Document · PDF

1. Hoofdstuk Vergelijking alternatieven en afweging v3.0

Overige evenementen 7 februari 2023, gemeente PuttenBij agendapunt: Presentatie provincie6.187 woorden

Open het PDF bij iBabs ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen

1 Vergelijking alternatieven en afweging 1.1 Inleiding In de voorgaande hoofdstukken zijn de milieueffecten van de twee hoofdalternatieven voor het windpark beschreven. In dit hoofdstuk wordt de vergelijking van de alternatieven op basis van de milieueffecten beschreven. Het vergelijken van alternatieven op basis van de milieueffecten geeft inzicht in de verschillen tussen de alternatieven vanuit milieuoogpunt. Dit inzicht kan benut worden bij de keuze voor een voorkeursalternatief en milieueffecten dienen bij besluitvorming ook op aanvaardbaarheid te worden beoordeeld. De onderlinge vergelijking van alternatieven is dan ook geen toetsing op zichzelf. Effecten kunnen verder worden beperkt, bijvoorbeeld door mitigerende maatregelen, echter dit is voor de onderlinge vergelijking van de alternatieven alleen relevant als dit tot een onderscheid leidt tussen de alternatieven. Bij de effectbeoordeling van het voorkeursalternatief (in hoofdstuk xx) worden de mitigerende maatregelen die onderdeel zijn van het voorkeursalternatief betrokken bij de beoordeling. Daarnaast worden dan de effecten ook in cumulatie met effecten van andere plannen en projecten (autonome ontwikkelingen) beoordeeld.

1.1.1 Korte samenvatting kenmerken alternatieven In Tabel 1.1 zijn de configuraties van de hoofdalternatieven samengevat. Tabel 1.1 Configuratie hoofdalternatieven MER Windpark Worst en Telgt

Hoofdalternatief 1 (HA1)

Hoofdalternatief 2 (HA2)

Aantal turbines

Rotordiameter (meter)

170

145

Tiphoogte (meter)

250

200

Opgesteld vermogen (MW)*

38,4

*Het opgesteld vermogen is een indicatie. Uiteindelijk is dit afhankelijk van het windturbinetype dat gebouwd wordt. Voor de onderlinge vergelijking wordt voor beide alternatieven hetzelfde geïnstalleerd vermogen per windturbine gehanteerd

In Figuur 1.1 zijn de windturbineposities en gehanteerde nummering van hoofdalternatief 1 op kaart weergegeven. In Figuur 1.2 is dit voor hoofdalternatief 2 gedaan. Wanneer bij het bespreken van de alternatieven en de optimalisaties genummerde windturbines worden benoemd betreft het deze nummering.

Concept hoofdstuk alternatieven vergelijking MER Windpark Hors en Telgt | Windpark Hors en Telgt | concept v2.0 | 25-11-2022 Pagina 1

Figuur 1.1 Windturbineposities en -nummering van hoofdalternatief 1

Figuur 1.2 Windturbineposities en -nummering van hoofdalternatief 2

[Titel]Windpark Hors en Telgt | Windpark Hors en Telgt | concept v2.0 | 25-11-2022 Pagina 2

In het kader van het MER is door middel van plussen en minnen aangegeven of, en in welke mate, hoofdalternatieven een verbetering (+), verslechtering (-) of geen (0) verandering van het milieu ten opzichte van de referentiesituatie betekenen. Daarmee is inzicht geboden in verschillen tussen de hoofdalternatieven. De referentiesituatie is de situatie zoals die zich zou ontwikkelen zonder realisatie van het windpark, maar met ontwikkelingen waarover al een besluit is genomen (bijvoorbeeld waarvoor al vergunning is verleend). Voor beide hoofdalternatieven is door middel van het onderzoeken van optimalisatiemogelijkheden per milieuaspect gekeken of voor het onderzochte alternatief, binnen de bandbreedte (zie paragraaf 4.2.2.), een variant denkbaar is die voor het betreffende aspect als optimalisatie gezien kan worden om effecten op het milieu te beperken of voorkomen. Deze varianten zijn in het MER beschreven waarbij voor de onderscheidende aspecten ook ingegaan is op de effecten van deze variant op de overige milieuaspecten. Het belangrijkste verschil tussen de twee hoofdalternatieven is het verschil in afmetingen, het aantal windturbines en opgesteld vermogen (zie Tabel 1.1). De windturbineposities van de hoofdalternatieven zijn vergelijkbaar waarbij hoofdalternatief 2 één extra windturbinepositie heeft.

Uit de milieubeoordeling komt naar voren dat de milieueffecten van de hoofdalternatieven op een aantal aspecten van elkaar verschillen. De meeste effecten, zoals bijvoorbeeld geluid en slagschaduw, kunnen door mitigatie worden beperkt. Hoeveel mitigatie uiteindelijk nodig is, is afhankelijk van door het bevoegd vast te stellen normenkader. In het MER zijn voor verschillende aspecten de effecten bij verschillende normenkaders beschouwd. De optimalisaties hebben varianten van het windpark met minder windturbines in beeld gebracht die voor een bepaald aspect en soms voor meerdere aspecten negatieve milieueffecten beperken en leiden tot een kleiner positief milieueffect door een lagere productie van elektriciteit uit hernieuwbare energiebronnen en daarmee ook minder vermeden emissies.

1.2 Afweging alternatieven Het projectgebied ligt in een zoekgebied van de RES Noord-Veluwe, een gebied waar de opwek van grootschalige windenergie voor mogelijk wordt gehouden.

RES-doelstellingen De RES Noord-Veluwe heeft als doelstelling de opwek van 0,53 TWh/jr (530 GWh/jr) uit windenergie in 2030. In het hoofdstuk Elektriciteitsopbrengst en vermeden emissie is voor beide hoofdalternatieven de netto productie (P50) voor de voorbeeldturbine, die ook gebruikt is voor het bepalen van de effecten op het aspect geluid, berekend. Deze berekende opbrengst is in Tabel 1.2 weergegeven waarbij tevens is aangeven hoe dit in relatie tot de RES-doelstelling kan worden gezien Tabel 1.2

Hoofdalternatief 1 (HA1)

Hoofdalternatief 2 (HA2)

Productie per jaar (GWh)

144

102

Invulling RES-doelstelling (%)

27%

19%

Om de effecten van de energieopbrengst te kunnen relateren aan de doelstelling van de RES in een extra beoordelingscriteria in dit hoofdstuk geïntroduceerd.

[Titel]Windpark Hors en Telgt | Windpark Hors en Telgt | concept v2.0 | 25-11-2022 Pagina 3

Tabel 1.3 Extra beoordelingscriterium Energieopbrengst Beoordelingscriterium

Gering effect (0 +)

licht positief (+)

positief effect (+ +)

<15

>15%

>25%

Bijdrage aan de RES doelstelling in percentage van de doelstelling van 530 GWh per jaar in 2030

1.2.1 Samenvatting milieugevolgen Uit de effectbeoordeling volgen verschillende milieugevolgen van de twee hoofdalternatieven. Voor een aantal aspecten, bijvoorbeeld water & bodem, archeologie & cultuurhistorie en gebruiksfuncties zijn de gevolgen van de alternatieven beperkt van omvang en relatief vergelijkbaar. Deze leiden niet tot een belangrijk onderscheid tussen de alternatieven en daardoor zijn deze van ondergeschikt belang voor het vergelijken van de alternatieven. Op een aantal aspecten zijn effecten meer onderscheidend tussen de verschillende alternatieven. Dit betreffen de aspecten energieopbrengst (inclusief vermeden emissies), geluid, landschap en natuur. De verschillen tussen de alternatieven zijn het gevolg door het verschil in aantal turbines, de windturbineposities en de turbineafmetingen. In Tabel 1.4 zijn de milieugevolgen zoals beschreven in de voorgaande hoofdstukken samengevat. De referentiesituatie vormt de basis voor de vergelijking van de alternatieven, daarom scoort de

referentiesituatieopallemilieuaspecteneen’‘0 (neutraal).Dezeisdanooknietopgenomenindetab In de twee meest rechtse kolommen in Tabel 1.4 zijn per aspect de varianten benoemd die als optimalisatie van het hoofdalternatief in het onderhavige MER zijn beschouwd. Nadat in paragraaf 1.3 de effecten van de optimalisaties zijn besproken worden deze, net zoals de hoofdalternatieven, in paragraaf 1.4 per aspect beoordeeld. Kader 1.1 Verkorte naamgeving varianten in tabel 1.4

De varianten hebben voor de leesbaarheid van de tabel een verkorte naam, een codering, gekregen. De codering is als volgt opgebouwd: de eerste letter(s) heeft (hebben) betrekking op het aspect waarop geoptimaliseerdis,de“V”indecoderinggeeftaandathetomeenoptimalisatievariantgaat.Omdat sommige gevallen meerdere variantenzijnbeschreveniserindecodenade‘V’ookeencijferopgenomen. Het laatste deel van de codering slaat op het hoofdalternatief (HA) waarop de optimalisatie betrekking heeft. Dus‘GV1HA1’betekentdatditdeeerstevariantiswaarvoor aspect voor Geluid het hoofdalternatief 1 is geoptimaliseerd.

Tabel 1.4 Samenvatting milieugevolgen en mogelijke optimalisaties per aspect Hoofdalternatieven Aspecten

Beoordelingscriteria

Elektriciteitsopbrengst

Netto energieproductie [GWh/jr]

Reductie CO2 [ton/jr]

Reductie NOx [ton/jr]

Reductie SO2 [ton/jr]

Reductie PM10 [ton/jr]

(vergelijking tussen de voor dit gebied meest realistische windturbinetypes “geluid”)

HA1

Optimalisatiemogelijkheden HA2

voor HA1

Voor HA2

[Titel]Windpark Hors en Telgt | Windpark Hors en Telgt | concept v2.0 | 25-11-2022 Pagina 4

Hoofdalternatieven Aspecten

Geluid

Slagschaduw (zonder mitigatie)

Landschap Beoordeling op drie schaalniveaus (hoog;middel;laag)

Beoordelingscriteria

HA1

Optimalisatiemogelijkheden HA2

Reductie PM2,5 [ton/jr]

Bijdrage aan de RES doelstelling

Totaal aantal geluidgevoelige objecten binnen 37 dB Lden contour (zonder geluidmitigatie)

Het aantal te verwachten gehinderden/ernstig gehinderden na mitigatie naar 47 dB Lden in woningen met een geluidbelasting van minimaal 37 dB Lden

Verlies in % voor referentieturbines bij een normstelling van 47 dB Lden (wordt ook als representatief geacht voor strengere normstellingen)

Totaal aantal stappen verslechtering op basis van Miedema voor cumulatief geluid inclusief andersoortige geluidbronnen (na mitigatie naar 47 dB Lden).

Het aantal slagschaduwgevoelige en overige slagschaduwgevoelige objecten binnen een achttal slagschaduwduurcontouren (variërend van 0 uur tot meer dan 30 uur per jaar) (zonder mitigatie)

De cumulatief verwachte slagschaduwduur (aantal uur slagschaduw dat totaal optreedt op slagschaduwgevoelige objecten, mitigatie naar maximaal 6 uur per jaar) in u:mm

Benodigde stilstand om de slagschaduwbelasting te reduceren naar een drietal niveaus: verwaarloosbaar, 6 en 10 uur per jaar.

Aansluiting op landschappelijke structuur

Herkenbaarheid van de opstelling

Interferentie

Invloed op de openheid

voor HA1

Voor HA2

GV1HA1 Herpositioneren windturbines 1, 2, 5 en/of 6

GV1HA2 Herpositioneren windturbines 1, 2, 6 en/of 7

GV2HA1 Laten vervallen van windturbines 1 en 5

GV2HA2 Laten vervallen van windturbines 1 en 6 en 7

GV3HA1 Laten vervallen van windturbines 5 en 6

GV3HA2 Laten vervallen van windturbines 6 en 7

LV1HA1 5 windturbines parallel langs A28

LV1HA2 6 windturbines parallel langs A28

[Titel]Windpark Hors en Telgt | Windpark Hors en Telgt | concept v2.0 | 25-11-2022 Pagina 5

Hoofdalternatieven Aspecten

Beoordelingscriteria

HA1

Optimalisatiemogelijkheden HA2

voor HA1

Voor HA2

LV2HA1 5 windturbines in vloeiende kromme

LV2HA2 6 windturbines in vloeiende kromme

NV1VA1 Laten vervallen van windturbines 1 en 7

NV1VA2 Laten vervallen van windturbines 1 en 8

NV2VA1 de posities van de 7 turbines te wijzigen en de turbines te clusteren in het middelste deel van het projectgebied

NV2VA2 de posities van de 8 turbines te wijzigen en de turbines te clusteren in het middelste deel van het projectgebied

Zichtbaarheid en verlichting

Aanleg

Effecten op Natura 2000gebieden

Natuurnetwerk Nederland (GO) Overige natuurgebieden

Natuur

Beschermd e soorten Vleermuize n

Beschermd e Vogels

Stikstofdepositie op Veluwerandmeren

Stikstofdepositie op Veluwe

Verstoring door geluid, licht, en trillingen

Verstoring GNNgebieden

Groene Kruispunt

Groot Dasselaar

Horsterhoeve

Vernietiging van verblijfplaats en vleermuizen

Effect op vliegroutes of foerageergebieden van vleermuizen

Verstoring vogels

Stikstofdepositie

Verstoring door geluid, licht, en trillingen

Aanvaringsslachtoffers wespendief

Aanvaringsslachtoffers Aalscholver

Oppervlaktev erlies

Gebruiksfase

Effecten op Natura 2000gebieden

Natuurnetwerk

[Titel]Windpark Hors en Telgt | Windpark Hors en Telgt | concept v2.0 | 25-11-2022 Pagina 6

Hoofdalternatieven Aspecten

Beoordelingscriteria

HA1

Optimalisatiemogelijkheden HA2

voor HA1

Voor HA2

Nederland (GO) Groene Kruispunt

Groot Dasselaar

Horsterhoeve

Compensatie /versterkings opgave

Aantasting archeologische waarden

Aantasting cultuurhistorische waarden

Waterkwaliteit

0/-

Waterkwantiteit

0/-

Bodemkwaliteit

Bodemverontreiniging

Kwetsbare objecten

Beperkt kwetsbare objecten

Rijkswegen binnen toetsafstanden

0/-

Spoorwegen binnen toetsafstanden

Vaarwegen

Gevaarlijk transport

0/-

Veiligheidsrisico

Leveringszekerheid

Overige natuurgebieden Beschermde soorten Vleermuizen Beschermde soorten Vogels

Aanvaringsslachtoffers

Natuurnetwerk Nederland (GO)

Verstoring GNNgebieden

De kansen voor natuur en versterking landschapselementen Archeologie en Cultuurhistorie

Water en bodem

Aanvaringsslachtoffers

Bebouwing

Verkeer Externe veiligheid

Risico-inrichtingen en installaties binnen toetsafstanden en 10% toets voor significantie van effect Onder- en bovengron dse

0/-

[Titel]Windpark Hors en Telgt | Windpark Hors en Telgt | concept v2.0 | 25-11-2022 Pagina 7

Hoofdalternatieven Aspecten

Beoordelingscriteria

HA1

Optimalisatiemogelijkheden HA2

voor HA1

Voor HA2

transportlei dingen Veiligheidsris ico

Leveringszek erheid

Dijklichamen en waterkeringen

Huidige functie gronden

0/-

Straalpaden

Vliegverkeer

Hoogspann ingsnetwerk

Gebruiksfuncties

Zoals in de inleiding aangegeven is een beoordeling in cumulatie met andere plannen en projecten onderdeel van de effectbeoordeling van het voorkeursalternatief, met inbegrip van mitigerende maatregelen. De effecten van de alternatieven laten onderlinge verschillende zien in effecten. Op grond van de effectbeoordeling is het niet de verwachting dat er effecten zijn die niet toelaatbaar zijn en/of niet te mitigeren. Een dergelijk verschil in beoordeling is dan ook niet van invloed op de keuze voor een voorkeursalternatief.

1.3 Bespreking optimalisaties

In deze paragraaf worden de optimalisaties die per aspect zijn voorgesteld samengevat en besproken. De optimalisaties hebben betrekking op verkleinen van de effecten van het windpark op de aspecten geluid, landschap en natuur. Voorhetaspect‘gebruiksfuncties’isvoorhetaspectstraalpadeninhethoofdst een optimalisatie getoond. Met een zeer beperkte verschuiving wordt voorkomen dat een turbine in een straalpad is geplaatst. Deze optimalisatie is dermate beperkt dat deze niet relevant is voor de overige milieueffecten en daarmee niet relevant voor de vergelijking van de alternatieven en hier niet verder benoemd.

1.3.1 Optimalisaties Geluid De windturbines in de buurt van de Zeeweg en de Riebroekersteeg veroorzaken de meeste geluidbelasting op geluidgevoelige objecten. Voor alternatief 1 zijn dat de windturbines 11, 12, 15 en 16. Voor alternatief 2 zijn dat de windturbines 21, 22, 26 en 27. De geluidsbelasting kan worden beperkt door meer ruimte tussen windturbines en woningen te creëren door middel van herpositionering of het laten vervallen van één of meer (voorgenoemde) windturbinelocaties.

Optimalisatie Geluid: Variant 1 Herpositioneren windturbines Voor beide hoofdalternatieven geldt dat herpositionering van de 7 respectievelijk 8 windturbines binnen het projectgebied niet tot leidt betere opties. Bij het bepalen van de windturbineposities van beide hoofdalternatieven is, rekening houdend met de (ruimtelijke) beperkingen en de benodigde onderlinge afstanden tussen de windturbines, reeds uitgegaan van posities die minder geluidbelasting op geluidgevoelige objecten veroorzaken.

[Titel]Windpark Hors en Telgt | Windpark Hors en Telgt | concept v2.0 | 25-11-2022 Pagina 8

Optimalisatie Geluid: Variant 2 Laten vervallen van twee respectievelijk drie windturbines Voor hoofdalternatief 1 (HA1) betekent dit het laten vervallen van windturbines 11 en 15 en de windturbines 21, 26 en 27 van hoofdalternatief 2 (HA2)1. In Figuur 1.3 zijn deze optimalisaties weergegeven. De groene stippen tonen de posities van de te handhaven windturbines en de grijze stippen de te laten vervallen windturbines. Figuur 1.3 Verbeelding optimalisatie Geluid variant 2 (links voor hoofdalternatief 1 en rechts voor hoofdalternatief 2)

Optimalisatie Geluid: Variant 3 Laten vervallen van de twee oosterlijke windturbines Voor hoofdalternatief 1 (HA1) betekent dit het laten vervallen van windturbines 15 en 16) en de windturbines 26 en 27 van hoofdalternatief 2 (HA2). In Figuur 1.4 zijn deze optimalisaties weergegeven. Figuur 1.4 Verbeelding optimalisatie Geluid variant 3 (links voor hoofdalternatief 1 en rechts voor hoofdalternatief 2)

In Tabel 1.5 en Tabel 1.6 zijn de effecten van de hoofdalternatieven en van de optimalisaties op het aantal (ernstig) hinderden en de energieproductie, met en zonder geluidmitigatie, weergegeven. Het effect van de optimalisaties, door het laten vervallen van windturbines, op de energieproductie is met eenvoudige aannames gedaan. Deze weergave is indicatief en alleen bedoeld voor het vergelijken van alternatieven en optimalisaties/varianten. Aangenomen is dat een windturbinetype van alternatief 1 een jaarproductie

Bij HA2 kunnen om binnen de bandbreedte van minimaal 5 windturbines te blijken maximaal drie turbines vervallen. Bij HA1 maximaal twee windturbines. [Titel]Windpark Hors en Telgt | Windpark Hors en Telgt | concept v2.0 | 25-11-2022 Pagina 9

van circa 20,6 GWh (144 GWh/jaar /7)2 heeft en windturbinetype van alternatief 2 een jaarproductie van circa 12,75 GWh (102 GWh/jaar /8). Daarnaast zijn in de tabellen het aantal potentieel ernstig gehinderden respectievelijk potentieel gehinderden nabij windpark Horst en Telgt opgenomen. Mede op advies van de commissie MER zijn in deze tabellen ook de effecten per eenheid opgewekte energie uitgedrukt. Dit verhoudingsgetal helpt ook bij het vergelijken van de verschillende alternatieven en optimalisatievarianten. Hoe lager het verhoudingsgetal hoe kleiner het aantal potentieel ernstig gehinderden per opgewerkte eenheid windenergie. Het berekende aantal potentieel ernstig gehinderden van de hoofdalternatieven is beperkt. Bij een normenkader van 47 dB Lden gaat het om 10 (HA1) respectievelijk 9 (HA2) potentieel ernstig gehinderden op een het aantal van circa 1.000 inwoners binnen het beïnvloedingsgebied3 van het windpark. Minder turbines in de nabijheid van gevoelige objecten betekent een afname van het potentieel aantal gehinderden. Dat is ook het doel van de optimalisatie voor het aspect geluid. De optimalisaties voor hoofdalternatief 1 leiden bij een normenkader van 47 dB Lden tot 2 of 3 minder potentieel ernstig gehinderden.

Door optimalisaties van hoofdalternatief 2 neemt bij een normenkader van 47 dB Lden het aantal potentieel ernstig gehinderden ook af met 2 of 3 personen. In de optimalisaties voor geluid vervallen een aantal windturbines. Dit heeft uiteraard gevolgen voor de totale jaarlijkse energieproductie van het windpark. Voor hoofdalternatief 1 betekent dit dat de bijdrage van 25% aan de RES-doelstelling door de optimalisaties afneemt tot 19%. Hoofdalternatief 2 levert een bijdrage van 19% aan de RES-doelstelling. De uitgewerkte optimalisaties leiden tot een afname van de bijdrage naar 14% respectievelijk 12% (zie Tabel 1.5 en Tabel 1.6). Tabel 1.5 Indicatieve vergelijking effecten van de geluidmitigatie op aantal potentieel gehinderden nabij windpark Horst en Telgt en de energieopbrengst hoofdalternatief 1

Hoofdalternatief 1

Potentieel gehinderden nabij windpark Horst en Telgt

Productie

Productie per jaar (GWh/jaar)

Minder opbrengst vanwege mitigatie/ optimalisatie (GWh/jaar)

Aantal ernstig gehinderd (aantal gehinderden) Percentage van de populatie ernstig gehinderd (gehinderd)

Aantal minder gehinderden vanwege mitigatie/ optimalisatie van het ongemitigeerd hoofdalternatief

Potentieel aantal ernstig gehinderden (gehinderden) per GWh/jaar nabij windpark Horst en Telgt

Bijdrage RES doelstelling (%)

Aantal ernstig gehinderden per GWh/jaar (aantal gehinderden)

Hoofdalternatief 1 (7 windturbines) Zonder mitigatie

144

Na mitigatie vanwege Geluidnorm 47 dB Lden

134,5

22 (55) 1,9% (4,8%)

9,5

10 (25) 0,9% (2,3%)

12 (30)

0,15 (0,38)

27%

0,07 (0,19)

25%

Zie hoofdstuk Elektriciteitsopbrengst en vermeden emissies, onder netto productie (P50) voor de voorbeeldturbine die ook gebruikt is voor het bepalen van de effecten op het aspect geluid. 3 Aantal inwoners binnen de 37 dB Lden contour [Titel]Windpark Hors en Telgt | Windpark Hors en Telgt | concept v2.0 | 25-11-2022 Pagina 10

Na mitigatie geluidnorm 45 dB Lden

119,2

24,8

5 (12) 0,4% (1,1%)

17 (43)

0,04 (0,10)

22%

0,11 (0,27)

20%

3 (6)

0,08 (0,22)

19%

7 (17)

0,04 (0,11)

18%

0,12 (0,31)

19%

5 (13)

0,07 (0,19)

19%

8 (21)

0,04 (0,12)

17%

Optimalisatie variant 2 (5 windturbines) 11 (28)

Zonder mitigatie

103

Na mitigatie vanwege Geluidnorm 47 dB Lden

101,5

1,5

Na mitigatie geluidnorm 45 dB Lden

96,3

7,7

1,0% (2,4%)

8 (22) 0,7% (2,0%)

4 (11) 0,4% (1,0%)

Optimalisatie variant 3 (5 windturbines) 12 (32)

Zonder mitigatie

103

Na mitigatie vanwege Geluidnorm 47 dB Lden

99,8

3,2

92,5

10,5

Na mitigatie geluidnorm 45 dB Lden

1,1% (2,8%)

7 (19) 0,6% (1,7%)

4 (11) 0,3% (0,9%)

Tabel 1.6 Indicatieve vergelijking effecten van de geluidmitigatie op aantal gehinderden nabij windpark Horst en Telgt en de energieopbrengst hoofdalternatief 2

Hoofdalternatief 2

Bijdrage RES doelstelling (%)

0,17 (0,42)

19%

8 (20)

0,09 (0,24)

18%

13 (32)

0,05 (0,13)

16%

0,09 (0,24)

12%

0,10 (0,24)

12%

Potentieel gehinderden nabij windpark Horst en Telgt

Productie

Productie per jaar (GWh/jaar)

Potentieel aantal ernstig gehinderden (gehinderden) per KWh/jaar nabij windpark Horst en Telgt

Minder opbrengst vanwege mitigatie/ optimalisatie (GWh/jaar)

Aantal ernstig gehinderd (aantal gehinderden) Percentage van de populatie ernstig gehinderd (gehinderd)

Aantal minder ernstig gehinderden (gehinderden) door mitigatie/ optimalisatie van het ongemitigeerd hoofdalternatief

Hoofdalternatief 2 (8 windturbines) 17 (43)

Zonder mitigatie

102

Na mitigatie vanwege geluidnorm 47 dB Lden

97,5

4,5

Na mitigatie vanwege geluidnorm 45 dB Lden

1,5% (3,8%)

9 (23) 0,8% (2%)

4 (11) 0,4% (1%)

Optimalisatie variant 2 (5 windturbines) Zonder mitigatie

63,8

Na mitigatie vanwege geluidnorm 47 dB Lden

62,8

6 (15) 0,5% (1,3%)

0 (0)

[Titel]Windpark Hors en Telgt | Windpark Hors en Telgt | concept v2.0 | 25-11-2022 Pagina 11

Na mitigatie vanwege geluidnorm 45 dB Lden

58,9

4,9

4 (10)

2 (5)

0,3% (0,9%)

0,07 (0,17)

11%

0,13 (0,34)

14%

0,09 (0,24)

14%

0,09 (0,15)

13%

Optimalisatie variant 3 (6 windturbines) Zonder mitigatie

76,5

Na mitigatie vanwege Geluidnorm 47 dB Lden

76,5

Na mitigatie vanwege geluidnorm 45 dB Lden

68,8

10 (26) 0,9% (2,3%)

0 7,7

7 (18)

3 (8)

0,6% (1,5%)

4 (10)

6 (16)

0,3% (0,9%)

Voor- en nadelen en uitvoerbaarheid optimalisaties voor het aspect Geluid Voordelen •

Relatief minder potentieel (ernstig) gehinderden, in absolute zin gaat het echter om erg kleine aantallen potentieel (ernstig) gehinderden. Bij een geluidnorm van 47 dB Lden gaat het bijvoorbeeld om maximaal 3 minder potentieel ernstig gehinderden en maximaal 16 potentieel gehinderden op een populatie van circa 1.000 inwoners.

•

Variant 3 Geluid (GV3HA1 en GV3HA2) valt samen met variant 2 Landschap (LV2HA1 en LV2HA2)

•

Wanneer er minder turbines worden geplaatst is er iets meer schuifruimte om bij voorbeeld een meer stilistische lijn te creëren waardoor een beter landschappelijk beeld ontstaat

Nadelen •

Lagere productie duurzame energie

•

Wanneer (RES)doelstelling moet worden gehaald, moet de hoeveelheid die hier minder wordt opgewekt elders worden opgewerkt waardoor op andere locaties effecten op de omgeving optreden bij opwek uit windenergie of zonne-energie. De doelstelling mag dus ook worden ingevuld door opwek uit zonne-energie. Op basis van een vuistregel4 die in de RES 1.0 is opgenomen betekent dat één windturbine minder door een zonneveld ter grootte van ongeveer 20 hectare moet worden gecompenseerd.

1.3.2 Optimalisatie Landschap Wat betreft de opstelling en de relatie met de landschappelijke structuur en de openheid van het gebied zal het achterwege laten van de twee oostelijke turbines, het zoveel mogelijk naar de A28 toe verplaatsen van de westelijke turbines (zie Figuur 1.5) en het toepassen van een meer vloeiende (enkele) lijnopstelling (zie Figuur 1.6) naar verwachting leiden tot een aanzienlijk gunstiger totaaleffect op landschap. Vanwege de optimalisaties voor Landschap vervallen een aantal windturbines. Dit heeft uiteraard gevolgen voor de energieopbrengst. Voor hoofdalternatief 1 betekent dit dat de bijdrage van 25% aan de RES-doelstelling door de optimalisaties wordt verlaagd naar 19%. Hoofdalternatief 2 levert een bijdrage van 19% aan de RES-doelstelling. De uitgewerkte optimalisaties verlagen de bijdrage naar 14% (zie Tabel 1.5 en Tabel 1.6).

Uit RES Noord Veluwe: 1 winturbine staat gelijk aan 19,6 hectare zonneveld [Titel]Windpark Hors en Telgt | Windpark Hors en Telgt | concept v2.0 | 25-11-2022 Pagina 12

Optimalisatie Landschap: Variant 1 parallel langs A28 In Figuur 1.5 is de optimalisatie, waarbij een opstelling parallel langs de A28 is uitgewerkt, verbeeld. Figuur 1.5 Verbeelding optimalisatie landschap variant 1 (links voor hoofdalternatief 1 en rechts voor hoofdalternatief 2)

Optimalisatie Landschap: Variant 2 vloeiende kromme In Figuur 1.6 is de optimalisatie, waarbij een vloeiende kromme is uitgewerkt, verbeeld. Figuur 1.6 Verbeelding optimalisatie Landschap variant 2 (links voor hoofdalternatief 1 en rechts voor hoofdalternatief 2)

Voor- en nadelen en uitvoerbaarheid optimalisaties voor het aspect Landschap Voordelen •

Betere landschappelijke inpassing, waarbij de landschapsarchitect optimalisatie variant 2 (de vloeiende kromme) een betere variant vindt dan variant 1 (langs de A28).

•

Variant 2 Landschap (LV2HA1 en LV2HA2) valt samen met variant 3 Geluid (GV3HA1 en GV3HA2).

Nadelen •

Lagere productie duurzame energie.

•

Wanneer (RES)doelstelling moet worden gehaald, moet de hoeveelheid die hier minder wordt opgewekt elders worden opgewerkt waardoor op andere locaties effecten op de omgeving optreden bij opwek uit windenergie of zonne-energie. De doelstelling mag dus ook worden ingevuld door opwek uit zonne-energie. Op basis van een vuistregel die in de RES 1.0 is opgenomen betekent dat één windturbine minder door een zonneveld ter grootte van ongeveer 20 hectare moet worden gecompenseerd. [Titel]Windpark Hors en Telgt | Windpark Hors en Telgt | concept v2.0 | 25-11-2022 Pagina 13

Uitvoerbaarheid •

Variant LV1A1 en LV1HA2 zijn binnen het initiatief van Prowind op dit moment niet uitvoerbaar, omdat Prowind niet beschikt over alle hiervoor benodigde grondposities.

1.3.3 Optimalisatie Natuur Uit onderzoek (zie hoofdstuk Natuur) blijkt dat zonder mitigatie in ieder geval voor de rosse vleermuis zowel bij hoofdalternatief 1 als hoofdalternatief 2 sprake is van een overschrijding van de 1% mortaliteitsnorm. Deze waarde is een drempelwaarde waarboven negatieve effecten op de gunstige staat van instandhouding niet bij voorbaat kunnen worden uitgesloten. Het aantal aanvaringsslachtoffers kan worden beperkt door een stilstandvoorziening toe te passen. Op zichzelf mag verwacht worden dat daarmee, ook in cumulatie met andere plannen en projecten, het aantal aanvaringsslachtoffers beperkt kan worden tot een niveau waarbij negatieve effecten op de gunstige staat van instandhouding zijn uit te sluiten. Het aantal aanvaringsslachtoffers kan echter ook worden beperkt door windturbines waar sprake is van een grotere aanvaringskans te laten vervallen. Voor de alternatieven zijn dat windturbines nabij de overvliegzones met een hogere vleermuisactiviteit (die te vinden zijn nabij windturbine 11 en 17 respectievelijk windturbines 21 en 28). Ook kan het aantal slachtoffers worden verminderd door de posities van deze turbines te wijzigen door het windpark meer te clusteren in het voor de rosse vleermuis minder functionele middelste deel van het plangebied.

Optimalisatie Natuur: het laten vervallen van de windturbines nabij de belangrijke overvliegzones De rosse vleermuizen vliegen naar verwachting met name in het uiterste noorden en het uiterste zuiden. Door het laten vervallen van de meest noordelijke en meest zuidelijke windturbines wordt het aanvaringsrisico sterk beperkt. Deze optimalisatie is in Figuur 1.7 verbeeld. De andere genoemde optimalisatie, het clusteren van de 7 respectievelijk 8 windturbines in het voor de rosse vleermuis minder functionele middelste deel van het projectgebied (rood gestippelde zone in Figuur 1.7), is geen uitvoerbare variant. Een grotere dichtheid van windturbines in het middengebied is namelijk niet mogelijk vanwege de onderlinge afstand die tussen de windturbines aangehouden moet worden.

[Titel]Windpark Hors en Telgt | Windpark Hors en Telgt | concept v2.0 | 25-11-2022 Pagina 14

Figuur 1.7 Verbeelding optimalisatie Natuur variant 1 (links voor hoofdalternatief 1 en rechts voor hoofdalternatief 2)

Tabel 1.7 Vergelijking aanvaringsslachtoffers (nog zonder meewegen van cumulatie) van hoofdalternatief 1 en de optimalisatie i.r.t. energieopbrengst

Hoofdalternatief 1

Productie

Productie per jaar (GWh/jaar)

Aanvaringsslachtoffers per jaar nabij windpark Horst en Telgt

Omvang lokale populatie op de Veluwe cq binnen straal van 30 kilometer

Natuurlijke sterfte lokale populatie

1% norm t.b.v. instandhoudingsdoel (slachtoffers per jaar)

Aantal aanvaringsslachtoffers per GWh/jaar nabij windpark Horst en Telgt

Bijdrage aan RES doelstelling

Mortaliteit door windpark Horst en Telgt in percentage (en aantal per jaar)

Hoofdalternatief 1 (7 windturbines) Zonder mitigatie

144

# Wespendief

27% 94 broedparen

26 (14%)

# Aalscholver # Rosse vleermuis Na verplichte mitigatie te weten stilstand (zie Kader 1.2) # Rosse vleermuis

900

396 (44%)

0,26

0,124

0,00089

0,42

0,003

0,179

144

27%

900

396 (44%)

Optimalisatie variant 1 (5 windturbines)

[Titel]Windpark Hors en Telgt | Windpark Hors en Telgt | concept v2.0 | 25-11-2022 Pagina 15

Er is geen sprake van verplichte mitigatie (zie kader)

103

# Wespendief

19%

94 broedparen

26 (14%)

# Aalscholver # Rosse vleermuis

900

396 (44%)

0,26

Nnb

Tabel 1.8 Vergelijking aanvaringsslachtoffers van het hoofdalternatief 2 en de optimalisatie i.r.t. de energieopbrengst

Hoofdalternatief 2

Productie

Productie per jaar (GWh/jaar)

Aanvaringsslachtoffers per jaar nabij windpark Horst en Telgt

Omvang lokale populatie op de Veluwe of binnen straal van 30 kilometer rondom projectgebied

Natuurlijke sterfte lokale populatie

1% norm t.b.v. instandhoudingsdoel (slachtoffers per jaar)

Aantal aanvaringsslachtoffers per GWh/jaar nabij windpark Horst en Telgt

Bijdrage aan RES doelstelling

Mortaliteit door windpark Horst en Telgt in percentage (en aantal per jaar)

Hoofdalternatief 2 (8 windturbines) Zonder mitigatie

102

# Wespendief

19% 94 broedparen

26 (14%)

# Aalscholver # Rosse vleermuis Na verplichte mitigatie te weten stilstand (zie kader)

900

396 (44%)

0,26

0,131

0.0109

0,45

0.0032

0,208

102

# Rosse vleermuis

19%

900

396 (44%)

26 (14%)

0,26

Nnb

Optimalisatie variant 1 (6 windturbines) Er is geen sprake van verplichte mitigatie (zie Kader 1.2)

76,5

94 broedparen

# Wespendief # Aalscholver

900

396 (44%)

Nnb

# Rosse vleermuis

900

396 (44%)

Nnb: Nog berekenen hiervoor zijn nog niet alle gegevens beschikbaar

[Titel]Windpark Hors en Telgt | Windpark Hors en Telgt | concept v2.0 | 25-11-2022 Pagina 16

14%

Kader 1.2 Stilstandvoorziening t.b.v. bescherming rosse vleermuis

Vanwege de vliegroute van de rosse vleermuis is een stilstandvoorziening voor windturbines 11 en 17 van hoofdalternatief 1 en voor windturbines 21 en 28 van hoofdalternatief 2 vereist. Concreet houdt dat in dat de windturbines niet mogen draaien onder de volgende gecombineerde omstandigheden: · · · · ·

bij windsnelheden op gondelhoogte lager dan 5 m/s; bij een temperatuur hoger is dan 10 °C; geen neerslag; tussen zonsondergang en zonsopkomst; in de meest kwetsbare periode van de hier aanwezige (rosse) vleermuizen, namelijk vanaf half mei (begin kraamtijd) tot en met oktober (begin winterrustperiode).

Op basis van de meteogegevens van meteostation Lelystad van de periode 2011-2020, de langjaargemiddelde windverdeling die voor de geluidberekeningen is gebruikt en de power curve van representatieve windturbines wordt het verlies conservatief op ~0,05% geschat voor een windpark van 7 of 8 windturbines. Mogelijk dat in het kader van de ontheffing Wnb ook voor de windturbines die niet gelegen zijn in de vliegroute van de rosse vleermuis een stilstandvoorziening wordt voorgeschreven. Omdat dit niet onderscheidend is dit bij de alternatieven vergelijking betrokken. Bij de uitwerking van het VKA is dit wel een aspect dat dat nader wordt uitgewerkt.

Voor- en nadelen en uitvoerbaarheid optimalisaties voor het aspect Natuur Voordelen •

Minder aanvaringsslachtoffers

•

De bouw van een windpark met minder turbines stoot tijdens de aanlegfase lokaal minder stikstof uit

Nadelen •

Minder productie duurzame energie en minder te vermijden emmissies

•

Wanneer de (RES)doelstelling moet worden gehaald, moet de hoeveelheid die hier minder wordt opgewekt elders worden opgewerkt. Wanneer deze hoeveelheid ook door de windenergie wordt opgewekt zullen op andere locaties ook risico’sop aanvaringsslachtoffers ontstaat. Kiest men op andere locaties voor opwek door zonne-energie zal per windturbine minder circa 20 hectare zonnevelden moeten worden aangelegd4. Zonnevelden hebben ook impact op de Natuur.

Uitvoerbaarheid •

Uit de effectbeoordeling volgt een overschrijding van de 1% mortaliteitsnorm. Dit is een aandachtspunt voor de vergunbaarheid en daarmee uitvoerbaarheid. Op grond van de Wet natuurbescherming is een ontheffing vereist voor aanvaringsslachtoffers. Aanvaringsslachtoffers onder vleermuizen kunnen echter goed gemitigeerd worden met een stilstandvoorziening aangezien bekend is dat vleermuizen met name actief zijn in specifieke periodes van het jaar en de dag bij beperkte windsnelheden. Naar verwachting kunnen effecten, ook in cumulatie worden beperkt. Overigens is een overschrijding van de 1% mortaliteitsnorm niet per sé verboden.

[Titel]Windpark Hors en Telgt | Windpark Hors en Telgt | concept v2.0 | 25-11-2022 Pagina 17

1.4 Vergelijking hoofdalternatieven en uitvoerbare optimalisatie In Tabel 1.9 en

[Titel]Windpark Hors en Telgt | Windpark Hors en Telgt | concept v2.0 | 25-11-2022 Pagina 18

Tabel 1.10 zijn de beoordelingen van de hoofdalternatieven en de optimalisaties ten opzichte van elkaar samengevat. Hierbij zijn alleen de onderscheidende criteria en aspecten betrokken. Het aspect externe veiligheid speelt geen (onderscheidende) rol. Er treden geen negatieve effecten als gevolg van het aspect externe veiligheid op. Voor de aspecten te vermijden emissies, archeologie en cultuurhistorie, bodem en water, en ruimtegebruik geldt in zijn algemeenheid dat een kleiner aantal windturbines een kleinere impact hebben. Bij het uitwerken van het nog te kiezen voorkeursalternatief wordt nadrukkelijk rekening gehouden met deze aspecten en zullen indien nodig nadere onderzoeken worden uitgevoerd. Ook zullen daar waar mogelijk eventuele nadelige effecten door aanpassingen in het ontwerp verkleind of voorkomen worden. In bepaalde gevallen moeten uitvoeringsvergunningen worden aangevraagd en zal in het kader van de daarmee samenhangende voorschriften uit vergunningen en toestemming het belang van bijvoorbeeld archeologie en water worden geborgd. Het is duidelijk dat deze aspecten belangrijk zijn, echter spelen deze aspecten in de discussie over het voorkeursalternatief een minder onderscheidende rol. In de discussie over het voorkeursalternatief spelen vooral de aspecten energieproductie, geluid, landschap en natuur een rol.

In Tabel 1.9 zijn deze onderscheidende aspecten voor de optimalisaties van hoofdalternatief 1 nader uitgewerkt. In

[Titel]Windpark Hors en Telgt | Windpark Hors en Telgt | concept v2.0 | 25-11-2022 Pagina 19

Tabel 1.10 is dit voor de optimalisatie van hoofdalternatief 2 gedaan.

[Titel]Windpark Hors en Telgt | Windpark Hors en Telgt | concept v2.0 | 25-11-2022 Pagina 20

Tabel 1.9 Samenvatting van de beoordeling effecten van de onderscheidende aspecten van de optimalisaties hoofdalternatief 1 (HA1) Aspect Beoordelingscriteria

HA1

Geluid V2

Geluid V3

Landschap V1

Landschap V2

Natuur V1

25%

18%

19%

(+ +)

(+)

(- -)

Geen grote verbetering voor aspect geluid

Geen verbetering voor aspect landschap

0/+

0/ +

++ + 0/+

+/++ 0/+ 0/+

++ + 0/+

Minder turbines altijd beter voor de effecten op de natuur maar geen grote verbetering voor aspect Natuur omdat de turbines in de vliegroute van de rosse vleermuis gehandhaafd blijven

Energieproductie Bijdrage aan de RES doelstelling bij normenkader 47 dB Lden Geluid Het potentieel aantal ernstig gehinderden na mitigatie naar 47 dB Lden in woningen met een geluidbelasting van minimaal 37 dB Lden

(- -)

Landschap Aansluiting op landschappelijke structuur Laagste schaal niveau

Herkenbaarheid van de opstelling - Hoogste schaalniveau - Middelste schaalniveau - Laagste schaalniveau

+ 0 0

Natuur Aanvaringsslachtoffers per jaar Gebiedenbescherming - wespendief - aalscholver Soortenbescherming - rosse vleermuis voor verplichte mitigatie na verplichte mitigatie

0,124 (-) 0,43 (-)

25(- -) 5 (- -)

Iets minder negatief voor Natuur omdat één van de turbines (WT11) die in de vliegroute van de rosse vleermuis is gepositioneerd bij deze variant niet wordt gebouwd.

Geen grote verbetering voor aspect landschap

< 0,124 < 0,43 18 (- -) n.v.t.

[Titel]Windpark Hors en Telgt | Windpark Hors en Telgt | concept v2.0 | 25-11-2022 Pagina 21

Tabel 1.10 Samenvatting van de beoordeling van de onderscheidende aspecten van de optimalisaties hoofdalternatief 2 (HA2)

Aspect Beoordelingscriteria Energieproductie Bijdrage aan de RES doelstelling bij normenkader 47 dB Lden

HA2

Geluid V2

Geluid V3

Landschap V1

Landschap Natuur V2 V1

19%

12%

14%

(+)

(0 +)

(- -)

( - -)

Geen grote verbetering voor aspect geluid

Geluid Het potentieel aantal ernstig gehinderden na mitigatie naar 47 dB Lden in woningen met een geluidbelasting van minimaal 37 dB Lden

( - -)

Landschap Aansluiting op landschappelijke structuur - Laagste schaal niveau

Herkenbaarheid van de opstelling - Hoogste schaalniveau - Middelste schaalniveau - Laagste schaalniveau

+ 0 0

++ + 0/+

+/++ 0 /+ 0/+

++ + 0/+

Minder turbines altijd beter voor de effecten op de natuur maar geen grote verbetering voor aspect Natuur omdat de turbines in de vliegroute van de rosse vleermuis gehandhaafd blijven

Natuur Aanvaringsslachtoffers per jaar Gebiedenbescherming - wespendief - aalscholver

0,131(-) 0,45 (-)

Soortenbescherming - rosse vleermuis voor verplichte mitigatie na verplichte mitigatie

29 (--) 6 (--)

Iets minder negatief voor Natuur omdat één van de turbines (WT21) die in de vliegroute van de rosse vleermuis is gepositioneerd bij deze variant niet wordt gebouwd.

<0131 <0,45

22 (--) n.v.t.

[Titel]Windpark Hors en Telgt | Windpark Hors en Telgt | concept v2.0 | 25-11-2022 Pagina 22

Het doel van het Windpark Horst en Telgt is om, op een acceptabele manier, duurzame energie op te wekken. Hiermee draag het Windpark bij aan de doelstellingen van de RES Noord Veluwe, de gemeente Ermelo en de gemeente Putten. In Tabel 1.11 is indicatief de bijdrage van windpark Horst en Telgt aan deze doelstellingen weergeven. Tabel 1.11 Indicatieve bijdrage windpark Horst en Telgt aan doelstellingen opwek duurzame energie (uit zon en wind)

Bijdrage WP Horst en Telgt aan doelstellingen

Bijdragen aan RESdoelstelling

Bijdrage aan doelstelling gemeente Ermelo

Bijdrage aan doelstelling gemeente Putten

530

180

110

Doelstellingen in GWH/jaar in 2030 Hoofd-alternatieven HA1

HA2

HA1

HA2

HA1

HA2

HA1

HA2

Productie per jaar gehele windpark zonder mitigatie

144

102

27%

19%

69%

50%

19%

12%

Na mitigatie vanwege geluidnorm 47 dB Lden

134,5

97,5

25%

18%

64%

47%

17%

11%

Na mitigatie geluidnorm 45 dB Lden

119,2

22%

16%

57%

42%

15%

10%

68,9

19%

13%

48%

33%

13%

Optimalisaties Optimalisaties (laten vervallen van twee turbines) bij normenkader 47 dB Lden

100,7

1.5 Totstandkoming voorkeursalternatief (moet nog verder worden uitgewerkt) Bij de keuze voor een voorkeursalternatief spelen naast het milieu ook andere belangen en afwegingen een rol, waaronder economische uitvoerbaarheid.

1.5.1 Raadpleging omgeving Gedurende de uitvoering van het MER is informatie gegeven aan de omgeving over de te onderzoeken milieueffecten en over de concept-resultaten van het MER. Als volgende stap om te komen tot een voorkeursalternatief heeft de initiatiefnemer een raadpleging georganiseerd onder omwonenden binnen een straal van xxxx meter om het windpark.

1.5.2 Voorkeursalternatief Op grond van de milieueffecten in het MER en de uitkomsten van de raadpleging is het voorkeursalternatief voor het Windpark Horst en Telgt alternatief XXX.

[Titel]Windpark Hors en Telgt | Windpark Hors en Telgt | concept v2.0 | 25-11-2022 Pagina 23

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij iBabs is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/12306844/1