e-hoofdlijnen-meerjaren-uitvoeringprogramma-mra-agenda-3.0

Hoofdlijnen Meerjaren Uitvoeringsprogramma MRA Agenda 2025 - 2028

1

Inleiding De MRA Agenda voor de periode 2025-2028 is een ambitie document. In de MRA Agenda hebben we opgenomen welke ambities we als samenwerkende overheden hebben voor de langere termijn. Deze ambities zijn concreter gemaakt door ook aan te geven hoe de betreffende ambitie kan worden waar gemaakt. Naast de omstandigheid dat de ambities veelal voor de langere termijn zijn, zijn het ook vaak ambities die we niet alleen zelf als overheden kunnen realiseren, maar waarvoor we ook inzet van onze partners van bedrijfsleven, kennisinstellingen, sociaal maatschappelijke organisaties en andere overheden (Rijk, EU) nodig hebben. Om concreter te maken wat we de komende vier jaar gaan doen voor de realisatie van de ambities uit de MRA Agenda is afgesproken dat de drie platforms gezamenlijk een Meerjaren Uitvoeringsprogramma (MUVP) op stellen. Een document wat bedoeld is om richting te geven aan de uitvoering: de doelgroep is daarmee vooral het ambtelijk netwerk dat de uitvoering van de MRA Agenda voor haar rekening neemt, en de bestuurders die daarover afstemmen in de platforms en het bestuur. Het is daarmee ook een document dat niet in beton gegoten is, en op sommige punten nog niet volledig is. Een aantal zaken weten we eenvoudigweg nog niet, en andere zullen door voortschrijdend inzicht op een andere wijze worden uitgevoerd dan nu voorzien.

In het MUVP zijn acties opgenomen die we als MRA netwerk oppakken en uitvoeren. Voor veel ambities zijn anderen ook aan zet: de MRA deelnemers zelf, partners van bedrijfsleven, kennisinstellingen of sociaal maatschappelijke instellingen, het Rijk, enzovoort. Deze acties hebben we niet opgenomen in het MUVP, maar wel in beeld vanuit alle verschillende projecten en programma’s die we als MRA uitvoeren. Door goede en tijdige afstemming met andere stakeholders zorgen we ervoor dat de acties uit het MUVP goed afgestemd zijn op activiteiten die anderen uitvoeren.

Het nu voorliggende document bevat de hoofdlijnen van het Meerjaren Uitvoeringsprogramma: per ambitie een schema met de beoogde acties die we uit gaan voeren, de resultaten die dat op moet leveren, de partners die we daarbij moeten betrekken en een koppeling met de punten uit de MRA Agenda die aangeven hoe de ambities kunnen worden waargemaakt. Daarnaast is ook een uitwerking opgesteld, waarin de acties per ambitie concreter zijn gemaakt. Daarin is per ambitie opgenomen: A.

B.

C.

De omschrijving van de ambitie uit de MRA Agenda, met daarbij de punten voor hoe de betreffende ambitie kan worden waargemaakt. Deze punten voor hoe de ambitie kan worden waar gemaakt, zijn in onderstaande samenvatting in de laatste kolom toegevoegd, zodat inzichtelijk wordt waar de acties aan bijdragen. De uitwerking per ambitie van de acties die in onderstaande samenvatting zijn opgenomen. Daarin is onder andere uitgewerkt wat de rol is van de MRA, of en waarvoor we richting het Rijk of Europa moeten handelen, welke (financiële en personele) inzet nodig is, et cetera. De investeringsagenda; dit betreft een eerste vingeroefening, waarbij we per ambitie inzichtelijk hebben gemaakt welke orde van grootte publieke en/of private investeringen noodzakelijk zijn om onze ambities op de langere termijn te verwezenlijken.

Per ambitie is een aantal acties groen uitgelicht die op korte termijn om extra aandacht vragen.

2

Ambitie 1: We willen een klimaat neutrale en circulaire regio zijn in 2050 Voorgenomen activiteit

Beoogde resultaten

(Beoogde) partners

Draagt bij aan

Met de mogelijkheden die de MRA heeft ondersteuning bieden aan de inzet van Rijk, provincies, gemeenten en Projectbureau NZKG op trajecten die volgen uit het Klimaatakkoord (zoals RES, Transitievisies Warmte en Cluster Energie Strategie)

Dankzij goede afstemming komen tot een bundeling van krachten in onze regio, tot het integraal meenemen van het thema energie in MRA trajecten als de NOVEX MRA en tot een scherpe lobby agenda richting Rijk en EU

Rijk, RES, Energy Board Flevoland, Taskforce Energie-infrastructuur Noord-Holland, Projectbureau NZKG, ROM’s, Amsterdam Economic Board, Actienetwerk GasTerug, maatschappelijke organisaties, kennisinstellingen

Vermindering van de CO2 uitstoot

Het integraal meenemen van het ruimtegebruik voor de opwek van hernieuwbare energie in een traject als NOVEX MRA en het agenderen van de effecten van netcongestie in MRA gremia

Een zo breed mogelijk draagvlak voor ruimtegebruik voor de opwek van hernieuwbare energie en gezamenlijke inzet op het beperken van de effecten van netcongestie

Rijk, RES, Energy Board Flevoland, Taskforce Energie-infrastructuur Noord-Holland, Projectbureau NZKG, ROM’s, Amsterdam Economic Board,

Opwekken van hernieuwbare energie

Stimuleren van aandacht voor inzet op energiebesparing

We positioneren de Stichting Actienetwerk GasTerug als verbindende en aanjagende netwerkorganisatie op dit thema. We zoeken met partijen in dit Actienetwerk naar mogelijkheden om de route voor VvE’s naar verduurzaming te vereenvoudigen

Rijk, bedrijfsleven, Amsterdam Economic Board, kennisinstellingen, maatschappelijke organisaties

Inzetten op energiebesparing

We zorgen ervoor dat de ruimtelijke aspecten van de energie- en grondstoffentransitie voldoende aandacht krijgen in MRA trajecten als de NOVEX

Beide transities worden beter meegewogen in de afwegingen die gemaakt moeten worden bij ruimtelijke keuzes, waardoor we via integrale keuzes werken aan een toekomstbestendige regio

Rijk, netbeheerders, Energy Board Flevoland, Taskforce Energieinfrastructuur Noord-Holland, Projectbureau NZKG, Amsterdam Economic Board, NZKG

Toekomstbestendig maken energiesysteem

Aanpak van netcongestie, via gezamenlijke lobby en via meenemen van energievraagstukken in MRA trajecten als NOVEX

We mitigeren de effecten van congestie op de doelstellingen van de MRA m.b.t. economie, mobiliteit en bouwen/wonen, d.m.v. goede coördinatie en afstemming op regionaal niveau o.a. over lobby-inzet richting het rijk

Energyboards Flevoland en Noord Holland, Taskforce Amsterdam, Netbeheerders, Amsterdam Economic Board, bedrijfsleven, ROM’s,

3

We stimuleren via onze inzet op circulaire gebiedsontwikkeling en via onze steun aan het PHB de inzet op verduurzaming van bedrijventerreinen

Jaarlijks op minimaal 5 terreinen verduurzamingsmaatregelen met ondernemers uitvoering geven (energiebesparing, klimaatbestendig)

Ondernemersverenigingen, parkmanagementorganisaties, PHB, provincies NH en Flevoland, min. EZ en BZK, Taskforce Energieinfrastructuur Noord-Holland

Verduurzaming bedrijventerreinen en creëren energiehubs

We zetten met TNO en provincies een programma op dat MRA-partners helpt om meer inzicht te krijgen op de toepassing van rechtvaardigheid in lokaal beleid en in de afwegingen die daarbij aan de orde zijn

Opzetten en uitvoeren van regionaal programma energierechtvaardigheid, vanaf 2025 gaat de MRA hieraan deelnemen

TNO, Rijk, Servicepunt Duurzame Energie, Vervoerregio, Topsector Energie,

Balans in de energie transitie: verdeling lusten en lasten

Als overheden al in 2030 het goede voorbeeld geven door maximaal circulair in te kopen. We rapporteren jaarlijks over de voortgang richting 100% circulair inkopen MRA in 2030 (waarbij we ook de impact en de meerkosten daarvan meenemen)

In 2028 moet 80% van de inkoop van de gezamenlijke MRA overheden circulair zijn

Amsterdam Economic Board, VNG, Rijk,

Voorbeeldfunctie overheden en vliegwiel: circulaire inkoop

Stevige impuls geven aan publiek private samenwerking op het gebied van circulair textiel

O.b.v. de textielpropositie die in 2024/’25 voor de MRA met bedrijven en kennisinstellingen wordt aangegaan rapporteren we jaarlijks over de ontwikkeling /toename aan circulaire textielverwerking in de MRA. In 2028 is 25% van de textielverwerking circulair

Textielbranche, textielverwerkers, Amsterdam Economic Board, VNG, Ministerie EZ /I&W, Europese Commissie

Circulair textiel

Zie ook ambitie 4: toekomstbesteding maken bedrijventerreinen in het kader Bedrijventerreinstrategie. Specifiek m.b.t. verduurzaming bedrijventerreinen leveren we via het Programma Bureau Herstructurering (PHB) ondersteuning aan gemeenten en ondernemersverenigingen m.b.t. verduurzaming

4

Een meerjarige inzet op het opzetten van een regionale luierketen indien blijkt dat daarvoor vanuit brede welvaart een business case is Een nulmeting op materiaalstromen in kaart te brengen waar we staan en wat aanvullend nodig is en nadere keuzes te maken over de inzet vanaf 2026 /2028

Als MRA zetten we ons in om de landelijke doelstelling om in 2030 50% minder primaire grondstoffen te gebruiken. In 2025 starten we met het uitvoeren van een 0-meting

VNG, Ministerie EZK /I&W, Amsterdam Economic Board

Duurzaam hergebruiken of benutten van alle afvalstromen

We zetten er op in dat het duurzaam ontwerp van producten en diensten en dat hergebruik of reparatie van producten of diensten vanzelfsprekend zijn

We doen de lobby inzet samen met Amsterdam en de provincie NH en waar mogelijk met andere regio’s, NVRD, VNG en IPO

Stimuleren van duurzaam ontwerp van producten en diensten en dat hergebruik of reparatie van producten en diensten vanzelfsprekend zijn

Bij rijk en Europa te lobbyen voor wet- en regelgeving die ons helpt om een zo hoog mogelijke status van hergebruik (hoog op de zogenaamde R-ladder) te bereiken Onze recyclers te ondersteunen door het gesprek over een verbrandingsverbod voor in principe recyclebaar afval te starten We maken de inzet op meer duurzaam ontwerp en toekomstige herbruikbaarheid tot hoofdpunt van onze lobby inzet, die vorm krijgt via een lobby agenda waarover we jaarlijks rapporteren We gaan met MRA overheden in gesprek over hoe we hen via kennisuitwisseling en ontwikkeling kunnen ondersteunen bij de toepassing van activiteiten rond ‘right to repair’

We onderzoeken de mogelijkheden voor de vorming van een regionale repair-coalitie. In 2025 formuleren we een plan van aanpak

& Inzet op circulaire gebiedsontwikkeling

We verkennen de mogelijkheden om afvalhout en hout uit de openbare ruimte als grondstof voor de bouwopgave van de MRA in te zetten We ontwikkelen een regionale standaardaanpak voor circulariteit bij gronduitgifte, de openbare ruimte, maatschappelijk vastgoed en renovatie van bestaand vastgoed. Daarbij baseren we ons

We ontwikkelen in 2025 een regionale aanpak voor het integreren van circulariteit bij gronduitgifte, in maatschappelijk vastgoed en de

Ontwikkelaars, corporaties, bouwbedrijven, Bedrijfsinvestering zones, andere regio’s,

5

o.a. op het convenant Toekomstbestendig Bouwen en het ‘nieuwe normaal’

renovatie en transformatie van bestaand vastgoed We vormen in 2025 een coalitie rond circulair slopen en bouwen aan draagvlak voor een Circulaire Deal Secundaire Bouwmaterialen MRA We ontwikkelen een regionale aanpak waarmee circulariteit wordt geborgd in de gemeentelijke organisatie en projecten in de openbare ruimte

We vormen in 2025 een operationeel kennisnetwerk in de MRA dat m.b.v. een leermodule, als motor kan fungeren om stappen te zetten richting een lokaal, duurzaam en eerlijk voedselsysteem

In 2028 hebben 8/10 MRA overheden een commitment uitgesproken om voedsel expliciet op te nemen in hun beleid of visie, bijvoorbeeld in de vorm van een voedselstrategie. 5 andere MRA overheden hebben daarmee een start gemaakt. Er is zicht op regionale samenwerking op dit thema, mogelijk via een green deal afspraak tussen MRA overheden. De ambitie is dat in 2028 een kwart van al het voedsel dat wordt geconsumeerd lokaal is geproduceerd

FoodCLIC, Voedsel Verbindt, VU, lokale voedselinitiatieven, bedrijfsleven, Amsterdam Economic Board

Te komen tot lokale voedselketens die bijdragen aan een circulaire regio

Inzet op bewustwording van het belang van de verbinding tussen de energietransitie en de grondstoffentransitie

We agenderen het belang van het verbinden van beide transities bij zoveel mogelijk MRA partijen o.b.v. de uitkomsten van de uitgevoerde verkenning

Amsterdam Economic Board, kennisinstellingen

Verbinding tussen de energietransitie en de circulaire transitie

Inzet op concrete afspraken om beide transities te verbinden

We zetten in op het maken van afspraken over een gezamenlijke inzet op tenminste 3 concrete trajecten waarin we beide transities kunnen verbinden ( Green Deal Houtbouw MRA 2.0, inzet op biobased isoleren en inzet op circulaire zonnepanelen en secundair gebruik van zonnepanelen

Amsterdam Economic Board, Rijk, andere regio’s, kennisinstellingen, bedrijfsleven

6

Ambitie 2: We versterken de (digitale) concurrentie- en innovatiekracht van de MRA om bij te dragen aan de transities die nodig zijn Voorgenomen activiteit

Beoogde resultaten

(Beoogde) partners

Draagt bij aan

We dragen inhoudelijk en financieel bij aan de Board en ROM Inwest organisatie

Een efficiënt en effectief innovatie-ecosysteem, waarbij het voor bedrijven helder is waar zij welke support kunnen verwachten

Board, ROM, min EZK

We stimuleren/bewaken een goede samenwerking/afstemming tussen de verschillende ROM’s en Boards in de MRA

Een efficient en effectief innovatie-ecosysteem, waarbij het voor bedrijven helder is waar zij welke support kunnen verwachten

Amsterdam Economic Board, Utrecht Economic Board, Board Flevoland, Horizon, ROM InWest, ROM Utrecht

Het vormen van krachtige coalities om de grote transities vorm te geven, en stimulering R&D activiteiten

We definiëren de voorwaarden voor optimale en duurzame digitalisering van de MRA

Op basis van de verkenning digitale infrastructuur stellen we een gezamenlijke aanpak op

Provincies, Amsterdam, Almere, Haarlemmermeer, kennisinstellingen, DDA, EZK

Behouden positie als digitale hub om onze digitale ambities te kunnen realiseren

We stellen de Economisch Ruimte Strategie (ERS) op

Per deelregio een overzicht van de kansrijke/innovatieve ecosystemen en daarbij horend uitvoeringsprogramma en acties incl. campusontwikkeling

Gemeenten, kennis- en onderwijsinstellingen, EZK

We financieren, initiëren of participeren in onderzoek om de economische dynamiek van de MRA goed in beeld te hebben, onder meer via de Economische Verkenningen

Jaarlijkse oplevering van de Economische Verkenning Metropoolregio Amsterdam

Gemeenten, kennis- en onderwijs instellingen

Versterken van innovatiekansen, ecosystemen, campussen en PPSsamenwerkingen

We verkennen de mogelijkheden voor een efficiënte en effectieve vorm de internationale acquisitie & trade

We komen tot afspraken over een toekomstbestendige wijze van de organisatie acquisitie & trade in de MRA. Medio 2025 afronding verkenning, vanaf 2026 implementatie nieuwe aanpak/werkwijze

ROM’s, provincies, AiB, EZK

Ondersteuning regionaal MKB en grootbedrijf bij hun internationaliseringam bities en het aantrekkelijk blijven voor internationaal talent

7

Ambitie 3: We willen tekorten op de arbeidsmarkt verminderen en toekomstbestendig werk bieden aan huidige en nieuwe inwoners waardoor zij zich kunnen (blijven) ontwikkelen (door een optimale aansluiting tussen onderwijs en arbeidsmarkt) Voorgenomen activiteit

Beoogde resultaten

(Beoogde) partners

Draagt bij aan

We stimuleren en ondersteunen de opschaling/verbreding van PPS’en in het onderwijs

Co-financiering opschaling PPS-en start in 2025 doorloop tot 2028, waarbij we tekorten op de arbeidsmarkt willen verminderen en toekomstbestendig werk bieden aan huidige en nieuwe inwoners waardoor zij zich kunnen (blijven) ontwikkelen (door een optimale aansluiting tussen onderwijs en arbeidsmarkt)

PPS’en, kennis-en onderwijsinstellingen, Regionale Werkcentra, Boards

Betere aansluiting onderwijsarbeidsmarkt

Inrichting Governance structuur O+A in de MRA politiek bestuurlijk en in de Triple Helix

Betere samenwerking tussen stakeholders op de arbeidsmarkt. Eind 2024 hebben we een eerste schets en vanaf 2025 operationalisatie

Boards, VNO-NCW, sociale partners, Kennisinstellingen

Samenwerking tussen stakeholders / instituties arbeidsmarkt verbeteren

In 2025 start met onderzoek oprichting fonds van Werk naar Werk, Ondersteuning Skills ontwikkeling en oprichten van Strategisch HRM netwerk

Helderheid in financiële ondersteuning in transities naar de cruciale sectoren van de arbeidsmarkt

Talent fondsen in de Regio’s en cofinanciers

Verminderen van tekorten op de arbeidsmarkt

Stimuleren/bevorderen samenwerking Regionale Werkcentra

Het onbenut arbeidspotentieel op alle niveaus (inclusief talentontwikkeling) te identificeren en beter aan te laten sluiten op de arbeidsmarkt. Overleg met de werkcentra vanaf 2025 en samenwerking van 2026

Regionale Werkcentra

Betere aansluiting onbenut arbeidspotentieel op de arbeidsmarkt

8

Publicatie economische verkenningen MRA en afstemming subsidieaanvragen O+A in de MRA

Inzicht in ontwikkelingen arbeidsmarkt en afstemming subsidieaanvragen waardoor lagunes en dubbelingen bij aanvragen worden voorkomen worden

Regionaal Werkcentra, Kennisinstellingen, PPS-en / HIP’s

Zicht houden op functioneren van en ontwikkelingen op de arbeidsmarkt, tekorten, en match O&A

Ervaringen met invloed Kunstmatige Intelligentie, ontwikkeld in de Gooi en Vechtstreek delen met MRA en aansluiten bij HCA ICT

Impact van Kunstmatige Intelligentie is bekend, we bieden een handelings-perspectief en hebben een aanbod / handleiding voor medewerkers in de MRA. In 2025 start de implementatie en de onderzoeksuitkomsten volgen in 2026-2028

Regio Gooi en Vechtstreek met eventuele stakeholders AI / HCA ICT

Huidige arbeidskrachten meenemen in digitale ontwikkelingen

9

Ambitie 4: We willen voldoende, passende, bereikbare en toekomstbestendige werklocaties in de nabijheid van (potentiële) werkende Voorgenomen activiteit

Beoogde resultaten

(Beoogde) partners

Draagt bij aan

Uitvoering geven aan de 6 actielijnen van de Bedrijventerreinstrategie, incl rijk-regio afspraken over samenwerking, financiering etc.

Voldoende ruimte voor bedrijven op de juiste plek en op een duurzame wijze, inclusief die van een hogere milieucategorie

ProjectBureau Herstructurering (PHB), ondernemersverenigin-gen, min EZK en BZK

Optimale balans in vraag naar en aanbod van werklocaties

Opstellen kantorenstrategie + afspraken

Goed balans vraag-aanbod, de nieuwe MRA kantorenstrategie volgt medio 2025

Amsterdam, Almere, Haarlemmermeer, Amstelveen, Ouder-Amstel, marktpartijen

We blijven de ontwikkelingen bedrijventerreinen en kantoren monitoren

Up to date kennisontwikkeling om waar nodig en mogelijk snel – in samenspraak met gemeenten en provincies – relevante maatregelen te nemen

Gemeenten, provincies, kennispartners

Uitvoering geven aan de 6 actielijnen van de Bedrijventerreinstrategie, incl rijk-regio afspraken over samenwerking, financiering etc.

Voldoende ruimte voor bedrijven op de juiste plek en op een duurzame wijze

Project Bureau Herstructurering (PHB), ondernemersverenigingen, min EZK en BZK

Huidige opp. aan bedrijventerreinen vast houden, en bestaande terreinen toekomstbestendig maken

Afspraken m.b.t. campusontwikkeling op basis ERS (zie onder 2)

Stimuleren kennisintensieve bedrijven in alle deelregio’s t.b.v. meerkernige ontwikkeling

Kennis-en onderwijsinstellingen, PPS’en min EZK en OCW

Realiseren van aantrekkelijke gecombineerde woonwerkgebieden

10

Juist via het beleid m.b.t. de deelregionale profielen en de bedrijventerreinstrategie wordt invulling gegeven aan de meerkernige metropool

Versterking innovatieve clusters van bedrijven in de deelregio’s door het bevorderen van de samenwerking tussen bedrijven en kennis- en opleidingsinstellingen (bv via campusontwikkeling). Afronding verkenning en vaststellen uitvoeringsstrategie volgt medio 2025

Gemeenten, ondernemersverenigingen, onderwijsen kennisinstellingen

Deelregionale profielen koppelen aan de werklocaties

Deze actie krijgt invulling vanuit de deelregionale profielen. De profielen dragen bij aan de meerkernige metropool en stellen in staat om een betere koppeling tussen wonen en werken te bewerkstelligen

De deelregionale profielen worden ingebed in het woon-werk balans deel van de NOVEX uitvoeringsagenda om zo wonen en werken meer in elkaars nabijheid te behouden en ontwikkelen

Gemeenten, ondernemersverenigingen, onderwijsen kennisinstellingen

Wonen en werken in elkaars nabijheid te behouden en te ontwikkelen vanuit het perspectief van brede welvaart

11

Ambitie 5: We willen leefbare steden en dorpen met voldoende, betaalbare, bereikbare en toekomstbestendige woningen, in een gezonde leefomgeving Voorgenomen activiteit

Beoogde resultaten

(Beoogde) partners

Draagt bij aan

Coördineren van de samenwerking met het Rijk op het gebied van bouwen en wonen

-

Uitvoering van het Ontwikkelperspectief MRA, de Woondeal en wordt ingezet op het maken van afspraken

Realisatie van voldoende nieuwe woningen

-

Deze afspraken worden gemaakt in het BO Woondeal, het Bestuurlijk Overleg Leefomgeving (BOL) en het Bestuurlijk Overleg Meerjarenprogramma Infrastructuur, Ruimte en Transport (MIRT).

Provincies Noord-Holland en Flevoland en de MRA gemeenten en daarnaast ook MinBZK, MinFIN, MinIenW, MinLVVN, MinEZ;

-

Nadrukkelijke samenwerking met het rijk via de NOVEX MRA en de woondeal.

Dit moet uiteindelijk resulteren in voldoende inzet vanuit het Rijk

Coördineren van de Grotere Gebiedsontwikkelingen (46 projecten) en Kritische succesfactoren in de Woondeal MRA + nader te bepalen projecten voor kleinere gemeenten buiten de Woondeal-lijst

Doorlopende actie: Doelstelling is om jaarlijks ongeveer 17.500 woningen in de MRA te realiseren

MRA partners en MinBZK, Woningcorporaties (AEDES, AFWC), Institutionele beleggers (IVBN), Projectontwikkelaars (NEPROM)

Coördineren van afspraken rondom flexwoningbouw

Doorlopende actie. Doelstelling is om jaarlijks ongeveer 1.500 flexwoningen in de MRA te realiseren

Ondertekenaars van de ROK flexwoningbouw MRA, flexwoningbouwers, corporaties, NH Bouwstroom.

We bespreken vier keer per jaar in het directeuren overleg versnelling woningbouw wat de behoefte van gemeenten is. Op basis van deze besprekingen verbinden we gemeenten aan instrumenten en voorzieningen zoals de flexibele schil, subsidieregelingen en de MRA-ASREopleiding. Ook organiseren we dat gemeenten en bouwers hulp krijgen bij

Hulpvraag van gemeenten verbinden aan instrumenten, voorzieningen en subsidieregelingen van de provincies en/of het Rijk (o.a. flexibele schil, WBI, SBI, investeringskader, ASRE-opleiding

MinBZK, MinFin, MinI&W, ASRE, IPO, VNG, RVO, IVBN, BouwendNederland, NEPROM

12

het versnellen en hiervoor komt binnenkort een Loket Versnelling Woningbouw van de PNH Gemeenten ondersteunen bij de verantwoording van (verkregen) woningbouwsubsidies (SBI, WBI, WoKTgelden, Gebiedsbudgetten)

Dit moet ervoor zorgen dat gemeenten minder tijd kwijt zijn aan het verantwoorden van subsidies en de indexaties van subsidies met het Rijk besproken worden

MRA partners en MinBZK, MinFin, MinI&W

Opstellen regionaal Woonzorgkader

In 2025 wordt een Woonzorgkader opgesteld. Dit kader bestaat uit een Woonzorganalyse, Afspraken over meer evenwichtige verdeling van aandachtsgroepen en een agenda Kennis en Kunde (op het gebied van wonen en zorg). Na 2025 gaan we dit kader periodiek actualiseren

MRA partners en Platform31, VNG, IPO, AEDES, Platform Woningcorporaties MRA, Zorgkantoren, Zorginstellingen, Welzijnsorganisaties

Passende woningen bouwen voor diverse doelgroepen en daar regionaal afspraken over maken

Vanaf 2025 gaan we binnen de MRA met een aantal experimenten aan de slag over gebiedsontwikkeling 2.0. In deze experimenten kijken we hoe we op een andere manier gebiedsontwikkeling kunnen financieren. Deze gebiedsontwikkelingen worden begin 2025 geïdentificeerd, vervolgens wordt er een plan van aanpak per gebied opgesteld en gaan we werken aan de uitvoering van de ontwikkelingen. We blijven hierbij als MRA betrokken tot er een omgevingsvergunning ligt (voor eind 2028)

Verkennen (en uitvoeren) van pilots Bereikbare en Toekomstbestendige gebiedsontwikkeling (uitwerking Leidraad)

De betrokken partijen in de experimenteergebieden en onderwijsinstellingen (Stichting Kennis Gebiedsontwikkeling

Nieuwe woningen toekomstbestendig bouwen

Resultaat is het gezamenlijk opbouwen en delen van kennis over nieuwe vormen van toekomstbestendige gebiedsontwikkeling met goede bereikbaarheid

& Bereikbare woningen, ook ten opzichte van werklocaties & Groen-blauwe netwerken, recreatie mogelijkheden en landschap mee laten groeien met verstedelijking & Nabijheid en diversiteit van culturele voorzieningen gelijke tred laten houden met groeien inwoner aantallen

Opstellen van een leidraad Uitgangspunten Gebiedsontwikkeling.

In de leidraad worden meest relevante inzichten op het gebied van integrale gebiedsontwikkeling gebundeld.

De betrokken partijen in de experimenteergebieden en

13

Vanuit dit traject gaan we onderling kennis delen en jaarlijks wordt de leidraad op basis van voortschrijdend inzicht aangepast

Hierdoor hoeven MRA-deelnemers minder zelf het wiel uit te vinden

Uitvoeren Convenant Houtbouw MRA (met als vervolg: opstellen Greendeal 2.0)

Doelstelling is om eind 2025 een deal klaar te hebben liggen

onderwijsinstellingen (Stichting Kennis Gebiedsontwikkeling

Nieuwe woningen toekomstbestendig bouwen &

In 2025 loopt de greendealhoutbouw af. Daarom start in 2025 de verkenning naar een nieuwe greendeal op het gebied van Toekomstbestendig en Bereikbaar bouwen voor de periode 2025-2030

Alle ketenpartners uit de markt, alle onderwijsinstellingen met een technische en/of planologische leerstoel die gerelateerd is aan de bouw

Bereikbare woningen, ook ten opzichte van werklocaties & Groen-blauwe netwerken, recreatie mogelijkheden en landschap mee laten groeien met verstedelijking & Nabijheid en diversiteit van culturele voorzieningen gelijke tred laten houden met groeien inwoner aantallen

Acties uitvoeren t.a.v. verbetering en verduurzaming bestaande bebouwde omgeving

In 2025 werken we aan een aanpak voor de verduurzaming van de bestaande woningvoorraad

TNO en de provincies en MinBZK, MinEZK, Netbeheerders, Energiebedrijven

Bestaande woonwijken herstructureren ter bevordering passendheid en toekomstbestendigheid

Voortbouwen instrumentenkoffer Betaalbaarheid en coördineren van regionale afspraken en bijbehorende acties om toe te groeien naar een woningvoorraad van 2/3e betaalbaar, waarvan minimaal 30% sociale huur

Jaarlijks wordt de instrumentenkoffer betaalbaarheid geactualiseerd en hierover worden verschillende kennissessies georganiseerd

MRA gemeenten

Vergroten aanbod betaalbare woningen en evenwichtige verdeling ervan over de regio

Platform31, BZK (Rijksoverheid), Platform Woningcorporaties

14

Coördineren van monitoring en analyse over woningbouw, woningmarkt en woonbehoefte

Ieder halfjaar kijken we naar de plancapaciteit en voortgang woningbouw

Provincies Noord-Holland en Flevoland en de MRA gemeenten

Aan gehele programma bouwen en wonen

Vastgoedmarketing en bredere communicatie over ontwikkelingen op het woondossier in de MRA

Jaarlijks wordt een communicatieplan gemaakt vanuit het programma Bouwen en Wonen

AT5, PROVADA, BouwWoonLeef, Institutionele beleggers, NUL20, Platform Woningcorporaties MRA, Neprom, IVBN, Bouwend Nederland, Holland Metropole

Aan gehele programma bouwen en wonen

15

Ambitie 6: We behouden en (waar mogelijk) versterken de kwaliteit van ons landschap, water en cultuurhistorisch erfgoed Voorgenomen activiteit

Beoogde resultaten

(Beoogde) partners

Draagt bij aan

Geen specifieke activiteiten MRA, anders dan hieronder benoemd. Waar nodig stemt de MRA af met betrokken stakeholders die op dit punt wel activiteiten uitvoeren

nvt

nvt

Landschap als kwetsbare waarde te onderkennen en zoveel mogelijk beschermend te handelen

MRA partners en waterschappen

Landschap mee te laten groeien met de verstedelijking

Opstarten en uitvoeren Programma “GroenBlauw groeit mee” . Specifieke onderdelen voor landschap waarover in het kader van NOVEX MRA afspraken worden gemaakt met het Rijk: - Toekomstkader Amstelscheg

Instandhouding en versterking van de natuur én toegankelijkheid voor inwoners uit ons stedelijk gebied Afspraken over uitvoering van maatregelen in Bestuurlijk Overleg Leefomgeving

- Vergroten Nationaal Park Nieuw Land en verbeteren waterkwaliteit Natuurwaarden en biodiversiteit te versterken

- Groene hoefijzer Nationaal Park ZuidKennemerland en Spaarnwoude - Westeinderscheg (transformatie glastuinbouw, NNN verbindingen, groene verbinding Uithoorn en Aalsmeer) - Amsterdam Bay Area (ecologie MarkermeerIJmeer, groenstructuren Pampushout) Opstellen van een nieuw programma klimaatadaptatie

Nieuwe programma klimaatadaptatie opstellen vanuit water en landschap. Zodra dit programma klaar kunnen de voorgenomen activiteiten nader worden gespecificeerd

Waternet-Waterschappen, provincies Noord-Holland en Flevoland en MRA gemeenten.

Specifieke onderdelen voor waterbeheer, waarover in het kader van NOVEX MRA afspraken worden gemaakt met het Rijk: - Piekwaterberging (o.a. Houtrakpolder)

Regionale afspraken en afspraken met het Rijk voor hoe water en bodem sturend zijn bij de ruimtelijke keuzes die we maken

Rijk, MRA-deelnemers, waterschappen

Water en bodem sturend te laten zijn bij ruimtelijke keuzes

16

- Onderzoek afvoer, beperken verzilting aanleghoogten en calamiteitenpeil ARK/NZK - Toekomstbestendige balgstuwen Haarlemmermeer - Onderzoek zoetwaterbeschikbaarheid i.r.t drinkwater - Waterveiligheid keringen - Pilot financiering klimaatadaptatie - Klimaatbestendig landschap oer-IJ Kennisdeling en afstemming; geen projectmatige actie. Koppeling aan ruimtelijke keuzes

Groeiend besef dat cultuurhistorisch erfgoed een wezenlijk onderdeel is van ons vestigingsklimaat en belangrijk voor de brede welvaart (voor inwoners en bezoekers)

Gemeenten en provincies

Duurzaam en toekomst bestendige bescherming en onderhoud van cultuurhistorisch erfgoed

Geen specifieke MRA acties; aansluiting houden bij o.m. De Groene Stelling, Regiodeal MRA West, PPLG. Wel mogelijke overlap met activiteiten die voor landschap of toerisme en recreatie worden uitgevoerd

nvt

nvt

Toegankelijk maken van landschap en cultuurhistorisch erfgoed voor inwoners en bezoekers

17

Ambitie 7: We willen dat het (inter)nationale toerisme en de recreatiemogelijkheden bijdragen aan de leef kwaliteit van al onze inwoners Voorgenomen activiteit

Beoogde resultaten

(Beoogde) partners

Draagt bij aan

We evalueren ABHZ en vragen een extern bureau om een advies over de toekomst van bezoekersmanagement en vraagsturing binnen de MRA. Op basis hiervan stellen we in Q4 2024 een nieuwe strategie op

Een groter percentage van de verblijfsbezoekers die verblijven in de regio of de regio bezoeken

Amsterdam & Partners, werkgroep marketing (DMO’s), werkgroep toerisme (gemeenten & provincies)

Hogere bestedingen en langer verblijf van internationale bezoekers in de regio (buiten Amsterdam)

We doen een marktruimteonderzoek en evalueren het MRA ontwikkelkader verblijfsaccommodaties en expertteam

Betere spreiding van verblijfsaccommodaties over de MRA

Werkgroep toerisme (gemeenten & provincies)

Spreiding van verblijfsaccomodaties en dagattracties

We starten de werkgroep dagattracties op en maken afspraken over hoe we afstemming van dagattracties op MRA schaal vormgeven

Betere spreiding van dagattracties en over de MRA en een beter afstemming voor onze inwoners

We starten de werkgroep dagattracties op en maken afspraken over hoe we afstemming van dagattracties op MRA schaal vormgeven.

Door middel van het MRA ontwikkelkader verblijfsaccommodaties wordt ingezet op duurzaam toeristisch vastgoed. Door middel van lobby wordt ingezet op verplicht energielabel naar het voorbeeld van kantoren voor toeristisch vastgoed

Ontwikkeling van duurzaam toeristisch vastgoed en verduurzaming van het bestaande vastgoed

Ontwikkelaars, Rijk

Verduurzaming van bestaand en te ontwikkelen toeristisch vastgoed

We starten een project op om kunst & cultuur binnen de MRA aan toerisme te koppelen

Een betere koppeling van toerisme met kunst & cultuur

Gemeenten, culturele instellingen, werkgroep toerisme, werkgroep Kunst, cultuur en erfgoed

Koppeling met kunst en cultuur in de hele regio versterken

Er worden projecten ontwikkeld waarbij regionaal jongeren en mensen werkzaam in “the Culture” in staat worden gesteld zich op het gebied van cultuur verder te ontwikkelen

Meer jongeren hebben de mogelijkheid gekregen hun talent verder te ontwikkelen, en nieuwe kunstvormen hebben de kans gekregen zich verder te ontwikkelen

Ministerie OCW, werkgroep Kunst, cultuur en erfgoed

Stimulering talent ontwikkeling bij jongeren in de culturele sector

De culturele sector wordt meer ingezet bij interventies in het sociaal domein, economie

Cultuur is duurzaam verbonden met andere belangrijke opgaven in de regio, en draagt bij

Werkgroep Kunst, Cultuur en Erfgoed, Team Economie MRA, NOVEX

Verbinding cultuur aan sociale, ruimtelijke en

18

en de woningbouwopgave. We maken regionaal afspraken om hier vorm en invulling aan te geven

aan oplossingen. Bij nieuwe ruimtelijke opgaven worden culturele voorzieningen aan de voorkant meegenomen

brede welvaart opgaven in de MRA

Er wordt onderzoek gedaan naar de bezoekersgroepen van de cultuursector in de regio

Een duidelijk beeld van het bereik van de cultuursector in de MRA en waar lacunes zijn, zodat lokale en provinciale overheden hun beleid gerichter in kunnen zetten, evenals de cultuursector zelf

Werkgroep Kunst, Cultuur en Erfgoed, Amsterdam marketing

Beeld van het bereik van onze culturele infrastructuur

We onderzoeken hoe we culturele sector toegankelijker kunnen maken voor iedereen in de regio

Samenwerking tussen instellingen en overheden wordt gestimuleerd en kennis over (belemmeringen) voor toegang wordt zoveel mogelijk gedeeld. Begin 2025 zal de toolkit hiervoor gereed zijn. Daarnaast worden er pilots opgezet om te experimenteren met brede toegang

Werkgroep Kunst, Cultuur en Erfgoed, cultuursector

Vergroten van de toegankelijkheid van de culturele sector

19

Continue afstemming met de verantwoordelijke partijen. Binnen platform Ruimte volwaardige aandacht voor recreatieruimte (monitoren van de toenemende druk door verdere verstedelijking). Vraagt afstemming in het netwerk, met een belangrijke rol voor de provincies.

Voldoende kwaliteit, kwantiteit en nabijheid van recreatieruimte voor alle inwoners van de MRA.

Provincies, gemeenten, recreatieschappen, publieke en private natuurbeheerders

Bereikbaarheid en instandhouding recreatiegebieden verbeteren & Voor bestaande en nieuwe stedelijke gebieden groene recreatie ruimte nabij (binnen 15 min fietsen) & Ontlasting van gebieden met een te hoge recreatiedruk

We starten in 2025 een werkgroep duurzaamheid en duurzame mobiliteit op om kennis op te doen en acties in werking te zetten voor duurzamer toerisme op MRA schaal

Duurzamer toerisme op MRA schaal, meer gebruik van het OV door toeristen zowel binnen als naar de MRA

Werkgroep toerisme, Amsterdam & Partners, Vervoerregio

(Inter)nationale bezoekers en recreanten meer mogelijkheden geven om gebruik te maken van OV

20

Ambitie 8: We willen dat eenieder zich op een toekomstbestendige en betaalbare wijze kan verplaatsen en dat al het logistieke vervoer duurzaam is. Onze (inter)nationale connectiviteit verduurzamen we Voorgenomen activiteit Beoogde resultaten (Beoogde) partners Draagt bij aan Schaalsprong OV

De gemaakte afspraken rond het doortrekken van de Noord/ Zuidlijn, Zuidasdok, Sluiten Kleine Ring, IJmeerverbinding en OV-SAAL uitvoeren

Gemeenten, Provincies/ Vervoerregio, Het Rijk, NS en ProRail

Digitaliseren binnen mobiliteit t.b.v. de MTB doelen

Smart Mobility oplossingen implementeren ten behoeve van het Multimodaal toekomstbeeld

Rijk, Prov. Noord– Holland, Prov. Flevoland, Amsterdam, Almere en de VRA

Lobby richting Rijk en de EU

Een afgestemde MRA Lobby richting het Rijk en EU, gericht op grote trajecten, zoals Zuidasdok en het doortrekken van de Noord Zuidlijn. Ook kleinere projecten/trajecten in de hele regio krijgen aandacht, binnen het platform Mobiliteit wordt besproken welke jn de lobby worden meegenomen

MRA Platform Mobiliteit, NS, ProRail

Kennisdeling te organiseren rond publieke mobiliteit en een pilot implementeren in de MRA regio

Kennisdeling rond publieke mobiliteit en een pilot implementeren in de MRA regio

Gemeenten, Provincies/ Vervoerregio, Het Rijk

Aanjagen van ontwikkelingen op het gebied van OV en Spoor

Vanuit de MRA worden de verschillende projecten in de regio gemonitord en aangejaagd. Ook wordt de reactie op de dienstregeling van de NS hier opgesteld

NS en ProRail

Vanuit het Platform Mobiliteit en Platform Ruimte wordt het BOL en BO MIRT voorbereid om rijk-regio afspraken te maken rond de ruimtelijke ordening

MRA breed, NS, ProRail, het Rijk

Voorbereiding BO Leefomgeving en BO MIRT

7 principes van het MTB

Investeringen in publieke mobiliteit & Openbaar vervoer (publieke mobiliteit) als wenkend alternatief voor de auto te ontwikkelen

Het meegroeien van het regionale OV en spoor met de verstedelijking & In te zetten op goede alternatieven voor het vliegtuig met internationale treinen ter vervanging van korte en middellange vluchten binnen Europa; & Door ruimte te maken op nationale spoorroutes van en naar de MRA middels het

21

uitvoering geven aan ambities uit het nationaal Toekomstbeeld OV 2040. Herprioritering van Aanleg naar Instandhouding

Er ligt een grote onderhoudsopgave op het gebied van weg en spoor. De MRA werkt hierin samen door middel van de MIRT Coördinatie

Provincies, Gemeenten, ProRail, Rijkswaterstaat

Het minimaal gelijkhouden van de kwaliteit van het wegennetwerk

Mobiliteitsrechtvaardigheid

De uitrol van instrumentarium en aanpassingen om mobiliteitsrechtvaardigheid te implementeren

Het Rijk, TNO, Belangenorganisaties, Gemeenten, Provincies, Vervoerregio en Amsterdam Smart City

Te zorgen dat het aandeel van het besteedbaar inkomen dat mensen kwijt zijn aan reizen redelijk blijft

MRA Doorfietsroutes

De MRA Doorfietsroutes zijn nu bekend en worden nu uitgevoerd. De MRA monitort dit

Provincies, Gemeenten, Vervoerregio

Verbetering van het fietsnetwerk en fietsgebruik

Fiscale maatregelen implementeren om de mobiliteit te sturen. En moeilijke gesprekken, zoals parkeerbeleid regionaal bespreekbaar krijgen

Betere afspraken over fiscale maatregelen

Gemeenten, Provincies/ Vervoerregio, Het Rijk

Gedragsbeïnvloeding met het mijden en spreiden van de spits

Het uitvoeren van de acties van de regionale agenda stadslogistiek en multimodaal netwerk goederenvervoer, zoals de ontwikkeling stedelijke logistieke hubs

Logistiek

Gemeenten, Provincies/ Vervoerregio, De haven van Amsterdam, Het Rijk en Rijkswaterstaat

Het bundelen van stromen bevorderen en stimuleren passende, schone en veilige logistiek & Optimaal benutten van de mogelijkheden van water, spoor en buisleidingen en de benodigde infrastructuur op orde te brengen, ook voor goederenvervoer; & De betrouwbaarheid van het goederenvervoer te borgen en een laadinfrastructuur voor de logistieke sector te realiseren in de MRA

22

Monitoren en aanjagen van duurzame en gezondheidsbevorderende mobiliteitsmaatregelen

Gemeenten binnen de MRA helpen met het implementeren van mobiliteitsmaatregelen (ter bevordering van duurzaamheid en/of gezondheid). Ook gericht op verbeteringen in concrete projecten/ op specifieke trajecten (te bepalen in platform Mobiliteit)

Gemeenten, Provincies, Vervoerregio en het Rijk

Minimalisering van de hoeveelheid fijnstof en geluidsoverlast als gevolg van mobiliteit

De MRA zal geen uitvoering geven aan het onderwerp verkeersveiligheid

Op dit moment werken de verschillende instanties hard aan verkeersveiligheid. Hier is ook een eigen overlegstructuur binnen. Hierdoor werkt de MRA niet meteen aan verkeersveiligheid

Provincies en de Vervoerregio Amsterdam

Het aantal gewonden en doden als gevolg van deelname aan het verkeer te laten dalen

23