oplossen en die in de uitvoering het minst lastig is uit te voeren. Bij de methode willen we dat inwoners een bedrag overhouden voor levensonderhoud na aftrek van kosten van wonen, energie en water. Daarbij houden we een maximale grens aan van een besteedbare ruimte van 150% van iemand die dat met een bijstandsuitkering heeft. Voor de kosten van water en energie houden we de Nibud normen aan. En voor woonlasten de geldende regels rond huur en huurtoeslag van de belastingdienst. Als iemand een hypotheek heeft gaan we uit van de bruto hypotheek lasten. De inwoner heeft weliswaar rentevoordeel. Maar als je hier rekening mee houdt dan

2 van 4

betekent dit dat we nu een globale berekening van de tegemoetkoming moeten doen. En volgend jaar de belastingaangiftes moeten opvragen om een definitieve berekening te maken. En dus mogelijk moeten nabetalen of terugvorderen. De keuze van 150% geeft invulling aan het verzoek vanuit het Rijk en de Kamer om de regeling ruimhartig toe te passen. Dit omdat er veel mensen zijn met een inkomen hebben wat normaal gesproken ruim boven de bijstandsnorm lig.t Maar die toch de vaste lasten niet of heel beperkt kunnen betalen. Door een ruime grens van 150% te hanteren kunnen we een grotere groep helpen. Daarbij hebben we gekozen voor een maximum bedrag per huishouden van € 500,-per maand. We komen hiermee nog steeds tegemoet aan de wens om de regeling ruimhartig en voor een ruime doelgroep toe te passen. Landelijk kiezen veel gemeenten voor een maximum bedrag per maand. Onder andere Nunspeet en Hattem hebben ook de € 500,-- als maximum. Overige lokale keuzes Ook bij de overige keuzes die we lokaal kunnen maken hebben we er voor gekozen om de regeling ruimhartig toe te passen: • De Tweede Kamer heeft in een motie verzocht om geen rekening met het vermogen te houden. In onze beleidsregels houden wij daarom geen rekening met het vermogen; • We hanteren geen minimum bedrag voordat we een tegemoetkoming verstrekken; en • We verstrekken de tegemoetkoming niet als lening.

Deze keuzes maken de uitvoering van de regeling gemakkelijker en sneller uitvoerbaar. Gevolgen Er is een regeling opgesteld voor inwoners die als gevolg van inkomensverlies door de coronacrisis hun vaste lasten niet meer kunnen betalen.

Bijlagen 1. Beleidsregels TONK. 2. Rekenvoorbeelden TONK.

Hoogachtend, burgemeester en wethouders van Putten,

mr. F.E. Contant,

H. A. Lambooij,

secretaris

burgemeester

3 van 4

4 van 4