c-ontwerponderbouwing-leeghwaterpark
Tekst van het document
Ontwerponderbouwing Opwaardering Leeghwaterpark Definitief ontwerp 7 januari 2025
2 Definitief ontwerp Leeghwaterpark
Colofon 7 januari 2025
Opdrachtgever
Gemeente Purmerend Purmersteenweg 42 1441 DM Purmerend Opdrachtgever: Projectteam:
(ambtelijk opdrachtgever opwaardering Leeghwaterpark) (Projectmanager Leeghwaterpark) (technisch manager) (omgevingsmanager) (manager projectbeheersing)
Opdrachtnemer
Harmenkaag 11 1741 LA Schagen 0224 299346 buro@mienruys.nl Ontwerpteam:
(projectleider) (landschapsarchitect) (ontwerper/junior projectleider) (technisch tekenaar)
Definitief ontwerp Leeghwaterpark 3
Inhoud Inleiding Visie Bewonersparticipatie Definitief ontwerp Recreatielint Purmerenderweg Verharding Autoverkeer Fietspaden Wandelpaden Parkeerterrein
Entrees van het park Water
Vergroten en dempen wateroppervlak Natuurvriendelijke oevers Oeverbeschoeiing Verbeteren doorstroming Verbetering waterkwaliteit Waterbufferend vermogen Watermanagement
Groen
Bomen Bosschages Cultuurlijke beplanting Grasvegetaties
Evenementenweide (Kunst)objecten Bruggen Straatmeubilair Verlichting en bebording Invulling kralen langs recreatielint
Kraal 7: Nieuwe koepel Kraal 3: Natuurlijk spelen Kraal 4a: Openbare speelplaats Kraal 8: Natuurlijk spelen Kraal 1: Locatie PumpTrack Kraal 4b: Buitensporttoestellen Kraal 5: Multifunctioneel sportveld, Teqball en pannakooi Kraal 6: Zitplek aan het water met schaak- en damtafels
Honden in het park
Kraal 2: Hondenuitrenveld zuid Kraal 9: Hondenuitrenveld noord
Bijlagen Bijlage 1 Kaders Parkenplan Bijlage 2 Beheervisie groen Bijlage 3 Assortiment beplanting Nieuwe bomen Cultuurlijke beplanting recreatielint Cultuurlijke beplanting zitplek aan het water Cultuurlijke beplanting voorjaarsbollen Cultuurlijke beplanting bebouwingscluster Bijlage 4 Hondenuitrenveld noord Bijlage 5 Hondenuitrenveld zuid
4 4 5 7 8 14 20 21 21 21 21 22 24 25 26 26 26 26 26 27 28 29 33 35 41 42 44 46 48 50 52 54 56 58 60 62 64 66 68 70 72 74 77 77 79 80 80 82 88 89 90 92 93
4 Definitief ontwerp Leeghwaterpark
Inleiding De gemeente Purmerend heeft Buro Mien Ruys gevraagd een nieuw ontwerp voor het Leeghwaterpark te maken. In het kader van het ‘Parkenplan Purmerend 2021-2040’ worden de parken van Purmerend opgewaardeerd: ‘Door de klimaatontwikkelingen, de noodzaak voor biodiversiteit, de verdichtingsopgave, maar ook door verandering in wensen van gebruikers en hun behoefte om de drukte van de stad te ontvluchten en te bewegen, wordt de noodzaak van kwalitatief goede groene en recreatieve plekken belangrijker. Parken worden steeds meer gezien als de ‘Parels van de stad’. Ze worden gebruikt voor ontspanning, beweging en ontmoeting en dienen als belangrijk middel voor het tegengaan van hittestress in de stad, voor het vasthouden en bergen van water en voor ecologie. Daarom willen we de parken voor 2040 op orde hebben.’ (Bron: Parkenplan Purmerend 2021-2040) In het Parkenplan zijn algemene kaders opgenomen voor de parken in Purmerend en specifieke kaders voor het Leeghwaterpark. Deze kaders vormden samen met de gesprekken met gebruikers en stakeholders de basis voor de visie en het ontwerp. De kaders uit het Parkenplan zijn terug te vinden in bijlage 1.
•
•
•
een eenduidig en herkenbaar element binnen het gehele park. De huidige ruimtelijke driedeling die het park kent, als gevolg van de twee fietspaden die het park doorsnijden, wordt minder sterk gemaakt. Door een nieuwe verbindende zichtlijn te creëren in noordzuidelijke richting wordt de grootsheid van het park zichtbaar. Het noordelijk deel van het park wordt meer betrokken bij de rest van het Leeghwaterpark, zowel ruimtelijk als programmatisch. Tegelijkertijd blijft er sprake van een zonering in het park, namelijk een rustiger noordelijk deel en een actiever zuidelijk deel, waar ook de evenementen plaatsvinden. De waterpartijen vormen een natuurlijke buffer tussen deze twee zones. Langs de randen van het park wordt een boskraag ontwikkeld waarmee de contouren van het park worden aangezet. Voor parkbezoekers wordt het zo duidelijk of men zich binnen of buiten het Leeghwaterpark bevindt.
Visie Buro Mien Ruys is na een uitvoerige analyse van de huidige situatie en gesprekken met gebruikers en stakeholders van het park tot een visie voor het toekomstige Leeghwaterpark gekomen. Deze visie bestaat uit een aantal hoofdonderdelen: •
Locatie Leeghwaterpark in Purmerend
Een nieuw verbindend recreatielint die van het park één geheel maakt en de verschillende gebouwen, objecten en voorzieningen met elkaar verbindt als ‘kralen aan een ketting’. Het recreatielint vormt qua materialisatie en groenstructuur
Directe omgeving Leeghwaterpark
Definitief ontwerp Leeghwaterpark 5
Bewonersparticipatie Binnen deze visie en hoofdstructuur is vervolgens door middel van een uitvoerig bewonersparticipatieproces input verzameld voor de verdere uitwerking van de visie middels een enquête en bewonersavonden.
opmerkingenkaarten ingevuld waarvan de input is verwerkt. Alle antwoorden, informatie en ideeën uit de enquêtes en opmerkingenkaarten zijn geanalyseerd en hebben geleid tot de definitieve invulling van de kralen.
De digitale enquête is 294 keer ingevuld. Daarnaast is een papieren enquête aangeboden tijdens de bewonersavond op maandag 18 maart 2024. Tijdens de vier participatiemomenten zijn tevens
Diverse ‘kralen’ verbonden door recreatielint Lengte recreatielint ca. 1600m
Rust en reuring
Purmerdijk Purmer-Noord
Wheermolen
eli ati
Water als buffer
Re
cre
Centrum
nt
Rust en groen
Ambachtenbuurt Sport, spel en levendigheid
Waterlandlaan Purmerbos
Purmer-Zuid
Eén ruimtelijk geheel
Boskraag als herkenbare parkrand
Buiten Binnen
6 Definitief ontwerp Leeghwaterpark
Invulling lege kralen na bewonersparticipatie
* *
Aanwezige en blijvende voorzieningen/gebouwen A Leeghwaterbad, horecapunt, toilet B Amfitheater C Kinderboerderij de Ridder D Speeltuin de Speelkraam E Skatepark F Boeddhistische tempel G Kinderdagverblijf de Bereboot H Kerk de Doortocht I Evenementenweide P1 Parkeerterrein Leeghwaterbad, fietsparkeren P2 Parkeerterrein bebouwingscluster
Nieuwe functies 1. PumpTrack naast skatepark 2. Omheind hondenuitrenveld zuid 3. Natuurlijk spelen 4. Openbare speelplaats 4a Buitensporttoestellen 4b 5. Multifunctioneel sportveld en pannakooi 6. Plek aan het water met schaaktafels 7. Vernieuwde koepel 8. Natuurlijk spelen 9. Omheind hondenuitrenveld noord
* Natuureilanden (ecologisch rustgebied, niet toegankelijk)
Definitief ontwerp Leeghwaterpark 7
Overzichtskaart definitief ontwerp Schaal 1:2000
Definitief ontwerp De visie en het schetsontwerp zijn aan de hand van de resultaten van het participatieproces en feedback van de stakeholders en gemeente verder uitgewerkt tot een voorlopig ontwerp. Vervolgens is het voorlopig ontwerp uitvoerig getoetst door de gemeente. De input van de toetsronde is verwerkt in het definitief ontwerp wat nu voor u ligt. De verschillende hoofdonderdelen waaruit het definitief ontwerp bestaat worden in dit document verder toegelicht waaronder:
• • • • • • • • • •
het recreatielint; de Purmerenderweg; het totale paden- en fietsstelsel; de entrees van het park; het netwerk van waterpartijen en -gangen; de groenstructuur; de evenementenweide; de bruggen; het straatmeubilair; de verdere invulling van de parkkralen.
8 Definitief ontwerp Leeghwaterpark
Recreatielint
Overzicht recreatielint
A A’
Definitief ontwerp Leeghwaterpark 9
Detail recreatielint Schaal 1:250
Het recreatielint zorgt voor meer eenheid in het park en meer verbinding tussen het noordelijk en zuidelijk deel van het park. Het heeft een herkenbaar en eenduidig profiel. De Roald Helmroute wordt geïntegreerd in het nieuwe recreatielint. Om de 100 meter wordt de afstand aangegeven door middel van een markering op het asfalt van het fietspad. De start is bij de ingang van het Leeghwaterbad. In totaal is de Roald Helmroute 1600 meter. Het recreatielint bestaat uit een ‘langzaam’ en ‘snel’ deel. Het wandeldeel is 1,80 meter breed, het fiets- en skeelerpad is 3 meter breed. Deze twee stroken komen soms bij elkaar en soms splitsen ze. Hier zijn verschillende redenen voor: • Door het splitsen kunnen zo veel mogelijk bestaande bomen behouden blijven. • Het geheel oogt speelser en minder massief. • Het voorkomt dat fietsers de langzame strook gebruiken. • Het splitsen biedt ruimte voor bloemrijke, robuuste plantvakken die bijdragen aan de herkenbaarheid van het lint.
•
•
•
Binnen deze plantvakken worden om de 150-200 meter parkbankjes geplaatst, waarmee aangename verblijfsplekken langs het lint in het groen worden gecreëerd. Langs het lint komen er naast de fietsparkeerplek bij het zwembad verspreid door het park nog vier extra fietsparkeerplekken. Vanaf het lint worden de diverse bestaande en nieuwe kralen ontsloten, de toegankelijkheid van alle faciliteiten en voorzieningen in het park wordt zo aanzienlijk verbeterd.
Referentie aanduiding afstand Roald Helmroute.
12 Definitief ontwerp Leeghwaterpark
Recreatielint
Profiel A-A’ 1:100 gesplitst (zie overzichtstekening pag. 8)
Fietsparkeren: houten fietsnietjes
Fietspad: zwart asfalt
Parkbankjes: Grijsen Notaris
Wandelpad: asfalt met slijtlaag zandkleurig
A A’
Recreatielint
Principeprofiel 1:100 samengevoegde situatie
Definitief ontwerp Leeghwaterpark 13
Recreatielint
14 Definitief ontwerp Leeghwaterpark
Purmerenderweg
Overzicht Purmerenderweg
Nieuwe zichtlijn in lengterichting park
B
B’
Ligging recreatielint
Definitief ontwerp Leeghwaterpark 15
Detail Purmerenderweg Schaal 1:250
Bestaande brug
In verband met essentaksterfte zijn de essen langs de Purmerenderweg gekapt in het najaar van 2024. De nieuwe bomen langs de Purmerenderweg worden in dit ontwerp meegenomen. De Purmerenderweg krijgt een nieuw profiel met naast het fietspad een voetpad. Zo wordt het ook voor voetgangers een aangename en veilige looproute door het park. Het profiel van de Purmerweg ter hoogte van de begraafplaats wordt in het park doorgezet met aan de noordzijde het voetpad. Langs het voetpad worden op diverse plekken bankjes geplaatst. De nieuwe laan wordt iets breder aangeplant met nieuwe toekomstbestendige laanboomsoorten met een onderlinge boomafstand van 10 meter. Zo krijgen de nieuwe bomen voldoende ruimte om uit te groeien tot volwassen bomen van de eerste grootte (hoger dan 15 meter). Het gekozen assortiment laanbomen wordt verderop in dit document toegelicht.
De beschoeiing aan weerszijden van de grondwal wordt iets hoger gemaakt om zo een 1:3 talud te kunnen realiseren. Het dijkje waarop de Purmerenderweg ligt wordt zo benadrukt. Het contrast met de natuurvriendelijke oevers wordt versterkt. Waar het recreatielint de Purmerenderweg kruist wordt het recreatielint onderbroken. De Purmerenderweg zal het recreatielint doorkruisen qua verharding en daarmee dus voor fietsers een voorrangsweg blijven. Het fietspad blijft rood asfalt. Het nieuwe voetpad wordt in betontegels uitgevoerd vanwege de bereikbaarheid van de ondergrondse kabels en leidingen.
18 Definitief ontwerp Leeghwaterpark
Purmerenderweg Profiel B-B’ 1:100
Nieuwe toekomstbestendige laanbomen
B
Fietspad: rood asfalt
Wandelpad: betontegels
Beschoeiing
B’
-4,30
-4,00
1:3
1:3
Data -3,50 Wortelscherm
-5,18
OV -3,50
Purmerenderweg huidige situatie
4.50 nieuw fietspad asfalt
Schaal 1:100 Beschoeiing
0.85 0.30
Wortelscherm
-4,00
-4,30 Gas -3,55 Definitief ontwerp Leeghwaterpark 19 Elektriciteit (MS/LS 2x) -3,50/-3,80
-
1.80 wandelpad rijwielpadband 40/120x250
Beschoeiing opsluitband 100x200
warsprofiel B-B' nieuwe situatie Purmerenderweg
haal 1:100
-4,00 fundering bestaand fietspad (indicatief)
Data -4,36
-5,18
-4,30
Gas -3,55
OV -3,43
MS -4,31
-
LS 2x -4,38
warsprofiel B-B' huidige situatie Purmerenderweg
haal 1:100
1
2
3
4
5
20 Definitief ontwerp Leeghwaterpark
Verharding
Overzicht verhardingstypes
hondenuitrenvelden, schelpen zwart
Definitief ontwerp Leeghwaterpark 21
Autoverkeer Er is sprake van beperkt autoverkeer aan de randen van het park om de parkeerterreinen te bereiken. Ten behoeve van bevoorrading van het zwembad, de kinderboerderij, de speeltuin en de evenementen is het recreatielint deels incidenteel toegankelijk voor vrachtverkeer. Hiervoor worden op diverse plekken grasbetontegels aangelegd, waarmee beschadiging aan de evenementenweide wordt geminimaliseerd. Fietspaden Het fietspadennetwerk in het park sluit aan op de huidige fietspaden in de randen. Alle bestaande routes blijven in iets aangepaste vorm aanwezig. Een deel van het recreatielint functioneert ook als officieel fietspad, inclusief markering, bebording en verlichting. In het noordelijk deel van het park zorgt het recreatielint ook voor verbeterde bereikbaarheid voor fietsers. Het recreatielint heeft een 3 meter breed fietspad van zwart asfalt. De overige fietspaden worden uitgevoerd in zwart asfalt, met uitzondering van de Purmerenderweg. Wandelpaden Het wandelpadennetwerk wordt versterkt met het doorgaande wandelpad van het recreatielint (asfalt met zandkleurige slijtlaag). De Roald Helmroute wordt geïntegreerd in het nieuwe recreatielint. Tussen het recreatielint komen verbindingswandelpaden (asfalt met zandkleurige slijtlaag), zodat het mogelijk is om kleinere rondjes te lopen. Binnen de twee aangewezen hondenuitrenvelden liggen schelpenpaden.
Langs de randen van het park liggen op diverse plekken informele maaipaden.
Parkeerterrein Vanaf de Van Osweg zijn twee parkeerterreinen bereikbaar die langs de rand van het park liggen. Het grootste parkeerterrein ligt bij het Leeghwaterbad. Het tweede kleinere parkeerterrein ligt bij de Boeddhistische tempel, het kinderdagverblijf en de kerk (het bebouwingscluster). De toegangsweg naar het parkeerterrein bij het Leeghwaterbad valt ook buiten de scope van dit project. Het parkeerterrein bij het bebouwingscluster wordt herstraat waarbij de aanwezige betonstraatstenen worden hergebruikt. Met behoud van de gezonde bestaande bomen heeft het parkeerterrein een nieuwe indeling gekregen. Voor alle wegen en paden geldt dat ze op een veilige, logische en aantrekkelijke manier worden aangehecht op de bestaande verharding aan de randen van het park. In het geval van dit park gebeurt dat met name ter hoogte van diverse bruggen en viaducten.
Fietspaden zwart asfalt
Betonnen stapelementen
Grasbetontegels langs paden t.b.v. incidenteel zwaar verkeer
Nieuwe overige fietspaden tussen recreatielint en bestaande fietspaden. Materiaal: rood asfalt
Wandelpaden asfalt met slijtlaag zandkleur
Wandelpaden hondenuitrenvelden: schelpen
Voetpad 30x30 cm tegels
Informele maaipaden
22 Definitief ontwerp Leeghwaterpark
Entrees van het park
Overzicht type entrees van het park Mogelijk toekomstige fietsbrug
Bruggen Viaducten
Informele entrees naastgelegen wijk Ligging recreatielint Ligging Purmerenderweg
Fietsbrug
Brug
Viaduct
Viaduct
Viaduct
Definitief ontwerp Leeghwaterpark 23
De fysieke entrees van het park liggen op de parkranden gevormd door de Purmerdijk, de IJsselmeerlaan en de van Osweg, die alledrie verhoogd in het landschap liggen. Het hoogteverschil wordt overbrugd door middel van aanzienlijke taluds. Het park begint in veel gevallen gevoelsmatig pas na deze taluds, waar het recreatielint ligt. De verschillende type (fysieke) entrees van het park worden hieronder toegelicht. Aan de kant van de Purmerdijk worden de entrees van het park gevormd door bruggen die buiten de scope van dit project vallen. Bij de herontwikkeling van Wheermolen Oost wordt onderzocht of een extra fietsbrug over de Purmerringvaart haalbaar is. De drie viaducten aan de zuid- en oostzijde vormen belangrijke entrees naar het Leeghwaterpark vanuit de Purmer-Zuid en Purmer-Noord. De viaducten ogen momenteel grauw. Daarom is een vriendelijkere uitstraling van deze viaducten gewenst. Er wordt gekeken hoe de viaducten elk een eigen kenmerkende uitstraling kunnen krijgen, die de identiteit van het Leeghwaterpark versterkt. Dit kan bijvoorbeeld door street-art. Deze eventuele street-art wordt voorzien van een anti-graffiti coating.
Referentiebeeld street-art (Jan Stel)
De entrees langs de Van Osweg worden door extra bruggen beter verbonden met het padenstelsel in het park. Entreebrug Purmerdijk
Informele entree langs Van Osweg
24 Definitief ontwerp Leeghwaterpark
Water Overzicht water
-4.34
-3.47 -0.30
-3.47
-3.47 -3.47 -3.66
-3.66
-4.34
-4.34
-4.34
-0.30 Gemaal
-4.34
-4.34
RECREATIELINT en PURMERENDERWEG Ligging recreatielint Ligging Purmerenderweg
Definitief ontwerp Leeghwaterpark 25
Vergroten en dempen wateroppervlak Om het waterbufferende vermogen van het Leeghwaterpark te vergroten wordt er extra wateroppervlak gecreëerd. De grondwal, die momenteel twee waterpartijen in het midden van het park scheidt, wordt smaller gemaakt. Daardoor ontstaan grotere waterpartijen.
Damwand met stuw
Nieuwe beschoeiing
Ter hoogte van het Leeghwaterbad wordt de waterinham gedempt om zo ruimte voor de toekomstige uitbreiding van het zwembad te creëren. De watergang ten zuiden van het perceel van het zwembad wordt tegelijkertijd verbreed waardoor de hoeveelheid water van het gedempte deel gecompenseerd wordt. In het noordelijk deel van het park wordt extra water gecreëerd omdat daar momenteel geen open voortplantingswater aanwezig is voor vissen en amfibieën. Het huidige ontoegankelijke eilandje wordt daarom weggehaald. Verder zorgt dit voor meer uitzicht en een zichtlijn richting het park vanaf de Egstraat. Daarnaast verhoogt het extra wateroppervlak het waterbufferend vermogen. Het park wordt hierdoor toekomstbestendiger. Het park is momenteel namelijk erg nat en er is wateroverlast te verwachten na neerslag, volgens de klimaatatlas van het hoogheemraadschap. Het extra wateroppervlak heeft als gevolg dat er op enkele plekken bomen worden verwijderd. In het noordelijk deel van het park worden ter compensatie twee eilanden ontoegankelijk gemaakt voor parkbezoekers. Deze eilanden zijn voor de natuur en dieren die in het park leven. Bestaande duikers blijven waar mogelijk behouden. Om op enkele plekken de doorstroom te bevorderen worden bestaande duikers vervangen voor duikers met grotere afmetingen.
26 Definitief ontwerp Leeghwaterpark
Natuurvriendelijke oevers Waar mogelijk worden bestaande oevers met beschoeiing omgevormd tot natuurvriendelijke oevers met een helling variërend tussen 1:3 tot 1:7. Waar waardevolle bomen in bestaande taluds groeien blijven de taluds met beschoeiing behouden. Hier komen faunauittreedplaatsen zodat bijvoorbeeld watervogels gemakkelijk de oevers op kunnen. Het huidige vijverbeeld van de waterpartij tegenover de zitplek aan het water, met de strakgemaaide grastaluds en beschoeiing, is beeldbepalend en karakteristiek. Op deze locatie blijft het het talud zoals nu behouden, hier komen fauna-uittreedplaatsen.
Referentiebeeld natuurvriendelijke oever
Oeverbeschoeiing Op de plekken waar beschoeiing in het park blijft, wordt de beschoeiing alleen vervangen als dat vanwege ouderdom nodig is. De nieuwe beschoeiing is gemaakt van het duurzame materiaal composiet. Verbeteren doorstroming Lange, smalle duikers veroorzaken de huidige knelpunten in de doorstroming. Dit wordt opgelost door de aanleg van nieuwe, bredere duikers. Dit verbetert de doorstroming aanzienlijk. Verbetering waterkwaliteit De grotere wateroppervlakken, de natuurvriendelijke oevers en de verbeterde doorstroming zorgen voor een verbetering van de waterkwaliteit. Waterbufferend vermogen Door de toename van circa 3.533 vierkante meter wateroppervlak krijgt het park een groter waterbufferend vermogen.
Bestaande situatie
Ruimte creëren Vergroten wateroppervlak Nieuwe situatie Principeprofiel omvormen naar natuurvriendelijke oevers 1:200
Definitief ontwerp Leeghwaterpark 27
Watermanagement Er zijn verschillende manieren om regenwater op te vangen. Daar waar beplanting en gras aanwezig is wordt het water direct in de bodem opgenomen. Het regenwater dat op gesloten verharding terechtkomt wordt afgevoerd naar het omliggende groen. Hier kan het water infiltreren. Op de locaties met grasbetontegels wordt regenwater deels door de openingen geïnfiltreerd. Overtollige hoeveelheden lopen af richting het omliggende groen. Water kan op deze manier zoveel mogelijk infiltreren in de bodem en gebruikt worden door de grasvegetatie, bomen en beplanting. Bij de evenementenweide is een drainage toegepast die het regenwater richting oppervlaktewater afvoert. Hier wordt het water geborgen. Bij het parkeerterrein bij het bebouwingscluster wordt het regenwater afgevoerd doordat het afloopt richting de kolken. De foto’s op pagina 25 zijn ter impressie voor de nieuwe inpassingen die te maken hebben met het gehele watersysteem. Om het verschil in het waterpeil op te vangen en te reguleren wordt een nieuwe damwand met stuw geplaatst. Een groot deel van de oevers wordt omgevormd naar natuurvriendelijke oevers, hierdoor wordt meer wateroppervlak en natuurwaarde gecreëerd. Waar de taluds te steil zijn, worden nieuwe beschoeiingen geplaatst. De beschoeiing beschermt de oever tegen afbrokkelen.
28 Definitief ontwerp Leeghwaterpark
Groen Overzicht te verwijderen bomen
Ligging recreatielint Ligging Purmerenderweg
Definitief ontwerp Leeghwaterpark 29
Bomen Te verwijderen bomen omwille van de kwaliteit Het Leeghwaterpark is rijk aan bomen, echter een deel daarvan is in matige tot slechte conditie. Ter hoogte van het huidige hondenlosloopgebied in het noordelijk deel staat een kenmerkende essenlaan. Deze laan moet verwijderd worden vanwege veiligheidsredenen, de bomen lijden namelijk aan de essentaksterfte. Langs het toekomstige recreatielint staan op veel plekken de hartbladige els (Alnus cordata) en de gewone esdoorn (Acer pseudoplatanus). Deze bomen zijn in slechte staat. Gelet op de toekomstbestendigheid van dit park, is het verstandig deze bomen te vervangen. In het park staan 86 zieke en dode bomen, deze worden verwijderd. Te verwijderen bomen omwille van het ontwerp Er is bij de uitwerking van het voorlopig ontwerp veel aandacht geweest voor het behouden van bestaande kwalitatief goede bomen die oud kunnen worden. Het tracé van het recreatielint is op veel plekken aangepast om zo de grootste en meest waardevolle bomen nagenoeg allemaal te behouden. Desondanks moeten er nog steeds 85 bomen wijken omwille van het nieuwe parkontwerp. Deze bomen staan met name op plekken waar water wordt gerealiseerd. In verband met het verhogen van het waterbufferend vermogen is het extra water nodig en is er gezocht naar de meest geschikte plekken. Met als gevolg dat er enkele bomen verloren gaan.
De te verwijderen bomen worden gecompenseerd door de aanplant van nieuwe bomen in het park.
Aanvullende informatie In het najaar van 2024 zijn in verband met de veiligheid 80 zieke essen (essentaksterfte) aan de Purmerenderweg in opdracht van de boombeheerder verwijderd. De compensatie van de bomen wordt in de nieuwe inrichting van het park meegenomen.
30 Definitief ontwerp Leeghwaterpark
Overzicht nieuwe bomen
Ligging recreatielint Ligging Purmerenderweg
Definitief ontwerp Leeghwaterpark 31
Te behouden bomen In het Leeghwaterpark staan veel beeldbepalende boomsoorten, zoals de groepen grote populieren en treurwilgen langs het water. In de buurt van het skatepark staan een aantal grote grootbladige elzen (Alnus x spaethii ‘Spaeth’). Langs het toekomstige recreatielint staan nu al lange rijen hartbladige elzen en gewone esdoorn cultivars. Ook kent het park een groot aantal lindes, eiken en iepen.
van het park wordt versterkt met nieuwe inheemse bomen: zomereik (Quercus robur), winterlinde (Tilia cordata), haagbeuk (Carpinus betulus), fladderiep (Ulmus laevis), zachte berk (Betula pubescens), beuk (Fagus sylvatica), zoete kers (Prunus avium), veldesdoorn (Acer campestre). Er wordt verhoudingsgewijs met name zachte berk aangeplant vanwege de kenmerkende witte bast, transparante kroon en groeikracht. Dit zorgt qua beeld voor eenheid in de boskraag rondom het park.
Nieuwe bomen De nieuwe bomen in het ontwerp zijn onder te verdelen in een aantal categorieën. Langs het recreatielint worden gaten in de al aanwezige bomenrij opgevuld met sierkersen, dit gaat om 54 bomen. Langs de randen van het park wordt een ‘boskraag’ ontwikkeld met een inheems assortiment. Daarnaast wordt er een aantal andere opvallende nieuwe solitaire bomen aangeplant verspreid door het park. De nieuwe bomen in de boskraag en de solitaire bomen samen zijn 197 stuks. Langs de Purmerenderweg worden 65 nieuwe bomen geplant. In totaal komen er 316 nieuwe bomen in het park. Daarmee worden de 251 gekapte bomen ruim gecompenseerd.
Het is in deze boskraag belangrijk dat er altijd zichtlijnen richting het park aanwezig zijn. De boskraag heeft een open karakter. Waar nieuwe bomen worden aangeplant bestaat de ondergrond van de boskraag uit gras. Op bestaande stukken waar de bomen dichter op elkaar staan wordt de ontwikkeling van een strooisellaag bevorderd. Dit is een laag van afgevallen bladeren, die de bodem beschermt tegen vrieskou en droogte. Verder biedt het een leefgebied voor insecten en kleine dieren. En het is een voedselbron voor de bodem als de bladeren verteren.
Op de locaties waar nieuwe bomen in de buurt van verharding worden aangeplant, worden wortelschermen toegepast. Nieuwe bomen recreatielint Langs het recreatielint worden gaten in de al aanwezige bomenrij opgevuld met een specifieke sierkerssoort (Prunus x yedoenis). Dit is een soort van de tweede grootte (tussen 8 en 15 meter hoog), met opvallende witte bloei in het voorjaar. Bij de zitplek aan het water staan al twee exemplaren en deze worden zeer gewaardeerd. Daarom wordt deze soort ook langs het recreatielint aangeplant. De bomenrij langs het recreatielint wordt zo meer divers en bloemrijker, zonder de beoogde eenheid en herkenbaarheid te verliezen. Qua biodiversiteit draagt deze boom bij als voedselbron voor bijen (stuifmeel & nectar in het voorjaar) en vogels (kersen in de zomer). Nieuwe bomen ‘boskraag’ De aanwezige boomstructuur langs de randen
Overige nieuwe bomen Op een aantal plekken op de nieuwe natuurvriendelijke flauwe oevers wordt moerascipres (Taxodium distichum) aangeplant als typische parkboom met opvallende luchtwortels en herfstverkleuring. De gracieuze en imposante wilgbladige eik (Quercus phellos) wordt op een aantal plekken aangeplant. Zie de bijlagen voor de groenbeheervisie en een uiteenzetting van het assortiment dat verwerkt is in de beplantingsplannen.
32 Definitief ontwerp Leeghwaterpark
Overzicht bosschages
Ligging recreatielint Ligging Purmerenderweg
Definitief ontwerp Leeghwaterpark 33
Bosschages Het Leeghwaterpark bevat een groot oppervlak bosschages. Deze zijn waardevol voor lokale biodiversiteit, waaronder diverse vogelsoorten en kleine zoogdieren als egels en muizen, en in de buurt van water ook amfibieën. Tegelijkertijd vormen de dichte bosschages ook gesloten ‘muren’ in het park waardoor onoverzichtelijke plekken ontstaan. De huidige bosschages worden uitgedund en ingeperkt om meer ruimte en licht te creëren. Het uitdunnen geldt voor zowel de hoge dichtheid aan bomen als voor het opschot dat inmiddels metershoge muren vormt. De mooi ontwikkelde solitaire struiken en bomen in deze bosschages krijgen meer ruimte, zodat ze beter tot hun recht komen.
meestal bol- of knolgewassen, met opvallende bloemen. Bijvoorbeeld het sneeuwklokje en de wilde hyacint. Ondanks dat het totale oppervlak aan bosschages afneemt ten behoeve van de zichtlijnen door het park, meer overzicht bij fiets- en voetpadkruisingen en het zorgen voor meer lichtinval in de bosschages, neemt de ecologische kwaliteit van de te behouden bosschages toe. Dit komt met name door de verrijking in gelaagdheid en soortendiversiteit. Zie de bijlage voor de groenbeheervisie.
Hiermee ontstaan er zichtlijnen door de bosschages heen en ontstaat er ruimte voor de kruidlaag met eventueel stinzenbeplanting om zich te ontwikkelen. Stinzenbeplanting bestaat uit verwilderde vroegbloeiende planten,
Bestaande situatie bosschages Referentiebeeld toekomstige bosschages met bloeiende stinzenbeplanting. Huidige bosschages worden uitgedund, zo wordt ruimte voor een kruidlaag en zichtlijnen gecreëerd. Overvolle boslaag
Overvolle struiklaag
Gesloten bosschage
Nieuwe situatie bosschages
Ruimte voor ontwikkeling boomkronen
Minder massieve struiklaag Struinpaden
Doorzichten creëren Ontwikkeling kruidlaag Open bosschage
34 Definitief ontwerp Leeghwaterpark
Overzicht cultuurlijke beplanting
Bloemrijke openbare siertuin bebouwingscluster
Ligging recreatielint Ligging Purmerenderweg
G2 G3 G1 H F2
A1 A2
F1
B1 B2
E
C1 C2 D
Definitief ontwerp Leeghwaterpark 35
Cultuurlijke beplanting Borders recreatielint Op de locaties waar het recreatielint splitst wordt de ruimte tussen het fietspad en het wandelpad opgevuld met sierborders waarbinnen de bestaande of nieuwe bomen staan (A1 t/m H). Deze borders dragen bij aan de herkenbaarheid van het recreatielint door het gehele park. Het zijn bloemrijke soorten die in grote groepen worden aangeplant. Naast de bloei zal ook de bladkleur en bladtextuur bijdragen aan een fraai totaalbeeld. De borders zijn jaarrond aantrekkelijk met een sterke seizoensbeleving. Langs het recreatielint worden de kleurstellingen herhaald, dit zorgt voor samenhang. Aangezien het noordelijk deel van het park een natuurlijker en ruiger karakter heeft, komt dit ook tot uiting in het beplantingsplan voor de recreatielintborders in het noordelijk deel. Vanwege de hoge gebruikersdruk is het assortiment robuust, met name langs de randen. Het assortiment bestaat uit bodembedekkende vaste planten, siergrassen en sierheesters, waarvan een deel wintergroen is. Deze soorten zijn onderhoudsarm en droogteresistent. Door de aanplant in grote groepen blijft het onderhoud voor beheerders overzichtelijk. De aanwezige grond wordt los gemaakt en verrijkt met benodigde voedingsstoffen en mineralen. Dit is afhankelijk van de uitkomsten van de bodemmonsters.
Rondom bestaande bomen wordt de grond geploft (het losmaken van de grond rondom de wortels) zodat het zuurstofgehalte en de doorwortelbaarheid van de grond wordt geoptimaliseerd. Plek aan het water Deze locatie (E, zie tekening) ligt langs het recreatielint en heeft een uitgesproken nat karakter als verlaagde border aan het water. De verharding wordt hier grotendeels verwijderd en vervangen door beplanting passend bij de waterrijke omstandigheden. Denk hierbij aan karakteristieke bladplanten als schildblad (Darmera peltata), kattenstaart (Lythrum salicaria) en kruiskruid (Ligularia dentata ‘Othello’).
Borders langs recreatielint, grote robuuste groepen wintergroene vaste planten en sierheesters.
Robuuste bloemrijke borders openbare siertuin bebouwingscluster.
36 Definitief ontwerp Leeghwaterpark
Openbare siertuin bebouwingscluster De ruimte tussen de gebouwen krijgt een tuinachtige invulling. Zo ontstaat er een aantrekkelijke plek in het park met een bloemrijk, beschut karakter. Er komt een centraal ontmoetingspunt waar verschillende paden op uitkomen. Daaromheen wordt de ruimte van gevel tot gevel opgevuld met weelderige vaste planten borders en robuuste sierheesters. De bestaande bomen worden opgenomen in het nieuwe beplantingsplan. Overige robuuste heestervakken Twee plantvakken liggen langs de watergang nabij de zuidelijke entree van het park. Deze twee plantvakken maken de huidige sober ingerichte entree aantrekkelijker en worden beplant met hortensia (Hydrangea arborescens ‘White Dome’). Robuuste hagen De hondenuitrenvelden worden omkaderd door robuuste meidoornhagen in combinatie met een eenvoudig hekwerk. De bedoeling is dat het hekwerk op den duur ‘verdwijnt’ in de haag. Deze hagen zorgen ervoor dat honden binnen het aangewezen gebied blijven en niet het naastgelegen recreatielint op kunnen rennen. Daarnaast vormen de meidoornhagen langgerekte landschappelijke elementen binnen het park met hoge ecologische waarde. Het parkeerterrein bij het bebouwingscluster wordt vergroend door middel van robuuste geschoren veldesdoornhagen (Acer campestre). Deze houden de auto’s uit het zicht, hebben een mooie herfstverkleuring en zijn bestand tegen de hoge gebruikersdruk.
Voorjaarsbollen Voor een jaarrond aantrekkelijk en bloemrijk beeld worden er voorjaarsbollen geplant in de borders van het recreatielint. Het gaat om hogere sterke verwilderingsbollen zoals narcis (Narcissus ‘February Gold’), sierui (Allium nigrum), trommelstokjes (Allium spaerocephalum) en prairielelie (Camassia caerulea ‘Leichtlinii’). Deze hogere soorten steken in het vroege voorjaar tussen de uitlopende vaste planten door.
Biodiversiteit Het assortiment dat geselecteerd is voor de diverse locaties is een combinatie van bloeiende vaste planten en heesters. Hiervan is een deel inheemse beplanting. Door de verschillende bloeiperiodes en vruchtvorming is er voor vlinders, bijen, andere insecten en vogels jaarrond voedsel en bieden de heesters schuilplaatsen voor vogels en andere dieren in het park. Zie de bijlagen voor de groenbeheervisie en een nadere toelichting op het assortiment dat verwerkt is in de beplantingsplannen.
Definitief ontwerp Leeghwaterpark 37
Overige robuuste wintergroene sierheesterborders, geschikt voor het parkeerterrein.
Losse meidoornhaag hondenuitrenvelden
Strakke hagen bij parkeerterrein
Voorjaarsbollen
40 Definitief ontwerp Leeghwaterpark
Overzicht grasvegetatie
Ligging recreatielint Ligging Purmerenderweg
Definitief ontwerp Leeghwaterpark 41
Grasvegetaties Gazon Het hart van het Leeghwaterpark wordt gevormd door de centrale (evenementen)weide. Op dit moment zorgt de combinatie van een hoge gebruikersdruk én een natte, slecht waterdoorlatende bodem ervoor dat het gazon hier een groot deel van het jaar in slechte conditie is. Om deze wateroverlast op de centrale (evenementen)weide te verminderen wordt het gazon opgehoogd en gedraineerd. Het wordt verstevigd door middel van een laag lava oxygen. Zo is het beter toegerust op de hoge gebruikersdruk die gepaard gaat met de evenementen die meerdere keren per jaar plaatsvinden.
Gazon
De aanwezige bomen lijden hier niet onder, omdat ze nu al hoger in het maaiveld staan. De lagere ‘kommen’ tussen de bomen worden opgehoogd en daardoor kan het water beter afstromen richting de watergangen langs de randen. Nieuwe paden over de weide worden verhoogd over het nieuwe maaiveld aangelegd. Bloemrijke speelweides en ruigtes In het noordelijk deel is het gras ruiger en bloemrijker, maar nog steeds geschikt voor parkbezoekers om te gebruiken voor bijvoorbeeld spelen, picknicken of zonnebaden. Hier wordt het lage centrale deel ook opgehoogd maar niet verstevigd, aangezien er in dit deel geen evenementen plaatsvinden. Het ophogen gebeurt daar waar kan met aandacht voor de bestaande bomen.
Bloemrijk gras
Langs de randen tussen de bosschages ontstaat er ruimte voor een natte, ruige, natuurlijke kruidlaag om zich te ontwikkelen. Dat geldt ook voor de twee hondenuitrenvelden. De taluds van de Purmerdijk, IJsselmeerlaan en van Osweg vallen deels buiten de scope van dit project. Het huidige beeld qua grasvegetatie wordt daar aangehouden. Zie de bijlage voor de groenbeheervisie.
Ruige kruidenrijke onderbeplanting
42 Definitief ontwerp Leeghwaterpark
Evenementenweide
Overzicht evenementenweide
Evenementenweide Routing vrachtverkeer t.b.v. festivals Routing noodhulp Hoofdentree bezoekers Ligging recreatielint Ligging Purmerenderweg Elektrapunten gekoppeld aan nieuwe padennetwerk door park Aansluitingspunt riool
Definitief ontwerp Leeghwaterpark 43
Evenementenweide Het centrale veld in het Leeghwaterpark heeft een belangrijke functie als evenementenweide. Er vinden jaarlijks enkele evenementen en festivals plaats. Met het nieuwe parkontwerp wordt het park beter toegerust op de hoge gebruikersdruk die bij dit soort evenementen komt kijken. Dit wordt bereikt door het wandelpadenstelsel rondom de evenementenweide ook deels geschikt te maken voor vrachtverkeer. Een doorgaande route voorzien van grasbetontegels voorkomt dat vrachtwagens bij het afleveren en ophalen van festivalunits (podia/barren/kassa’s) moeten keren op het gras. De kans dat daarbij onherstelbare schade ontstaat aan het gras wordt zo minimaal. Bij de evenementenweide wordt het maaiveld opgehoogd en versterkt door middel van een lava oxygen laag en het ondergrondse drainagesysteem voert overtollig water af. Het versterkte gras in combinatie met drainage vermindert wateroverlast en zorgt ervoor dat het gras na evenementen sneller herstelt. De laagste natste gebieden binnen de evenementenweide worden circa 0,5 meter opgehoogd met vrijkomende grond. Zo wordt het hoogteverschil tussen de hogere delen met bomen en lagere delen zonder bomen kleiner. Gekoppeld aan het padenstelsel, worden een ringleiding met een zestal water- en elektrapunten en een aansluiting op het riool ten behoeve van festivals en evenementen aangelegd.
Voorbeeld van zware belasting van het gras gedurende evenementen: Reuring Festival
Grasbetontegels langs paden ten behoeve van incidenteel vrachtverkeer
44 Definitief ontwerp Leeghwaterpark
(Kunst)objecten Overzicht (kunst)objecten
Ligging recreatielint Ligging Purmerenderweg
Definitief ontwerp Leeghwaterpark 45
(Kunst)objecten De aanwezige (kunst)objecten in het park blijven behouden. Het werk ‘Keien’ van Karen Santen wordt op verzoek van de kunstenares verplaatst naar een iets hoger en droger deel langs de waterpartijen in dit deel van het park.
Keien, Karen Santen
Het paaltje gerelateerd aan de plant van de eerste boom in 1981 in het park blijft behouden. De Kunstburcht van Rob Schreefel blijft staan op de huidige plek tussen de bomen op het centrale gazon. Het assenkruis gevormd door de huidige paden zal echter verdwijnen, waardoor het werk meer in de ‘vrije ruimte’ langs het recreatielint komt te liggen. De Keramische muur van Hans Muller valt buiten de scope van dit project en blijft behouden.
Paaltje ‘Eerste boom geplant 1981’
Kunstburcht, Rob Schreefel
Keramische muur, Hans Muller
46 Definitief ontwerp Leeghwaterpark
Bruggen
Overzicht bestaande en nieuwe bruggen
C6 Ligging recreatielint Ligging Purmerenderweg
C5 H1 H3
B1 B2
C1
B6
B3 C2
B5
BESTAANDE BRUGGEN TE BEHOUDEN
B4
B1
Gerecycled kunststof vlonderbrug
B2
Gerecycled kunststof vlonderbrug
B3
Fibercore composiet voetgangersbrug
B4
Gemetselde brug
B5
Vlonderbrug
B6
Stenen brug
NIEUWE FIBERCORE COMPOSIET BRUGFAMILIE
H2
H4
C3
C1
20 x 5,20 m
C2
17 x 5,20 m
C3
19 x 5,20 m
C5
12 x 5,20 m
C6
13 x 3,50 m
NIEUWE VLONDERBRUGGEN gerecycled kunststof (type B1) H1
16,5 x 1,5 m
H2
11 x 1 m
H3
12 x 2,4 m
H4
10.8 x 1 m
Definitief ontwerp Leeghwaterpark 47
Bruggen Om het recreatielint eenduidig en herkenbaar te maken, worden de huidige bruggen in het recreatielint vervangen door nieuwe Fibercore composiet bruggen van 5 meter breed. Hierdoor kunnen het fiets- en voetpad zonder onderbreking worden doorgezet. De overige nieuwe vlonderbruggen bestaan uit gerecycled kunststof en worden op dezelfde manier uitgevoerd als de al aanwezige vlonderbruggen.
Bestaande en nieuwe vlonderbruggen, materiaal gerycycled kunststof (type B en H)
De overige bestaande bruggen worden ingepast in het ontwerp. De toegangsbruggen vanuit de wijken en over de ringvaart vallen buiten de scope van dit project. Bestaande fibercore voetgangersbrug (B3)
Nieuwe brede Fibercore composietbruggen hoofdroutes volgens nieuwe standaard Purmerend. Leuning RVS: antraciet grijs RAL 7016, 1.30 m hoog type FiberSmile T002. Composieten hand- en tussenregels, kleur wit (3 stuks).
48 Definitief ontwerp Leeghwaterpark
Straatmeubilair Overzicht straatmeubilair
Ligging recreatielint Ligging Purmerenderweg
Definitief ontwerp Leeghwaterpark 49
Straatmeubilair In het algemeen geldt voor al het straatmeubilair, de verlichting en overige objecten in het Leeghwaterpark dat er sobere, robuuste, bewezen producten worden toegepast die eenvoudig leverbaar en vervangbaar zijn.
Parkbank Grijsen Notaris enkelzits, antraciet grijs RAL 7016
Het Handboek Inrichting Openbare Ruimte (HIOR) wordt aangehouden tenzij de voorgeschreven producten niet passen binnen het ontwerp qua materialisatie en/of uitstraling. Entreezuilen Bij de belangrijkste entreepunten wordt een entreezuil geplaatst. Eén in elke windrichting. De entreezuilen dragen bij aan de beleving en herkenbaarheid van het park. Daarnaast functioneren de zuilen als informatiepunten voor parkgebruikers, met informatie over de indeling en het gebruik van het park.
Detail Entreezuilen Schaal 1:20
Schaak-/damtafels type: Stedon ST-DSPX 4
Afvalbak type: Bammens, 70 L, kleur Ral 9007. Incl. eindejaarsafsluting.
Hondenpoepafvalbak (Depodog), standaard kleur groen
Maaiveld Stalen fietsklemmen, VelopA
Houten fietsnietjes type: Jaap de Vries Roma, robinia
Cortenstalen entreezuilen, letters ‘Leeghwaterpark’ gestanst in combinatie met informatieborden.
50 Definitief ontwerp Leeghwaterpark
Verlichting en bebording Overzicht verlichting en bebording
Officiële fietspaden netwerk verlichting Locatie bebording
Ligging recreatielint
Definitief ontwerp Leeghwaterpark 51
Verlichting Alleen de officiële fietspaden in het Leeghwaterpark worden verlicht. Er wordt geel en wit licht toegepast in verband met de ecologie. En ten gunste van de ecologie komen er verder geen lichtpunten in het park. Bebording De officiële fietspaden worden door middel van bebording duidelijk aangegeven en ondersteund met belijning. Dit geldt voor de Purmerenderweg en een deel van het recreatielint.
52 Definitief ontwerp Leeghwaterpark
Invulling kralen langs recreatielint
Overzicht aanwezige voorzieningen en nieuwe kralen
* * 9
B
7 F
C I
G
H
D 6 5
E
A
4a
1
4b
2 3
P1
P2
8
Definitief ontwerp Leeghwaterpark 53
Aanwezige blijvende voorzieningen/gebouwen A Leeghwaterbad, horecapunt, toilet B Amfitheater C Kinderboerderij de Ridder D Speeltuin de Speelkraam E Skatepark F Boeddhistische tempel G Kinderdagverblijf de Bereboot H Kerk de Doortocht I Evenementenweide P1 Parkeerterrein nabij Leeghwaterbad, fietsparkeren P2 Parkeerterrein bebouwingscluster Nieuwe functies (kralen) 1. PumpTrack naast skatepark 2. Omheind hondenuitrenveld zuid 3. Natuurlijk spelen 4a. 4. Openbare speelplaats 4b. Buitensporttoestellen 5. Multifunctioneel sportveld, teqball en pannakooi 6. Plek aan het water met schaak- damtafels 7. Vernieuwde koepel 8. Natuurlijk spelen 9. Omheind hondenuitrenveld noord
* Natuureilanden (ecologisch rustgebied, niet toegankelijk) Omschrijving per kraal De hierna volgende omschrijvingen per kraal zijn op volgorde van categorie: • verblijfsplaats • spelen • sporten • honden
54 Definitief ontwerp Leeghwaterpark
Kraal 7: Nieuwe koepel Schaal 1:250
Definitief ontwerp Leeghwaterpark 55
Nieuwe koepel De huidige koepel wordt vervangen en iets opgeschoven richting de waterpartijen om ruimte te maken voor het recreatielint en de afstand tot de tempel iets te vergroten. Op deze locatie staat de koepel op een centraal punt in het park langs de nieuwe zichtlijn.
7
Voor de nieuwe koepel wordt op hoofdlijnen de huidige vormgeving en grootte aangehouden en het blijft een sober bouwwerk. De koepel krijgt een groen dak met ruimte voor grassen, kruiden en vaste planten. De dakopbouw moet hiervoor een doorwortelbare ruimte van ca. 30 cm bevatten. De draagconstructie van de koepel moet hierop gedimensioneerd worden. De koepel ligt aan een wandelpad (asfalt met slijtlaag) en is zo verbonden met het recreatielint. Deze verharding ligt ook rondom en onder de koepel. Onder de koepel worden bankjes geplaatst. De plek wordt ‘s avonds verlicht en door middel van een timer gaat de verlichting op een nader te bepalen tijdstip uit. De naastgelegen bosschage wordt deels verwijderd. De koepel komt dan vrij in de open ruimte te staan langs de nieuwe zichtlijn in de lengterichting van het park.
Intensief groendak met gelaagdheid
Schets koepel met groendak; bouwwerk gaat op in de omgeving.
Composiet materiaal
Asfalt met zandkleurige slijtlaag
56 Definitief ontwerp Leeghwaterpark
Kraal 3: Natuurlijk spelen
Blotenvoetenpad
Natuurlijke speelaanleidingen
Definitief ontwerp Leeghwaterpark 57
Natuurlijk spelen De speellocatie is bereikbaar vanaf het recreatielint via informele maaipaden. Natuurlijke speelprikkels zorgen voor een speelconcept gebaseerd op “bedenk je eigen natuurlijke speelvorm”. Kinderen kunnen op deze plek springen, zitten, balanceren, verstoppen en ontmoeten.
3
Spelen en balanceren op deze speelplek kan op een parcours van zes keien. Een grote klimen klauterboomstam met takken versterkt de natuurlijke beleving. Kinderen kunnen zichzelf uitdagen op een huttenbouwplek. Een tipiframe van Robinia is een zit- en verzamelplek en nodigt uit tot rollenspel. Het frame is ook zeer geschikt om met omliggende takken een eigen hut te maken. Een blote voeten pad nodigt uit tot een unieke natuurervaring. Het pad wordt gevuld met verschillende natuurlijke elementen zoals zand, schors, platte stenen, keien en houtsnippers. Het lopen op de blote voeten stimuleert de tastzintuigen en het nodigt uit om met de seizoenen mee, het pad met andere materialen te vullen zoals bijvoorbeeld kastanjes. Dit biedt kinderen ruimte voor eigen creativiteit!
Graspaden door de speelplek
Boomstammen als speelaanleiding
58 Definitief ontwerp Leeghwaterpark
Kraal 4a: Openbare speelplaats
Hinkelen op de valondergrond
Klimmen en klauteren
Definitief ontwerp Leeghwaterpark 59
Openbare speelplaats Tegenover het Leeghwaterbad wordt ter hoogte van de huidige speelplaats een nieuwe, grotere, robuuste en unieke speelplaats ontworpen. De plaats biedt kinderen een unieke speelbeleving voor de Purmerendse avonturiers in alle leeftijden! De avonturiers zijn gestrand met hun vliegtuig in een woest natuurlijke omgeving. Reuze grassprieten, een mega krokodil en een gevaarlijke draaikolk in de rivier…….ze gaan op ontdekkingstocht. Wat zullen ze allemaal beleven…... De speelplaats heeft een unieke uitstraling door decoratieve reuze grassprieten. Deze lange gebogen stalen staanders, gaan als grassprieten en groene stammen van planten op in de natuurlijke omgeving. Door de verschillende speelzones komen deze enorme grassprieten terug. Hiermee zorgen zij voor verbinding en harmonie op de speelplek en geven een stijlvolle en natuurlijke uitstraling. In het speelobject wordt een vliegtuig als thema meegenomen, refererend aan het pannenkoekenvliegtuig dat op ongeveer deze plek stond vanaf de jaren 90. Het vliegtuig is jaren een icoon geweest in Purmerend en fungeerde als markant punt voor Purmerenders. Het vliegtuig is in de milleniumnacht door een brand verwoest en daarna verwijderd. De leuke herinneringen die Purmerenders hebben aan het pannenkoekenvliegtuig, maakt dat dit thema passend en herkenbaar is voor
Bovenaanzicht speelplaats
4a de speelplaats. Het speelobject is een markant, opvallend en fantasieprikkelend vliegtuig. Daarnaast komt een sculptuur in de vorm van een reuzekrokodil van wel 17 meter lang op de speelplaats, deze spreekt tot de verbeelding van iedereen en valt al van verre op. Naast de reuze grassprieten verbindt de valdemping de speelzones ook met elkaar tot een beleving. De fantasieprikkelende vormgeving geeft een ingetogen maar toch kleurrijke ervaring. In het concept spelen kinderen met- en zonder beperking samen waardoor het een inclusieve speelplaats wordt. Zo is er gelet op een goede toegankelijkheid van de speelplaats en speelobjecten, diverse vormen van speeltoestellen zoals brede schommels en nestschommels. Er zijn transparante, veilige en rolstoeltoegankelijke uitvoeringen van de toestellen, met voldoende zintuigprikkelende elementen middels kleuren en tastspelen. Kinderen kunnen schommelen, van de glijbaan, klimmen en balanceren. Ze kunnen leren en zich op vele vlakken ontwikkelen. Er is ook voldoende uitdaging voor de oudere kinderen, bijvoorbeeld door apenkooien, de vloer is lava, een klimparcours en balanceren op hoogte!
Speelplaats met speelvliegtuig
60 Definitief ontwerp Leeghwaterpark
Kraal 8: Natuurlijk spelen
Spelen voor de allerkleinste
Spelen voor alle leeftijden en voor mindervaliden
Definitief ontwerp Leeghwaterpark 61
8 Natuurlijk spelen noord Het huidige basketbalveld en klimtoestel tegen de rand van het park langs de Van Osweg worden verwijderd en maken plaats voor een nieuwe voorziening in de vorm van natuurlijk spelen. De gesloten bosschages worden geopend zodat er een ruimtelijke verbinding ontstaat met de kern en de rand van dit parkdeel. Aan de rand van het park langs de Van Osweg worden extra bomen aangeplant om meer beschutting richting de weg te creëren. De aanwezige grondwallen zijn momenteel niet zichtbaar vanwege de dichte struiklaag. Door de struiklaag open te maken ontstaat er ruimte voor een informeel struinpadenstelsel langs de grondwallen. De heuvels zelf zijn al enorm aantrekkelijke, natuurlijke speelprikkels. Verstoppen, van de heuvels af rollen, chillen en ontmoeten, variatie in beplanting en variatie in intensief en extensief gemaaid gras maken de speelwaarde compleet. De ouders lopen over de paden, de kinderen via de heuvels als zijnde een natuurlijk speellint. Er komen verschillende speelzones, gericht op thema en leeftijden. De jongste kinderen kunnen via een klimheuvel en glijbaan de hoogtes hier volop ervaren. Kruipbuizen en een sta-wip geven nog meer speelbeleving. Een fabelboom prikkelt de fantasie.
archeologische zoekplaats biedt volop plezier aan een grote groep kinderen. Het zand met water wordt wat modderig. Een onderzoeksen zandspeeltafel nodigt uit met elkaar de gevonden voorwerpen te onderzoeken en zandtaartjes te bouwen. Wie weet vinden de kinderen bij het graven op de zandplaats wel de verstopte dinosaurus, graafplezier gegarandeerd. Een speelzone met mega vogelneststructuur is een echte eyecatcher als speelobject om in de klimmen en klauteren. Een palenklimstructuur met een netcircus aangevuld met speeluitdagingen maakt ontelbaar veel routes mogelijk. De gehele speelplaats is door de padenstructuur toegankelijk voor rolstoelen. Er is een extra brede glijbaan en de waterpomp is te bedienen vanaf het pad. Versterkt gras zorgt ervoor dat andere speelitems ook te bereiken zijn.
Een zone gericht op zand, waterspel en als
Zit- en speelgelegenheid
Klimmen en klauteren
62 Definitief ontwerp Leeghwaterpark
Kraal 1: Locatie PumpTrack Schaal 1:500 VO pumptrack Leeghwaterpark
Referen
Pumptrack
Startplatform
Richtingsm
Toegangspad pumptrack Lengte: 13 m Helling: 10%
Pumptrack
Dwarsdoorsnede bocht Startplatform
Pumptrack ontwerp Leeghwaterpar onderwerp
Voorlopig ontwerp pumptra
opdrachtgever
Gemeente Purmerend
ontwerper
W. Maaswinkel & Velosolutio
projectnummer
tekeningnummer
P230073G
1.0
status
formaat
concept
A3
Harmenkaag 11 | 1741 LA | Schagen | www.buromienruy
Referentiebeeld kinderen op het startplatform (Velosolutions)
Referentiebeeld ontwerp PumpTrack (Velosolutions)
Definitief ontwerp Leeghwaterpark 63
PumpTrack Naast de skatebaan is in het ontwerp ruimte gereserveerd voor een PumpTrack. Voor het ontwerp van deze PumpTrack is velosolutions gecontracteerd.
1
De beschikbare ruimte bedraagt een oppervlak van circa 1250 vierkante meter. De aanwezige grondwal wordt geïntegreerd in het ontwerp. De toegang tot de PumpTrack ligt aan de kant van het recreatielint. Er wordt rekening gehouden met aanwezige bomen rondom. De PumpTrack is in samenhang met het park ontworpen en niet als een ‘eiland’ op zichzelf. De PumpTrack maakt onderdeel uit van de overkoepelende ‘boskraag’ die langs de randen van het park loopt. De PumpTrack is voor jong en oud bruikbaar en voor meerdere doelgroepen, zoals fietsers (BMX), skaters en rolstoelgebruikers. De toegang vanaf het recreatielint tot aan het startpunt van de PumpTrack speelt hierbij een belangrijke rol, waarbij het hoogteverschil van de aanwezige grondwallen overbrugd moet worden. Dit wordt gedaan door middel van flauwe taluds en een hellingbaan naar het startplatform.
Referentiebeeld PumpTrack in een parkomgeving (Velosolutions)
Referentiebeeld ontwerp PumpTrack (Velosolutions)
64 Definitief ontwerp Leeghwaterpark
Kraal 4b: Buitensporttoestellen Schaal 1:500
Cardio en kracht toestellen
Kracht en cardio toestellen
Definitief ontwerp Leeghwaterpark 65
Buitensporttoestellen Tegenover het Leeghwaterbad komt een cluster van buitensporttoestellen. Deze locatie is bereikbaar via het recreatielint. De buitensporttoestellen worden geclusterd geplaatst in het gras tussen de bomen. Buitenfitness wordt gecompleteerd met een calisthenics zone. Hierdoor kan een bredere doelgroep volwassenen en trainingsgroepen een optimale buiten work-out in het park doen. De toestellen zijn voor beginners tot gevorderde sporters waarbij de frequentie en intensiviteit zelf bepaald kunnen worden. Er zijn twee sportzones; De groene zone voor fitness en de blauwe zone voor de calisthenics. Alle toestellen hebben een modern en natuurlijk kleuraccent, waardoor er een harmonieus en samenhangend geheel ontstaat, passend bij de andere kralen. De toestellen zijn vandalismebestendig en robuust. In het kunstgras is belijning aangebracht voor een warming up of extra oefeningen zonder toestel. Met 6 stations, waarvan ook een station waarmee je vanuit een rolstoel kunt trainen of met 3 personen tegelijk, wordt voorzien in een volledige work-out.
4b
- stepper - tai chi - handen en armen trainen met draaiborden - schouders trainen. Het inclusieve fitness element staat aan het pad zodat ook dit element met de rolstoel bereikbaar is. Per zone wordt een informatie- en trainingsbord geplaatst, waarbij uitleg over spiergroepen en trainingsuitleg per toestel wordt gegeven.
We voorzien in o.a.: - buiktwist - heuptrainer - leg press - beentrainer
Calisthenics zone
Calisthenics zone
66 Definitief ontwerp Leeghwaterpark
Kraal 5: Multifunctioneel sportveld, Teqball en pannakooi Schaal 1:500
Voetbaltennis
Multi court
Definitief ontwerp Leeghwaterpark 67
Multifunctioneel sportveld Teqball en pannakooi In plaats van het huidige basketbalveld wordt een nieuwe multifunctionele sportvoorziening ontworpen. De locaties zijn bereikbaar vanaf het recreatielint waar aan weerszijden van een voetpad nieuwe sportvoorzieningen komen. De omringende bomen en bosschages worden gerespecteerd bij de uitwerking en realisatie. Aan de ene kant komt een Multi court, een multifunctionele voorziening waar veel sporten op beoefend kunnen worden. De hekken rondom zijn zo laag als mogelijk gehouden zodat de court niet opvalt in de omgeving. Er is een ingetogen maar fris groen kleuraccent toegepast wat aansluit op de natuurlijke omgeving van het park en aansluit op de overige kralen. Men kan op de Multi court basketballen, voetballen met grotere doelen, voetballen met kleinere doelen (maar met meer ruimte als bij de panna), volleyballen, badmintonnen of tennissen.
5
Aanvullend op de panna gedachte en de voetbaltennis zone bij de Multi court komt een Teqball unit. Teqball is de nieuwe trend onder de balsporten. In dit geval komt de Teqball op een zandondergrond zodat er variatie is in de sportomstandigheden.
Op de kop van de Multi court is een verharde zone gemaakt waarop voetbaltennis gespeeld kan worden. De schietgaten in het stalen net nodigen uit tot het oefenen met gericht schieten. Aan de andere kant van het pad komt een hoge ronde pannakooi. De afmeting van het pannaveld is volgens het officiële wedstrijdformaat. Het pannaveld is voorzien van een verharde ondergrond van bestrating.
Teqball
Pannakooi
68 Definitief ontwerp Leeghwaterpark
Kraal 6: Zitplek aan het water met schaak- en damtafels Schaal 1:500
Aanbrengen schaak- en damtafels
Multifunctionele schaak-/damtafels
Schaak- en damtafels type: Stedon ST-DSPX 4
Definitief ontwerp Leeghwaterpark 69
Zitplek aan water Deze zitplek aan het water wordt gekenmerkt door de gemetselde (keer)muren, trap en brug. Deze vormen samen één geheel. Eén van de twee huidige gemetselde bruggen wordt verwijderd waardoor het geheel minder ‘stenig’ gaat ogen.
6
Het lagere deel aan het water is bereikbaar via de trap en wordt omgevormd tot een bloemrijke vaste plantenborder met soorten passend bij de waterrijke omgeving, zoals kattenstaart en gele lis. De metalen railing wordt in de kleur antraciet grijs RAL 7016 geverfd. Gekoppeld aan het recreatielint wordt de verharding omgevormd naar asfalt met slijtlaag. Langs de randen worden vier multifunctionele schaak- en damtafels geplaatst met elk twee borden. De drie aanwezige plantvakken worden opnieuw beplant met robuuste vaste planten. De twee bestaande sierkersen (Prunus x yedoensis) blijven behouden. In het vak waar in de huidige situatie geen boom staat, wordt ook een sierkers toegevoegd.
Huidige situatie zitplek aan water
Huidige beeld bloesembomen versterken
70 Definitief ontwerp Leeghwaterpark
Honden in het park Overzicht honden in het park
Hondenuitrenvelden Speel- en sportplekken Bestaande uitlaatroute Ligging recreatielint Ligging Purmerenderweg
Hondenuitrenveld noord
Hondenuitrenveld zuid
Definitief ontwerp Leeghwaterpark 71
Hondenuitrenvelden Aangezien er momenteel een hondenuitlaatgebied in het Leeghwaterpark is, moet in de toekomstige situatie voldoende ruimte beschikbaar blijven voor hondenbezitters die hun honden willen laten rennen en spelen. Om aan deze wens te kunnen voldoen komt er in het noordelijk deel langs de Purmerdijk een omheind hondenuitrenveld van circa 9750 vierkante meter groot. In het zuidelijk deel van het park komt een tweede hondenuitrenveld van circa 2300 vierkante meter groot. Zie ook pagina’s 70 tot en met 73 en bijlage 4 en 5.
Meidoornhagen tegen hekwerk als groene omheining hondenuitrenvelden
Op deze omheinde velden mag de hond los lopen, maar hier geldt wel een opruimplicht. Uitlaatroute Er blijft één uitlaatroute in het noordelijk deel behouden, om vervuiling in de rest van het park tegen te gaan. De uitlaatroute die behouden blijft, loopt ook naar en deels parallel aan het nieuwe uitrenveld. Daarmee is het een logische route om te behouden. Op deze uitlaatroute geldt een aanlijnplicht, maar geen opruimplicht. Speel- en sportplekken De speel- en sportplekken zijn verboden voor honden. De rest van het park In de rest van het park geldt een aanlijn- en opruimplicht. Hondenuitrenveld Een hondenuitrenveld is een omheind gebied waar de hond los mag lopen en de ontlasting moet worden opgeruimd. Per veld staan bij twee entrees dispensers met poepzakjes voor de hondenpoep en prullenbakken. De omheining bij de hondenuitrenvelden bestaat uit een eenvoudig dubbelstaafmat hekwerk gecombineerd met een ruige meidoornhaag, waarin het hekwerk grotendeels verdwijnt. De toegangspoortjes zijn eenvoudig en relatief klein om de ontsnappingsmogelijkheid voor honden te minimaliseren. Er wordt één dubbele poort geplaatst die voor onderhoud geopend kan worden.
Kleine poortjes ter minimalisatie ontsnappingsmogelijkheid
Honden op hondenuitrenvelden
72 Definitief ontwerp Leeghwaterpark
Kraal 2: Hondenuitrenveld zuid Schaal 1:500
Zie bijlage 5 voor grote versie van de kaart met legenda.
Definitief ontwerp Leeghwaterpark 73
Hondenuitrenveld zuid Vanuit de hondenbezitters kwam de wens voor een rechthoekig en lang hondenuitrenveld zodat honden lange afstanden kunnen rennen, bijvoorbeeld achter een bal aan. Deze locatie is gevonden in het zuidelijk deel van het park.
3
Deze locatie langs het talud van de IJsselmeerlaan is het meest geschikt bevonden vanwege het lange smalle karakter met een lengte van circa 100 meter. Ook bevinden zich op deze locatie bosjes en water, dus voldoende speelaanleidingen en beschutting voor honden. Het totale oppervlak bedraagt circa 2300 vierkante meter. De wandelpaden zijn zo ingericht dat er een rondje gelopen kan worden. Door eenvoudige bruggen kan de watergang op twee plekken worden overgestoken. Voorzieningen Via een schelpenpad kunnen bezoekers van het uitrenveld een rondje lopen langs beide zijden van het water. Een informele zwemplek met aflopend talud het water in zorgt ervoor dat honden makkelijk het water in kunnen. Ook worden er bankjes binnen het uitrenveld geplaatst.
Schelpenpad
Huidige situatie
74 Definitief ontwerp Leeghwaterpark
Kraal 9: Hondenuitrenveld noord Schaal 1:1000
Zie bijlage 4 voor grote versie van de kaart met legenda.
Definitief ontwerp Leeghwaterpark 75
9 Hondenuitrenveld noord Langs de noordwestelijke zijde van de Purmerdijk komt een omheind hondenuitrenveld van circa 9.750 vierkante meter groot. Door middel van eenvoudige houten vlonderbruggen worden de verschillende eilandjes toegankelijk gemaakt en onderling verbonden. Voorzieningen Via een schelpenpad kunnen bezoekers van het uitrenveld een rondje lopen over de eilandjes en langs de oevers van het water. Binnen dit gebied wordt een hondenzwemplek gemaakt met aflopende taluds, zodat honden makkelijk het water in en uit kunnen. Ook komen er bankjes en een picknicktafel.