D bijlage 3, Kadernota 2023 GGD ZW, voorlopig vastgesteld voor zienswijze

Kadernota 2023 1 Kadernota 2023

Algemeen Bestuur | 10 maart 2022 | ter zienswijze 2020.1.0

2 Kadernota 2023 2020.1.0

Inhoudsopgave INLEIDING ................................................................................................................................... 4 1.

GGD 3.0: naar een toekomstbestendige publieke gezondheidszorg ............................................ 5

2.

VERWERKING 1e BEGROTINGSWIJZIGING 2022 ...................................................................... 6

3.

2.1

Rijksvaccinatieprogramma ........................................................................................... 6

2.2

Prenataal Huisbezoek (PHB) ......................................................................................... 6

2.3

Toename geboortes in de regio in 2021 ........................................................................ 6

DE FINANCIËLE KADERS, UITGANGSPUNTEN EN MEERJARENPERSPECTIEF .............................. 7 3.1

De financiële uitgangspunten ....................................................................................... 7

3.2

Autonome ontwikkelingen ............................................................................................ 7

3.3

Geprognosticeerd financieel meerjarenperspectief ......................................................... 7

3.4

Geprognotiseerde bijdrage per gemeente ..................................................................... 8

3 Kadernota 2023 2020.1.0

INLEIDING ___________ Hierbij bieden wij u de beleidsarme kadernota 2023 van GGD Zaanstreek-Waterland aan. De kadernota vormt daarmee tevens de opmaat voor de programmabegroting 2023. Op hoofdlijnen worden de nieuwe inhoudelijke en financiële ontwikkelingen geschetst binnen de taken die van invloed zijn op de taakuitoefening van de GGD binnen de gemeenschappelijke regeling (GR). In maart 2022 vinden de gemeentelijke verkiezingen plaats. Deze kunnen van invloed zijn voor de uitvoering van de programmabegroting in 2023. De nieuwe collegeprogramma’s hebben invloed op de taakuitvoering van de GGD. De COVID-19 pandemie heeft de discussie op gang gebracht over de noodzaak van het versterken van de preventieve gezondheidszorg. Hierbij adviseert het Verweij Jonker instituut om fors te investeren in de publieke gezondheid. Dat is volgens het door hen uitgebrachte advies nodig om beter voorbereid te zijn op toekomstige gezondheidscrises en om te zorgen voor een gezonde en weerbare samenleving. De infectieziektebestrijding moet worden versterkt, evenals de aanpak van preventie en gezondheidsbescherming. Deze discussie en het advies kan in de toekomst gaan leiden tot andere prioriteiten binnen de publieke gezondheidszorg. De COVID-19 pandemie is nog in volle gang en de inzet van de GGD in de bestrijding van deze pandemie is substantieel.

In het meest verreikende scenario wordt er vanuit gegaan dat in 2022 nog volop aandacht wordt besteed aan de bestrijding van deze pandemie. Wat de doorwerking in 2023 zal zijn, valt nu nog niet in te schatten. Een effect op het takenpakket van de GGD in 2023 valt niet uit te sluiten. Algemeen Bestuur GGD Zaanstreek-Waterland Februari 2022

4 Kadernota 2023 2020.1.0

1. GGD 3.0: naar een toekomstbestendige publieke gezondheidszorg ___________ Sinds de decentralisaties in 2015 is er binnen gemeenteland veel veranderd: het zorglandschap is veranderd, de zorg is dichter bij de gezinnen georganiseerd en de verantwoordelijkheid van de gemeenten is groter geworden. De gemeenten hebben nu breed zicht op en verantwoordelijkheid voor het totale pakket van zorg. Er wordt steeds meer ingezet op preventie en gemeenten zijn meer met ketenpartners in het veld samen aan het werk. Dit vraagt om een andere manier van werken dan dat we altijd gewend zijn geweest, van de gemeenten en daarmee ook van de partners. Een belangrijke partner van de gemeente is de GGD Zaanstreek-Waterland die namens de zeven gemeenten verantwoordelijk is voor de uitvoering van de Wet publieke gezondheid. In de regio Zaanstreek-Waterland vormen zeven gemeenten samen de Gemeenschappelijke Regeling (GR) GGD Zaanstreek-Waterland. In de regio wordt ingezet op gezond en fit houden van alle inwoners. De GGD heeft in de afgelopen jaren meerdere taken in uitvoering. Zowel wettelijke taken zoals bijvoorbeeld aanpak COVID-19, Veilig Thuis en Jeugdgezondheidszorg als niet wettelijke taken. Tijdens de bestrijding van de COVID-19 pandemie heeft de GGD zijn waarde laten zien en met man en macht gewerkt aan het zoveel mogelijk beperken van de schade die het virus direct en indirect aanricht.

Alle deelnemende gemeenten vinden het belangrijk om hun blik over het bestrijden van de COVID-19 heen te werpen en verder in de toekomst te kijken. Het Algemeen Bestuur van de GGD Zaanstreek-Waterland heeft in 2020 de wens uitgesproken om een nadere analyse naar het toekomstbestendig maken en houden van de GGD op te stellen en de organisatie en de samenwerking daarnaar in te richten. Om deze analyse te maken is het project GGD 3.0 gestart. Het project wordt vanuit de gemeenten uitgevoerd samen met de GGD. Bij de kadernota 2022 en de raadsinformatiebrief van oktober 2021 bent u daarover reeds geïnformeerd. Op dit moment vindt de uitwerking van GGD 3.0 plaats. In de kadernota 2022 is aan u een aantal ontwikkelingen, in bijzonder die op het vlak van de bedrijfsvoering, gepresenteerd. Deze ontwikkelingen zijn nog altijd actueel. Daarnaast is het aantal meldingen voor het Meldpunt en Advies Bijzondere Zorg structureel hoger dan de 605 meldingen waarop de begroting enige jaren geleden is vastgezet. In de afgelopen jaren wordt dit aantal structureel overschreden. In 2021 zijn er meer dan 1.000 meldingen behandeld. Deze toename is toe te schrijven aan de wachtlijsten voor behandeling in de GGZ.

De bovenstaande ontwikkelingen worden meegenomen in het project GGD 3.0 waarbinnen op een toekomstbestendige wijze invulling – zowel inhoudelijk als financieel – wordt gegeven aan het gewenste niveau van publieke gezondheidszorg. Tegelijkertijd met deze kadernota wordt een raadsinformatiebrief betreffende de stand van zaken GGD 3.0 meegestuurd. Hierin zal ingegaan worden op de uitkomsten van de financiële analyse. Dit kan financiële gevolgen hebben.

5 Kadernota 2023 2020.1.0

2. VERWERKING 1e BEGROTINGSWIJZIGING 2022 ___________ Samen met deze kadernota 2023 wordt aan u de 1 e begrotingswijziging 2022 aangeboden. Bij het vaststellen van deze begrotingswijziging wordt de op 8 juli 2021 vastgestelde meerjarenbegroting 2022-2025 gewijzigd. Deze wijziging betekent ook een aanpassing voor de jaren 2023 en volgende, en wordt als zodanig ook in deze kadernota als een autonome ontwikkeling opgenomen. Het betreft de onderdelen Rijksvaccinatieprogramma, Prenataal Huisbezoek en het extra aantal geboorten. Hieronder wordt kort op alle drie de onderdelen ingegaan.

2.1 Rijksvaccinatieprogramma Het Rijksvaccinatieprogramma is in 2019 gedecentraliseerd naar de gemeenten. Op dat moment is het in het gemeentefonds opgenomen bedrag aan de begroting van de gemeenschappelijke regeling GGD toegevoegd. Vanaf 2019 is het aantal vaccinaties in het Rijksvaccinatieprogramma uitgebreid. Ook hiervoor ontvangen de gemeenten middelen in het gemeentefonds. Deze middelen zijn ieder jaar apart aan de gemeenten gefactureerd omdat het geen onderdeel was van de vastgestelde begroting. In 2022 is er wederom sprake van twee uitbreidingen, namelijk de meningokokken vaccinatie (MenACWY) op de leeftijd van 14 jaar en de HPV vaccinatie voor jongens. Het is zinvol om alle toevoegingen aan het Rijksvaccinatieprogramma sinds 2019 in één keer onder te brengen in de gemeenschappelijke regeling. Tevens is u bij deze begrotingswijziging voorgelegd om in te stemmen met het standaard kunnen opnemen van de uitbreiding van het Rijksvaccinatieprogramma binnen de gemeenschappelijke regeling, zodat hiervoor niet steeds een begrotingswijziging nodig is.

2.2 Prenataal Huisbezoek (PHB) In juni 2021 is het voorstel tot wijziging van de Wet publieke gezondheid, waarbij gemeenten de taak krijgen om een prenataal huisbezoek aan te bieden aan zwangere vrouwen en/of gezinnen in een kwetsbare situatie binnen hun gemeente, aangenomen. De gemeente moet deze taak per 1 juli 2022 opdragen aan dezelfde organisatie die voor de gemeente de Jeugdgezondheidszorg uitvoert. Bij de verdeling van middelen via het gemeentefonds, wordt er door het Rijk geschat dat circa 16% van de zwangeren een prenataal huisbezoek krijgt aangeboden. De middelen die er mee gepaard gaan worden toegevoegd aan het gemeentefonds en staan gespecificeerd in de meicirculaire van 2021. Zowel bij het Rijksvaccinatieprogramma, als bij het prenataal huisbezoek is er sprake van het doorzetten van vergoedingen uit het gemeentefonds aan de GGD ten behoeve van de gemeenschappelijke regeling. Het betreft een financiële uitbreiding waarvoor de gemeente financiële middelen uit het gemeentefonds krijgt.

2.3 Toename geboortes in de regio in 2021 In de begroting van 2022 is extra financiering opgenomen in verband met de grote toename van kinderen vanaf 2016. Omdat de financiering van de Jeugdgezondheidszorg was vastgesteld op het aantal geboortes in 2015, was er een financieel knelpunt ontstaan dat bij de kadernota 2022 is opgelost. Daarbij is uitgegaan van ongeveer 200 extra geboortes ten opzichte van 2015. In 2021 was er sprake van een geboortegolf, waardoor er een extra toename van het aantal geboortes ten opzichte van 2015 met 435 is. Dit betekent dat er 235 meer kinderen gebruik maken van de Jeugdgezondheidszorg dan waarmee in de vastgestelde begroting 2022 rekening is gehouden.

6 Kadernota 2023 2020.1.0

3. DE FINANCIËLE KADERS, UITGANGSPUNTEN EN MEERJARENPERSPECTIEF ___________

3.1 De financiële uitgangspunten In de kadernota worden de uitgangspunten voor de op te stellen programmabegroting 2023-2026 opgenomen en vastgesteld. De financiële uitgangspunten hebben betrekking op de taken van de programma’s: Programma 1: Monitoren, signaleren en adviseren Programma 2: Uitvoerende taken gezondheidsbescherming Programma 3: Publieke gezondheid bij rampen en crises Programma 4: Toezicht Meerjarenperspectief vastgestelde begroting 2022-2025 De basis voor de kadernota 2023 vormt het meerjarenperspectief zoals opgenomen in de op 8 juli 2021 vastgestelde programmabegroting 2022. Het gepresenteerde meerjarenbeleid in de begroting 2022 is als volgt: Financieel meerjaren perspectief Begrotingssaldo, vastgesteld op 8 juli 2021 (Algemeen Bestuur)

2022 € 13.853.613

2023

2024

2025

€ 13.979.497 € 14.129.806 € 14.322.048

Meerjarige begroting De begroting 2022 wordt meerjarig opgesteld, te weten over de jaren 2022-2025. In deze kadernota worden de gevolgen van autonome ontwikkelingen geschetst. Deze worden in de begroting binnen de financiële kaders van de vastgestelde kadernota, gedetailleerd uitgewerkt.

3.2 Autonome ontwikkelingen Loonindex Sinds 31 januari van dit jaar is een nieuwe cao van kracht geworden. Deze cao heeft een looptijd van 1 januari 2021 tot 1 januari 2023. Voor de ontwikkeling van de salarissen is overeengekomen dat de salarissen met 1,5% stijgen in december 2021 en met 2,4% in april 2022. Verder leidt de stijging van de pensioenpremie tot hogere loonkosten. De premiestijging van het werkgeversdeel van de pensioenpremie bedraagt ongeveer 1,5%. De verwachting is dat de stijging van de pensioenpremie voor 2023 gelijk zal zijn aan die van 2022.

Prijsindex De prijzen voor energie stijgen hard. De GGD verwacht dat dit tot uitdrukking zal komen in hogere prijzen. De verwachting is dat de toegepaste stijging van 1% in het meerjarenperspectief niet voldoende zal zijn om de stijging in de kosten te kunnen dekken. Hierom is besloten de kosten van het materiaal met 1,5% extra te laten stijgen ten opzichte van het meerjarenperspectief 2022.

3.3

Geprognosticeerd financieel meerjarenperspectief

In onderstaande tabel is samengevat het financieel meerjarenperspectief weergegeven. Basis hiervoor is de vastgestelde begroting 2022 (onderdeel A) en de (onontkoombare) autonome ontwikkelingen (onderdeel B).

7 Kadernota 2023 2020.1.0

Financieel meerjaren perspectief A Begrotingssaldo, vastgesteld op 8 juli 2021 (Algemeen Bestuur)

2022 €

13.853.613

B Nieuw beleid

2023 €

13.979.497

2024 €

14.129.806

2025 €

14.322.048

€

-

€

-

€

-

Loonindex

€

354.298

€

357.841

€

361.419

Prijsindex

€

40.000

€

40.400

€

40.804

€

173.512

€

175.247

€

177.000

€

368.594

€

372.280

€

376.003

€

936.404

€

945.768

€

955.226

Algemeen

Jeugdgezondheidszorg Toename geboortes Rijksvaccinatieprogramma/Prenataal huisbezoek C Autonome ontwikkelingen

Bijdrage gemeenschappelijke regeling

€ 13.853.613

€ 14.915.901

€ 15.075.574

€ 15.277.274

3.4 Geprognotiseerde bijdrage per gemeente Onderstaand wordt inzicht gegeven in de geprognotiseerde bijdrage voor 2023. Voor de gemeentelijke bijdrage 2023 wordt bij de kadernota 2023 uitgegaan van de definitieve inwonersaantallen op 1 januari 2021 (t-2) en de definitieve inwonersaantallen 0-18 op 1 januari 2021 conform besluit van het Algemeen Bestuur op 13 juli 2017. De bijdrage Meld- en Adviespunt bijzondere zorg wordt bepaald op basis van het gemiddelde aantal meldingen t-2 tot t-4. Programma 1 MSA

Programma 2 AGZ

Programma 2 MGZ

Programma 2 JGZ 0 tot 18

Geprognotiseerde bijdrage 2023

Edam Volendam

125.609

153.240

89.099

1.184.114

1.552.061

Landsmeer

40.054

48.865

30.082

404.776

523.777

Oostzaan

33.556

40.938

13.310

313.794

401.599

Purmerend

317.911

387.844

374.941

2.826.176

3.906.872

Waterland

59.957

73.147

42.870

563.277

739.251

Wormerland

56.567

69.010

45.729

493.057

664.364

Zaanstad

543.402

662.939

677.271

5.244.368

7.127.978

Totaal

1.177.056

1.435.983

1.273.302

11.029.563

14.915.901

8 Kadernota 2023 2020.1.0

9 Kadernota 2023 2020.1.0