B Bijlage-1-omgevingsvisie-Purmerend

Startdocument Omgevingsvisie Purmerend 'gebundelde krachten' Registratienummer: 1584352

Versie: 17-10-2023

2

Inhoud 1.

2.

Algemeen

4

Waarom een omgevingsvisie voor Purmerend? Wat houdt een omgevingsvisie voor Purmerend in? 

5 6

Omgevingsvisie Purmerend 1.0

7

Inventarisatie en overzicht bouwstenen Omgevingsvisie Purmerend 1.0 Omgevingsvisie Purmerend 1.0 en participatie  Omgevingsvisie Purmerend 1.0 en nieuwe beleidsdocumenten c.q. beleidskaders (Nieuwe) identiteit na herindeling

7 8 9

3.

4.

9 9

Omgevingsvisie Purmerend 2.0

10

Meer integrale benadering Programma Purmerend 2040 - ruimtelijke strategie  Inhoud voorbereidingsproces Reikwijdte en afbakening Sturingsfilosofie  Nieuw instrumentarium  Participatie 

11 11 12 12 12 12 13

Organisatie, planning en kosten 

14

Organisatie  14 Planning14 Kosten  14

Bijlage A: inventarisatie en overzicht beleidsdocumenten Omgevingsvisie 1.0

3

15

1. Algemeen Purmerend is zichtbaar aan het veranderen. Woningen worden gebouwd, parken worden aangepakt en wegen worden heringericht. Daarnaast spelen er diverse opgaven vanuit allerlei domeinen zoals klimaat, energie, zorg, vergrijzing en gezondheid. Onze leefomgeving zal hierin mee veranderen. Al deze opgaven hebben raakvlakken met elkaar en moeten in samenhang met elkaar worden gezien.

Deze nieuwe wet staat voor een goede balans tussen het benutten en beschermen van de fysieke leefomgeving. Met benutten wordt bedoeld het doelmatig beheren, gebruiken en ontwikkelen van de fysieke leefomgeving om in maatschappelijke behoeften te kunnen voorzien. Bij beschermen gaat het om het bereiken en in stand houden van een veilige en gezonde fysieke leefomgeving en een goede omgevingskwaliteit. De Omgevingswet is bedacht om de wet- en regelgeving eenvoudiger, sneller en meer in samenhang met elkaar te maken met als motto “Ruimte voor ontwikkeling, waarborgen van kwaliteit”. Het betreft méér dan uitsluitend een verandering van de huidige wet- en regelgeving, die veelal los van elkaar in verschillende tijdsperioden tot stand is gekomen.

Een park draagt bij aan de gezondheid onder de inwoners, speeltuinen hebben invloed op de zorg voor kinderen, een schoolgebouw valt en staat met de plek en samenstelling van de buurt en pleinen geven ruimte aan ontmoeting en versterken de sociale cohesie. In de realiteit van onze inwoners is de fysieke leefomgeving niet anders dan de sociale leefomgeving. Deze werelden lopen door elkaar heen en zijn niet van elkaar te scheiden.

Verbeterdoelen zijn onder andere: • Het vergroten van lokale, bestuurlijke afwegingsruimte. • De ‘sneller en beter’-aanpak bij (vergunning)besluiten. • Een samenhangende benadering in beleid en besluitvorming door geïntegreerde instrumenten te bieden. Vanuit de Omgevingswet krijgt Purmerend met de volgende, nieuwe instrumenten te maken: 1. Omgevingsvisie: strategische langetermijnvisie 2. Omgevingsprogramma: instrument om één of meerdere doelen mee te kunnen realiseren. 3. Omgevingsplan: regeling, die alle regels voor de fysieke leefomgeving bevat en deze zijn digitaal gepubliceerd in het Digitale Stelsel Omgevingswet (DSO). 4. Omgevingsvergunning: toestemming meestal binnen 8 weken af te doen via één loket.

De omgevingsvisie biedt ons straks de mogelijkheid deze werelden nauwer met elkaar te verbinden. In de visie staat wat Purmerend is en in de toekomst graag voor gemeente wil zijn en geeft op hooflijnen de gewenste ontwikkeling van onze fysieke leefomgeving weer. De omgevingsvisie is als nieuw instrument opgenomen in de Omgevingswet. Deze wet treedt op 1 januari in werking.

4

Waarom een omgevingsvisie voor Purmerend?

De Omgevingswet is opgebouwd aan de hand van de beleidscyclus: beleidsontwikkeling, beleidsdoorwerking, uitvoering en terugkoppeling et cetera. Deze beleidscyclus is een continue proces, dat op gemeentelijk niveau idealiter begint met een omgevingsvisie.

Een omgevingsvisie is verplicht en ‘zelfbindend’, maar bevat geen juridisch bindende regels voor burgers, bedrijven of andere overheden. De (algemene) regels staan in het gemeentelijke omgevingsplan. De Omgevingswet stelt geen vormvereisten aan een omgevingsvisie, maar uit die wet zijn wel drie inhoudelijke eisen af te leiden die een grote samenhang vertonen: • Hoe staat de gemeente ervoor? • Voor welke ontwikkelingen en te behouden waarden staat de gemeente op hoofdlijnen? • Wat zijn de hoofdzaken van het integrale beleid van de gemeente? De invoering van de Omgevingswet loopt al geruime tijd. Purmerend heeft in 2016 uitgesproken om geen ‘koploper-gemeente’ te willen zijn. In dat verband is voor het traject van implementatie aangesloten bij de systematiek van het overzicht ‘Minimale acties Omgevingswet voor gemeenten’, zoals geformuleerd door de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG). De minimale acties geven aan, welke voorbereidingen gemeenten vóór de inwerkingtredingsdatum minimaal getroffen moeten hebben om te kunnen werken volgens de Omgevingswet1. Purmerend ligt op schema voor wat betreft de vereiste, minimale acties. 1 Zie: minimale actie nr. 19 De Omgevingswet verplicht gemeenten om een gebiedsdekkende omgevingsvisie op de leefomgeving op te stellen uiterlijk 3 jaar na inwerkingtreding van de wet.

De doorlooptijd voor het opstellen van een omgevingsvisie en de besluitvorming is echter vaak lang. Daarom is het zinvol om hiermee vóór inwerkingtreding te beginnen. Een richtinggevende omgevingsvisie helpt programma’s vorm te geven en vormt een goede basis voor het omgevingsplan.

5

Wat houdt een omgevingsvisie voor Purmerend in? In een omgevingsvisie staat wat Purmerend is en in de toekomst graag voor gemeente wil zijn. Deze visie geeft de gewenste ontwikkeling weer van onze leefomgeving. Dat gebeurt vanuit een integrale benadering. Thema’s als beheer, gezondheid en veiligheid worden dus ook meegenomen. Sommigen zien een omgevingsvisie nog als een ruimtelijk-juridisch instrument. Dat is niet waar. De omgevingsvisie raakt ons allemaal! De omgevingsvisie kan als vliegwiel werken voor het verder op gang brengen van integraal werken en de netwerken binnen en buiten onze organisatie versterken. Deze integrale benadering vraagt om over de schotten van vakgebieden en gemeentegrenzen heen te kijken. De bestaande beleidskaders liggen niet altijd in lijn met elkaar. Juist deze dilemma’s zijn nodig om met elkaar vast te pakken. Door vanaf het begin de handen ineen te slaan vanuit het ruimtelijk en het maatschappelijk domein2, kan het proces om te komen tot een omgevingsvisie een impuls geven aan de samenwerking.

De boomspiegel is een metafoor voor de leefomgeving3. Omgevingsvisie: samenkomst van het fysieke en sociaalmaatschappelijke domein.

2

3

Naast de domeinen Ruimtelijk en Maatschappelijk is er nog het domein Bedrijfsvoering en diensten, dat hoofdzakelijk werkt voor de organisatie zelf. Dit betreft o.a. communicatie, ICT, Financiën en beleidsonderzoek en informatie. Bron: KuipersCompagnons

6

Starten met een ‘light’-versie (2023)

2. Omgevingsvisie Purmerend 1.0 In 2020 is tijdens een gecombineerde commissievergadering van destijds nog de gemeenten Beemster en Purmerend het plan van aanpak Omgevingsvisie besproken.

zijn voor de omgevingsvisie en uitspraken doen over en invloed hebben op de (fysieke) leefomgeving. De inventarisatie is neergelegd in het overzicht ‘inventarisatie en overzicht beleidsdocumenten Omgevingsvisie 1.0’ (bijlage A). Dit overzicht bestaat uit drie onderdelen: • Onderdeel 1: eigen gemeentelijke beleidsdocumenten, relevant voor de omgevingsvisie. • Onderdeel 2: bovenlokale beleidsdocumenten, bestuurlijk relevant in het kader van governance. Dit betreft bovenlokale beleidsdocumenten. Sommige documenten daarvan heeft de gemeenteraad expliciet onderschreven, zoals het Verstedelijkingsconcept MRA 2050. In deze categorie vallen ook relevante bouwstenen, waarover de raad is geïnformeerd en die in welke vorm en/of opzet dan ook zijn besproken en/ of vastgesteld in (sub)regionaal, bestuurlijk overleg. • Onderdeel 3: gemeentelijke, (meer) algemene beleidsdocumenten.Dit betreft gemeentelijke, meer algemene beleidsdocumenten, die in het kader van het omgevingsrecht/-beleid relevant zijn.

In het plan van aanpak zijn de volgende uitgangspunten opgenomen: 1. De ingezette, voor de Omgevingsvisie relevante beleidstrajecten in beide gemeenten worden doorgezet. 2. Deze beleidstrajecten worden, zowel ambtelijk als door de portefeuillehouders, de colleges en de gemeenteraden, vanaf nu al wel inhoudelijk op elkaar afgestemd. Naar een juiste vorm om deze besprekingen te laten plaatsvinden wordt nog gezocht. 3. De afgestemde beleidsproducten worden vanaf 1 januari 2022 gebruikt als bouwstenen voor een op te stellen Omgevingsvisie voor het gehele grondgebied van de nieuwe gemeente. Deze uitgangpunten zijn vertaald in een voorgestelde aanpak.

4

De volgende stappen zijn de inventarisatie van bouwstenen en het opstellen van dit startdocument met aanbevelingen en met een vervolgproces voor de korte en middellange termijn.

Inventarisatie en overzicht bouwstenen De afgelopen periode zijn de bouwstenen - aan de hand van een aantal beoordelingscriteria4 - samen met collega’s van het ruimtelijke en maatschappelijke domein geïnventariseerd en bijeengebracht. Het zijn beleidsdocumenten op verschillende schaalniveaus, die relevant 7

Dit zijn: • het document gaat in hoofdzaak over beleid, de koers of ambities • het document bevat kaders die de gemeente zichzelf oplegt • het document valt binnen de bevoegdheid van de gemeenteraad • het document is minimaal op onderdelen nog actueel

Met het vertrekpunt van een Omgevingsvisie Purmerend 1.0 behouden de diverse, eigen beleidskaders hun huidige vorm en intrinsieke waarde. Dit is uiteraard tot het moment, dat sprake is van een opvolgende, meer integrale, gebiedsdekkende omgevingsvisie.

De afgeronde inventarisatie laat zien, dat Purmerend beschikt over een compleet samenstel van beleidsdocumenten voor de fysieke leefomgeving en dat het overgrote deel daarvan recent is vastgesteld. Dit samenstel kan op onderdelen als basis dienen voor ons handelen bij ontwikkeling, gebruik, beheer, bescherming en behoud van de fysieke leefomgeving.

Aanbeveling 2 Aanbeveling 1

De set van eigen beleidsdocumenten, vermeld bij onderdeel 1 van bijlage A aanmerken als Omgevingsvisie Purmerend 1.o: de eerste omgevingsvisie van Purmerend.

De constatering onderschrijven, dat Purmerend een werkbare set van beleidsdocumenten heeft voor de fysieke leefomgeving. Hiermee is de langetermijnvisie op onderdelen duidelijk.

De geïnventariseerde beleidsdocumenten zijn bijeengebracht in de Omgevingsvisie Purmerend 1.0. Deze omgevingsvisie wordt voor een ieder publiekelijk beschikbaar en raadpleegbaar via een daartoe in te richten pagina van de gemeentelijke website www.purmerend.nl. Dit draagt bij aan de vindbaarheid en kenbaarheid van het Purmerendse omgevingsbeleid en bevordert het gebruiksgemak.

Omgevingsvisie Purmerend 1.0 De constatering in aanbeveling 1 maakt het mogelijk bestuurlijk een start-/ ijkmoment te markeren en (de kaders in) deze beleidsdocumenten ‘beleidsneutraal’ aan te merken als Omgevingsvisie Purmerend 1.0. Deze set krijgt zodoende (mede) de aanduiding Omgevingsvisie Purmerend 1.0. De Omgevingsvisie Purmerend 1.0 is als volgt opgebouwd: A. Koers: de stip op de horizon voor de langere termijn. B. Thematisch beleid: het beleid over een bepaald onderwerp, bijvoorbeeld groen of parkeren; dit is beleid dat in de hele gemeente geldt. C. Gebiedsbeleid: beleid dat alleen in een bepaald gebied geldt. Soms zijn er tegenstrijdige belangen of spreekt het thematisch beleid elkaar tegen. In gebiedsbeleid staat welke afweging de gemeenteraad dan heeft gemaakt voor een bepaald gebied. Staat een onderwerp niet in het gebiedsbeleid, dan geldt het thematisch beleid over dit onderwerp. Bij de Monitor Programma Purmerend 2040 is deze systematiek eerder toegepast.

Aanbeveling 3 De samengevoegde beleidsdocumenten als Omgevingsvisie Purmerend 1.0 centraal raadpleegbaar maken via de gemeentelijke website.

8

Omgevingsvisie Purmerend 1.0 en participatie

ȃ ȃ ȃ ȃ

Over de inhoud van nagenoeg alle beleidsdocumenten, vermeld bij onderdeel 1 van bijlage A, is enigerlei vorm van participatie aan de orde geweest. Bij een eerdere werksessie met raadsleden was de feedback unaniem, dat niet bij iedere stap in het omgevingsvisieproces uitgebreid geparticipeerd behoeft te worden. In dat verband kan sprake zijn van maatwerk. Zodoende wordt deze bestuurlijke stap zonder verdere participatie in besluitvorming gebracht, ook al om ongewenste/onnodige doublures te voorkomen.

Aanbeveling 4 Ook de eigen nieuwe/te actualiseren beleidsdocumenten gaan onderdeel vormen van de Omgevingsvisie Purmerend 1.0. Bij de besluitvormingsprocessen over deze beleidsdocumenten is aandacht nodig voor aanduiding daarvan als onderdeel van deze omgevingsvisie.

Omgevingsvisie Purmerend 1.0 en nieuwe beleidsdocumenten c.q. beleidskaders

(Nieuwe) identiteit na herindeling

Het gemeentebestuur zal al vastgestelde beleidskaders nog (moeten) kunnen wijzigen. Bij behoefte aan of ontbreken van beleid over een bepaald thema of gebied moet sprake kunnen zijn van nog vast te stellen nieuwe beleidskaders. In de periode tussen besluitvorming over de Omgevingsvisie Purmerend 1.0 en het opstellen van de meer integrale, gebiedsdekkende omgevingsvisie op basis van de Omgevingswet is sprake van ‘going concern’. •

•

Strategische gebiedsvisie de Purmer (governance) Spelregelkaart Nekkerzoom Stolpenbeleid Kerkenvisie

Vanaf 2022 vormen Purmerend en Beemster samen de nieuwe gemeente Purmerend. Beemster en Purmerend hebben ieder een eigen historie en eigen kenmerken. Beemster heeft een sterk imago als droogmakerij en werelderfgoed, belangrijk als voedselkamer voor stad en regio. Purmerend - stad van de handel, van harde werkers, van makers en doeners - heeft zich ontwikkeld als marktstad en woonstad met een regionale functie. In het Herindelingsadvies Beemster en Purmerend is destijds opgeschreven, waar de gemeente voor staat en welke waarden zijn genoemd.

Te actualiseren beleidsdocumenten zijn bijvoorbeeld: ȃ Woonvisie (inclusief woonzorgvisie) ȃ Nota kaders en instrumenten woningbouwprogrammering ȃ Notitie gezondheidsbevordering Purmerend

Mede hierom heeft dit startdocument het motto ‘gebundelde krachten’ meegekregen.

Door de gemeenteraad nieuw vast te stellen beleidsdocumenten zijn bijvoorbeeld: ȃ Ambitiedocument natuurinclusief bouwen en ontwerpen ȃ Visie op voorzieningen in de stad, commercieel en maatschappelijk/ actualisering kantorenvisie 9

Doorkijk naar de 2.0-versie (2024-2026)

3. Omgevingsvisie Purmerend 2.0 Na het aanmerken en vaststellen van de Omgevingsvisie Purmerend 1.0, kan het proces starten om te komen tot een meer integrale, gebiedsdekkende omgevingsvisie voor onze nieuwe gemeente Purmerend. Dit wordt de ‘Omgevingsvisie Purmerend 2.0’. Hierna een doorkijk naar wat hierbij relevant is. In een nieuwe visie staat wat Purmerend is en in de toekomst graag voor gemeente wil zijn. Deze visie geeft op hoofdlijnen en gebiedsdekkend de gewenste ontwikkeling en te behouden waarden van onze leefomgeving weer. De visie moet passen bij de identiteit van onze gemeente. Bedoeling is, dat dit gebeurt vanuit een meer integrale benadering en zodoende vanuit het perspectief van de inwoner van Purmerend:

Wanneer je door Purmerend loopt zie je een gemeente die is opgebouwd uit woningen, fietspaden, parken, water, speeltuinen, bedrijfspanden, winkelcentra, pleinen, etc. Al deze fysieke plekken hebben directe raakvlakken met maatschappelijke thema’s. Een park draagt bij aan de gezondheid onder de inwoners, speeltuinen hebben invloed op de zorg voor kinderen, een schoolgebouw valt en staat met de plek en samenstelling van de buurt en pleinen geven ruimte aan ontmoeting en versterken de sociale cohesie. In de realiteit van onze inwoners is de fysieke leefomgeving niet anders dan de sociale leefomgeving. Deze werelden lopen door elkaar heen en zijn niet van elkaar te scheiden. 10

Meer integrale benadering

Programma Purmerend 2040 - ruimtelijke strategie

Hoewel het overgrote deel van de bestaande beleidskaders voor de fysieke leefomgeving recent is vastgesteld, wil dat nog niet zeggen dat het beleid altijd met elkaar in lijn ligt. Dit geeft aanleiding om de tegenstrijdigheden daarin met elkaar op te zoeken. Juist deze dilemma’s moeten de komende tijd met elkaar worden beetgepakt.

Purmerend werkt sinds 2017 vanuit de gedachte van een agenda. Programma Purmerend 2040 maakt onze ambities en agenda voor de gemeente richting 2040 bespreekbaar, zichtbaar en vertaalt deze naar concrete doelen en maatregelen. De agenda is integraal van opzet en wordt waar nodig aangevuld en/of aangepast. Op die manier wordt invulling gegeven aan en samenhang gezocht in diverse (beleids)thema’s en gebiedsontwikkelingen. De inzet is om te komen tot de optimalisatie van stedelijke en gemeentelijke regie, waarbij scherp wordt ingezet op de uitvoering.

Als resultaat van het te doorlopen proces ontstaat een dynamiek, samenwerking en gezamenlijk perspectief waarmee verder gebouwd kan worden aan een optimaal Purmerend richting 2040 en verder. Het voorbereidingsproces kan als vliegwiel werken voor het verder versterken van integraal werken; zowel voor de netwerken binnen als buiten de gemeentelijke organisatie. Een integrale benadering vraagt om het kijken over de schotten van vakgebieden en gemeentegrenzen heen. Door vanaf het begin de handen ineen te slaan vanuit het ruimtelijk en het maatschappelijk domein, kan het proces om te komen tot een omgevingsvisie een impuls geven aan die samenwerking. Op deze manier zet Purmerend de leefomgeving nog meer ten dienste van de inwoners.

Vanuit het programma is specifieke aandacht voor drie ontwikkelclusters: 1. Het sleutelgebied-bestaande stad. 2. De westflank (werelderfgoed De Beemster). 3. De oostflank (droogmakerij De Purmer). In programma Purmerend 2040 wordt ook gewerkt aan (beleidskaders voor) thema’s en opgaven als mobiliteit, leefbaarheid, klimaatadaptatie en verduurzaming. Doelmatig beheer en gebruik van de fysieke leefomgeving is zodoende verankerd. Dit geldt tevens voor de bescherming en instandhouding van een goede omgevingskwaliteit.

Een cultuurverandering gaat niet vanzelf. Inzicht en begrip in elkaars manier van denken en werken helpt daarbij. Daarom is het van belang dat in het proces van de totstandkoming van deze omgevingsvisie voldoende ruimte is voor intervisie, brainstorms, kennisdeling, leren en pionieren. Hierdoor ontstaat het brede gesprek tussen burgers, bedrijven, maatschappelijke organisaties, de gemeente, ketenpartners en de politiek.

Aanbeveling 5 Met programma Purmerend 2040 is de ruimtelijke strategie adaptief, toekomstgericht en richtinggevend. De trekkersrol van dit programma wordt bij het opstellen van de nieuwe omgevingsvisie doorgezet. 11

Inhoud voorbereidingsproces

Reikwijdte en afbakening

Het voorbereidingsproces is adaptief van karakter. Dit maakt mogelijk, dat aanvullend nog meer te onderzoeken thema’s en/of vragen, bijvoorbeeld tijdens de bestuurlijke behandeling van dit startdocument, naar voren kunnen komen respectievelijk moeten worden meegenomen.

Het kernbegrip ‘fysieke leefomgeving’ bepaalt tot waar de Omgevingswet geldt. Een afgebakende definitie is er echter niet. De wet bevat wel een opsomming van onderdelen en activiteiten die in elk geval onder de fysieke leefomgeving vallen. Wanneer er geen sprake is van fysieke leefomgeving, dan is de Omgevingswet niet van toepassing.

Op inhoud is het de bedoeling, dat het proces start met nadere analyse en onderzoek naar knelpunten, blinde vlekken en/of gebrek aan onderlinge samenhang in bestaande beleidskaders. Daarna kan het traject worden ingezet met een opgaven- en/of uitgangspuntennotitie en vervolgens een ontwerp, dat eindigt met de wettelijke vaststellingsprocedure (inclusief zienswijzeprocedure) van de nieuwe omgevingsvisie. In de loop van het verdere voorbereidingsproces zal zich moeten uitkristalliseren, of het opstellen van een milieueffectrapportage (de zogenaamde plan-m.e.r.-plicht) en/of een meer vrijwillige omgevingseffectrapportage aan de orde is.

Sturingsfilosofie De sturingsstijl moet passen bij de maatschappelijke opgaven, die Purmerend wil aanpakken. Dat gaat vooral over eigen rolneming (reguleren, samenwerken, ondersteunen) en die van anderen en over de inzet van (een mix van) beleids- en/of juridische instrumenten. De basis voor de keuzes en de uitwerking van de concrete sturingsstijl komen in de omgevingsvisie en wordt ook wel sturingsfilosofie genoemd.

Aanbeveling 6

Nieuw instrumentarium

De gemeenteraad melden, dat het proces om te komen tot een meer integrale, gebiedsdekkende Omgevingsvisie Purmerend 2.0 is gestart en dat het startdocument aan de gemeenteraad wordt voorgelegd om wensen en opvattingen kenbaar te kunnen maken.

• Omgevingswaarden Een omgevingswaarde is één van de nieuwe instrumenten op basis van de Omgevingswet waarmee de gemeente het beleid van een omgevingsvisie kan uitvoeren. Gemeenten krijgen hiermee aanvullend de (facultatieve) mogelijkheid om de kwaliteit vast te leggen die de gemeente voor de fysieke leefomgeving wil bereiken en/of in standhouden. Deze kwaliteit moet wel objectief vast te stellen en meetbaar zijn.

Bij het verdere voorbereidingsproces is inhuur van externe expertise wenselijk en noodzakelijk. Voor de selectie daarvan is een aanbestedingsprocedure aan de orde, waarbij in de uit te brengen offertes een voorstel wordt gevraagd voor concretisering van het beoogde proces en daarmee samenhangende bestuurlijke (tussen)stappen en beleidsproducten. Dit startdocument maakt onderdeel uit van de daarvoor benodigde uitvraag. 12

• Omgevingsprogramma’s Een omgevingsprogramma bevat de uitwerking van beleid en de concrete maatregelen om doelstellingen voor één of meer onderdelen van de fysieke leefomgeving te bereiken. Kortom het meer uitvoeringsgerichte beleid; multisectoraal (bijv. ‘klimaatadaptatie’, ‘bereikbaarheid’) of gebiedsgericht (bijv. ‘binnenstad’). Veel van ons bestaand, gemeentelijk beleid voldoet al aan de (inhoudelijke) vereisten voor een vrijwillig en onverplicht programma.

Over reikwijdte, afbakening en sturingsfilosofie doet de Omgevingsvisie Purmerend 2.0. heldere en richtinggevende uitspraken, evenals over - de inzet van - het nieuwe instrumentarium.

Participatie Bij het opstellen van de Omgevingsvisie Purmerend 2.0 worden ambities en beleidsdoelen voor de fysieke leefomgeving vastgelegd voor de lange termijn. De uitwerking hiervan raakt onze inwoners direct. Of je er nu naast woont, of je begaan bent met het thema, of initiatiefnemer bent. Participatie is hierbij heel belangrijk en versterkt het kijken en (be)oordelen vanuit de maatschappelijke context. De landelijke wetgever heeft dit verankerd in het Omgevingsbesluit5.

Samenhang tussen omgevingsvisie en omgevingsprogramma Parameter

Omgevingsvisie

Programma

Karakter

Strategisch, integraal, politiek-bestuurlijk

Uitvoeringsgericht, (multi-) sectoraal, strategische elementen mogelijk

Inhoud

Ontwikkeling, gebruik, beheer, bescherming, en behoud van de fysieke leefomgeving als geheel

Uitwerking beleid voor bepaalde sector of bepaald gebied

Op 2 juni 2022 heeft de gemeenteraad de Nota Purmerendse participatie (nota van uitgangspunten) vastgesteld. Deze nota bevat de te hanteren uitgangspunten voor de manier waarop Purmerend onder de Omgevingswet bij de Omgevingsvisie Purmerend 2.0 participatie inhoud wil geven.

Samenhang tussen Eén integraal ontwikke(Multi-)sectoraal, inzetten domeinen lingsbeleid voor de fysieke op afstemming, coördinatie leefomgeving verschillende domeinen Horizon

Langere termijn

Kortere termijn

Werking

Basis voor het handelen van het visievaststellend bestuursorgaan en voor programma’s

Basis voor inzet maatregelen over het betreffende onderwerp

Juridische status

Bindt enkel het visievaststellend orgaan (zelfbindend)

Bindt enkel het programmavaststellend orgaan (zelfbindend)

Vaststelling

Gemeenteraad

College van B&W

5

13

Artikel 10.7 Omgevingsbesluit (motiveringsplicht vroegtijdige publieksparticipatie omgevingsvisie)

4. Organisatie, planning en kosten Organisatie

Planning

Einddoel is een meer integrale, gebiedsdekkende Omgevingsvisie Purmerend 2.0. Dit is een product, dat door de gemeenteraad wordt vastgesteld en door het college wordt voorbereid.

Vaststelling van de Omgevingsvisie Purmerend 1.0 door de gemeenteraad en de aanbestedingsprocedure voor externe inhuur door het college zijn nog voorzien in 2023.

Bij het verdere voorbereidingsproces is de inhuur van externe expertise wenselijk en noodzakelijk. Voor de selectie daarvan is een aanbestedingsprocedure aan de orde. In de uit te brengen offertes wordt een voorstel gevraagd voor de concretisering van het beoogde proces en daarmee samenhangende politiek-bestuurlijke (tussen)stappen en beleidsproducten. In overleg met de griffie kan vervolgens worden verkend, op welke manier en op welke momenten raadsbetrokkenheid in beeld komt.

Daarna ziet de planning er globaal als volgt uit:

In grote lijnen wordt aan de volgende, interne organisatie gedacht: • Aanwijzen bestuurlijk opdrachtgever. • Aanwijzen ambtelijk opdrachtgever en opdrachtnemer. • Instellen stuurgroep en kernteam met begeleiding van extern bureau.

1. Analyse en onderzoek knelpunten, blinde vlekken en/of tegenstrijdigheden huidig gemeentelijk beleid en aftasten (on)mogelijkheden Omgevingswet

Q2

2024

2. Opgaven- en/of uitgangspuntennotitie

Q4

2024

3. Plan-m.e.r.(-plicht)/omgevingseffectrapportage

Q2

2025

4. Ontwerp-Omgevingsvisie Purmerend 2.0

Q4

2025

5. Omgevingsvisie Purmerend 2.0

Q1

2026

Kosten

De bedoeling is, dat voor het overige zoveel mogelijk de verbinding wordt gezocht met al bestaande in de lijnorganisatie aanwezige, ambtelijke expertise en overlegplatforms. Dit bevordert de inbedding van de nieuwe visie in de staande organisatie, maar zeker ook het beoogde, integrale werken.

De inhuurkosten van een extern bureau worden ingeschat op een bedrag binnen de bandbreedte van 150.000 tot maximaal 200.000 euro. Dit bedrag is vanuit de huidige begroting beschikbaar. Datzelfde geldt voor de (eigen) kosten van bijvoorbeeld het digitaliseren van de Omgevingsvisie Purmerend 1.0.

Het proces om te komen tot een meer integrale, gebiedsdekkende Omgevingsvisie Purmerend 2.0 geschiedt onder de paraplu van programma Purmerend 2040. Het externe bureau is verantwoordelijk voor het opstellen van de producten en werkzaamheden. Het bureau is procesbegeleider, schrijver en verbeelder. Ook de participatie ten behoeve van de diverse (tussen)producten wordt door het geselecteerde bureau begeleid. 14

Inventarisatie en overzicht beleidsdocumenten Omgevingsvisie 1.0

Bijlage A Onderdeel 1 Nr.

Koers

Titel

Jaartal

Opmerkingen

1

Herindelingsadvies Beemster en Purmerend

2020

Identiteit (nieuwe) gemeente

2

Structuurvisie Beemstermaat

2012

3

Structuurvisie Purmerend 2005-2020 actualisatie 2013

2006/2013

4

Structuurvisie Purmerend 2005-2020 - addendum kostenverhaal

2022

5

Agenda Purmerend 2040

2017

6

Monitor Programma Purmerend 2040

2020

Nr.

Thematisch beleid

Titel

Jaartal

Opmerkingen

7

Welstand

Nota omgevingskwaliteit Purmerend

2021

Geharmoniseerd

8

Wonen

Woonvisie 2017

2017

Actualisatie in voorbereiding, inclusief woonzorgvisie

9

Woonvisie Energiek en Vitaal Beemster 2017-2025

2017

Actualisatie in voorbereiding, inclusief woonzorgvisie

10

Nota kaders en instrumenten woningbouwprogrammering

2019

Actualisatie in voorbereiding

11

Hoogbouw

Hoogbouwvisie Purmerend 2017

2017

12

Horeca

Terrassenbeleid Purmerend en Beemster 2021

2021

13

Erfgoed

Beleidsnota archeologie gemeente Beemster

2004

14

Ruimtelijk beleidskader de Beemster & Stelling van Amsterdam

2012

15

Marktpleinvisie Middenbeemster

2013

16

Erfgoedbeleid Purmerend 2017

2017

17

Management plan Werelderfgoed

2021

Notitie gezondheidsbevordering Purmerend

2018

18

Gezondheid

15

Geharmoniseerd

Inclusief onderdeel archeologie Actualisatie in voorbereiding (raadsbrief nr. 1587824)

Nr.

Thematisch beleid

19

Titel

Jaartal

Sportvisie Sport in Beweging

2021

20

Onderwijshuisvesting

Onderwijsagenda en Integraal Huisvestingsplan Onderwijs

2021

21a

Mobiliteit

GVVP Beemster

2014

21b

GVVP Purmerend

2015

22

Visie op mobiliteit Purmerend 2040

2018

23

Verkeersplan Purmerend 2040

2019

24

Nota parkeernormen 2016, eerste wijziging 2022

2021

25

Mobiliteitsplan Purmerend

2022

Opmerkingen

Relatie met koers

26

Openbare ruimte

Integraal beheerplan openbare ruimte (IBOR) 2022-2026

2022

27

Leefbaarheid

Visie Leefbare stad 2040

2020

28

Klimaatverandering

Klimaatadaptatieplan Zaanstreek-Waterland en Purmerend 2021-2024

2020

29

Klimaatadaptatieplan Zaanstreek-Waterland en Beemster 2021-2024

2020

30

Notitie Natuurinclusief bouwen en ontwerpen

2021

Groenkoers

2014

32

Groenplan Purmerend 2019-2022

2018

33

Bomenplan Purmerend 2020-2040

2020

34

Parkenplan Purmerend 2021-2040

2021

Gemeentelijk rioleringsplan Beemster

2018

35b

Gemeentelijk rioleringsplan Purmerend

2019

36a

Nota bodembeheer en bodemkwaliteitskaart Beemster

2019

36b

Nota bodembeheer en bodemkwaliteitskaart Purmerend

2020

36b

Nota bodembeheer en bodemkwaliteitskaart Purmerend (2)

2020

36c

Nota bodembeheer en bodemkwaliteitskaart samengevoegd

2022

Actualisatie bij iwt. Ow. Relatie met koers

31

35a

Groen

Ondergrond

37

Economie

Economische visie Beemster+Purmerend #datwerkt

2021

38

Energie

Zonnepanelen in de Beemster

2019

39

Regionale EnergieStrategie RES 1.0 Noord-Holland Zuid

2021

40

Transitie Visie Warmte Purmerend en Beemster

2021

Integraal veiligheidsplan Purmerend 2023-2026

2023

41

Veiligheid

16

Relatie met koers

Nr.

Gebiedsbeleid

Titel

Jaartal

Opmerkingen

42

Centrumgebied

Structuurvisie Waterlandkwartier

2022

Relatie met koers

43

Gebiedsvisie stationsgebied en Waterlandlaan Purmerend

2020

44

Kwaliteitsplan Waterlandkwartier

2023

45

Mobiliteitsprogramma van eisen (MPvE) Waterlandkwartier

2023

46

Ambitiedocument Wagenweg

2017

47

Beeldkwaliteitsplan Wagenweggebied

2018

48

Visie programma binnenstad en uitvoeringsprogramma binnenstad

2022

Beeldkwaliteitsplannen Baanstee-Noord

2011

49b

Beeldkwaliteitsplannen Baanstee-Noord

2022

50

Notitie Pilot Transformatie De Koog

2019

51

Gebiedsvisie De Koog

2023

Globaal Ontwikkelplan Wheermolen-Oost Purmerend

2020

53

Beeldkwaliteitsplan Wheermolen-Oost

2023

54

Beeldkwaliteitsplan Klein Where

2016

Beeldkwaliteitsplan Kop van West

2015

Beeldkwaliteitsplan Locatie Kom A7

2021

Beeldkwaliteitsplan Kwadijkerpark

2022

Gebiedsvisie Karekietpark

2021

Relatie met koers Relatie met koers

49a

52

55

Bedrijventerreinen

Wheermolen

Weidevenne/West

56 57

Overwhere

58

Relatie met koers Relatie met koers

59

Purmer

Ontwikkeling Oostflank Purmerend

2021

60a

Beemster dorpen

Beeldkwaliteitsplannen De Keyser

2016

60b

Beeldkwaliteitsplannen De Keyser

2017

60c

Beeldkwaliteitsplannen De Keyser

2019

61

Beeldkwaliteitsplan De Nieuwe Tuinderij oost

2017

62

Dorpsontwikkelingsvisie Zuidoostbeemster

2020

Relatie met koers

63

Dorpsontwikkelingsvisie Middenbeemster

2020

Relatie met koers

64

Dorpsontwikkelingsvisie West- en Noordbeemster

2021

Relatie met koers

17

Nr.

Nieuw, in voorbereiding

Titel

Jaartal

Opmerkingen

65

Klimaatverandering

Ambitiedocument Natuurinclusief bouwen en ontwerpen

2023

Relatie met koers

66

Economie

Visie op voorzieningen in de stad, commercieel en maatschappelijk/ actualisering kantorenvisie

2023

67

Gebiedsgericht

Spelregelkaart Nekkerzoom

2024

68

Erfgoed

Stolpenbeleid

2024

69

Erfgoed

Kerkenvisie

2024

18

Onderdeel 2 Nr.

Governance

Titel

Jaartal

70

Koers

MRA agenda 2020 – 2024

2020

71

MRA samenwerkingsafspraken

2021

72

MRA Verstedelijkingsconcept 2050

2022

73

Gebiedsgericht

MRA-programma Bereikbare Steden (gebiedsplan Purmerend)

2021

74

Mobiliteit

Strategische agenda bereikbaarheid Zaanstreek-Waterland

2021

75

Strategische Visie Mobiliteit (VRA)

2016

76

RVVP Beleidskader Mobiliteit (VRA)

2017

77

Beleidskader Inclusieve Mobiliteit (VRA)

2020

78

Multimodaal Toekomstbeeld MRA

2022

Economische visie en agenda Zaanstreek-Waterland

2018

80

Plabeka 3.1 - actualisatie light

2019

81

regionale Detailhandelsvisie Zaanstreek-Waterland

2022

Woondeal MRA - Rijk

2023

83

Woonakkoord regio Zaanstreek-Waterland

2021

84

Convenant Toekomstbestendige Woningbouw MRA

2022

79

82

Economie

Wonen

Opmerkingen

Sleutelgebied

85

Gezondheid

Regiovisie Samen werken aan gezondheid

2023

Nr.

Nieuw, in voorbereiding

Titel

Jaartal

Opmerkingen

86

Gebiedsgericht

Strategische gebiedsvisie droogmakerij De Purmer (concept)

2023

Relatie met koers

19

Onderdeel 3 Nr.

Algemeen

Titel

Jaartal

Opmerkingen

87

Procesafspraak

Plan van aanpak Omgevingsvisie

2020

Implementatie Omgevingswet

88

Bestuurlijk mandaat

Coalitieakkoord 2022- 2026

2022

Commissie Algemeen

89a

Bestuurlijke afspraak

Prestatieafspraken

2020

Relatie met 10

89b

Bestuurlijke afspraak

Sociaal woonakkoord

2021

90

Bestuurlijke afspraak

Adviesrecht gemeenteraad Purmerend 2022

2022

Implementatie Omgevingswet

91

Bestuurlijke afspraak

Delegatiebesluit omgevingsplan Purmerend

2022

Implementatie Omgevingswet

92

Bestuurlijke afspraak

Nota Purmerendse participatie (nota van uitgangspunten)

2022

Implementatie Omgevingswet

93a

Flankerend instrumentarium

Nota grondbeleid Beemster

2017

Actualisatie in voorbereiding

93b

Flankerend instrumentarium

Nota grondbeleid Purmerend

2019

94a

Flankerend instrumentarium

Maatschappelijk beleidskader

2011

94b

Flankerend instrumentarium

Maatschappelijk beleidskader

2022

95

Financiële uitvoerbaarheid

Nota gebiedsoverstijgende kosten Purmerend

2022

96

Uitvoering/monitoring

Nota VTH Purmerend 2016-2019

2016

Looptijd verlengd

97

Uitvoering/monitoring

VTH-strategie milieu 2019-2022

2019

OD IJmond

20

Bezoekadres

Purmersteenweg 42 1441 DM Purmerend Postadres

Postbus 15 1440 AA Purmerend Telefoon & e-mail

(0299) 452 452 info@purmerend.nl purmerend.nl

21