a1.-raadsvoorstel-en-ondertekend-besluit-verbrede-duurzaamheidsagenda-werk-aan-de-toekomst

)»

Raadsvoorstel en ontwerpbesluit

PUR

MER END

Registratienummer raad 1608004

Datum: 21 januari 2025

Portefeuillehouder: C.S. J. Lageveen, P. Verkroost

Domein/ Team: RUID /SRUD

Onderwerp: Overzichtsdocument 'Werk aan de Toekomst'

Samenvatting: In de bijlage bij dit raadsvoorstel vindt u het overzichtsdocument 'Werk aan de Toekomst'. Daarin hebben uiteenlopende onderwerpen als de energietransitie, de warmtetransitie, ecologie, natuurinclusiviteit, klimaatadaptatie, de mobiliteitstransitie en circulariteit een plaats gekregen. Het doel van het overzichtsdocument is om deze onderwerpen beleidsmatig meer met elkaar te verbinden en op overzicht te brengen. Het college van B&W stelt u voor om dit te doen aan de hand van vijf deelopgaven: (a) we gaan anders om met energie, (2) we vinden een balans tussen mens, natuur en bebouwing, (3) we gaan anders om met water en houden het hoofd koel, (4) we vergroenen onze economie en hergebruiken grondstoffen en (5) we gaan ons schoner en anders verplaatsen. Die opgaven zijn verder toegelicht in het overzichtsdocument en bestaan uit het landelijke of regionale beleid, al vastgesteld lokaal beleid, beleid dat in voorbereiding is en de werkzaamheden die we al doen of de komende jaren uitvoeren. Op 11 december heeft de commissie Ruimte een concept-versie van het document 'Werk aan de Toekomst' meningsvormend behandeld (1605439). Ook is de commissie geinformeerd over de financiële ruimte rondom duurzaamheid en het voorgenomen bestedingsplan van het college van B&W (1605440).

Op basis van de inbreng van de commissie zijn een paar toevoegingen gedaan en is er in dit raadsvoorstel aanvullende toelichting opgenomen. De gemeenteraad wordt voorgesteld om kennis te nemen van het overzichtsdocument 'Werk aan de Toekomst', in te stemmen met de vijf Purmerendse deelopgave(n) en om bij de Voorjaarsnota 2025 een besluit te nemen over de financiële consequenties van het overzichtsdocument.

Registratienummer: 1608004 Onderwerp: Overzichtsdocument 'Werk aan de Toekomst' Purmerend, 21 januari 2025 Aan de gemeenteraad van Purmerend,

Inleiding en probleemstelling: De afgelopen jaren hebben college en gemeenteraad meerdere visie-, beleids- en andere documenten ontvangen of vastgesteld die raken aan het onderwerp duurzaamheid. Zo zijn onder andere de duurzaamheidsagenda 2020- 2023, de Visie Leefbare Stad, het Parken plan en het Bomen plan, de nota dierenwelzijn en de regionale klimaatadaptatiestrategie vastgesteld. In 2025 worden ook de Nota Ecologie, het Water- en Rioleringsprogramma (WRP) en het groenbeleidsplan opgesteld of geactualiseerd. Al deze beleidsstukken of uitvoeringsprogramma's verschillen in het accent: bij sommige ligt het zwaartepunt op energie en isolatie, bij andere meer op de balans tussen verharding en vergroening. Ondanks de verschillen hangen ze ook onlosmakelijk met elkaar samen, omdat ze allemaal gaan over het werken aan de toekomst van onze gemeente. De bedoeling van het overzichtsdocument 'werk aan de toekomst' (bijlage 1) en de financiële kaders 2025- 2028 (bijlage 2) is meer samenhang te brengen in het klimaat- en energiebeleid, door ze

onder te brengen in 5 deelopgaven (of transitiepaden). Die 5 deelopgaven zijn opgebouwd uit bestaand beleid en visies en werkzaamheden die we al uitvoeren en allen raken aan de toekomst van onze gemeente. Zo hebben onder andere de thema's energietransitie, warmtetransitie, ecologie, natuurinclusiviteit, klimaatadaptatie, schonere mobiliteit en stedelijk afvalwaterbeheer in de deelopgaven een plek gekregen. Het overzichtsdocument is een instrument om overzicht te brengen in de opgaven richting 2050, de onderlinge samenhang tussen deze opgaven te benadrukken en vanuit herkenbare paden te blijven werken aan de toekomst van onze gemeente. Rol van het overzichtsdocument Het overzichtsdocument kan worden gezien als een omgevingsprogramma onder de Omgevingswet. Het brengt samenhang en overzicht in de uiteenlopende visies, uitvoeringsprogramma's en werkzaamheden. De vijf deelopgaven zijn de uitwerking van (wat er al reeds is vastgesteld over het) Purmerendse duurzaamheidsbeleid en biedt een overzichtelijk kader om richting de doelstellingen van 2050 te werken. Bij wijze van een paraplu wordt er in nieuw beleid dat raakt aan de deelopgave(n) samenhang aangebracht, door te benoemen onder welke deelopgave dit beleid valt en welk doel het document dient. Er gebeurt veel op het gebied van de deelopgaven.

Het overzichtsdocument biedt een handvat om de voorbeelden die we hebben en inspanningen die we leveren (aardgasvrij, groene abri's, duurzaam inkopen) een plek te geven. Met het overzichtsdocument kan door het college en de raad worden gestuurd op de individuele deelopgave(n) en op het klimaat-, energie en groenbeleid in het algemeen. Met het oog op de toekomst kan het overzicht en kunnen de deelopgaven mogelijk worden uitgebreid met extra opgave(n), waaronder bijvoorbeeld maatschappelijke duurzaamheid. Ook kan het document richting de toekomst ook worden uitgebreid met ervaringen van ondernemers, bewoners en maatschappelijke organisaties op het gebied van verduurzaming.

Oplossingsrichtingen: Op 12 april 2024 is er een werkbijeenkomst georganiseerd over verduurzaming en het werken aan de toekomstbestendigheid van de gemeente. Raadsleden zijn tijdens deze bijeenkomst door ambtenaren vanuit de verschillende deelopgave(n) geïnformeerd over de voortgang en voorbeelden. Op 11 december heeft de commissie Ruimte een concept-versie van het overzichtsdocument 'Werk aan de Toekomst' meningsvormend behandeld (1605439). Ook is de commissie geinformeerd over de financiële ruimte rondom duurzaamheid en het voorgenomen bestedingsplan van het college van biz. 2 van 6

Registratienummer: 1608004 Onderwerp: Overzichtsdocument 'Werk aar de Toekomst' B&W (A605440). Inbreng van de commissie De afdronk van het college is dat de commissie over het algemeen positief is over het overzichtsdocument. Om die reden zijn er slechts beperkte wijzigingen gedaan. Door de commissie is er inbreng geweest op een aantal onderwerpen die raken aan de inhoud van de deelopgaven, waaronder de kansen in het bedrijfsleven rondom circulariteit, de aanpak van energiearmoede, het tegengaan van verstening, duurzaam agrarisch ondernemen, het onderscheid tussen groen en natuur en de aanpak van klimaatadaptatie in de binnenstad: •

•

•

•

•

•

Ten aanzien van kansen binnen het bedrijfsleven voordeelopgave 4 (we vergroenen onze economie en hergebruiken grondstoffen) is een alinea opgenomen over circulariteit binnen het bedrijfsleven. Ook binnen het voorgenomen bedrag van €100.000 wordt ingezet op het stimuleren en faciliteren van ketenontwikkeling en kennisdeling over circulariteit. Ten aanzien van energiearmoede zien we dat het grootste deel van deze aanpak zich richt op inkomensbeleid en dat ligt voor het grootste deel bij het Rijk. Voor wat de gemeente betreft wordt energiearmoede op diverse manieren aangepakt, o.a. door uitvoering van het NIP en daarmee verduurzaming van woningen met een laag energielabel en afspraken met de woningbouwcorporaties over de verduurzaming van hun bezit. Ten aanzien van het tegengaan van verstening zit er in de voorgenomen bedragen van €100.000 voor deelopgaven 2 (we vinden een balans tussen mens, natuur en bebouwing) en 3 (we gaan anders om met water en houden het hoofd koel) een bedrag om de vergroening te stimuleren, waaronder ook het aanleggen van geveltuinen en het faciliteren van het NK Tegelwippen. Ten aanzien van duurzaam agrarisch ondernemen sluiten we als gemeente aan bij de nationale landbouwvisie voor wat betreft het begrip en hanteren daarvoor de term kringlooplandbouw.

We sluiten aan bij de ontwikkeling van het agrarisch ondernemen en doen dat ook met een bedrag binnen de €1oo.ooo van deelopgave 4 (we vergroenen onze economie en hergebruiken grondstoffen). Ten aanzien van het onderscheid tussen groen en natuur heeft de gemeenteraad 0p 26 maart 2020 de 'Visie Leefbare Stad 2040' vastgesteld. Deze visie geeft op hoofdlijnen weer wat er nodig is voor een balans in steen en groen. In de Nota Ecologie die op 5 februari in de commissie ruimte behandeld wordt is het ecologisch netwerk voor de gemeente Purmerend opgenomen waarmee duidelijker wordt welk groen of welke natuur beschermd dient te worden. Ten aanzien van klimaatadaptatie in de binnenstad wordt vergroening en daarmee ook waterretentie aangebracht in de vorm van diverse soorten (planten)bakken en zitplaatsen, als dat er gevels worden vergroend en nestkastjes worden geplaatst.

biz. 3 van 6

Registratienummer: 1608004 Onderwerp: Overzichtsdocument 'Wek aan de Toekomst' Inbreng van de Denktank Duurzaamheid In de commissie heeft wethouder Lageveen aangegeven dat de concept-versie van het document ook zal worden voorgelegd aan de Denktank Duurzaamheid. Daarin nemen onder andere Zon op Purmerend, de PSG, Vonk, SPURD, woningcorporaties, SVP, de klimaatburgemeesters en overige maatschappelijke- en ondernemers organisaties vanuit Purmerend en Beemster deel. Op 16 januari is het overzichtsdocument besproken in de Denktank. De aanwezige deelnemers waren positief over het document. Als aanbevelingen werden meegegeven: • •

Maak een publieksversie van het overzichtsdocument met hierin opgenomen bijpassende infographics; en Zoek naar een passende manier om het voltallige onderwijs in Purmerend hierbij te betrekken. Door bijvoorbeeld het mogelijk te maken om onderwerpen uit dit document in het curriculum op te nemen.

Meetbare doelstellingen: Het overzichtsdocument geeft het beleidsmatige overzicht van de opgave(n) waarlangs het college kan sturen op het behalen van klimaat-, energie en groenbeleidsdoelen. Financiële consequenties: De gemeenteraad wordt voorgesteld om voor de jaren 2o25 tot en met 2028 jaarlijks een bedrag van € 2,2 miljoen te reserveren voor de uitvoering van 'Werk aan de Toekomst'. De dekking voor dat bedrag wordt gevonden in het geld dat door het Rijk beschikbaar is gesteld via de specifieke uitkering (SPUK) "Tijdelijke regeling Capaciteit Decentrale Overheden voor Klimaat- en Energiebeleid (CDOKE)", zoals beschreven in het raadsmemo 1585552. De € 1,5 miljoen per jaar aan vrijgespeelde (DOKE-gelden is bij de Voorjaarsnota 2024 in bijlage 1 opgenomen als mogelijke ombuiging om het begrotingstekort vanaf 2027 te dichten. AIie voorstellen voor nieuw beleid worden meegenomen in de toekomstscenario's voor gemeente Purmerend. De gemeenteraad wordt gevraagd om bij de Voorjaarsnota 2025 een definitief besluit te nemen over de financiële consequenties van het overzichtsdocument. Ondanks de keuze van de gemeenteraad bij de Voorjaarsnota in juni, maakt het bestedingsplan inzichtelijk welke werkzaamheden vervallen indien het budget niet wordt vrijgemaakt. In het algemeen zal dat raken aan de ambitie om de gemeente ook in de toekomst leefbaar en gezond te houden.

Communicatie: Het raadsbesluit zal bekend worden gemaakt via www.overheid.nl. Privacy: In dit besluit of in het overzichtsdocument 'werk aan de toekomst' worden of zijn geen persoonsgegevens verwerkt. Duurzaamheid: De verbrede duurzaamheidsagenda 'werk aan de toekomst' is het beleidsmatige overzicht van de duurzaamheidsopgave van de gemeente Purmerend. Het geeft overzicht op wat er precies wordt verstaan onder het begrip 'duurzaamheid' en geeft weer wat we al doen of wat we als gemeente gaan doen op dit onderwerp. Het heeft daarmee o\ok een nadrukkelijke relatie met de in voorbereiding zijnde Omgevingsvisie, waarin dit onderwerp in samenhang wordt gebracht met de andere thema's of opgave(n) die van belang zijn voor onze gemeente. Monitoring/evaluatie: Na het besluit van de gemeenteraad wordt er uitvoering gegeven aan het overzichtsdocument. De uitvoering van het overzichtsdocument wordt na een periode van twee jaar geëvalueerd. biz. 4 van 6

Registratienummer: 1608004 Onderwerp: Overzichtsdocument 'Werk aan de Toekomst'

Voorstel: De gemeenteraad wordt voorgesteld om: 1. Kennis te nemen van bijlage 1: het overzichtsdocument 'Werk aan de Toekomst'; 2. In te stemmen met het indelen van het werken aan de duurzaamheidsopgave langs vijf deelopgaven: a) We gaan anders om met energie; b) We vinden een balans tussen mens, natuur en bebouwing; c) We gaan anders om met water en houden het hoofd koel; d) We vergroenen onze economie en hergebruiken grondstoffen; e) We gaan ons schoner en anders verplaatsen; 3. Bij de Voorjaarsnota 2025 een besluit te nemen over de financiêle consequenties van het overzichtsdocument.

Burgemeester en wethouders van Purmerend,

Bijlage(n): 1: Overzichtsdocument 'Werk aan de Toekomst'

biz. 5 van 6

Registratienummer: 1608004 Onderwerp: Overzichtsdocument 'Werk aan de Toekomst' De raad van de gemeente Purmerend, gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders d.d. 21 januari 2025,

BESLUIT:

1. Kennis te nemen van het overzichtsdocument 'Werk aan de Toekomst'; 2. In te stemmen met de vijf deelopgave(n) van de duurzaamheidsopgave voor de gemeente

Purmerend: a) We gaan anders om met energie; b) We vinden een balans tussen mens, natuur en bebouwing; c) We gaan anders om met water en houden het hoofd koel; d) We vergroenen onze economie en hergebruiken grondstoffen; e) We gaan ons schoner en anders verplaatsen; 3.Bij de Voorjaarsnota 2025 een besluit te nemen over de financiêle consequenties van het overzichtsdocument.

' ldus vastgesteld in de openbare vergaderin

.d. 27 februari 2025

biz. 6 van 6